dziś • Koszykówka. Przedświąteczna wygrana Czarnych str. 11 • Badminton. II Mistrzostwa Uniwersytetu Pomorskiego w deblu i mikście str. 11 • Biathlon. Przełamanie Kamili Żuk - Polka w czołówce sprintu str. 12 Głos Poniedziałek 23.12.2024 Nr 298 (5452) Nakład: 5.635 egz. REGION Zaczarowany dom w Damnicy rozbłysnął tysiącami światełek str. 4 268. obraz w kolekcji dziel Witkacego Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku otrzymało nowy obraz Stanisława Ignacego Witkiewicza. Obraz podarował Słupsk na ioo-lecie muzealnictwa w mieście str. 4 Filmowa ekipa, która zrealizowała „Forresta Gumpa" znów spotkała się na planie. Efekt w kinach str. 18 Sylwester z muzyką z operetek i musicali w słupskiej filharmonii. Bilety wciąż są dostępne str. 18 "www.gp24.pl Cena 5,10 zł (w tym 8% VAT) Rozmowa z Jakubem Szulcem, wiceprezesem Narodowego Funduszu Zdrowia str. 2 Pieniądze. Realny scenariusz: ZUS da, a bank zabierze str. 6 Region. Zaostrza się spór między Słupskiem a gminami Redzikowo i Kobylnica str. 3 Nr ISSN 0137-9526 Nr indeksu 348-570 9 770137 952015 SAMORZĄD SŁUPSCY RADNI PRZYJĘLI BUDŻET NA 2025 ROK Wydatki przekroczą miliard złotych Wojciech Lesner Słupsk Podczas ostatniej w tym roku sesji rady miasta radni przyjęli budżet Słupska na2025 rok. Przyszłoroczne wydatki miasta przekroczą miliard złotych. Nie obędzie się bez deficytu. Deficyt budżetowy Słupska kreować się będzie na poziomie 70 min zł. Aby go pokryć, miasto planuje m.in. emisję papierów wartościowych. Na początek 2025 roku wielkość zadłużenia miasta wyniesie blisko 347 min zł. Dochody bieżące miasta zaplanowano na kwotę 857 min złotych, a majątkowe na 137 min zł. - Do najważniejszych źródeł dochodów w przyszłorocznym budżecie będzie należał udział w podatku dochodowym od osób prawnych i od osób fizycznych. To394min zł. Ponad 120 min zł otrzymamy z subwencji. 9,7mlnzłto będą środki z budżetu Unii Europejskiej na realizację różnego rodzaju zadań realizowanych przy wsparciu tej organizacji. 130 min zł to środki, które będą pochodziły z podatków i z opłat. Najważniejszy podatek w tej części to podatek od nieruchomości - 83,5 min zł -wymieniała podczas sesji Rady Miasta Anna Gajda, skarbnik Słupska. Zaplanowane wydatki budżetowe osiągną 1 mld 64 min złotych. Wydatki bieżące wyniosą prawie 869 min złotych, z kolei majątkowe -195 min zł. - W zakresie wydatków bieżących najważniejszą pozycję, bo największą wartościowo, stanowi obszar oświaty. To ponad 45 procent wszystkich wydatków bieżących, które stanowią 393 min zł - mówiła skarbnik miasta. To, co wielu mieszkańców może interesować najbardziej, to kwota, jaką miasto przeznaczy na realizację inwestycji. W przyszłymi roku ponad 190 min złotych (blisko 120 min zł tej kwoty to środki zewnętrzne) sfinansuje głównie kontynuację zadań już rozpoczętych - rewitalizację Starego Rynku, budowę ringu (choć kwota potrzebna do realizacji tej inwestycji na pewno wzrośnie ze względu na konieczność wykonania dodatkowych prac), rozbu-dowędrógna osiedlu Zachód, uzbrojenie kolejnych terenówinwestycyjnych, prace konserwatorskie kościoła św. Jacka, renowację średniowiecznych murów i słupskich szkół. Zaplanowano też środki na modernizację kamienic przy ulicy Partyzantów, gdzie mieścić się ma Słupskie Centrum Wsparcia. Radnibudżetuchwalili, choćniebez dyskusji. - Tonie jest budżet naszych marzeń, który byśmy chcieli widzieć, ale to jest na pewno budżet, który na dzisiaj nas stać, budżet naszych możliwości. To jest budżet, gdzie nie skrzywdzimy nikogo, ograniczając pewne wydatki -mówił radny Jan Lange (PO). - Dziś postanowiliśmy jednogłośnie, że ten budżet na 2025 rok - trudny budżet, budżet nie naszych marzeń - poprzemy. I będziemy z panią prezydent dążyć do tego, aby był on przestrzegany, był ulepszany. - Zwielomarzeczami się bardzo zgadzamy, na niektóre rzeczy nas nie stać, najważniejsze na pewno jest dokończenie ringu, bo przez ostatnie kilka lat wszyscy jednomyślnie podnosiliśmy, że to jest jedna z najważniejszych inwestycji dla naszego miasta - mówiła radna Małgorzata Lenart (Łączy nas Słupsk). - Prawie każdy remont, każda inwestycja czasami niesie za sobą różnego rodzaju niespodzianki. Także w imieniu mojego klubu opowiadam się za tym, abyśmy ten budżet przegłosowali i robili wszystko, aby dobrze się spiąłi został zrealizowany wprzyszłym roku. Ostatecznie 17 radnych było za przy-jęciembudżetu, a przeciw 2 - Beata Kąt-nik (Słupsk Wspólnie) i Renata Stec (PO). Od głosu wstrzymali się Kacper Moroz (PiS) i Jacek Zabiegły (PiS). Nieobecni na głosowaniu byli Aleksandra Karnicka (Łączy nas Słupsk) i Adam Sę-dziński (Słupsk Wspólnie). ©® Dochody miasta w 2025 roku mają wynieść 857 min zł, zaś wydatki -1 mid 64 min zł. Na zdjęciu: Urząd Miejski w Słupsku 2 • DRUGA STRONA Głos Dziennik Pomorza Poniedziałek, 23.12.2024 111 mii !!»■■■■— Zamów prenumeratę Głos Pomorza Głos Koszaliński Głos Szczeciński ® 94 3401114 bok.prenumerata@polskapress.pl prenumerata.gp24.pl Jutro w naszej gazecie Strefa Biznesu Polska potrzebuje 8 dużych elektrowni atomowych Zmiana na rynku pracy. Będą zatrudniać i podnosić pensje W 2025 roku NFZ będzie potrzebował dodatkowo dwunastu miliardów złotych Anita Karwowska Rozmowa wiceprezesem Narodowego Funduszu Zdrowia Jakubem Szulcem Sytuaqa w ochronie zdrowia w końcówce roku jest skomplikowana. Z jednej strony mamy zainicjowane przez rząd obniżenie składM zdrowotnej dla przedsiębiorców, co oznacza mniejsze jej wpływy do NFZ. Z drugiej -wciąż Ministerstwo Finansów nie zatwierdza planu finansowego Funduszu na 2025 r. Czy NFZ i Ministerstwo Zdrowia są pod presją cięć wydatków? Jakub Szulc, wiceprezes Narodowego Funduszu Zdrowia: Trwa dyskusja, ile ostatecznie środków znajdzie się w planie finansowym na rok 2025 i czy będą one wystarczające, a także, aby ponoszone w ochronie zdrowia wydatki były efektywne. Jest to między innymi rezultat procedury nadmiernego deficytu wdrożonej w stosunku do Polski przez Komisję Europejską, ale też tego, że mówimy po prostu o środkach publicznych, które powinny być efektywnie wydatkowane. Już ten rok był ciężki dla systemu. Konieczne były dotacje dla NFZ, by mógł rozliczyć się ze szpitalami, zmiany wpla-nie finansowym, by pospinać wydatki. Plan finansowy Funduszu został już w tym roku zwiększony o kwotę blisko 24 mld zł. W sumie na świadczenia zdrowotne wydaliśmy 190 mld zł. A mimo to w dalszym ciągu do pełnego rozliczenia wszystkich zadań jeszcze brakuje środków. W planie na 2025 rok jest 195 mld zł, czyli 5 mld zł więcej, a więc teoretycznie mamy zapas. Trzeba jednak uwzględnić wydatki, których w tym planie jeszcze nie ma. Mam na myśli realizację ustawy o minimalnym wynagrodzeniu w ochronie zdrowia, czyli podwyżki dla części pracowników tego systemu. W tym roku - tylko od lipca J Jakub Szulc, wiceprezes NFZ: Nie powinniśmy wprowadzać rozróżnienia w składce w zależności jak zarabiamy na życie do grudnia - był to koszt 8 mld zł. W przyszłym roku ta kwota będzie więc dwukrotnie wyższa. A pod uwagę musimy wziąć kolejny wzrost wynagrodzeń, również od lipca, w prognozowanej wysokości ok. 11 proc. Szacunki Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji mówią, że w wersji minimalnej będzie to kosztowało 4 mld zł. Podliczmy: 8 mld zł plus 4 to już jest 12 dodatkowych miliardów, jakich potrzebujemy w2025 roku. Przypominam, że w planie na 2025 rok jest tylko 5 mld zł więcej. Ewidentnie więc będziemy po-trzebowalrznaleźć jeszcze jakieś środki. Czyli punkt startu jest taki, że NFZ wie, ile mu zabraknie pieniędzy w przyszłym roku, ale nie wie, skąd je weźmie. Czy w związku z tym nie można przygotować się lepiej na tę sytuację, by nie było powtórki z tego roku, kiedy szpitale co kwartał alarmowały, że czekają na pieniądze, potrzebne były dotacje, spieniężanie obligacji? W postcovidowej rzeczywistości nauczyliśmy się, że NFZ płaci za wszystko bez ograniczeń. W czasie C0VID-19 placówki medyczne nie wykonywały kontraktów, a walka z pandemią była finansowana spoza budżetu NFZ. Dlatego w latach 2020-2021 mieliśmy blisko 26 mld zł rezerwy. Gdy zaczęliśmy wychodzić z pandemii, lata 2022 i 2023 były pewnie jedynymi w historii funkcjonowania NFZ, kiedy nasze możliwości finansowe pozwalały płacić szpitalom za wszystko bez ograniczeń. Rozliczane były nadwykona-nia nie tylko świadczeń nielimitowanych, ale i limitowanych. To się skończyło i...? ...i nie mając rezerw, musimy bardzo uważnie gospodarować środkami, którymi dysponujemy. Jak mają to rozumieć pacjenci? Paradoksalnie wcale nie musi to oznaczać pogorszenia dostępu do leczenia. Zupełnie nie. Chodzi o taką przebudowę systemu, aby działał on efektywniej. Często jest jednak tak, że merytorycznie uzasadnione reformy są trudne do przeprowadzenia, bądź przepoczwarzają się w toku uzgodnień tak, że nie przynoszą pożądanych rezultatów. Np. zadajemy sobie pytanie, co zrobić, żeby pacjenci czekali krócej na konsultacje u specjalisty. Trzy lata temu zniesione zostały limity w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej, co w założeniu powinno skrócić kolejki. Tak się jednak nie stało. Pacjenci pozostają pod opieką specjalisty zbyt długo, są na wizytach kilka - kilkanaście razy w roku, a przecież mogłoby i powinno to działać inaczej. Jak? Wydaje się, że jeśli chodzi o finansowanie kolejnych wizyt, warto rozważyć wprowadzenie degresji bądź w większym stopniu nagradzać finansowo zwiększenie udziału wizyt pierwszorazowych. Czyli? Za pierwszą wizytę u specjalisty płacimy więcej, a za kolejne, powiedzmy dla przykładu od piątej lub szóstej, odpowiednio mniej. W efekcie pacjent chory przewlekle naj- pierw trafiałby do specjalisty, który gruntownie ustawiłby jego leczenie, ale później ten pacjent mógłby i powinien być już pod opieką swojego lekarza rodzinnego. Oczywiście, w razie potrzeby, korzystałby z konsultacji specjalisty. Takie rozwiązanie pozwoliłoby na faktyczne skrócenie kolejek do specjalistów. Na czym polega problem, że nie jest to rozwiązane w taki sposób? System ochrony zdrowia to en masse bardzo duże pieniądze. Nasz budżet to ogromne środki niemal 200 mld zł -za które kupujemy świadczenia. Po drugiej stronie tego procesu mamy kilkadziesiąt tysięcy podmiotów gospodarczych, bo placówki medyczne to w znakomitej większości spółki, jednoosobowe działalności gospodarcze, prywatne praktyki. Kiedy Fundusz zaczyna przebudowywać zasady, pojawia się opór. Tym większy, im bardziej wpływa na sposób funkcjonowania i rentowność tych podmiotów. Daleko nie musimy szukać, spójrzmy, co obecnie dzieje się wokół zarządzenia prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia dotyczącego rehabilitacji ambulatoryjnej i rehabilitacji domowej. Mamy protest świadczeniodawców, którzy alarmują, że zmiany wdrożone przez NFZ doprowadzą ich firmy do ruiny, a pacjenci pozostaną bez opieki. Nie zostaną. Porządkujemy po prostu sytuację, w której świadczeniodawcy, którzy mają kontrakt na fizjoterapię ambulatoryjną, wykonują 80, 90, a nawet 100 proc. świadczeń jako wizyty domowe, czerpiąc z tego dodatkowe pieniądze. Było to do tej pory możliwe ze względu na sposób wyceny rehabilitacji ambulatoryjnej i rehabilitacji domowej. Rehabilitacja domowa udzielana jest, jak sama nazwa wskazuje, w warunkach domowych przez fizjoterapeutę. W ramach rehabilitacji ambulatoryjnej pacjent jest rehabilitowany w tej placówce. Do- tychczas dopuszczaliśmy, żeby w ramach kontraktu na rehabilitację ambulatoryjną mogły być udzielane świadczenia domowe. A z uwagi na to, że świadczenia z zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej są ok. dwudziestu kilku procent lepiej wycenione niż świadczenia w fizjoterapii domowej, część świadczeniodawców zaczęło ten mechanizm wykorzystywać. Zarządzenie prezesa NFZ normalizuje sytuację na rynku i jest krokiem w stronę uporządkowania obu odrębnych zakresów świadczeń - fizjoterapii ambulatoryjnej i fizjoterapii domowej. Czy w tak trudnej sytuacji dobrym pomysłem było obniżenie składki zdrowotnej? W ogólnie dostępnych statystykach i opracowaniach - czy to Komisji Europejskiej, czy OECD - widać, że jesteśmy państwem, które ze środków publicznych w dalszym ciągu na zdrowie wydaje niewiele. Tym bardziej więc wy-brzmiewa konieczność jak najbardziej efektywnego wykorzystywania pieniędzy, którymi dysponuje Fundusz. Demografia to nie tylko problem systemu emerytalnego, ale i zdrowotnego. Przyszyli emeryci z wyżu demograficznego nie wyjadą na wakacje, ale będą wydawać oszczędności życia, o ile będą je mieli, na leczenie prywatnie, bo publiczny system będzie coraz mniej wydolny. Czy zgadza się pan z taką diagnozą? To prawda. Społeczeństwo się starzeje, będziemy więc mieli większe potrzeby zdrowotne. Potrzeby będą rosły szybciej, niż przypis składki do budżetu NFZ, bo odsetek ludzi w wieku emerytalnym będzie wzrastać. I chociaż składka zdrowotna jest też pobierana od emerytury, to jednak emerytura jest niższa niż zarobki osiągane w wieku produkcyjnym. To decyduje o tym, że w miarę starzenia się społeczeństwa wpływy ze składki będą automatycznie się obniżać. Obecne pokolenie 40-50 lat-ków, czyli z tzw. wyżu demo- graficznego, które optuje za obniżeniem składki zdrowotnej, podcina gałąź, na której siedzi? Jako społeczeństwo chcemy mieć jak najwięcej za jak najmniej . Tego nie da się połączyć. Jest jednak szerszy kontekst. Napytanie, czy powinniśmy wy dawać więcej na zdrowie, 80 proc. Polaków odpowiada: tak. Jeśli zapytać, czy wobec tego powinniśmy podnieść składkę zdrowotną, to na zapłatę wyższej składki zgodzi się tylko około 20 proc. z tych 80 proc. Mamy na poziomie ogólnopolskim duży problem z zaufaniem do siebie i zaufaniem instytucjonalnym. Ponad trzydzieści lat po wyjściu z komunizmu funkcjonujemy nadal według zasady, że państwo jest obce wobec obywatela i on musi z nim walczyć. C0VID-19 zebrał najmniejsze żniwo w krajach, w których zaufanie obywatela do państwa i państwa do obywatela było na najwyższym poziomie. Nakłada się na to kultura indywidualizmu, czyli że każdy z nas jest kowalem własnego losu. Abonamenty medyczne i prywatna opieka do pewnego momentu dają iluzję, że publiczny system jest niepotrzebny i po co za niego płacić. Potem przychodzi ciężka, przewlekła choroba i zderzenie, że trzeba oprzeć się na systemie publicznym. Odkładając na bok kontekst polityczny - jak według pana powinna być skonstruowana składka zdrowotna, żeby system ochrony zdrowia był optymalnie efektywny? Rozdzieliłbym dwie rzeczy. Konstrukcja składki zdrowotnej nie ma zbyt wielkiego wpływu na efektywność systemu ochrony zdrowia. Liczy się to, jak pieniądze są wydawane. Czyli powinniśmy szukać rozwiązań, które za określoną kwotę pozwolą nam kupić jak najwięcej zdrowia. Składka powinna być solidarna, czyli żeby nie był to wyłącznie solidaryzm osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, czy pobierających emeryturę z ZUS. (PAP) Głos Dziennik Pomorza Poniedziałek, 23.12.2024 3 DYŻURNY GŁOSU Magdalena Olechnowicz tel. 510 026 924 Na naszych Czytelników czekamy w redakcji „Głosu | Pomorza" w Słupsku przy 5 ul. Henryka Pobożnego 19 « oraz pod adresem: 2 alarm@gp24.pl. Spór między Słupskiem a gminami Redzikowo i Kobylnica o granice samorządów zaostrza się Magdalena Olechnowicz Słupsk Wójtgminy Redzikowo zapowiada walkęoWłynkówko, którego część inwestycyjną planuje przejąć Słupsk. Cały czas ubiega się teżooddanie Płaszewka, które Słupsk już przejął. Dla gminy to strata 10mln2i rocznie, do t^jo doliczyć należy s^atę zobowiązań zaciągniętych na u^jroje-nie strefy w Płaszewku. Oddać ani kawaB . M* P *00 cm m •• *30 cm *15 cm Stargard n #► 3° 5° 2° 1 0 EH <#» ? 0 -Ęj; pogodnie zachmurzenie umiarkowane przelotny deszcz fr przelotne deszcze i burza pochmurno mżawka 4WJ>ciągły deszcz ^Hfciągly deszcz i burza ^ przelotny śnieg ciągły śnieg ,jgjf przelotny śnieg z deszczem <|pze|MO :e>|MozAzj)f BMezjp j 'BMg i uiepy -zsbjj z e>||of lejuazpojBN ezog :jjAzs :ep&|0>| eufwbiM :JAJ6o6O| Ijaje^zsnuj :z-v b^mozAzj^ :fef|q [aznjp sojes eusopey :uietseq z b>jmoz -Azjij IiuAfzsAzjd n>)OJ m z)n :euzojuiBJoued b>jmozAzj>i 20 • PO GODZINACH Głos Dziennik Pomorza Poniedziałek, 23.12.2024 Dzisiaj twórcy internetowi zarabiaję chyba więcej niż 99 Michał Wiśniewski w Pomponiku Fot. Andrzej Banas ZŻYCJAGWIAZD W TELEWIZJI KRZYŻÓWKA NR 197 Anna Dereszowska straciła pieniądze Aktorka powiadomiła w mediach społecznościowych, że padła ofiarą oszustwa. W listopadzie wpłaciła na konto jednego ze znanych kantorów internetowych sporą kwotę w złotówkach, chcąc ją zamienić na euro i do dzisiaj nie otrzymała pieniędzy, a firma nie odpowiada na próby kontaktu. „Jestem jednym z wielu poszkodowanych" - napisała. Justyna Steczkowska wyskoczyła na Florydę Piosenkarka przed świętami kolęduje w USA dla Polonii. Steczkowska znalazła czas między występami, aby wyskoczyć na Florydę i poopalać się na plaży w Miami. Na Instagramie pojawiły się jej zdjęcia w bikini. „Czy jest coś lepszego od zwykłej, spontanicznej radości bez powodu?" - spytała fanów. Krzysztof Rutkowski oświadczył się ponownie Słynny detektyw wybrał się z żoną Mają na wypoczynek do Grecji. I wrzucił na swe media społecznościowe filmik, na którym widać, jak zabiera wybrankę do eleganckiej restauracji. Tam ukląkł przed nią i powiedział: „Czy jesteś w stanie być dalej moją żoną przez kolejne 10 lat? Na tyle mamy podpisany kontrakt. I do końca naszego życia. Kocham cię". „A jak!" - odpowiedziała Maja. Na koniec Rutkowski zasunął poetycką metaforą: „W Grecji nigdy nie opadają liście, ale nie opadają też nadzieje". (GZL) Fot. Przemek Świderski Rodzinne święta Donala Canal+ Kuchnia HD, 17:50 Tuż przed Bożym Narodzeniem zajrzymy do kuchni Donala Skehana, aby zobaczyć, co irlandzki kucharz przyrządzi dla swojej rodziny. Udowodni, że nie trzeba urabiać rąk po łokcie, by przygotować świąteczną ucztę dla całej rodziny. Święta inaczej Canal+ Premium, 20:00 W przeddzień Wigilii Ewa (Daria Widawska) odkrywa, że jej małżeństwo jest bajką, w którą wierzy już tylko ona sama. Postanawia więc po raz pierwszy w życiu zrobić coś spontanicznego. Wsiada do pociągu i jedzie w nieznane. Tropem zaginionej matki ruszają jej dzieci. Moje córki krowy TVP Kultura, 20:00 Historia dwóch sióstr: 42-let-niej kobiety sukcesu (Agata Kulesza) i niestabilnej emocjonalnie nauczycielki (Gabriela Muskała). W obliczu śmierci matki i choroby ojca, zmuszone do współpracy, kobiety stopniowo zbliżają się do siebie i odzyskują utracony kontakt. Tajemnice szpiegów wojny TVP Historia, 22:45 Montagu, Garbo, Fuchs, Penkovsky - choć mało kto zna te nazwiska, ci ludzie byli największymi szpiegami XX wieku. Dzięki analizie odtajnionych dokumentów, wywiadom z ekspertami i byłymi agentami, zajrzymy w umysły i poznamy metody działania agentów. Poziomo: 1) skośny żagiel, zwykle trójkątny, 6) bojowy toporek Winnetou, 10) nieobsiane pole, nieużytek, 11) marihuana lub kokaina, 12) hotel dla uczniów, 13) zapasy z Kraju Kwitnącej Wiśni, 15) biograficzny film Luisa Val-deza, 19) chroniony ptak leśny, bargiel, 23) wedle stawu (w powiedzeniu), 25) dawniej miało duszę, 26) rozmnażają się przez pączkowanie, 27) napój bogów na Olimpie, 28) jedna z faz Księżyca, 32) duża łódź okrętowa, 35) wyspiarki stan USA, 36) gromada owiec lub krów, 37) gwiazdozbiór jak przyrząd optyczny, 38) John z zespołu The Beatles, 39) mocny argument w negocjacjach, 40) uczucie żalu wywołane rozłąką, 41) karczma z wiersza Adama Mickiewicza. Pionowo: 2) słowna sprzeczka, zatarg, 3) klamra wzmacniająca mury, 4) organ dowodzenia wojskiem, 5) jednostka natężenia oświetlenia, 6) zespół trzech muzyków, 7) miejska kolej podziemna, 8) „... traw", mikropowieść Trumana Capote, 1 2 3 4 5 ■ 6 7 8 9 ■ ■ ■ ■ 10 ■ ■ ■ ■ 11 ■ ■ 12 ■ ■ ■ ■ 13 14 . ■ ■ ■ ■ 15 ;16 17 18 ■ ■ ■ 19 20 21 22 ■ ■ ■ 23 24 ■ ■ ■ 25 ■ ■ ■ 26 ■ ■ ■ 27 ■ ■ ■ 28 29 30 31 32 33 34 reklama ■ ■ ■ ■ ■ ■ 35 36 • ■ ■ ■ HEEHfl ■ ■ ■ 37 38 H w w ■........................... ■ ■ ■ ■ ■ ■ Wtm £ ' 39 ■ 40 □ □ □ ■ 41 9) powieść Janusza Meissnera, 14) auto z turyńskiej fabryki, 15) składany fotel plażowy, 16) metalowe naczynie praczki, 17) polski taniec ludowy, 18) igrzyska w starożytnej Grecji, 19) cząstka taśmy filmowej, 20) średniowieczny instrument smyczkowy, 21) ...-Zdrój, miasto w powiecie kłodzkim, 22) profesor Ambroży ..., bohater książki Brzechwy, 24) atrybut furmana i woźnicy, 29) most nad torami kolejowymi, 30) regionalna odmiana języka, 31) odwołuje się od wyroku, 32) szklane naczynie z wydłużoną szyjką, 33) Jacek, polski aktor filmowy i teatralny, 34) duby smalone, banialuki. 9) powieść Janusza Meissnera, 14) auto z turyńskiej fabryki, 15) składany fotel plażowy, 16) metalowe naczynie praczki, 17) polski taniec ludowy, 18) igrzyska w starożytnej Grecji, 19) cząstka taśmy filmowej, 20) średniowieczny instrument smyczkowy, 21) ...-Zdrój, miasto w powiecie kłodzkim, 22) profesor Ambroży ..., bohater książki Brzechwy, 24) atrybut furmana i woźnicy, 29) most nad torami kolejowymi, 30) regionalna odmiana języka, 31) odwołuje się od wyroku, 32) szklane naczynie z wydłużoną szyjką, 33) Jacek, polski aktor filmowy i teatralny, 34) duby smalone, banialuki. ROZWIĄZANIE NR 196 s Z c Z U P A K ■ ■ K R Ó L L E A R K ■ H ■ S ■ ■ i. Y N A ■ ■ A ■ P ■ U 0 B ■ R W ■ T A R 0 ■ ■ S K 1 P ■ 1 ■ K A M A ■ A P A C Z E ■ T Ę T N 0 E L ■ T ■ W E T 0 ■ ■ T R 1 0 ■ E ■ L W A ■ A T A M A N ■ P A T K A B ■ o ■ 0 ■ E ■ ■ N ■ R ■ M ■ 0 ■ W I Ę Z ■ B A K S Z Y S Z ■ B A ■ R S Ć i ■ Z ■ N ■ Ó A ■ R B A R Y C Z D 1 A L 0 G 0 ■ E ■ 1 ■ ■ M ■ A ■ 0 B E Z Ł A 0 ś P 1 W Ó R 0 ■ E ■ R ■ ■ 0 ■ E ■ Y L A D E K ■ * R A T E L A ■ A ■ 1 ; S T R U M E N T ■ A ■ E ROZWIĄZANIE NR 196 HOROSKOP Wodnik (20.01-18.02) Będziesz dzisiaj świadkiem ostrej wymiany zdań. Horoskop dzienny to wskazówka, by pod żadnym pozorem nie włączać się do niej. Ryby (19.02-20.03) Ktoś z grona znajomych poprosi Cię o pomoc. Horoskop na dziś wyraźnie zapowiada, że musisz postępować wyjątkowo delikatnie. Baran (21.03-19.04) Bez reszty pochłoną Cię dzisiaj przygotowania do świąt. Horoskop dzienny na poniedziałek mówi, że wieczorem poczujesz spore zmęczenie. Byk (20.04-20.05) Energii i zaangażowania w realizację planów na dziś będzie Ci można tylko pozazdrościć. Horoskop dzienny mówi, że dużo osiągniesz. Bliźnięta (21.05-21.06) Jednym zdaniem, które wypowiesz, narazisz się na czyjąś krytyką. Horoskop na dziś ostrzega, że może to zakończyć się sporą awanturą... Rak (22.06-22.07) Życie postawi przed Tobą trudne zadanie. Jeśli będzie Ci opornie szło, horoskop dzienny na poniedziałek radzi poprosić kogoś o pomoc. Lew (23.07-22.08) Możesz liczyć na pomyślność wszystkich zaplanowanych zadań. Horoskop dzienny zapowiada, że ucieszy to nie tylko Ciebie. Panna (23.08-22.09) Ludzie będą liczyć się z Twoim zdaniem. Horoskop na dziś zapowiada, że to co powiesz będzie dla niektórych osób niczym wyrocznia. Waga (23.09-22.10) Łatwo Ci będzie przychodziło skracanie dystansu w relacjach z innymi osobami. Horoskop dzienny na poniedziałek wróży udany dzień. Skorpion (23.10-21.11) Nie pozwól, aby ktokolwiek wpływał na Twoje decyzje. Horoskop dzienny ostrzega, że uleganie naciskom może mieć fatalne skutki. Strzelec (22.11-21.12) Będziesz ostoją spokoju i opanowania. Horoskop na dziś mówi, że nic i nikt nie będzie w stanie wyprowadzić Cię z równowagi. Koziorożec (22.12 -19.01) Uwzględniaj dzisiaj potrzeby i oczekiwania innych osób. Horoskop dzienny na poniedziałek, że skupianie się tylko na sobie to zły wybór. Głos Redaktor naczelny Jarosław Jaz. Z cy red. nacz.: Marcin Stefanowski, Wojciech Frelichowski. YnonaHusaim-Sobecka. Prezes Makroregionu Piotr Grabowski. Dyrektor biura reklamy oddziału Ewa Żelazko. Dyrektor marketingu Robert Gromowski. Redakcja. StUPSK,ul. HenrykaPobożnegol9,teL598488100, redakqa.gp24@polskapress.pl, KOSZALIN, ul. Mickiewicza 24, tel «UM7«P,i^ltrp^M@pnklqpiws< pl, SZCZECIN, AI.Niepodlegtosd26/U1,teL914813300.redakqa.gs24@polskapress.pl. Drak Polska Press Oddział Poligrafia, 85-438 Bydgoszcz, ul. Grunwaldzka 229. POLSKA PRESS GRUPA Wydawca PobkaPressSp.zo.o. ul. Domaniewska 45,02-672 Warszawa, tel. 22 20144 00, fax: 22 2014410 www.gp24.pl www.gk24.pl www.gs24.pl (£> - umieszczenie takich dwóch znaków przy Artykule, w szczególności przy Aktualnym Artykule, oznacza możliwość jego dalszego rozpowszechniania tylko i wyłącznie po uiszczeniu opłaty zgodnre z cennikiem zamieszczonym na stronie www.gp24.pl/tresci i w zgodzie z postanowieniami niniejszego regulaminu. Prezes Zarządu Polska Press Grupy Zenon Nowak Dyrektor artystyczny Tomasz Bocheński Biuro Prasowe: biuroprasowe@polskapress.pl Dyrektor kolportażu Karol Wlazło, Agencja Al P kontakt@aip24.pl Biuro Konsumenta PPG, e-mail: biurokonsumenta@polskapress.pl, tel. 12 688 8510 imis ?oirgoi8t POLAND25.EU Polska Prezydencja w Radzie Unii Europejskiej 2025 Poniedziałek, 23.12.2024 Dodatek powstał we współpracy z KPRM 02/ POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE UE 2025 • •• Poniedziałek, 23.12.2024 Czym jest prezydencja? Prezydencja w Radzie Unii Europejskiej to system, w ramach którego państwa członkowskie przejmują na sześć miesięcy przewodnictwo w pracach Rady UE. Prezydencja ma na celu koordynację działań, organizację spotkań i wspieranie dialogu pomiędzy państwami członkowskimi oraz innymi instytucjami UE. Aby lepiej zrozumieć, jak funkcjonuje nasza europejska wspólnota, przyjrzyjmy się najpierw trzem absolutnie najważniejszym instytucjom, które kształtują politykę i życie obywateli Europy. 1. Parlament Europejski (PE) Parlament Europejski jest jedyną instytucją Unii Europejskiej, której członkowie są wybierani bezpośrednio przez obywateli państw członkowskich UE. Składa się z 705 posłów, którzy reprezentują różnorodne poglądy i interesy. Parlament Europejski ma kluczowe znaczenie w procesie legislacyjnym, podejmując decyzje dotyczące ustawodawstwa unijnego, budżetu oraz polityki zagranicznej. To miejsce, gdzie głos obywateli staje się słyszalny! 2. Rada Unii Europejskiej (RUE) Rada Unii Europejskiej, znana również jako Rada Ministrów, składa się z ministrów rządów państw członkowskich. Odgrywa kluczową rolę w procesie podejmowania decyzji, współpracując z Parlamentem Europejskim w zakresie legislacji. Rada Unii Europejskiej odpowiada za ustalanie kierunków polityki oraz koordynację działań w obszarach takich jak bezpieczeństwo, zdrowie publiczne czy ochrona środowiska. 3. Komisja Europejska (KE) Komisja Europejska jest organem wykonawczym Unii Europejskiej, który dba o przestrzeganie traktatów i wdrażanie polityk unijnych. Składa się z komisarzy, którzy reprezentują różne dziedziny, takie jak handel, środowisko czy rolnictwo. Komisja Europejska ma prawo inicjatywy legislacyjnej, co oznacza, że to ona proponuje nowe przepisy i polityki, które mają na celu poprawę życia obywateli. Dlaczego warto znać te instytucje? Zrozumienie działania Parlamentu Europejskiego, Rady Unii Europejskiej i Komisji Europejskiej pomaga nam lepiej zrozumieć, jak podejmowane są decyzje, które wpływają na nasze codzienne życie. Angażując się w europejskie sprawy, mamy szansę wpłynąć na przyszłość naszej społeczności i kontynentu. Czym jest prezydencja? Prezydencja w Radzie UE jest istotnym elementem funkcjonowania Unii, umożliwiającym efektywne zarządzanie i podejmowanie decyzji w ramach wspólnoty. Dzięki rotacyjnemu systemowi każdy kraj ma szansę na aktywne uczestnictwo w kształtowaniu polityki europejskiej. W ramach prezydencji w Radzie Unii Europejskiej można wymienić kilka kluczowych aspektów: 1. Rotacyjny charakter Prezydencja w Radzie UE jest rotacyjna, co w praktyce oznacza, że co pół roku inny kraj członkowski sprawuje ten urząd. Lista państw przewodniczących jest ustalana na kilka lat do przodu, co pozwala na planowanie działań z odpowiednim wyprzedzeniem. 2. Koordynacja prac Państwo sprawujące prezydenqę ma za zadanie koordynować prace Rady, organizując spotkania ministrów i negocjacje dotyczące różnych kwestii politycznych i legislacyjnych. Pre-zydencjamarównieżnacelu osiągnięcie kompromisów w sprawach, które wymagają współpracy między państwami członkowskimi. 3. Program pracy Każda prezydencja zwykle rozpoczyna się od przedstawienia konkretnego programu pracy, który określa priorytety i cele na nadchodzący kilkumiesięczny okres. Program ten odzwierciedla zarówno interesy państwa sprawującego przewodnictwo, jak i ogólne cele całej Unii Europejskiej. 4. Rola w dialogu Prezydencja pełni również niezwykle ważną rolę mediatora w dialogu między różnymi instytucjami Unii Europejskiej, takimi jak Parlament Europejski czy Komisja Europejska. Dzięki temu prezydencja ma istotny wpływ na kształtowanie polityki europejskiej. 5. Trio prezydencji Aby zapewnić ciągłość i spójność, prezydencje są organizowane w grupach po trzy, zwanych „trio prezydenq'i". Trzy państwa członkowskie współpracują ze sobą, planując wspólne priorytety i działania na okres 18 miesięcy. DWIE DEKADY POLSKI W UNII 1 maja 2004 - Polska wchodzi do Unii Europejskiej, zostając jej pełnoprawnym członkiem. Wielka Brytania, Irlandia i Szwecja otwierają swoje rynki pracy dla polskich pracowników 13 czerwca 2004 - wybory do Parlamentu Europejskiego VI kadencji. Polacy po raz pierwszy mogą głosować w wyborach europejskich. W Polsce wybierano 54 europosłów 1 maja 2006 - swoje rynki pracy dla Polaków otwierają Finlandia, Hiszpania, Portugalia i Grecja. Miesiąc później podobnie zachowują się Włochy 1 maja 2007 - Holandia otwiera rynek pracy dla Polaków. 1 listopada.tego samego roku taką decyzję podejmuje Luksemburg 21 grudnia 2007 - Polska przystępuje do strefy Schengen, która umożliwia przemieszczanie się po krajach UE bez kontroli granicznych 1 lipca 2008 - Francja otwiera rynek pracy dla Polaków 7 czerwca 2009 - wybory do Parlamentu Europejskiego VII kadencji W Polsce wybierano 50 eurodeputowanych 14 lipca 2009 - Jerzy Buzek wybrany na przewodniczącego Parlamentu Europejskiego. Pełni tę rolę do 2012 r. 10 października 2009 - prezydent Lech Kaczyński ratyfikuje Traktat Lizboński, kończąc w ten sposób jego procedurę zatwierdzania w Polsce. Traktat wchodzi w życie 1 grudnia 2009 r. 1 stycznia 2011 - Polska po raz pierwszy w swojej historii obejmuje prezydencję w Radzie Unii Europejskiej 1 lipca 2011 - Austria i Niemcy otwierają swoje rynki pracy dla Polaków 25 maja 2014 - wybory do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji. W Polsce wybierano 51 europosłów 1 grudnia 2014 - Donald Tusk zostaje przewodniczącym Rady Europejskiej. Sprawuje tę funkcję do 2019 r. 26 maja 2019 - wybory do Parlamentu Europejskiego IX kadencji. W Polsce wybierano 52 eurodeputowanych 21 lipca 2020 - Polska przystępuje do funduszu Next Generation EU, który ma pomóc w łagodzeniu społecznych i gospodarczych skutków pandemii COVID-19. Jego polska część jest znana jako Krajowy Plan Odbudowy 9 czerwca 2024 - wybory do Parlamentu Europejskiego X kadencji. W Polsce wybierano 53 eurodeputowanych 1 stycznia 2025 - Polska po raz drugi w historii obejmuje przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej Poniedziałek, 23.12.2024 • •• POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE UE 2025 /03 drugim jest Komitet ds. Cywilnych Aspektów Zarządzania Kryzysowego (CivCom). Odbędzie się też konferencja dotycząca polityki europejskiej i miejsca Europy w debacie o kształtowaniu porządku światowego, realizowana we współpracy z European Council on Foreign Relations. Nie tylko sprawy Europy będą ważne podczas polskiej prezydencji w UE. Rząd zapowiedział pogłębianie relacji transatlantyckich (UE-USA) w kontekście kontynuowania dialogu na tematy globalne, w tym temat Chin i regionu Indo-Pacyfiku, bezpieczeństwa i obronności oraz polityki energetycznej i nowych technologii. W ramach relacji UE-Zjednoczone Królestwo, polska prezydencja będzie wspierać ich pogłębianie w obszarze bezpieczeństwa i obronności. W zakresie relacji z innymi partnerami UE, celem prezydencji będzie powstrzymanie eskalacji na Bliskim Wschodzie, pomoc humanitarna dla ludności cywilnej i ustabilizowanie sytuacji w regionie. Polska prezydencja będzie wspierać współpracę z państwami regionu indopacyficz-nego. MSZ zorganizuje konferencję naukową „The European Union in the Indo-Pacific Security Architecture" z udziałem niezależnych ekspertów z Azji i Europy. Szef polskiego MSZ zapowiedział także wspieranie rozwoju wszechstronnego partnerstwa UE z Afryką i stosunków z Ameryką Łacińską i Karaibami. Kontynuowane będą działania na rzecz przestrzegania prawa międzynarodowego i poszanowania praw człowieka, dążąc do wzmocnienia wpływu UE w ramach systemu wielostronnego. Będzie to dotyczyć m.in. współpracy między UE a Radą Europy, w tym w kontekście prawnej odpowiedzi wspólnoty międzynarodowej na rosyjską agresję na Ukrainę. W obszarze współpracy rozwojowej i pomocy humanitarnej polska prezydencja skoncentruje się na budowaniu odporności państw i społeczeństw na kryzysy, których w ostatnim czasie nie brakuje. Premier Donald Tusk wskazał, że polska prezydenq'a w Radzie UE będzie stała pod znakiem działań dotyczących szeroko rozumianego bezpieczeństwa: zewnętrznego, wewnętrznego, energetycznego, ekonomicznego, żywnościowego, zdrowotnego. - Czy to będą rozmowy dotyczące energii, klimatu, żywności, zwiększenia możliwości obronnych Europy jako całości i jej państw członkowskich, współpracy transatlantyckiej, polityki wobec wojny rosyjsko-ukra-ińskiej - wszędzie tam będziemy musieli wspiąć się ponad tradycyjne podziały i będziemy musieli pamiętać o tym, że od nas zależy bezpieczeństwo całego kontynentu - mówił do liderów grup politycznych w PE. Polska przygotowała też bogaty program kulturalny, który zostanie zainaugurowany 3 stycznia w Teatrze Wielkim Operze Narodowej w Warszawie. Tam odbędzie się uroczysta gala otwierająca polską prezydencję, która potrwa od l stycznia do 30 czerwca2025 roku. Rotacyjna prezydencja Rady Unii Europejskiej, tradycja głęboko zakorzeniona w historii UE, pozwala każdemu państwu członkowskiemu przewodzić Radzie UE, kierować agendą instytucji i zapewniać ciągłość prac UE. Budynek Europa w Brukseli, miejsce spotkań Rady Europejskiej. Polska będzie blisko współpracować z Radą w czasie prezydencji Bezpieczeństwo - priorytet polskiej prezydencji Kwestie energii, klimatu, żywności, zwiększenia możliwości obronnych Europy jako całości i jej państw członkowskich, współpracy transatlantyckiej, polityki wobec agresji Rosji na Ukrainę - te tematy będą ważne podczas polskiej prezydencji w UE, a ich wspólnym mianownikiem jest bezpieczeństwo, nasze i regionu Dorota Kowalska • W styczniu2025 roku Polska obejmie prezydencję w Radzie Unii Europejskiej. Wykorzysta ten czas do zaprezentowania swojej wizji przyszłości Europy i wzmocnienia pozycji Polski jako jednego z najważniejszych i najbardziej aktywnych państw członkowskich. Ważnym elementem polskiej prezydencji będzie promowanie wartości europejskich, takich jak praworządność, demokracja i wzajemne zaufanie. Unia Europejska ma być bezpieczna, ma chronić swoich obywateli i przedsiębiorców, szanować podstawowe wartości demokratyczne. Przejęcie prezydencji odbywa się w niezwykle skomplikowanej sytuacji międzynarodowej, mamy wciąż trwającą wojnę w Ukrainie, rosnące napięcia geopolityczne, kryzys na Bliskim Wschodzie, nic więc dziwnego, że mottem polskiej prezydencji jest hasło „Bezpieczeństwo, Europo". Jednym z celów polskiego rządu podczas prezydencji w Radzie UE będzie dalsza pomoc naszemu sąsiadowi: maksymalizacja wsparcia dla Ukrainy, utrzymanie obecnej polityki wobec Rosji i Białorusi, a co za tym idzie wzmacnianie bezpieczeństwa Unii Europejskiej. A wszystko to we współpracy z nowymi władzami Unii Europejskiej, zwłaszcza z wysoką przedstawiciel ds. zagranicznych i bezpieczeństwa UE Kają Kallas, a także z komisarzem ds. obrony i przestrzeni kosmicznej Andriusem Kubiliusem. Równolegle przez najbliższe pół roku Polska będzie dążyć do wzmocnienia sankcji Unii Europejskiej na agresorów: Rosję i Białoruś oraz walczyć z ich obchodzeniem. MSZ we współpracy z UE i przedstawicielem UE ds. sankcji Davidem 0'Sullivanem zorganizuje 25 lutego konferencję poświęconą wyzwaniom polityki sank-cyjnej. Ważne będzie uzyskanie poparcia państw członkowskich dla pełnego wykorzystania zamrożonych aktywów Banku Centralnego Rosji na rzecz wsparcia Ukrainy. Polski rząd zadba także o „tempo ijakość" rozszerzenia Unii na wschód i południe, zarówno jeśli chodzi *o Ukrainę i Mołdawię, jak i Bałkany Zachodnie, będzie wspierał proeuropejskie aspiracje społeczeństwa Gruzji. Kolejny ważny cel polskiej prezydencki w Radzie Unii Europejskiej to działanie na rzecz ożywienia Partnerstwa Wschodniego oraz wzmocnie- nia odporności Unii. Wraz z państwami członkowskimi i Komisją Europejską Polska będzie budować Europę zdolną stawić czoła zagrożeniom dla bezpieczeństwa, pochodzącym głównie ze Wschodu, również w sensie zapewniania adekwatnej produkcji przemysłowej dla sektora zbrojeniowego. - Polska definiuje swoją prezydencję wokół spraw związanych z bezpieczeństwem w wielu wymiarach. Z tych wszystkich elementów kilka kwestii jest dla naszego kraju najważniejszych. Pierwsza, to finansowanie wydatków zbrojeniowych w Europie, temat kluczowy w najbliższych miesiącach, choćby z powodu ułożenia Przejecie prezydenci} odbywa $»ę w skomplikowanej sytuacji międzynarodowej, mamy wciąż trwaiaca woine w Ukrainie, rosnące napięcia geopolityczne, kryzy? rut Bliskim Wschodzie odpowiednich relacji z nową administracją Donalda Trumpa. Europa musi wydawać więcej na obronę i Polska będzie chciała do tego doprowadzić. Stworzyć odpowiedńi instrument finansowy, pokazać, że Europa ma na to plan - mówi Piotr Buras, politolog, analityk, dyrektor warszawskiego biura Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. - Kolejna kwestia to kwestia bezpieczeństwa energetycznego. Mamy dzisiaj inną sytuację międzynarodową, inne związane z nią zagrożenia. Strategię Bezpieczeństwa Energetycznego UE trzeba renegocjować i napisać od. nowa. Trzecia kluczowa sprawa to ta związana z bezpieczeństwem ekonomicznym, wzmocnieniem konkurencyjności Unii Europejskiej. Trzeba odpowiedzieć sobie na pytanie, jak zabezpieczyć gospodarkę przed wojną handlową czy nieuczciwą konkurencją -tłumaczy Piotr Buras. I dodaje, że jest jeszcze czwarty problem, który trzeba będzie rozwiązać. Chodzi, jak to określa, o bezpieczeństwo demokratyczne. Wydarzenia w Gruzji, Rumunii, Mołdawii pokazują, jak ważne jest bezpieczeństwo naszych systemów politycznych. - Trzeba stworzyć mechanizmy skutecznego przeciwdziałania dezinformacji, ingerencji z zewnątrz. Komisja Europejska ma zresztą przedstawić taką Tarczę Demokratyczną i wdrożenie jej założeń w życie będzie ważnym zadaniem dla krajów Unii Europejskiej - podkreśla dyrektor warszawskiego biura Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. Tak więc polska prezydencja będzie dążyć do utworzenia Europejskiej Rady Odporności na Dezinformację (ROD). Rada ma być niezależną instytucją, finansowaną przez UE i państwa członkowskie. Jej celem stanie się ochrona przed obcą ingerencją i dezinformacją oraz monitorowanie przestrzeni informacyjnej. Równolegle polski rząd będzie pracował nad pogłębieniem współpracy UE-NATO oraz komplementar-nością działań UE i NATO. Chodzi między innymi o reagowanie właśnie na zagrożenia w cyberprzestrzeni, hybrydowe i terrorystyczne, pogłębianie współpracy w zakresie zarządzania kryzysowego, zwiększanie zdolności UE w zakresie komunikacji strategicznej i przeciwdziałania obcej, zwłaszcza rosyjskiej, ingerencji i dezinformacji. W czasie polskiej prezydencji odbędzie się około 300 spotkań i konferencji na terenie całego kraju, głównie w Warszawie, za 42 odpowiada MSZ. Wśród nich są dwie nieformalne Rady ds. Zagranicznych: w pierwszej, w formule Gymnich (w tej formule szefowie MSZ krajów członkowskich spotykają się co sześć miesięcy, kiedy prowadzą dyskusję w formule otwartej i nieformalnej) będą uczestniczyć szefowie dyplomacji państw członkowskich UE i Wysoka Przedstawiciel ds. Zagranicznych i Bezpieczeństwa. Druga nieformalna Rada ds. Zagranicznych odbędzie się w formacie ministrów odpowiedzialnych za politykę rozwojową. Planowane są także posiedzenia dwóch innych ważnych gremiów UE: pierwszym z nich jest Komitet Polityczny i Bezpieczeństwa (PSC), skupiający przedstawicieli państw członkowskich w randze ambasadorów, 04/ POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE (JE 2025 • •• Poniedziałek, 23.12.2024 Weszły też regulacje dotyczące tzw. ekościemy (greenwashing). Na przykład producent nie może już reklamować swego towaru jako ekologicznego, twierdząc, że stosuje bio-degradowalne opakowanie, a jednocześnie pomijać informacje o szkodach środowiskowych w fazie produkcji. Teraz musi udowodnić, że jego produkt jest faktycznie przyjazny dla środowiska. Kontrola cen prądu Transformacja energetyczna, którą przechodzi UE, ma wpływ na rynek prądu. By odbiorcy nie byli zaskakiwani gwałtownymi podwyżkami cen, Unia wprowadziła szereg regulacji mających amortyzować zmiany. Jedna z nich przewiduje możliwość wyboru pomiędzy bezpiecznymi długoterminowymi umowami a umowami z cenami zmiennymi, czyli zależnymi od tego, co się akurat dzieje na rynku (trzeba płacić więcej, gdy cena wzrośnie, a mniej, gdy ceny są niższe). Przyjęty w 2020 r. Europejski Zielony Ład zakłada także zapewnienie przystępnych cenowo i bezpiecznych dostaw energii w Unii Europej -skiej, stworzenie jednego, połączonego unijnego rynku energii, a także poprawę efektywności energetycznej m.in. poprzez ocieplenie budynków. Cyberbezpieczeństwo W czasie niedawnej pandemii korona-wirusa na całym świecie bardzo przyspieszyła cyfryzacja. Od tamtej pory cyberbezpieczeństwo jest jednym z priorytetów Unii Europejskiej. W tym roku zaczął obowiązywać europejski akt dotyczący cyberodporności - Cyber Resilience Act. To pierwsze tego typu prawo na świecie, które nakłada na producentów prawny obowiązek dbania o bezpieczeństwo użytkowników. Chodzi o to, by uniemożliwić (a przynajmniej możliwie jak najbardziej utrudnić) próby inwigilacji użytkowników przez urządzenia elektroniczne: routery, komputery, laptopy, smar-twatche, domowe nianie itp. Wspólnie możemy zdecydowanie więcej. Jakie korzyści daje nam członkostwo w UE? Kacper Rogacin • Polska jest członkiem Unii Europejskiej od ponad dwóch dekad. Przez ten czas nasz kraj przeszedł ogromną metamorfozę i dogonił europejską czołówkę pod wieloma względami. Przynależność do Wspólnoty i korzyści, jakie z tego płyną, są dziś dla nas - szczególnie dla młodych pokoleń - codziennością. Warto jednak mieć w pamięci, co zmieniło się po wejściu naszego kraju do UE. Swoboda przemieszczania się, pracy i studiowania za granicą Choć jeszcze zaledwie kilka dekad temu wydawało się to mrzonką, to dziś obywatele Unii Europejskiej oraz członkowie ich rodzin mogą swobodnie i bez przeszkód przemieszczać się pomiędzy krajami Wspólnoty oraz przebywać na ich terytorium. Jest to możliwe na mocy porozumień z Schengen z 2004 r. Oprócz tego wszyscy mamy możliwość pracowania w innych krajach członkowskich na takich samych zasadach, jak ich obywatele. Dodatkowo polskie rodziny mieszkające za granicą mają prawa np. do różnych zasiłków, oczywiście jeżeli nie' pobierają ich już w Polsce. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż studenci z Polski mogą dzisiaj korzystać z wymiany studenckiej w ramach programu Erasmus. Polacy mogą też po prostu studiować za granicą czy ubiegać się tam o stypendium. Warto pamiętać, że jeszcze nieco ponad dwadzieścia lat temu nie było to wcale takie proste. Nowoczesne usługi stale polepszają jakość naszego życia Dzięki cyfryzaqi, zasilanej ogromnymi strumieniami funduszy europejskich, mamy dziś dostęp do szeregu usług on line - możemy choćby załatwiać w ten sposób nasze sprawy w urzędach, a nawet wypełniać i wy- syłać PIT-y, korzystać z elektronicznego dowodu (aplikacja mDowód), Internetowego Konta Pacjenta, e-re-cepty czy e-skierowania. Oprócz tego pieniądze z Unii Europejskiej są skutecznie wykorzystywane przy realizacji projektów opiekuńczych dla seniorów i osób niesamodzielnych. Wymienione kwestie wpłynęły w potężnym stopniu na poprawę jakości życia wszystkich Europejczy- O Każdego dnia czerpiemy korzyści z przynależności Polski do Unii Europejskiej, Wystarczyły ledwie nieco ponad dwie dekady, by nasz kraj przeszedł gruntowna transformacie na plus ków - w tym Polaków. Co istotne, postęp w tych aspektach trwa nadal i z roku na rok życie w Unii Europejskiej staje się po prostu coraz bardziej komfortowe. Warto również pamiętać, że obywatele krajów UE mogą swobodnie korzystać z Funduszy Europejskich, by inwestować w swój rozwój i naukę. Jeżeli potrzebujemy pomocy finansowej na wykupienie kursu językowego, zdobycie nowych umiejętności i kompetencji zawodowych lub marzymy o rozwoju osobistym, np. prawie jazdy na motocykl, kursie operatora drona czy instruktora narciarskiego, Fundusze Europejskie finansują (zwykle ok. 90 proc. kosztów) zakup wybranych przez nas szkoleń, kursów, a nawet studiów podyplomowych. To sprawia, że właściwie każdy mieszkaniec UE może kształcić się i rozwijać bez przeszkód. Wystarczy zgłosić się do instytucji pośredniczącej i wybrać interesującą nas ofertę. Ochrona konsumentów i pracowników Jako obywatele Unii Europejskiej jesteśmy również chronieni przednie- . uczciwymi praktykami względem konsumentówipracowników. Unia ostatecznie zakazałanp. manipulowania cenami przy promocjach i pozornych obniżek cen, polegających na zmniejszeniu ceny wcześniej odpowiednio podniesionej. Dziś obowiązkowe jest podanie informacji o najniższej cenie danego towaru lub usługi, jaka obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Dzięki temu wiemy, czy promocja faktycznie jest okazją, czy może próbą „nabicia klienta w butelkę". Poza tym działania UE promują zatrudnienie, poprawiają warunki życia i pracy, zapewniają odpowiednią ochronę socjalną, a także zwalczają wykluczenie społeczne. Minimalne wynagrodzenia muszą zapewniać godny poziomżyciaipracy. Wspólnota stoi również po stronie rodzin -w oparciu o przepisy unijne wydłużono w Polsce urlop rodzicielski. Wprowadzono też dodatkowe 9 tygodni urlopu rodzicielskiego dla drugiego rodzica. Obowiązuje też zakaz nadgodzin dla rodziców dzieci do lat 8. Jak Bruksela troszczy się o jakość życia Europejczyków? Unia Europejska wprowadziła w życie szereg rozwiązań w celu poprawy jakości życia jej obywateli. Chodzi o regulacje dotyczące ochrony konsumenckiej, cyberbezpieczeństwa czy pozwalających uniknąć gwałtownych podwyżek rachunków za energię elektryczną. Agaton Koziński • Traktat Lizboński jasno podkreśla, że nie ma Unii Europejskiej bez jej obywateli - a zadaniem Wspólnoty jest dbanie o jakość ich życia. „Wyrażając mocną wolę popierania postępu gospodarczego i społecznego swych narodów poprzez urzeczywistnienie rynku wewnętrznego oraz umacnianie spójności i ochrony środowiska, przy uwzględnieniu zasady zrównoważonego rozwoju" - napisano w preambule traktatu. Jak to wygląda w praktyce? Bruksela ma szereg kompetencji, które przekładają się na nasze życie, związane choćby z prawami konsumenckimi czy ochroną klientów w cyberprzestrzeni. Poniżej krótki przegląd głównych działań UE. Ochrona konsumencka Dzięki tzw. Dyrektywie Omnibus, która wymusiła na krajach członkowskich Unii Europejskiej wprowadzenie korzystniejszych dla konsumentów przepisów, obecnie sprzedawca -jeśli stosuje promocje lub wprowadza wyprzedaże, musi (obok obniżonej ceny) przedstawić najniższą cenę danego towaru lub usługi, jaka obowiązywała w czasie ostatnich 30 dni. Zakazane jest także zamieszczanie nieprawdziwych opinii lub rekomendacji konsumentów,najczęściejkupowa- Unia Europejska posiada cały szereg kompetencji, które przekładają się bezpośrednio na jakość nych od wyspecjalizowanych firm. naszego życia Poniedziałek, 23.12.2024 • •• POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE UE 2025/05 f! 10 października 2009 roku prezydent Lech Kaczyński w obecności premiera Donalda Tuska oraz najwyższych przedstawicieli Unii Europejskiej dokonał ratyfikacji Traktatu z Lizbony, który znacząco zmienił charakter kolejnych prezydencji w Radzie UE Od Brukseli do Warszawy. Historia prezydencji Od marzeń powojennej Belgii po kontrowersje węgierskiej polityki - czyli jak prezydencje w Radzie UE zmieniały Europę i jej wartości. W styczniu 2025 roku ster w Unii przejmuje Polska Anita Czupryn • Odchodzi w cień węgierska pre-zydencja w Radzie Unii Europejskiej z jej mottem „Uczyńmy Europę znów wielką". Już przez to choćby, że hasło bezpośrednio nawiązuje do sloganu wyborczego Donalda Trumpa -„Make America Great Again" - wywołało to mieszane reakcje wśród państw członkowskich UE. Zresztą trwająca od l lipca do końca 2024 roku prezydencja Węgier w UE budziła kontrowersje na długo przed jej rozpoczęciem. W czerwcu 2023 roku Parlament Europejski przyjął rezolucję kwestionującą zdolność Węgier do wiarygodnego sprawowania tej funkcji. A potem potwierdziły się obawy dotyczące m.in. zarzutów o naruszanie zasad praworządności przez rząd Viktora Orbana oraz jego prorosyjskiej polityki - Orban i węgierski rząd byli krytykowani za „dyplomatyczne działania", czyli wizyty w Rosji i Chinach, utrzymywanie relacji z Władimirem Putinem w trakcie wojny w Ukrainie. Widziano to jako nadużycie mandatu prezydencji, oceniano jako osłabianie jedności UE. Odpowiedzią na to niektórych państw członkowskich było obniżenie rangi swoich przedstawicieli na spotkaniach, które organizowały Węgry. Węgierska prezydencja przejdzie do historii prawdopodobnie jako jedna z najbardziej krytykowanych. A Węgry zostaną zapamiętane raczej jako państwo, które bardziej przyczyniło się do kryzysu wartości w UE, niż do umocnienia swojej pozycjiwEuro-pie Środkowo-Wschodniej. Pozostawiły też po sobie obraz prezydencji wykorzystanej do celów krajowych. Fakt, że państwo z takim bagażem kontrowersji przewodniczyło Radzie UE, stanowi niemały precedens w historii Unii Europejskiej. Sam przebieg tego przewodnictwa mocno kontrastuje z pierwszą prezydencją - tą, którą sprawowała Belgia w 1958 roku. Początek tradycji rotacyjnych przewodnictw w Radzie EWG Jest 1958 rok; czas wielkiego optymizmu, kiedy Belgia obejmuje prezyden-ęję w Radzie Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej - poprzedniczce Unii Europejskiej. W ten sposób inauguruje się model, który utrzymuje się od ponad pół wieku. Prezydencja w Radzie Unii Europejskiej to sześciomiesięczne przewodnictwo, które co pół roku przejmuje jedno z państw członkowskich. W tym czasie kraj pełniący tę funkcję koordynuje prace Rady, przewodniczy posiedzeniom w różnych formacjach, negocjuje porozumienia między państwami członkowskimi i reprezentuje Radę w kontaktach z innymi instytucjami unijnymi oraz na arenie międzynarodowej. Belgijskie przewodnictwo w 1958 roku symbolizowało nadzieję na współpracę w powojennej Europie. Skupiało się na budowaniu zaufania między państwami założycielskimi (Belgia, Niemcy Zachodnie, Francja, Włochy, Luksemburg, Holandia), wprowadzaniu w życie Traktatu Rzymskiego, naredukowaniu barier handlowych w ramach wspólnego rynku. Jednakże ówczesna prezydencja, choć wzmacniała jednośćkonty-nentu, pełniła raczej rolę techniczno-organizacyjną. Przewodnictwo Belgii -jednego z sześciu państw założycielskich, miało więc charakter wyłącznie administracyjny. Dotyczyło organizacji spotkań i zapewnianiu, aby instytucje działały sprawnie. A mimo to Belgowie -jako kraj centralnie położony w Europie - stali się symbolem nowego początku w czasach powojennej odbudowy, niosąc ideę współpracy, która miała zapobiegać kolejnym konfliktom na kontynencie. Od tamtego czasu prezydencje przeszły długą ewolucję - stawały się a to bardziej polityczne, a to znowu bardziej symboliczne. Zawsze jednak odgrywały ważną rolę, jeśli chodzi o jednoczenie się Europy wokół wielkich idei. Niemcy biją rekord Po Belgii przewodnictwo przejęły Niemcy (wówczas Zachodnie), które do dziś są, wraz z Belgią, rekordzistą pod względem liczby pełnionych prezydencji. Oba kraje pełniły ją aż 13 razy. Niemcom i Belgii w tej liczbie dorównuje Francja. Niemcy i Francja jako największe gospodarki w Europie od samego początku kształtowały wizję integracji europejskiej. Niemieckie prezydencje wyróżniały się pragmatyzmem i skupieniem na budowaniu stabilnych ram gospodarczych. Francja natomiast w swoich prezydencjach często forsowała wizję „Europy narodów," a już szczególnie miało to miejsce w czasach prezydentury Charles'a de Gaulle'a. Francuski prezydent uważał, że państwa członkowskie powinny mieć przewagę nad ponadnarodowymi instytucjami. Te różnice w podejściu do integracji europejskiej niejednokrotnie prowadziły do napięć, ale też przecież wzbogacały debatę o przyszłości Wspólnoty. Pozostałe kraje założycielskie -Włochy, Holandiai Luksemburg - również odegrały niemałą rolę w kształtowaniu tradycji prezydencji. Włochy, ze swojąbogatąhistoriąikulturą, wielokrotnie wykorzystywały swoje przewodnictwa do promowania europejskiego dziedzictwa kulturowego i integracji społecznej. Holandia, kraj o silnych tradycjach handlowych i międzynarodowych, zawsze kładła nacisk na liberalizację rynku i promowanie przedsiębiorczości. Luksemburg, choć najmniejszy z państw założycielskich, O Pierwszą polska prezyctencjg wRariEteUEfodlipęa do grudnia 2011 roku) iest dziś oceniana pozytywnie wielokrotnie udowadniał, że rozmiar kraju nie determinuje skuteczności przewodnictwa - dając dowód, że małe państwa również mogą zajmować ważne stanowiska, budować potrzebne kompromisy, czy efektywnie zarządzać. Najlepiej to było widać w 1995 r., gdy w Waszyngtonie odbył się szczyt UE-USA. Stany Zjednoczone o reprezentował prezydent Bill Clinton. es Unię Europejską -dwóch Luksembur- < czyków, Jacąues Santer jako przewod-5 niczący Komisji Europejskiej oraz § Jean-Claude Juncker, który jako luk- < semburski premier przewodniczył ^ w czasie prezydenq'i jego kraju pra- £ com całej UE. Najlepszy przykład, jak prezydencja potrafi podnieść wagę polityczną nawet bardzo małego kraju. Charakter prezydencji ewoluował w następnych dekadach. W latach 80. i 90. ich rola stawała się coraz większa, jeśli chodzi o rozszerzanie się Unii o nowe państwa członkowskie, a także 0 kształtowanie polityki gospodarczej 1 walutowej. Np. hiszpańska prezydencja w 1989 roku skoncentrowała się na procesie rozszerzenia UE o kraje Europy Środkowo-Wschodniej. Traktat z Lizbony zmienia prezydencje W 2009 roku na mocy Traktatu z Lizbony następuje zmiana charakteru prezydencji. Wprowadzono m.in. system trio prezydencji, w którym trzy kolejne państwa wspólnie opracowują 18-miesięczny program działań. Każde z tych państw przez pół roku realizuje swój plan, pozostając w ścisłym kontakcie z partnerami z trio. Celem jest wzmocnienie ciągłości prac, chodzi też o lepszą koordynaq'ę długoterminowych celów. To zresztą odpowiedź na krytykę wcześniejszego modelu, kiedy to każde państwo mogło forsować zupełnie nowe tematy, a prace Rady częstobyły fragmentaryczne. Jednocześnie traktat z Lizbony wprowadził stałego przewodniczącego Rady Europejskiej, który zastąpił rotacyjne przewodnictwo krajów członkowskich w tym organie. Pierwszym przewodniczącym Rady Europejskiej został Herman Van Rompuy. Jego zadaniem było przewodniczenie szczytom unijnym i reprezentowanie Unii na arenie międzynarodowej w najważniejszych sprawach politycznych. Stały przewodniczący zmniejszył rolę państw sprawujących rotacyjną prezydencję w zakresie polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. Te kompetenq'e zostały dodatkowo wzmocnione przez ustanowienie stanowiska wysokiego przedstawiciela Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa. Stały przewodniczący Rady Europejskiej oraz wysoki przedstawiciel ds. zagranicznych ograniczyli bezpośredni wpływ rotacyjnych prezydencji na niektóre obszary polityki - np. na politykę zagraniczną. Mimo to prezydencje nadal pozostają tym najważniejszym elementem funkcjonowania UE, zwłaszcza jeśli chodzi o legislację. Pierwszym państwem, które objęło prezydencję po wejściu w życie Traktatu z Lizbony była Hiszpania. To było wyzwanie, ponieważ system trio dopiero zaczynał funkcjonować, a zmniejszenie roli prezydencji w polityce zagranicznej wymagało nowego podejścia. Hiszpanie skupili się na wdrażaniu nowych mechanizmów traktatu i kładli nacisk na walkę z kryzysem gospodarczym. Polska po raz pierwszy Od lipca do grudnia 2011 roku Polska z hasłem „Europejska solidarność" przewodniczy Radzie Unii Europej -skiej, będąc członkiem trio z Danią i Cyprem. Dla nas to moment historyczny - jesteśmy zaledwie siedem lat po wstąpieniu do UE. Ale dla Europy jest to trudny czas - trwa kryzys strefy euro, który zagraża stabilności całej wspólnoty. Priorytety polskiego przewodnictwa obejmowały pogłębianie integraq'i rynku unijnego, wspieranie rozszerzenia UE, promocję polityki energetycznej oraz rozpoczęcie prac nadnowym budżetem Unii. Premier Donald Tusk, który wówczas przewodził polskiemu rządowi, podkreślał, że polska prezydencja jest okazją do pokazania, jaką drogę przebyliśmy w ciągu ostatnich dekad. „Pierwszym przesłaniem naszej prezydencji będzie więc odbudowa wspólnego języka i wiary w europejską politykę" - pisał wówczas Tusk. A także: „Mamy program ambitny. Będziemy dążyć do pogłębienia integracji unijnego rynku, bo to przyspieszy Wzrost gospodarczy. Będziemy wspierać dalsze rozszerzenie Unii i współpracę z sąsiadami, bo to zagwarantuje stabilność u bram Europy - tak na południu, jak i na wschodzie. Będziemy wzmacniać energetyczną żywotność i militarne bezpieczeństwo Europy". Eksperci i media pozytywnie ocenili tę pierwszą polską prezydencję, choć nie wszystko się udało osiągnąć. Doceniono nasz spokojny śtyl przewodnictwa, umiejętność budowania kompromisów w trudnych czasach. Oszczędna Irlandia Kolejna dekada przynosi nowe wyzwania. Prezydencja Irlandii (od stycznia do czerwca 2013) zostaje uznana za modelową pod względem organizacji. Irlandczycy skupili się na kwestiach gospodarczych: walce z bezrobociem, reformach w strefie euro. Pokazali też, że przewodniczyć w Radzie Unii można wbardzo oszczędny sposób. Włosi (od lipca do grudnia20l4 roku) byli pierwsząprezydencją, zmuszoną koncentrować się na problemach demograficznych i migracyjnych. Z kolei priorytetem niemieckiej prezydencji w2020 roku było wspólne przeciwdziałanie kryzysowi wywołanemu pandemią C0VTD-19. Tobyła jedna z najbardziej intensywnych w ostatnich latach prezydencji, ajej efekty miały kolosalne znaczenie dla dalszego funkcjonowania wspólnoty. Ostatnie trio prezydencji, czyli Hiszpania, Belgia i Węgry w latach 20023-2024 pokazało, jak różne mogą być podejścia państw członkowskich. Hiszpania w 2023 roku skupiła się na solidarności i zmniejszaniu dystansu między instytucjami UE a obywatelami. Belgia w pierwszej połowie 2024 roku kładła nacisk na bezpieczeństwo i odporność. No a Węgry -wybrały opozycję wobec głównego nurtu unijnej polityki. Od naszej prezydencji w20iiroku mija 14 lat - w styczniu 2025 roku Polska znów obejmuje prezydencję i znów w wyjątkowo trudnym momencie. Choć można mieć (pozornie) rodzaj pewnego deja vu, gdyż premierem znów, jak wtedy, jest Donald Tusk, a resortem spraw zagranicznych znów kieruje Radosław Sikorski. Ale świat dziś jest zupełnie inny, a wyzwania zdają się daleko trudniejsze. 06/ POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE UE 2025 • •• Poniedziałek, 23.12.2024 Prezydencja w Radzie Unii Europejskiej Prezydencja to ogromne wyzwanie, ale i wielka szansa. Każde państwo ma raz na 14 lat możliwość wpływania na życie 440 milionów obywatelek i obywateli Unii Europejskiej. To również doskonała okazja, by zaprezentować się jako sprawny organizator oraz skuteczny negocjator. Nasz kraj jest doskonale przygotowany oraz ma wszelkie narzędzia, by wziąć odpowiedzialność za przyszłość Wspólnoty. Polska prezydencja będzie prowadzić i wspierać działania wzmacniające europejskie bezpieczeństwo we wszystkich jego wymiarach. Prezydencja, co to właściwie znaczy • Czym w rzeczywistości jest prezydencja i z jakimi obowiązkami oraz przywilejami wiąże się przewodnictwo w Radzie UE? Co 6 miesięcy prezydencję przejmuje kolejny kraj Wspólnoty. Oznacza to, że minister z państwa sprawującego prezydencję przewodniczy posiedzeniom rady, składającej się z ministrów z 26 pozostałych państw członkowskich. Polska, jako gospodarz, przez pół roku będzie organizować spotkania, proponować rozwiązania, szukać i wypracowywać kompromisy. Absolutnie kluczową kwestią jest to, że państwo sprawujące prezydencję musi być bezstronnym mediatorem, wznoszącym się czasem nawet ponad swoje własne interesy, by w gronie 27 państw podejmować decyzje dla wspólnego dobra całej Unii Europejskiej. Prezydencja 2011 i Prezydencja 2025 Poprzednia polska prezydencja miała miejsce w 2011 r., czyli w pierwszej dekadzie polskiego członkostwa w Unii Europejskiej. Mimożebyłto czas kryzysu ekonomicznego w Europie, to Polska poradziła sobie znakomicie. Eksperci są zdania, że bardzo dobrze wykorzystaliśmy tamten czas. Obecnie Polska jest w zupełnie innym miejscu, po 20 latach w Unii jesteśmy silnym i wiarygodnym partnerem z jasną wizją. Udowodniliśmy, że potrafimy przewodzić. Polski głos jest dziś w Europie słuchany z uwagą, a prezydencja to okazja, by wybrzmiał jeszcze wyraźniej. SŁOWA ZWIĄZANE Z PREZYDENCJĄ: Trójka Trójka lub inaczej trio - to trzy państwa, które przez półtora roku sprawują prezydencję po sobie. W porozumieniu tworzą one program Rady UE na okres 18 miesięcy, by zachować spójność prac Rady UE. Polska jest obecnie w trójce z Cyprem i Danią. Rada Europejska I Rada UE - jakie są różnice? Obie nazwy, choć podobne, dotyczą innych organów. Rada Europejska skupia przywódców wszystkich 27 państw UE - najczęściej są to premierzy. W porozumieniu wyznaczają oni główne kierunki polityczne Unii. Ich spotkania nazywamy szczytem. Z kolei Rada UE to ministrowie „tematyczni" z 27 państw, pracujący zgodnie ze specjalizacją swojego resortu. Istnieje więc np. rada ds. rolnictwa i rybołówstwa, która składa się ze wszystkich ministrów rolnictwa z państw UE. Rady UE wypracowują i przyjmują prawo unijne, zwykle wraz z Parlamentem Europejskim. Hasło polskiej prezydencji • Każda prezydencja ma swoje własne, unikalne hasło, które definiuje jej charakter. Hasło polskiej pręzydenq'i to „Bezpieczeństwo, Europo!". Polski rząd od miesięcy stoi na stanowisku konieczności wspólnego zwiększenia bezpie- czeństwa naszego kontynentu. Zagrożenia, takie jak inwazja Rosji na Ukrainę czy trudna sytuacja na Bliskim Wschodzie, powodują, że Unia Europejska jako Wspólnota musi wziąć zdecydowanie większą odpowiedzialność za swoje granice. Rzecz jasńa NATO, a także sojusz z USA pozostają fundamentem naszego bezpieczeństwa, ale polski rząd postuluje, by Uniafinansowała kluczowe dlawszystkich krajów projekty obronne, takie jak Tarcza Wschód czy Kopuła Europejska. POLAND25.EU LOGO PREZYDENCJI Każda prezydencja ma swoje unikalne logo. Twórcą polskiego jest Jerzy Janiszewski, artysta, który stworzył symbol Solidarności w 1980 roku, a także symbol polskiej prezydencji z 2011 r. Priorytety polskiej prezydencji • Każdy kraj, który sprawuje prezydencję, ma swoje priorytety. W przypadku polskiej prezydenci jest to bezpieczeństwo - rozumiane bardzo szeroko. Wyróżniamy 7 wymiarów bezpieczeństwa. Podstawowe to rzecz jasnabezpie-czeństwo zewnętrzne oraz wewnętrzne, skupiające się np. na pomocy gminom w przypadku katastrof naturalnych, takich jak powodzie. Bardzo istotny będzie też biznesowy wymiar bezpieczeństwa, skupiający się m.in. na walce o poprawę konkurencyjności Europy, ochronie europejskiego przemysłu, a także zmniejszaniu biurokratycznych obciążeń. Polska prezydenq'a będzie dążyć do pełnego bezpieczeństwa energetycz- nego, polegającego m.in. na niezależności energetycznej od Rosji oraz niższych cenach energii dla obywateli i przedsiębiorstw. Bezpieczeństwo informacyjne z kolei oznaczać będzie działania dające nam bezpieczeństwo w sieci, w tym ochronę przed dezinformacją z wrogich krajów. Pod hasłem bezpieczeństwa żywnościowego kryją się działania na rzecz stabilności finansowej rolników i wysokiego standardu żywności dla każdego. Bezpieczeństwo zdrowotne natomiast, to zapewnienie dostępu do leków, nawet w sytuacjach kryzysowych, a także postawienie na profilaktykę zdrowia i poprawę zdrowia psychicznego, w szczególności młodych osób. 7 WYMIARÓW BEZPIECZEŃSTWA: • Zewnętrzne • Wewnętrzne • Ekonomiczne ♦Energetyczne • Informacyjne • Żywnościowe • Zdrowotne STRONA INTERNETOWA PREZYDENCJI Więcej informacji o prezydencji i wydarzeniach jej towarzyszących można znaleźć na oficjalnej stronie www.poland25.eu. Poniedziałek, 23.12.2024 • •• POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE UE 2025 /07 * Program kulturalny prezydencji • Choć prezydencja wiąże się z ogromną odpowiedzialnością i szeregiem obowiązków, to jest to również czas na świętowanie i celebrowanie polskiej oraz europejskiej kultury. Zaplanowano bogaty program kulturalny, mający na celu promowanie młodych artystów i wartości współpracy i dialogu. Przeróżne wydarzenia kulturalne (m.in. koncerty, wystawy, spotkania) będą miały miejsce w Polsce i w innych krajach europejskich. Do najważniejszych wydarzeń krajowych, podczas polskiej prezydencji, należy wystawa „Gabinet sztuki europejskiej" w Zamku Królewskim w Warszawie. Z pewnością niezapomnianym wydarzeniem będzie koncert inaugurujący prezydencję, pod batutą Radzimira Dębskiego. Inne koncerty odbędą się m.in. w Poznaniu, Krakowie, Gdańsku, Rzeszowie, Bydgoszczy, Katowicach, Wrocławiu, Zielonej Górze, Łodzi i Szczecinie. We współpracy Ministerstwa Edukacji i KPRM odbyły się konkursy towarzyszące polskiej prezydencji „Polska na czele europejskiej rodziny" oraz „Moja Europa". KONKURS: „POLSKA NA CZELE EUROPEJSKIEJ RODZINY" W ramach konkursu skierowanego do uczniów szkół podstawowych wybrano dziecięce loga prezydencji. Z kilku tysięcy prac, wyłoniono zwycięzców w dwóch grupach wiekowych: klasy I-III oraz IV-VIII. Laureaci zostali wyróżnieni za wyjątkowe podejście do tematu i kreatywność. KONKURS: „MOJA EUROPA" Konkurs adresowany był do szkół ponadpodstawowych. Uczniowie, poprzez tworzenie multimedialnych projektów, mieli okazję poznać tematykę funkcjonowania Unii Europejskiej oraz prezydencji Polski w Radzie UE. Zwycięzcami konkursu zostało 14 autorów i autorek najlepszych prac, wybranych spośród 54 zgłoszonych z całej Polski. * □ * * N * * * * ¥ * * * AUTORKA: EMILIA MIĄSO POLAND25.EU PULS ZNACZEK POCZTOWY POLSKIEJ PREZYDENCJI Z okazji objęcia przez Polskę prezydencji, Poczta Polska wydała okolicznościowy znaczek pocztowy -również w wersji cyfrowej. Informacje o prezydencji znajdą się także w 5 tysiącach placówek pocztowych w całej Polsce. POLSKA PREZY W RADZIE UNII 20-lecie Polski w UE • Polacy ponad 20 lat temu zdecydowali w referendum, że chcą być częścią wyjątkowej wspólnoty. W efekcie l stycznia 2004 dołączyliśmy do Unii Europejskiej. Dziś nie ma najmniejszych wątpliwości, że razem możemy osiągać więcej, a wejście Polski do Unii Europejskiej przyczyniło się do ogromnego rozwoju naszego kraju. Będąc częścią Wspólnoty, przez ponad dwie dekady jako cały kraj i naród wykonaliśmy wielki skok do przodu. Jako członkowie Unii Europejskiej jesteśmy bezpieczniejsi, co jest szczególnie ważne w obecnych czasach, gdy za granicą naszego kraju toczy się wojna wywołana rosyjską agresją na Ukrainę. Ale bezpieczeństwo w UE ma również inne wymiary - energetyczne, żywnościowe czy ekonomiczne. 20-lecie Polski w Unii Europejskiej w liczbach: • Największe wymierne korzyści nasz kraj czerpie z jednolitego rynku europejskiego. Od 2003 r. do 2022 r. skumulowane PKB Polski wzrosło ponad dwukrotnie (o 109%), nominalne PKB ponad trzyipółkrotnie z 206 mld EUR do 751 mld EUR, PKB per ca-pita z 5 400 EUR w 2004 r. do 19 920 EUR w 2023 r.). • Mamy prawie sześciokrotny wzrost eksportu towarów z 60 mld EUR do 350 mld EUR. • Eksport żywności z Polski wzrósł dziesięcio- -krotnie, z 5,2 mld EUR w 2004 do 52 mld EUR w 2024. • Od początku wejścia do UE bezrobocie w Polsce spadło z 19% do 3%. • Polska od momentu przystąpienia do UE w 2004 r. do marca 2024 r. otrzymała łącznie w ramach transferów ponad 249 mld EUR. Wpłaty Polski do budżetu UE w analogicznym okresie wyniosły 85,7 mld EUR. Co oznacza, że wysokość transferów w ujęciu netto (po odjęciu wpłat) wyniosła 163,5 mld EUR i ta kwota ciągle rośnie. • Program Erasmus objął od 2004 r. 265 tys. studentów i 123 tys. pracowników. • W 2004 r. dróg ekspresowych i autostrad było w Polsce tylko 410 km, dziś jest ich 6300 km. NAJLEPSZA INWESTYCJA Na każdą złotówkę wpłaconą przez Pólskę do budżetu UE dostaliśmy trzy złote w formie bezzwrotnych dotacji Co piąte euro z funduszu spójności trafiło do Polski 08/ POLSKA PREZYDENCJA W RADZIE UE 2025 • •• Poniedziałek, 23.12.2024 KRZYZÓWKA Poziomo 3. Kraje UE sprawują ją rotacyjnie przez sześć miesięcy 5. Unijny program dający młodym Europejczykom możliwość studiowania za granicą 9. Wolność od uprzedzeń i niesprawiedliwości. Przeciwieństwo dyskryminacji 10. Instytucja UE złożona z ministrów reprezentujących poszczególne kraje Unii 11. ... Europejski - unijna instytucja wybierana bezpośrednio przez obywateli UE 12. Porozumienie wypracowane przez grupę mimo wcześniejszej rozbieżności zdań 13. Przydatne w razie wypadku, choroby itp. 14. Brak ograniczeń, wolność. Na jednolitym rynku UE obowiązują cztery Pionowo 1. Wierzchołek góry albo potocznie posiedzenie Rady Europejskiej 2. Strefa w Europie,, po której można swobodnie podróżować 4. Pełna zgoda całej grupy w danej sprawie 6. Wiążąca umowa między państwami 7. Proces, w ramach którego kraj przyłącza się do Unii Europejskiej 8. Pozwala domagać się naprawy lub wymiany towaru albo zwrotu pieniędzy 9. Instytucja złożona z prezydentów lub premierów państw UE. Zbiera się w Brukseli co najmniej 4 razy w roku (dwa słowa) 12 13 10 B 11 — Ukryte słowo- A B C D E F Fenicka księżniczka występująca w mitologii greckiej. Także nazwa budynku, w którym odbywa się większość posiedzeń Rady Europejskiej i Rady Unii Europejskiej. 14 8 D ^—- •Bdojn^ :c>MOłs aiAJ>|n •epoqo/v\s 'pi •'9iu9zo9idz9qn -g|, .'snsu9suo>| 'zi 'luguueijed u •epey "Ol '(OMOuoid) B>|sf9dojn3 epey '(ouuoizoj) osoumoj '6 'efouejeMB -g •'9iu9jdfeisAzJd 'L -'lePie-U '9 -snuuseJ3 -g •osou|sAuuoup9f 'p 'efougpAzgjd £ .'u96u9ips 'Z -lAzozs 'i :9|UBZ^!MZOy