Słupsk. Około 1000 uczniów przystąpiło wczoraj do egzaminów ósmoklasisty str. 4 Głos Pomorza Hashimoto, stwardnienie rozsiane, RZS. Choroby z autoagresji. str. 8 Sprawdzone metody na rzucenie palenia papierosów, str. 9 STRONA ZDROWIA FOT. KRZYSZTOF PIOTRKOWSKI Nasza impreza. Dziecięce Zawody Rowerkowe w Miastku. Zobacz, jak zapisać dziecko str. 2 Środa 25.05.2022 Nr 120 (4668) Nakład: 8.860 egz. Koszalin: Matka dwojga dzieci, które wypadły z okna, stanie www.gp24.p cena 3,50 zł (w tym 8% vat) przed sądem str. 3 SłUpsk: Dwoje słupszczan wróciło z medalami z olimpiady niesłyszącychw Caxias do Sul w Brazylii str. 2 Nr ISSN 0137-9526 Nr indeksu 348-570 21 9 770137 952039 SŁUŻBA ZDROWIA W POTRZEBIE SĄ ODDZIAŁY OPERACYJNE WSZYSTKICH SZPITALI W REGIONIE Alarm! Dramatycznie brakuje krwi Magdalena Olechnowicz Słupsk Słupskie krwiodawstwo apeluje 0pomoc Zapasy krwi w grupach minusowych są dramatycznie niskie. W potrzebie są oddziały operacyjne szpitala. Najpilniejsze zabiegi medyczne są wykonywane, ale niestety zapasów krwi nie ma. W siedzibie Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Słupsku zastaliśmy niemal puste lodówki, w których przechowywane są zapasy krwi od dawców. - Czas stabilnych stanów krwi, niestety, się zakończył. Na ten moment nasze zapasy krwi w grupach minusowych są dramatycznie niskie. Każdego dnia lekarze walczą o życie i zdrowie pacjentów, a my otrzymujemy zamówienia na krew i jej składniki ze wszystkich szpitali w regionie oraz od innych centrów krwiodawstwa. Nie możemy pozwolić na to, żeby wszelkie operacje były przesuwane z powodu braku krwi. W związku z tym liczymy na pomoc naszych dawców 1zwracamy się z prośbą, szczególnie do osób z minusową grupą krwi, o od- Kraj i świat Davos. Premier Mateusz Morawiecki zachęcał Zachód do inwestowania w Polsce str. 6 Ukraina. Wolność, łagier czy egzekucja? Co czeka bohaterów Azowstalu? str. 7 wiedzenie nas i podzielenie się tym najcenniejszym darem. Wiemy, że mają państwo wielkie serca i wierzymy, że kolejny raz będziemy mogli liczyć na Waszą pomoc - mówi Magdalena Żynis, kierownik sekcji ds. organizacyjnych i sprawozdawczości w Regionalnym Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Słupsku. W potrzebie są wszystkie szpitale w regionie, w tym także Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Słupsku. - Szczególnie dotyczy to krwi z grup minus, których w ostatnim czasie dociera do szpitala o połowę jednostek mniej niż wcześniej. Są nawet dni, w których szpital nie otrzymuje ani jednej jednostki krwi z grup minus. Mimo tak trudnej sytuacji personel szpitalny musi robić wszystko, aby krwi wystarczyło na najpilniejsze zabiegi. Stąd pracownicy szpitalnego banku krwi ustalają z personelem medycznym poszczególnych oddziałów, czy można zmniejszyć zapotrzebowanie na krew potrzebną do zabiegów, bez uszczerbku dla pacjenta. Brak krwi najsilniej odczuwalny jest na zabiegowych oddziałach szpitalnych, np. chirurgii - mówi Marcin Prusak, rzecznik prasowy szpitala w Słupsku. Gdzie można oddać krew: -Słupsk, ul. Szarych Szeregów 21 -od poniedziałku do piątku w godzinach 7-14 oraz w każdą drugą niedzielę miesiąca w godz. 7-13; -Terenowy Oddział w Lęborku, ul. Węgrzynowicza 13 - w poniedziałki i środy w godz. 7-30-12; - erenowy Oddział w Chojnicach, ul. Leśna 10, w poniedziałki i czwartki w godz. 7-12. -Na akcjach wyjazdowych (harmonogram dostępny na stronie internetowej www.krwiodawstwo.slupsk.pl). Najbliższe mobilne akcje poboru krwi: 29.05 - Damnica, OSP, godziny rejestracji 10-14; 30.05- Bytów, Rynek, godziny rejestracji 09-14; 04.06- Parchowo, Zespół Szkół, ul. Kartuska I9a, godziny rejestracji 9-13; 07.06- Cewice, parking przy Urzędzie Gminy, godziny rejestracji 8-12; 08.06- Konarzyny, ul. Strażacka 2, godziny rejestracji 9-12. Chcesz zorganizować mobilny pobór krwi? Skontaktuj się z RCKiK w Słupsku pod numerem telefonu 59 8422021. ©© REKLAMA Usteckie TBS Sp. z o.o. zleci sporządzenie dokumentacji technicznej remontu z rozbudową budynku mieszkalno-usługowego przy ul. Marynarki Polskiej 42 w Ustce. Więcej informacji na stronie: www.utbs.pl KKCz ARhD - (ujemny) Brakuje przede wszystkim grup Rh minus Ostatnie mieszkanie przy ul. Kosynierów 8 z programu „Rewitalizacji Budynków Starej Ustki" na sprzedaż. informacje na: www.utbs.pl 2 • DRUGA STRONA Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 Zamów prenumeratę Głos Pomorza 94 3401114 prenumerata.gdp@polskapress.pl prenumerata.gp24.pl Jutro w naszej gazecie Pod paragrafem Zmarł dr Waldemar Golian, patomorfolog, koroner i biegły sądowy • Krwawa zbrodnia w toruńskiej gorseciarni w 1931 r. A tle konflikt narodowościowy: ofiarą była Niemka, a jej zabójcami Polacy. KALENDARIUM Dr Waldemar Golian (1941-2022) Magdalena Olechnowicz Słupsk W poniedziałek zmaił dr Waldemar Golian. znany patomorfolog. wieloletni pracownik szpitala specjalistycznego w Słupsku. Czlo-wiek z ogromnym doświadczeniem. Miał 81 laL Doktor Waldemar Golian urodził się 11 stycznia 1941 roku w miejscowości Dobiegała w województwie mazowieckim. Ukończył Pomorską Akademię Medyczną w Szczecinie w 1966 roku. Specjalizację I stopnia zrobił z patomorfologu w 1974 roku, a II stopnia w 1979 roku. Już od 1966 roku związany był z Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym w Słupsku, gdzie od 1 czerwca do 31 maja 1968 roku robił staż podyplomowy. l czerwca 1968 roku został kierownikiem Zakładu Patomorfologu. Od października 2006 roku do września 2017 roku prowadził Indywidualną Praktykę Lekarską. W Słupsku i powiecie słupskim pełnił także funkcję koro-nera jako firma „Waldemar Golian Coroner". Został również powołany przez Wojewodę Po- morskiego z dniem 16 grudnia 2020 r. do pełnienia funkcji lekarza, który miał stwierdzać zgony osób podejrzanych o zakażenie wirusem SARS-CoV-2 albo zakażonych tym wirusem poza szpitalem. -W głębokim żalem przyjęliśmy informacje o śmierci wieloletniego pracownika naszego szpitala, pana Waldemara Go-liana - mówi Andrzej Sapiński, prezes Zarządu Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Słupsku. - Postać doktora Goliana związana jest niepodzielnie z historią słupskiego szpitala. Pan doktor rozpoczął pracę w naszym szpitalu w 1968 r. w Zakładzie Anatomii Patologicznej i wkrótce objął stanowisko kierownika zakładu. Na stanowisku tym pracował do 2007 r. -Doktor Golian dał się zapamiętać jako pracownik z dużym doświadczeniem i życzliwością dla wszystkich, z którymi się stykał - dodaje Anetta Barna-Feszak, wiceprezes Zarządu Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Słupsku. Dr Waldemar Golian zmarł wieczorem 23 maja w Oddziale Hematologii Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Słupsku. ©® 25 MAJA 1720 Do portu w Marsylii przypłynął z Bliskiego Wschodu statek, którego chorująca załoga wywołała dwuletnią epidemię dżumy z ponad 40 tys. ofiar śmiertelnych. 1477 Wit Stwosz rozpoczął w Krakowie pracę nad Ołtarzem Mariackim. 1948 W więzieniu na Rakowieckiej w Warszawie wykonano wyrok śmierci na rotmistrzu Witoldzie Pileckim. 1990 Polska złożyła w Brukseli wniosek o rozpoczęcie negocjacji w sprawie umowy o stowarzyszeniu z Unią Europejską. LOTTO 23j04^022t GODZ. 21.50 Multi Multi: 14,25,28,29,30,39, 42,51,53,56,60,62,63,65,71,72, 74,75,77,80 Plus 77; Eksba Pensja: 5,22,23,26,31 +1; Ekstra Premia-5,8, U, 17,23 +3; Mini Lotto: 2, li, 12,36,39; Kaskada: 1,3,6,7,9,10,13,19,20, 21,22,24; Super Szansa: 8,5,5,2,5,2,4 24044022, GODZ. 14 Multi Multi: 4,5,7,12,17,19,23,27, 28,31,45,47,49,51,53,61,62,66, 71,74 Plus 27; Kaskada: 6,7,8,9,10,14,17,19,21, 22,23,24; Super Szansa: 7, o, 2,4,7,2,8 WALUTY 24.0&22 USD EUR CHF GBP 4,3071 (-) 4,6107 (-) 4,4723 (-) 5,3775 (-) (+)wzrostcenywstosunku do notowania poprzedniego, (-)spadekceny wstosunku do notowania poprzedniego. (o)bezzmian DYŻURNY GP Na naszych Czytelników czekamy w redakcji „Głosu Pomorza" w Słupsku przy ulicy Pobożnego 19 oraz pod numerem telefonu 510026919 Brawa! Dwoje słupszczan z olimpijskimi medalami Bogumiła Rzeczkowskć bogumila.rzeczkowskć @polskapress.pl Sara Twardowska wraz z polską drużyną zdobyła brąz w koszykówce kobiet. Gratulacje złożyła jej m.in. prezydent miasta Krystyna Danilecka-Wojewódzka Alek Radomski Słupsk Dwa medale przywieźli słupszczanie z XXIV Letnich Igrzysk Olimpijskich Niesły-szącychwCaxiasdoSul wBrazyHL Dwa nazwiska dołączają do panteonu słupskich olimpijczyków. W poniedziałek na konferencji prasowej zorganizowanej przez ratusz Sara Twardowska i Tomasz Rozum-czyk pokazali medale, które zdobyli podczas tegorocznych igrzysk olimpijskich osób nie-słyszących w Brazylii. Sara przyjechała z brązowym medalem w drużynowej koszykówce kobiet. Tomasz - ze srebrnym krążkiem w rzucie oszczepem. - Do dziś nie mogę uwierzyć, że mam brązowy medal - nie ukrywała podczas poniedziałkowej konferencji Sara Twardowska. - Pierwszy raz wystąpiłam na igrzyskach. To były bardzo ważne zawody i granie o wysoką stawkę, a jeśli chodzi o Brazylię, to bardzo ciekawy kraj. Zawodniczki z Polski w walce o trzecie miejsce pokonały koszykarską reprezentację Grecji (mistrz świata z 2019 roku). Tegorocznym mistrzem olimpijskim została natomiast drużyna Stanów Zjednoczo- Tomasz Rozumczyk ze srebrnym medalem w rzucie oszczepem. Obok trenerka Ewa Grecka nych. Srebro wywalczyły Włoszki. Pięciogodzinna różnica czasu między Polską i Brazylią nie przeszkodziła także Tomaszowi Rozumczykowi, który z igrzysk przywiózł srebro w rzucie oszczepem. Jego wynik to 57-74 m. Zawodnik jest podopiecznym Ewy Greckiej i trenuje w Feniksie Słupsk. Do tej pory Rozumczyk był już wicemistrzem świata, wicemistrzem Europy i rekordzistą Polski (63.12 m). Na poprzednich igrzyskach niesłyszących Ro- zumczyk zajął najbardziej pechową lokatę, bo zaraz za podium, czyli był czwarty. Igrzyska olimpijskie niesłyszących po raz pierwszy odbyły się w Brazylii i trwały od 1 do 15 maja. Zawody organizowane są co cztery lata. Zawsze rok po klasycznych letnich igrzyskach olimpijskich. W zawodach bierze udział około 4500 zawodników i zawodniczek ze stu krajów. Reprezentanci Polski są obecni na nich od 1924 roku, od pierwszej olimpiady. ©® Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 REGION SŁUPSK Egzaminy ósmoklasistów Wczoraj sprawdzianem z języka polskiego rozpoczęły się egzaminy ósmoklasistów. W Słupsku przystąpiło do nich blisko tysiąc uczniów. Dzisiaj zmierzą się z matematyką. Str. 4 Matka dzieci, które wypadły z okna, miała we krwi narkotyk Joanna Krężelewska Koszalin Prokuratura Rejonowa w Koszalinie skierowała do sądu akt oskarżenia przeciwko Joannie W.f matce 4-letniej Amelii i 5-letniego Sebastiana, któizy wypadli i- nlma młpsgtanła na dało- wiątym piętrze wieżowca. - Muszę przyznać, że takiego obrotu sprawy się nie spodziewaliśmy - podkreśla prokurator Ryszard Gąsiorowski, rzecznik Prokuratury Okręgowej w Koszalinie. - Opinia biegłych rzuciła na nią nowe światło. Wykazała, że Joanna W., matka dzieci, które wypadły z okna, była pod wpływem amfetaminy. To było podstawą sformułowania zarzutów i skierowania do sądu aktu oskarżenia. Przypomnijmy, 30 czerwca 2020 roku około godziny20.30, rodzeństwo, 4-letnia Amelia i 5-letni Sebastian, wypadło z okna mieszkania na dziewiątym piętrze wieżowca przy ul. Władysława IV w Koszalinie. Dzieci zginęły na miejscu. W mieszkaniu przebywały pod opieką 26-letniej wtedy matki razem z pozostałym rodzeństwem - rocznym i dwuletnim. Partnera kobiety niebyło. Ok. godz. 20.35policja otrzymała zgłoszenie, że doszło do tragedii. Policjanci, którzy jako pierwsi byli namiejscu, podjęli reanimację. Bezskutecznie. W akcję zaangażowali się następ- 30 czerwca 2020 r. rodzeństwo wypadło z okna mieszkania na 9. piętrze wieżowca nie ratownicy medyczni. Dzieci nie przeżyły upadku. Chwilę później na miejsce tragedii dojechał ojciec rodzeństwa. Był w pracy. Prokuratura wszczęła śledztwo. Według policji, w rodzinie nie było wcześniej żadnych interwencji służb (przy ulicy Władysława IV mieszkała mniej więcej od pół roku). Zdarzenie wyglądało na nieszczęśliwy wypadek, dlatego w listopadzie 2020 roku Prokuratura Rejonowa w Koszalinie umorzyła postępowanie. Zwrotem w sprawie była opinia biegłych. - Biegli stwierdzili, że Joanna W. w dniu zdarzenia była pod wpływem substancji psychoaktywnych. Miała we krwi 44,6 nanogramów amfetaminy na mililitr krwi. W tym stanie zaniedbała obowiązek prawnej i fizycznej opieki nad dziećmi, które dostały się do okna, wychyliły się i wypadły. Zdaniem prokuratury kobieta naraziła dzieci na niebezpieczeństwo i nieumyślnie przyczyniła się do ich śmierci - informuje prokurator Gąsiorowski. Joanna W. nie przyznała się do winy. - Wyjaśniła, że wcześniej ją i jej partnera odwiedził znajomy. Pizyniósłnapój, który wspólnie spożyli. Później dopiero przyznał się, że do napoju dosypał amfetaminę, co miało być swego rodzaju figlem. Joanna W. przekonuje, że czuła się dobizeicałezdarzenienie miało wpływu na to, jak opiekowała się dziećmi - dodaje Ryszard Gąsiorowski. Kobieta tłumaczy, że niebyła nawet świadoma, że dzieci zbliżyły się do niezabezpieczonego okna. Była przekonana, że śpią. - Biegli jednoznacznie wskazali, że opisane stężenie narkotyku miało wpływ na organizm kobiety, mogło zaburzyć jego funkcje i upośledzić zdolność sprawowania opieki nad dziećmi - podsumowuje prokurator Ryszard Gąsiorowski. Joannie W. grozi do 5 lat pozbawienia wolności. ©® W7 Słupsk Biznes WYCIĄG Z WYKAZU Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z o.o. w Słupsku, działając w imieniu Prezydenta Miasta Słupska, informuje o wywieszeniu wykazu garaży przeznaczonych do najmu w przetargu ustnym ograniczonym do osób nieposiadających zadłużenia wobec Miasta Słupska. Przetarg odbędzie się w dniu 22 czerwca 2022 r. w pokoju nr 6 (I piętro) budynku Zarządu PGM Sp. z o.o. przy ulicy Tuwima 4 w Słupsku o godzinie 12.30. Warunkiem przystąpienia do przetargu jest: -wpłacenie wadium do dnia 15 czerwca 2022 r. (data wpływu na konto wynajmującego) na konto mBank nr 81 1140 1153 0000 2180 2900 1001 z opisem w tytule wpłaty: WADIUM na garaż (adres garażu wraz z powierzchnią). Dowód wpłaty wadium każdy zainteresowany uczestnictwem w przetargu zobowiązany jest mieć w dniu przetargu do okazania komisji, -brak zadłużenia wobec Miasta Słupska (np. z tytułu: opłat lokalnych, czynszu najmu oraz opłat niezależnych od wynajmującego - opłaty za media). Pełną treść ogłoszenia umieszczano na tablicach ogłoszeń: 1.Urzędu Miejskiego w Słupsku (przy pokoju nr 214 - II piętro), 2.Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z o.o. w Słupsku: •siedziba Administracji Zasobów Gminnych, Plac Zwycięstwa 4 w Słupsku (tablica ogłoszeń przy pokoju nr 10), •siedziba Administracji Wspólnot i Lokali nr 1, ul. Prusa 6 w Słupsku (tablica ogłoszeń I piętro), •siedziba Administracji Wspólnot i Lokali nr 2, ul. Niemcewicza 14 w Słupsku (tablica na parterze), •siedziba Zarządu PGM Sp. z o.o., ul. Tuwima 4 w Słupsku (tablica na I piętrze) oraz na stronach internetowych : www.slupsk.pl. w Biuletynie Informacji Publicznej www.bip.um.slupsk.pl.www.pgm.slupsk.pl (w zakładce lokale użytkowe, garaże i reklamy). Szczegółowe informacje dotyczące przetargu uzyskać można w biurze lokali użytkowych garaży i reklam - PGM Sp. z o.o., Plac Zwycięstwa 4 w Słupsku (pokój nr 10) - tel. 59 848 77 00. Prezydent Miasta Słupska zastrzega sobie prawo do odwołania lub unieważnienia przetargu bez podania przyczyn w trybie właściwym dla ogłoszenia. PUNKT KONSULTACYJNO - INFORMACYJNY PROGRAMU „CZYSTE POWIETRZE" Urząd Gminy w Główczycach ul. Kościuszki 8, 76-220 Główczyce I piętro, pokój nr 11 Z punktu mogą skorzystać mieszkańcy gminy Główczyce oraz uzyskać m.in. porady merytoryczne i techniczne związane z wymianą źródła ciepła, termomodernizacji budynku jak również złożyć wniosek o dofinansowanie. zamów: O 94 3401114 0 od poniedziałku do piqtku w godz. 9:00-15:00 email: prenumerata.gdp(a)polskapress.pl Oferta tylko dla nowych prenumeratorów * średnia oszczędność miesięczna w porównaniu do cen w kiosku w 2022r. Zostań prenumeratorem! Oszczędzasz 50 zł *azetę dostarczymy Prenumerata na 3 miesiqce za 44 zł miesięcznie codziennie do Twojego domu, biura tam gdzie chcesz ! 4 • WYDARZENIA Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 Egzamin ósmoklasisty. Na początek byl język polski Magdalena Olechnowicz Słupsk Blisko tysiąc ósmoklasistów w Słupsku przystąpiło wczoraj do egzaminu z języka polskiego. Dzisiaj uczniowie zmierzą się z matematyką. a w czwartek z językiem obcym. „Niech moc będzie z wami!" -takim hasłem uczniowie klas siódmych w Szkole Podstawowej nr 2 powitali wczoraj rano swoich starszych kolegów, którzy już o godzinie ósmej zaczęli się gromadzić pod szkołą. Były też powitalne girlandy i balony oraz niespodzianka - każdy ósmoklasista otrzymał długopis z czterolistną koniczyną, która ma przynieść szczęście na egzaminach. -Jestem dumna z moich ósmoklasistów i muszę ich pochwalić. Wszyscy stawili się punktualnie, z dobrymi humorami i rozpromienieni weszli na salę egzaminacyjną - mówi Karolina Keler, dyrektor SP nr 2. Wśród zdających uczniów tej szkoły jest jeden chłopiec z Ukrainy. -Mocno trzymam kciuku za niego i jestem przekonana, że sobie poradzi. Co prawda jest to uchodźca i dołączył do nas dopiero w lutym, ale to bardzo rezolutny chłopak. Choć jeszcze nie mówi płynnie po polsku, rozumie bardzo dobrze. Miał opiekunów, którzy przygotowywali go do egzaminu. Egzamin z języka polskiego musi oczywiście napisać po polsku, ale na matematyce i na angielskim polecenia ma w języku ukraińskim i i odpowiedzi może również udzielać w swoim języku - wyjaśnia pani dyrektor. Wczoraj na egzaminie z języka polskiego ósmoklasiści spotkali się z wybranym bohaterem literackim. Przed ósmoklasistami jeszcze dwa dni egzaminów i wybór szkoły ponadpodstawowej -Zadanie były trochę trudne. Nie było tego, co obstawialiśmy, czyli „Kamieni na szaniec" ani „Balladyny". Pytania w arkuszu dotyczyły „Zemsty". Myślę, że całkiem dobrze sobie poradziłam -mówi Kasia Florczyk. - Mając do wyboru opowiadanie i rozprawkę, wybrałam opowiadanie. Trzeba było wybrać sobie bohatera literackiego i opisać, jak wyobrażam sobie spotkanie z nim i dlaczego chciałabym się przenieść do jego czasów. Ja wybrałam Małego Księcia. Z Małym Księciem spotkał się też Mikołaj Komajda. -Jestem nawet zadowolony. Opowiadanie napisałem, z zadaniami z „Zemsty" też jakoś sobie poradziłem, wiec myślę, że będzie dobrze - mówił. Jego koledzy również byli zadowoleni. Humory po wyjściu z sali było doskonałe. -Było dobrze. Napisałem opowiadanie o tym, jak spotkałem się z Rudym z „Kamieni na szaniec". I co robiliśmy z Rudym? No, różne rzeczy. Opowiadał mi historie z czasów wojny, pokazywał mi różne miejsca, które znał. To czasy wojny, więc z Rudym było naprawdę spoko. W sumie to chciałbym go naprawdę spotkać - śmieje się Patryk Parol. -Wszystko wiedziałem, więc myślę, że będzie dobrze, wybrałem opowiadanie i napisałem o tym, jak spotkałem się z Latarnikiem na szczycie jego latarni. Musiałem też opisać swoje refleksje, czy chciałbym się przenieść do jego świata. Pozostałe pytania dotyczyły „Zemsty", ale moim zdaniem nie były trudne. Egzamin nie był stresujący - mówi Maciek Dzie-nisz. Magda Strzałkowska wyszła ze szkoły zadowolona, z uśmiechem na twarzy. - Jest bardzo dobrze. Wybrałam rozprawkę o tym, że łatwiej jest z przyjaciółmi pokonywać trudności. Podpasował mi ten temat i jestem zadowolona. Bardziej boję się angielskiego, matematyka, myślę, że będzie okey. Z Małym Księciem spotkał się też Mikołaj Komajda. - Jestem nawet zadowolony. Opowiadanie napisałem, z zadaniami z „Zemsty" też jakoś sobie poradziłem, wiec myślę, że będzie dobrze. Egzaminu nie można nie zdać, ale aby ukończyć szkołę podstawową, trzeba do niego przystąpić. Wyniki z egzaminu oraz ze świadectwa są potem brane pod uwagę podczas rekrutacji do szkół ponadpodstawowych. Oficjalne wyniki egzaminów ósmoklasisty zostaną ogłoszone l lipca, a tydzień później - 8 lipca - osoby, które podeszły do egzaminu, otrzymają zaświadczenia o wynikach szczegółowych, które uwzględnią procentową punktację oraz wynik w skali centy-lowej dla każdego z przedmiotów. Uczniowie, którzy z przyczyn zdrowotnych lub losowych nie mogą przystąpić do testów, będą musieli stawić się w kolejnym miesiącu. Sesję zaplanowano w terminie od 13 do 15 czerwca. ©® MIASTKO WYDARZENIE Zawody leśników W hali sportowej SP nr 3 w Miastku odbyły się eliminacje do Mistrzostw Polski Pracowników Lasów Państwowych w tenisie stołowym. RDLP w Szczecinku na Mistrzostwach Polski w Krakowie będą reprezentować: Andrzej Swierczek - Nadleśnictwo Kamieszewice, Sebastian Rosołowski - Nadleśnictwo Manowo, Paweł Sztobnicki -Nadleśnictwo Miastko, Piotr Kołwzan - Nadleśnictwo Sławno, Aleksandra Dolak z Nadleśnictwa Szczecinek oraz Jadwiga Roganowska z Nadleśnictwa Tychowo. (ANG) Budowa ulicy Legionów Polskich będzie droższa Alek Radomski Słupsk Zbyt duże kwoty zaproponowali oferenci w przetargu na budowę kilkuset metrów ulicy Legionów Polskich. ZIM liczy na zwiększenie wartości inwestycji i wnioskuje do rady. Trzy firmy odpowiedziały na przetarg Zarządu Infrastruktury Miejskiej na budowę 400 m ulicy Legionów Polskich na osiedlu Zachód. Chodzi o fragment pomiędzy ulicą ZauchyiRiedla. Pruszkowski Strabag zadanie wycenił na ponad 4,9 min zł. Mniej chcą Egida z Włynkówka (4,56 min zł) i Krężel z Kobylnicy (4,49 min zł). ZIM obliczył koszty na 4,19 min zł. - Najkorzystniejsza oferta w przetargu przekracza środki, jakimi dysponujemy w budżecie, o około 10 proc. - przyznaje Tomasz Orłowski, zastępca dy,-rektoraZIM. - W obecnej sytuacji rynkowej nie jest to znaczące przekroczenie, dlatego na najbliższej sesji rady zaproponujemy zwiększenie wartościzada-nia o 400 tys. zł, abyśmy mogli podpisać umowę z wykonawcą. Zwycięska firma będzie mieć 150 dni na wykonanie prac. Nowa ulica będzie miała bitumiczną jezdnię, zlokalizowaną po północnej stronie cennej przyrodniczo alei prowadzącej w kierunku Bierkowa. W samej alei poprowadzony zostanie ciąg pieszy i droga rowerowa, tworząc bezpieczne i komfortowe warunki poruszania się pieszych i rowerzystów. Droga będzie wyposażona w odwodnienie i oświetlenie. Na skrzyżowaniu ulic Legionów Polskich iRiedlapowstaćmarondo, które w przyszłości skomunikuje także projektowaną aktualnie drogę w kierunku ulicy Szczecińskiej. Inwestycja otrzymała 2,5 min zł wsparcia z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg. ©® Legionów Polskich z dopłatą. Budowa ulicy będzie nieco droższa Nekrologi zamówisz tutaj: Słupsk, ul. Henryka Pobożnego 19, 59 848 8103 reklama.slupsk@polskapress.pl Wyrazy głębokiego współczucia Pani Urszuli Falbie z powodu śmierci Mamy składają Starosta Słupski wraz z pracownikami Przewodniczący Rady Powiatu wraz z radnymi 0010517830 Wyrazy głębokiego żalu i współczucia Bliskim z powodu śmierci doktora Waldemara Goliana byłego pracownika słupskiego szpitala składają Zarząd i pracownicy Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. Janusza Korczaka w Słupsku Sp. z 0.0. Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 WYDARZENIA • 5 Mieszkańców czekają bardzo duże podwyżki cen ciepła Andrzej Gurba Miastko Nie mamy dobrych wieści do odbiorców ciepła z Zakładu Energetyki Cieplnej. Szykuje się 50-procentowa podwyżka opłat. Wszystko za sprawą bardzo wysokich cen węgla. Zakład Energetyki Cieplnej to ofiara szalejących cen węgla związanych przede wszystkim z embargiem na rosyjski surowiec. Zakład w Miastku ma kotły tylko na miał węglowy, a więc nie można myśleć o innym rodzaju paliwa (kilka lat temu był projekt częściowej zmiany rodzaju paliwa, ale ostatecznie go zaniechano). - Ubiegły rok zakończyliśmy na plusie w wysokości 216 tys. zł. Wtedy cena przetargowa węgla dla nas wynosiła 320 złotych netto za tonę. Dostawcę wyłoniliśmy w maju ubiegłego roku i jednocześnie złożyliśmy wniosek do Urzędu Regulacji Energetyki o zmianę taryfy. Wtedy to była podwyżka o około 6 procent. Nowa taryfa powinna wejść w życie w lipcu 2021r. Mimo ponagleń, URE zatwierdził nam zmianę cen dopiero w połowie stycznia 2022 r., czyli ponad pół roku później. Tę różnicę musieliśmy sfinansować z własnych środków. Daliśmy sobie radę - mówi Tomasz Zielonka, prezes Zakładu Energetyki Geplnej w Miastku. - W międzyczasie nasz do- Z lewej strony Tomasz Zielonka - prezes Zakładu Energetyki Cieplnej w Miastku stawca podniósł cenę węgla do 470 złotych za tonę. Zrobiliśmy wtedy zapytanie na rynku, aby zorientować się w cenach. Wpłynęły dwie oferty - 600 i 960 złotych za tonę. Musieliśmy się więc zgodzić na cenę naszego dostawcy. W połowie stycznia br. złożyliśmy wniosek do URE o zatwierdzenie kolejnej nowej taryfy. Nowe ceny weszły w życie 22 marca -br. I znowu musimy sfinansować różnicę w opłatach między styczniem a marcem. A to już jest 150 złotych na tonie. A to był szczyt sezonu grzewczego. Z tego powodu lekko zaczęliśmy tracić płynność finansową. Udało to się opanować. Spłaciliśmy wszystkie zobowiązania. Mamy teraz 500 ton węgla na placu. Wystarczy do sierpnia. To już jednak czas, aby robić zakupy (podpisywać umowy) na nowy sezon grzewczy. Ceny pogalopowały. Tomasz Zielonka mówi, że wysłał zapytania do 11 dostawców, a odpowiedział mu jeden. I to z ceną 1890 złotych netto za tonę miału. Jest szansa, że węgiel zostanie kupiony za1540 złotych netto za tonę od Polskiej Grupy Energetycznej. - Ta cena i tak oznacza, że nie stać nas na kupno węgla. Teraz jest tak, że trzeba płacić do razu. Nie ma np. miesięcznych terminów płatności. Złożyliśmy wniosek do Banku Gospodarstwa Krajowego o kredyt w wysokości 4,7 min zł. Ten kredyt ma zapewnić nam finansowanie zakupu 2,5 tys. ton węgla, co powinno wystarczyć do końca br. To jest 50 procent węgla, który potrzebujemy na cały sezon grzewczy. W drugiej części sezonu grzewczego zakup opału chcemy sfinansować z wpłat odbiorców -stwierdza prezes ZEC. Tomasz Zielonka mówi, że w ciąga najbliższych kilku tygodni powinny rozstrzygnąć się kwestie finansowania i samej umowy na zakup węgla. Wtedy prezes ZEC wystąpi do URE 0zmianę cen dla odbiorców ciepła. W porównaniu do obecnej taryfy, przewidywany wzrost opłat to około 50 procent. Jeśli rodzina miesięcznie płaci za ogrzewanie 100 zł, to po nowych stawkach będzie to 150 zł. Kiedy nowa taryfa wejdzie w życie? Wtedy, kiedy zatwierdzi ją URE. Praktyka pokazuje, że może to trwać nawet kilka miesięcy. Dodajmy, że nowa taryfa 1tak nie uwzględni obecnych rzeczywistych kosztów zakupu węgla, bo liczy się ją jako średnią cen i innych kosztów z całego roku. Ta sytuacja powoduje, że ZEC w Miastku musi zrezygnować z wszystkich planowanych wcześniej inwestycji. ©© W WYBIERAM SŁUPSK! Słupsk WYCIĄG Z OGŁOSZENIA Prezydent Miasta Słupska ogłasza przetarg na sprzedaż części nieruchomości stanowiącej własność Miasta Słupska I nieograniczony przetarg ustny na sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 2 o pow. użytkowej 80,39 m2 składający się z przedpokoju, 3 pokoi, kuchni i łazienki z w.c. oraz z pomieszczeniami przynależnymi (dwie piwnice i dwa pomieszczenia gospodarcze) o łącznej pow. 24,22 m2, położonego na II piętrze w budynku przy ul. Józefa Bema 7 w Słupsku z udziałem 2946/10000 we własności części wspólnych budynku i w prawie własności działki gruntu oznaczonej nr 604/11 o powierzchni 192 m2 w obrębie nr 6 Miasta Słupska, dla której Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW SL1 S/00108173/9. Cena wywoławcza nieruchomości wynosi: 280 000,00 zł, wadium 28 000,00 zł. Sprzedaż zwolniona z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2022 poz. 931). Nieruchomość położona jest na terenie, dla którego obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego „Śródmieście" na terenie o tunkcji zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, zabudowy usługowej (26.MW.U). Przetarg odbędzie się w dniu 30.06.2022 r. o godz. 10:00 w sali nr 212 Urzędu Miejskiego w Słupsku, Plac Zwycięstwa 3 (II piętro). Warunkiem przystąpienia do przetargu jest wpłacenie wadium do dnia 24.06.2022 r. na konto: Miasto Słupsk, mBank S.A. nr 0811401153 0000 2175 4200 1011. Nieruchomość będzie udostępniona do oglądania w dniu 14.06.2022 r. o godzinie 14.00. Pełna treść ogłoszenia została wywieszona na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w Słupsku obok pok. 224, opublikowana na stronie internetowej www.slupsk.pl oraz w Biuletynie Informacji Publicznej www.bip.um.slupsk.pl. Szczegółowe informacje dotyczące przetargu uzyskać można w Urzędzie Miejskim w Słupsku, Plac Zwycięstwa 3, w Wydziale Zarządzania Nieruchomościami pokój 224, pod nr tel. 59 84 88 330. Prezydent Miasta Słupska zastrzega sobie prawo do odwołania przetargu z uzasadnionej przyczyny w trybie właściwym dla ogłoszenia. Słupsk WYBIERAM SŁUPSK! WYCIĄG Z OGŁOSZENIA Prezydent Miasta Słupska ogłasza III przetarg ustny nieograniczony na sprzedaż nieruchomości zabudowanej, stanowiącej własność Miasta Słupska, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr 430/27 i 430/26 o łącznej powierzchni 1117 m2 położonej przy ul. S. Banacha 2 i ul. S. Banacha 4 w obrębie nr 9 miasta Słupska, objętej KW nr SL1 S/00034359/7. Cena wywoławcza nieruchomości wynosi: 750 000 zł, wadium 75 000 zł. Sprzedaż zwolniona z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2022 poz. 931). Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego „Sobieskiego" przedmiotowa nieruchomość znajduje się na terenie o funkcji: tereny usług (02.18.U). Przetarg odbędzie się w dniu 8.08.2022 r. o godzinie 10.00 w sali nr 212 Urzędu Miejskiego w Słupsku, Plac Zwycięstwa 3 (II p.). Warunkiem przystąpienia do przetargu jest wpłacenie wadium do dnia 2.08.2022 r. na konto: Miasto Słupsk, mBank S.A. nr 08 1140 1153 0000 2175 42001011. Nieruchomość będzie udostępniona do oglądania w dniu 11.07.2022 r. o godzinie 14.30. Pełna treść ogłoszenia została wywieszona na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w Słupsku obok pok. 215, opublikowana na stronie internetowej www.slupsk.pl oraz w Biuletynie Informacji Publicznej www.bip.um.slupsk.pl. Szczegółowe informacje dotyczące przetargu uzyskać można w Urzędzie Miejskim w Słupsku, Plac Zwycięstwa 3, w Wydziale Zarządzania Nieruchomościami pokój 215, pod numerem tel. 59 84 88 472. Prezydent Miasta Słupska zastrzega sobie prawo do odwołania przetargu z uzasadnionej przyczyny w trybie właściwym dla ogłoszenia. Słupsk Biznes WYCIĄG Z WYKAZU Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z 0. 0. w Słupsku, działając w imieniu Prezydenta Miasta Słupska, informuje o wywieszeniu wykazu lokalu użytkowego przeznaczonego do najmu w przetargu ustnym ograniczonym do osób nieposiadających zadłużenia wobec Miasta Słupska. Przetarg odbędzie się w dniu 22 czerwca 2022 r. w pokoju nr 6 (I piętro) budynku Zarządu PGM Sp. z 0.0. przy ulicy Tuwima 4 w Słupsku o godzinie 12.00. Warunkiem przystąpienia do przetargu jest: -wpłacenie wadium do dnia 15 czerwca 2022 r. (data wpływu na konto wynajmującego) na konto mBank nr 81 1140 1153 0000 2180 2900 1001 z opisem w tytule wpłaty : WADIUM na lokal użytkowy (adres lokalu wraz z powierzchnią). Dowód wpłaty wadium każdy zainteresowany uczestnictwem w przetargu zobowiązany jest mieć w dniu przetargu do okazania komisji, - brak zadłużenia wobec Miasta Słupska (np. z tytułu: opłat lokalnych, czynszu najmu oraz opłat niezależnych od wynajmującego - opłaty za media). Pełną treść ogłoszenia umieszczano na tablicach ogłoszeń: 1.Urzędu Miejskiego w Słupsku (przy pokoju nr 214 - II piętro), 2.Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z 0.0. w Słupsku: •siedziba Administracji Zasobów Gminnych, Plac Zwycięstwa 4 w Słupsku (tablica ogłoszeń przy pokoju nr 10), •siedziba Administracji Wspólnot i Lokali nr' 1, ul. Prusa 6 w Słupsku (tablica ogłoszeń I piętro), •siedziba Administracji Wspólnot i Lokali nr 2, ul. "Niemcewicza 14 w Słupsku (tablica na parterze), •siedziba Zarządu PGM Sp. z 0.0., ul. Tuwima 4 w Słupsku (tablica na I piętrze) oraz na stronach internetowych: www.slupsk.pl. w Biuletynie Informacji Publicznej www.bip.um.slupsk.pl.www.pam.slupsk.pl (w zakładce lokale użytkowe, garaże i reklamy). Szczegółowe informacje dotyczące przetargu uzyskać można w biurze lokali użytkowych garaży i reklam - PGM Sp. z 0.0., Plac Zwycięstwa 4 w Słupsku (pokój nr 10) - tel. 59 848 77 00. Prezydent Miasta Słupska zastrzega sobie prawo do odwołania lub unieważnienia przetargu bez podania przyczyn w trybie właściwym dla ogłoszenia. OBWIESZCZENIE STAROSTY SŁUPSKIEGO Na podstawie art. 11 f. ust. 3, w związku z art. 11 a ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku „o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych" (j.t. Dz.U.2022.176) oraz art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U.2021.735 ze zm.), zawiadamiam o wydaniu decyzji nr 353/2022 z dnia 20 maja 2022 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn. ..Budowa Centrum Przesiadkoweao-zaaospodarowanie terenu ciągu ulicy Niepodległości wraz z terenem przyległym do dworca PKP w Kępicach" zlokalizowanej na terenie wymienionych niżej działek: DZIAŁKI PASA DROGOWEGO DRÓG GMINNYCH: działki nr: 1/3, 187/3, 193, 515, 517 w miejscowości Kępice, w obrębie ewidencyjnym Kępice, w gminie Kępice; DZIAŁKI PASA DROGOWEGO DRÓG POWIATOWYCH: działki nr: 79/1, 288,403/1, w miejscowości Kępice, w obrębie ewidencyjnym Kępice, w gminie Kępice; DZIAŁKI PROJEKTOWANEGO PASA DROGOWEGO DRÓG GMINNYCH: działki nr: 1/3,187/3,191/6,192/1,193, 268,515, 517 oraz powstałe w wyniku podziału działki nr: 1/11,93/9,93/7,197/3,472/6,518/1 w miejscowości Kępice, w obrębie ewidencyjnym Kępice, w gminie Kępice. POZOSTAŁE DZIAŁKI, NA KTÓRYCH WYKONYWANE BĘDĄ ROBOTY BUDOWLANE obejmujące przebudowę sieci uzbrojenia terenu, urządzeń wodnych lub urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, innych dróg publicznych i zjazdów oraz wykonania robót ziemnych: działki nr: 93/1, 189, 190/1, 191/7, 192/2, 197/2, 270/2, 380, 381, 382, 383, 516/2 oraz powstałych w wyniku podziału działkach nr: 93/8, 93/10, 197/4, 472/7, 518/2 w miejscowości Kępice, w obrębie ewidencyjnym Kępice, w gminie Kępice. WYKAZ DZIAŁEK PODLEGAJĄCYCH PRZEJĘCIU: działki nr: 1/6, 1/11, 93/9, 472/6 w miejscowości Kępice, w obrębie ewidencyjnym Kępice, w gminie Kępice. Starosta tą decyzją zakończył postępowanie wszczęte na wniosek właściciela drogi, tj. Burmistrza Kępic. Starosta Słupski zawiadamia, iż zgodnie z art. 11 f ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku „o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych" (j.t. Dz.U.2022.176) z treścią decyzji można zapoznać się w ciągu 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, w siedzibie Starostwa Powiatowego w Słupsku przy ulicy Szarych Szeregów 14, pok. nr 114, w godz. 8:00-15:00 Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie 14 dni od daty publicznego ogłoszenia. 6 Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 POLSKA i ŚWIAT KRÓTKO WARSZAWA Polska zakupi sześć kolejnych systemów rakietowych Patriot „Ruszamy z drugą fazą programu obrony powietrznej Wisła" - poinformował we wtorek minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak. Szef MON podpisał zapytanie ofertowe dotyczące pozyskania 6 baterii systemu Patriot wraz z radarami dookólnymi, wyrzutniami i zapasem pocisków. - Zakontraktowany zostanie również pakiet szkoleniowy ilogistyczny - dodał Błaszczak podczas IV edycji DAVOS konferencji branży obronnej „Defence24 Day", która odbywa się w Warszawie. Polska wybrała system Patriot jako podstawę programu obrony powietrznej średniego zasięgu Wisła w kwietniu 2015. W kwietniu 2018 r. - w ramach pierwszej z dwóch zakładanych faz programu Wisła - został podpisany kontrakt na dwie baterie (16 wyrzutni) o wartości 4,75 mld dolarów. Lidia Lemaniak Prezydent ostrzega Zachód - Jeżeli ktośzpolityków na Zachodzie liczy, że zmusi Ukraińców, żeby ustąpili przed Putinem, to jest wglębokim błędzie-powiedział Andrzej Duda podczas Forum Ekonomicznego w Davos. - Ta wojna powinna się zakończyć poprzezto, że Rosja odda Ukrainie tereny, które zagrabiła, a zbrodniarze zostaną ukarani -dodał. WARSZAWA Stłuczka dwóch samolotów na Lotnisku Chopina Na płycie stołecznego Lotniska Chopina we wtorek doszło do stłuczki dwóch samolotów. Niewielka cessna 525 znalazła się na drodze boeinga737-8oo, który kołował przed wylotem do Paryża. Nikomu z obecnych na pokładach nic się nie stało. Wypadek wydarzył się około 7:30 rano. Mający wyle- cieć do francuskiej stolicy boeing kołował już przed startem izmierzałwkierunkupasa startowego. Oba samoloty zostały lekko uszkodzone. Pasażerowie musieli czekać na podstawienie nowej maszyny, więc ich wylot do Paryża opóźnił się odwieipół godziny. Adam Kielar WARSZAWA - Nie powiem, że nie ma o tym rozmów, ale obecnie nie ma żadnych finalnych projektów, które by mogły sugerować, że będziemy próbowali zmieniać kodeks wyborczy czy pod kątem wyborów do Sejmu, czy do Senatu. Jeśli takowy by się pojawił, będziemy o tym mówić. W tej chwili takowych projektów nie ma - powiedział sekretarz generalny Prawa i Sprawiedliwości Krzysztof Sobolewski w Polskim Radiu 24. 99 Nie powiem, że nie ma o tym rozmów, ale obecnie nie ma żadnych finalnych projektów zmiany kodeksu wyborczego Krzysztof Sobolewski sekretarz generalny Prawa i Sprawiedliwości Premier w Davos zachęcał do inwestowania w Polsce Lidia Lemaniak Davos - Inwestowanie wPolsce oznacza znacznie więcej niż zapewrrione zyski To głów-nie inwestycja wstabflność i bezpieczeństwo całego Za-chodu-mówiłwDavos premier Mateusz MorawieckL Podczas inauguracji panelu w Domu Polskim w Davos premier Mateusz Morawiecki przekonywał, że „Polska jest rozwiniętą gospodarką i mamy nadal apetyt na dalszy wzrost i chcemy rozwijać się szybko". -Jesteśmy gotowi, by podkręcić tempo jeszcze bardziej -zapewnił. Szef polskiego rządu, powołując się na raporty McKinseya, zaznaczył, że Polska należy do grupy zorganizowanych technologicznie krajów. -Cyfrowa gospodarka w regionie rosła o blisko 8 proc. rocznie, a od stycznia do maja 2020 roku to tempo było dwukrotnie szybsze, osiągając poziom 14,2 proc. w Polsce-mówił. Mateusz Morawiecki przypomniał też, że ostatnio w Polsce Google zainwestował blisko 1 mld dolarów. -Światowi przywódcy technologiczni widzą, że polscy specjaliści znajdują się wśród najlepszych na świecie, dlatego nie wahają się inwestować poważnych pieniędzy w naszym kraju-ocenił. pogan snb TorrrtAr r Podczas przemówienia na Forum Ekonomicznym w Davos premier podkreślał konieczność pomocy Ukrainie Premier zauważył, iż niektórzy mogą myśleć, że wojna na Ukrainie może zakłócić rozwój Polski. -Zapewniam, że nie pozwolimy, by odebrano nam to, nad czym pracowaliśmy przez ostatnie 30 lat. Polska jest nie tylko krajem perspektyw rozwojowych, lecz również bramą na Wschód - podkreślił. Mateusz Morawiecki wskazał, że 30 lat temu Zachód wyciągnął do nas rękę, dziś polskim obowiązkiem jest wyciągnięcie dłoni do Ukrainy. -Inwestowanie w Polsce oznacza znacznie więcej niż za- pewnione zyski. Jest to głównie inwestycja w stabilność i bezpieczeństwo całego Zachodu -powiedział. Ponadto szef rządu zauważył, że do Polski napłynęła „bezprecedensowa fala uchodźców". Podkreślił, że mimo to w Polsce nie ma obozów dla uchodźców, ponieważ Ukraińcy zostali przyjęci w polskich domach. - Sądzę, że te osoby będą chciały wrócić na Ukrainę, kiedy zostanie przywrócony pokój. Natomiast jak najbardziej zapraszamy je do pozostania w Polsce na stałe, bo wszyscy z tego skorzystamy - mówił. We wtorek prezydent Andrzej Duda podpisał noweliza-cję ustawy dotyczącej pomocy Ukraińcom. Ustawa przewiduje utworzenie systemu teleinformatycznego służącego do ułatwienia nawiązywania kontaktów między pracodawcami a poszuku-jącymi pracy obywatelami Ukrainy. System ma przede wszystkim pomóc obywatelom Ukrainy znaleźć pracę. Premier mówił w Davos, że rola Polski polega na tym, by podtrzymać świadomość i wiedzę na temat tego, co dzieje się na Ukrainie, na temat zbrodni wojennych, ludobójstwa, ale także, by podtrzymać jedność Zachodu. - Porażki, które napotyka Pu-tin na Ukrainie, wszystkie wskazują na moment zwrotny w historii Europy i świata. Tak jak nigdy wcześniej możemy być pewni, że solidarność całego demokratycznego świata może zmienić historię, możemy obronić się wszyscy, pomóc Ukrainie pokonać Rosję i przywrócić pokój, dobrobyt i demokrację na Ukrainie - ocenił. Do czwartku w Davos trwa Światowe Forum Ekonomiczne. W debatach dotyczących najważniejszych światowych problemów, m.in. wojny na Ukrainie, pandemii Covid-19, zmiany klimatu i kryzysów ekonomicznych weźmie udział blisko 2500 osób: polityków, przedstawicieli biznesu, organizagi pozarządowych i naukowców. Rząd zapowiada dwie podwyżki płacy minimalnej w 2023 roku. Ma to być odpowiedź na rosnącą inflację Zbigniew Biskupski Warszawa Płaca minimalna w przyszłym roku będzieo 163 proc. wyższa i wyniesie przynajmniej od lipca2023r. 3500zŁ To więcej niż wynosi obecnie inflacja. Obecnie płaca minimalna wynosi 3010 zł i choć jest rekordowo wysoka, to jednak cały efekt podwyżki od l stycznia 2022 r. zjadła już inflacja. Dla- tego już teraz, w ramach pierwszych przymiarek do budżetu państwa na 2023 r., rząd zakłada dwie podwyżki płacy minimalnej. Zgodnie z planem rządu od 1 stycznia przyszłego roku płaca minimalna ma wzrosnąć z obecnych 3010 zł do 3350 zł od stycznia, a następnie do 3500 zł od lipca. W odpowiednich proporcjach wzrośnie oczywiście również stawka minimalnego wynagrodzenia godzinowego - w przypadku umów o pracę czy umowy-zlecenia, w których wynagrodzenie za pracę jest ustalone według stawki za godzinę. To rekordowe wzrosty. W latach 2015-2022 minimalne wynagrodzenie za pracę rosło szybciej niż przeciętne wynagrodzenie w gospodarce i wzrosło o 1260 zł (72 proc.) z 1750 zł w 2015 r. do 3010 zł w 2022 r. W tym samym czasie przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej wzrosło o 54,5 proc. Rząd chce wykorzystać przepisy ustawowe, które w warunkach wysokiej inflacji dają mu prawo do podwyżki minimalnego wynagrodzenia za pracę dwa razy w ciągu roku: od stycznia i od lipca. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego z grudnia 2020 roku, minimalne wynagrodzenie ża pracę otrzymuje w Polsce co siódma zatrudniona osoba (13,6 proc. zatrudnionych). Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 ŚWIAT • 7 Pentagon rozważa wysłanie sił specjalnych do Kijowa. Chodzi o bezpieczeństwo Wolność, lagier czy egzekucja? Co czeka bohaterów Azowstalu? NATO stworzy ochronny wodny korytarz do Odessy Kazimierz Sikorski Odessa Rosyjska blokada ukraińskiego eksportu zboża przybliża światowy kryzys żyw-nośdowy. Kraje zachodnie chcą posłać okręty wojenne, by stworzyć korytarz ochronny do Odessy. Brytyjskie okręty wojenne mogą zostać wysłane . do ochrony statków przewożących ukraińskie zboże. Pozwoliłoby to przełamać blokadę portów Morza Czarnego, która grozi wywołaniem światowego kryzysu żywnościowego. Wielka Brytania, NATO i inne kraje zachodnie mogłyby stworzyć „ochronny korytarz" do Odessy. Pozwoliłoby to Ukrainie eksportować duże ilości zboża potrzebnego na świecie. O stworzeniu „korytarza ochronnego" rozmawiali szefowie MSZ Litwy i Wielkiej Brytanii. Do działań chce się też włą-czyćEgipt. Według „The Times", sojusznicze marynarki wojenne oczyszczą obszar wokół Odessy z rosyjskich min, by chronić statki z ukraińskim zbożem. Rozmieszczone zostaną też pociski dalekiego zasięgu, by powstrzymać próby sabotażu korytarza. Rosyjska inwazja na Ukrainę przyspieszyła zbliżający się światowy kryzys żywnościowy. Ukraina i Rosja wspólnie eksportują jedną trzecią światowej produkcji pszenicy i jęczmienia oraz połowę oleju słonecznikowego. Kreml jest oskarżany o blokadę ukraińskich portów, a przerwanie dostaw zboża grozi niedoborami żywności i niepokojami politycznymi w krajach Afryki, Bliskiego Wschodu i Azji. Biden: Putin nie celuje nawet w obiekty militarne. Próbuje zniszczyć ukraińską kulturę Lidia Lemaniak Waszyngton Prezydent USA Joe Biden ocenił, że Władimir Putin nie celuje nawet w obiekty militarne. - On próbuje zniszczyć ukraińską kulturę -stwierdził. - Wydaje mi się, że Władimir Putin próbuje zniszczyć ukraińską kulturę. Nie celuje nawet w obiekty militarne, eliminuje każdą szkołę, każdy kościół... Tak, jakby próbował zetrzeć, wymazać ukraińską kulturę - powiedział Joe Biden, cytowany przez, Sky News we wtorek podczas ceremonii otwarcia szczytu sojuszu Quad w Tokio. Tenże sojusz skupia Stany Zjednoczone, Australię, Japonię i Indie i ma na celu konsultacje w dziedzinie zapewnienia Zdaniem Bidena, Rosja niszczy ukraińską kulturę bezpieczeństwa w regionie In-dopacyfiku. Quad ma być odpowiedzią na wzrastającą potęgę Chin. Zdaniem Joe Bidena ludzkość obecnie „żyje w ciemnej godzinie naszej wspólnej historii". -Rosyjska brutalna i nie-sprowokowana wojna prowadzona przeciwko Ukrainie spowodowała ludzką katastrofę, a niewinni cywile zostali zamordowani na ulicach - mówił. Prezydent USA wskazał, że wojna na Ukrainie „to więcej niż tylko europejski problem". -To problem ogólnoświatowy-dodał. Agencja AP komentuje, że choć Joe Biden nie adresował swoich słów do żadnego konkretnego kraju, jego wiadomość mogła być kierowana, przynajmniej częściowo, do premiera Indii Narendry Modiego, którego rząd nie nałożył sankcji na Rosję z powodu inwazji na Ukrainę ani jej nie potępił. Również podczas szczytu w Tokio prezydent Joe Biden odniósł się do kwestii poten- cjalnego ataku Chin na Tajwan. -Stany Zjednoczone zaangażują się militarnie, jeśli Chiny zaatakują Tajwan - stwierdził po spotkaniu z premierem Japonii Fumio Kishidą. Obaj politycy rozmawiali m.in. na temat wzmacniania japońskiej obronności, w celu przeciwdziałania agresywnym zachowaniom Korei Północnej. Joe Biden zaaprobował japońskie starania. W odpowiedzi na słowa prezydenta USA rzecznik ministra spraw zagranicznych Wang Wenbin oznajmił, że Tajwan jest „czysto wewnętrzną sprawą Chin". -Chiny nie będą dopuszczały kompromisów czy ustępstw w kwestiach dotyczących kluczowych chińskich interesów, takich jak suwerenność i integralność terytorialna - dodał Wenbin. ©® Kazimierz Sikorski Waszyngton Waszyngton pracuje nad planami wysłania amerykańskich sił specjalnych do ukraińskiej stolicy. Taką informację podaje „The Wall Street Journal". Misja miałaby charakter ochronny. Plan rozważany przez Pentagon to delikatna misja, dotycząca zapewnienia bezpieczeństwa dyplomatom USA przebywającym w Kijowie. Jednocześnie USA za wszelką cenę chcą uniknąć oskarżeń przez Rosję o eskalowanie konfliktu. Ponowne wprowadzenie sił amerykańskich na Ukrainę wymagałoby decyzji prezydenta. Administracja Joe Bidena znów otworzyła swoją placówkę w Kijowie po zamknięciu jej przed rosyjską inwazją na Ukrainę 24 lutego. Obecnie ambasadę amerykańską chroni Dyplomatyczna Służba Bezpieczeństwa Departamentu Stanu. Prezydent Biden obiecywał, że wojska amerykańskie nie zostaną wysłane na Ukrainę, aby pomóc tamtejszym siłom. Zapewnienie ochrony obywatelom USA to jednak zupełnie inna sprawa. Media w USA spekulują, że do Kijowa mogłoby trafić kilkudziesięciu żołnierzy sił specjalnych. W krajach Europy stacjonuje obecnie 102 tys. żołnierzy USA, co stanowi ponad 30-pro-centowy wzrost od początku wojny. Jak podał Pentagon, ubiegłej jesieni armia Stanów Zjednoczonych miała 78 tys. wojsk na Starym Kontynencie. Być może do stolicy Ukrainy zostanie wysłanych kilkudziesięciu żołnierzy sił specjalnych USA Grzegorz Kuczyński Mariupol Co się stanie z obrońcami Azowstalu? Ukraińscy urzędnicy i krewni żołnierzy apelują do Moskwy o traktowanie ich jak jeńców wojennych. Jednak Rosji nie spieszy się do wymiany jeńców. Nie wiadomo dokładnie, ilu obrońców Azowstalu trafiło w ręce Rosjan. Rzecznik rosyjskiego MON mówił nawet o blisko 2,5 tys. Strona ukraińska nie komentuje tychliczb - wciąż bowiem toczą się trudne negocjacje w spfawie fosu żołnierzy zMariupola. Rosyjska agencja Interfax wcześniej donosiła, że Moskwa rozważa ich wymianę na Wiktora Medwedczuka, lidera prorosyjskiego obozu na Ukrainie, siedzącego teraz w areszcie, kuma Putina. Jednak rzecznik Kremla zdementowałte doniesienia. Rosja nie spieszy się z negocjacjami w sprawie wymiany. Przewodniczący Dumy Państwowej Wiaczesław Wołodin posunął się nawet do stwierdzenia, że ukraińscy jeńcywojenni, których określił mianem „nazistowskich zbrodniarzy", nie mogą zostać przekazani. Oczywiście to nie on tu decyduje, ale warto zwrócić uwagę na kampanię nienawiści rozpętaną przeciwko „azowcom" w Rosji. Kreml musi się z tym liczyć. Deputowany Leonid Słucki, następca Władimira Żyrinow- Bohaterowie Azowstalu od początku wojny heroicznie bronili Mariupolskiej fabryki, zapewniając Ukrainie bezcenny czas. Obecnie są przetrzymywani w rosyjskich obozach skiego, szef frakcji Iiberalno-De-mokratycznej Partii Rosji w Dumie, powiedział 22 maja, że los wziętych do niewoli żołnierzy „powinien zostać określony przez trybunał". Słucki powtórzył, że nie może być żadnej wymiany jeńców z udziałem członków Pułku Azow. Denis Puszylin,lider tzw.Donieckiej Republiki Ludowej, powiedział, że to więźniowie, którzy powinni stanąć przed „międzynarodowym trybunałem" -co jest brednią. Międzynarodowe trybunały tworzą różne państwa zgodnie z prawem międzynarodowym. Możliwe, że Rosja wykorzysta jeńców z Mariupola do zmuszenia Kijowa do faktycznego uznania tzw. Donieckiej Republiki Ludowej. Przetrzymywanie części jeńców w „DRL" może mieć na celu zmuszenie Ukrainy do negocjacji z władzami „państewka" donieckiego. Dotąd Ki- Leonid Słucki wzywa do procesu żołnierzy broniących Azowstalu jako nacjonalistów-ter-rorystów z opcją wyroku śmierci jów odmawiał bezpośrednich kontaktów z „republikami ludowymi" z Donbasu, słusznie uznając, że „republiki" to marionetki Moskwy. Słucki jest jednym z rosyjskich polityków żądających procesu żołnierzy Azowa jako „na-cjonalistów-terrorystów" z opcją wyroku śmierci. Wzywa do zniesienia wprowadzonego w Rosji w1996roku moratorium na wykonywanie wyroków śmierci. Może też być tak, że rosyjskie władze będą chciały wykorzystać propagandowo „azowców" - osądzić ich, skazać. A dopiero potem wymienić. 8 Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 strona ZDROWIA stronazdrowia.pl Rzuć palenie! Nikotyna zatruwa organizm, powoduje raka i kilkaset innych schorzeń. Jak skutecznie rzucić nałóg nikotynowy i co może w tym pomóc? ZA TYDZMEft M .IN.: •Czy dieta wegetariańska jest zdrowa dla dzieci? •Śpisz w łóżku z psem? Co na to specjaliści •Sposoby na piękne i gładkie stopy nie tylko latem Hashimoto, stwardnienie rozsiane, RZS. Czym są choroby z autoagresji? Justyna Śmigaruk justyna.smigaruk@stronazdrowia.pl Wśród najczęstszych chorób autoimmunologicznych są Hashimoto, stwardnienie rozsiane oraz RZS. ale nie tylko. Jak rozpoznać te schorzenia i jak są leczone? Układ immunologiczny funkcjonuje tak, by rozpoznawać ciała obce i niszczyć je. Powinien za to zachowywaćtolerancję immunologiczną W2^ędem własnych tka-nekiniereagowaćnanie. Gdyten mechanizm zawodzi, mówimy oautoimmunizacji, czyliproduk-ęji przeciwciał skierowanych przeciwko własnym tkankom, co prowadzi do ichuszkodzenia. Te dwa zjawiska (autoimmu-nizacja oraz uszkodzenie tkanek) stanowiąpizyczynęrozwoju choroby autoimmunologicznej, nazywanej również chorobą z autoagresji. Diagnoza i leczenie Aby rozpoznać i potwierdzić chorobę z autoagresji, wykonuje się badania immunologiczne. Jednym z nich jest badanie poziomu autoprzeciwciał ANA (Anti-Nuclear Antibodies), obecnych w niewielkich ilościach u osób zdrowych, a powszech-nychu chorujących. Przeciwciała ANA wykrywa się na drodze ba-daniakmi, biopsji oraz innychba-dań laboratoryjnych. Leczenie chorób autoimmu-nologicznych polega w dużej mierze na podawaniu pacjentowi leków immunosupresyjnych, czyli hamujących działanie układu odpornościowego. Dodatkowo ważna jest także dieta, szczególnie w przypadku chorób jelit, takich jak wrzodziejące zapalenie jelita grubego. Podaje się także leki przeciwzapalne, przeciwbólowe orazkortykosteroidy. Oto najczęściej występującechoroby opod-łożu autoimmunizacyjnym: Choroby krwi i tkanki łącznej # Niedokrwistość Addisona-Biermera to ostra postać anemii, nazywana także anemią złośliwą. Wywołuje ją zaburzenie wchłaniania witaminy B12. Przeciwciała y autoimmunologiczne powstają na skutek zaburzeń układu odpornościowego, który błędnie rozpoznaje komórki własnego organizmu jako obce i je niszczy układu odpornościowego skierowane są przeciwko komórkom śluzówki żołądka, przez co nie są one w stanie produkować czynnika wewnętrznego IF, niezbędnego w procesie wchłaniania tej witaminy. •Toczeń rumieniowaty układowy prowadzi do rozwoju procesów zapalnych w bardzo wielu tkankach i narządach. Za tę chorobę odpowiadają złożone i nie do końca jeszcze poznane zaburzenia w funkcjonowaniu układu odpornościowego. Charakterystycznym objawem tego rodzaju tocznia jest obecność przeciwciał anty-dsDNAwekrwi. •Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to symetryczne zapalenie stawów, najczęściej małych i średnich, prowadzące do zwyrodnień, przykurczów, niepełnosprawności lub przedwczesnej śmierci. Przebiega z okresami zaostrzeń oraz remi- sji. Choroba objawia się także poza stawami, często wywołując zapalenie spojówek. Badania immunologiczne w chorobach reumatycznych pozwalają wyznaczyć plan leczenia, który pozwoli załagodzić występujące dolegliwości. • Łuszczycowe zapalenie stawów towarzyszy łuszczycy i dotyczy najczęściej stawów tylko po jednej stronie (w odróżnieniu od opisanego wyżej RZS). Podłoże choroby tkwi w upośledzonym działaniu systemu odpornościowego, dlatego w cięższym prze-bieguleczysięją substancjami im-munosupresyjnymi. Choroby autoimmunologiczne mogą dotyczyć bardzo wielu narządów i układów. Istnieje około 80 chorób z autoagresji Choroby skóry • Bielactwo nabyte polega na depigmentacji, czyli utracie koloru fragmentów skóry. Mechanizm powodujący wymieranie komórek produkujących w skórze naturalny barwnik nie jest do końca znany. Choroba ta może być dziedziczna. •Łuszczyca powoduje, żeućho-rego tworzą się stany zapalne i łuszczące się wykwity skórne. Pojawiają się także ból i sztywność stawów. Istnieje wiele odmian tej choroby, jednak wwięk-szości przypadków odpowiadają za nie nieprawidłowe reakcje limfocytów T oraz wydzielanych przez nie prozapalnych cytokin. • Łysienie plackowate prowadzi do częściowego, a następnie całkowitego zaniku owłosienia głowy oraz innych części ciała. Ta choroba immunologiczna często współwystępuje z innymi chorobami o podobnym podłożu. Choroby nadnerczy •Choroba Addisona to przewlekły niedobór hormonówpro-dukowanych w korze nadnerczy. W przeważającej liczbie przypadków chorobajestwynikiemauto-immunologicznego zapalenia kory nadnerczy. To jedna z częstszych chorób au-toimmunologicznych u dzieci. Choroby tarczycy •Hashimoto, czyli przewlekłe limfocytowe zapalenie gruczołu tarczowego, to najczęściej występujący rodzaj zapalenia tarczycy i zarazem najczęstsza choroba z autoagresji. Badanie immunologiczne chorych osób wykazuje obecność licznych antyge-nów skierowanych przeciwko komórkom pęcherzykowym tarczycy. Chorobę leczy się endokrynologicznie, podając odpowiednie hormony. ♦Choroba Gravesa-Basedowa to choroba autoimmunologiczna tarczycy, która wiąże się z objawami jej nadczynności. Za objawy odpowiadają przeciwciała anty-TSRH, które powodują wzmożone wydzielanie hormonów. Choroby jelit • Wrzodziejące zapalenie jelita grubego objawia się przewlekłymi stanami zapalnymi błon śluzowych jelita grubego lub odbytu. Choroba wiąże się ze wzmożoną aktywacją limfocy-tówT. Chorzymuszą ściśle przestrzegać odpowiedniej diety. Za chorobę autoiminunologiczną związaną ze stanami zapalnymi układu pokarmowego długo uważano także chorobę Leśniow-skiego-Crohna, lecz obecnie coraz więcej badań wskazuje na inne podłoże jej rozwoju. Choroby neurologiczne •Miastenia objawia się szybkim, wzmożonym męczeniem się mięśni szkieletowych. Wytwarzane w procesie chorobowym przeciwciała kierują się przeciwko receptorom acety-locholinowym, zakłócając proces pobudzania mięśni szkieletowych do skurczu. Niektóre postaci tego zaburzenia mogą spowodować niewydolność oddechową i śmierć chorego. •Stwardnienie rozsiane prowadzi do uszkodzenia tkankinerwo-wej chorego. Procesy zapalne powodują, że osłonki mielinowe komórek nerwowych rozpadają się, a impulsy nie mogą już być poprawnie przekazywane. Na chorobę składa się bardzo wieleobja-wów, dotyczących głównie zmian czucia, problemów ze wzrokiem, równowagą, osłabienia organizmu. •Cukrzyca insulinozależna. W przebiegu tej choroby autoim-munologicznęjdochodzido zniszczenia wysepekLagerhansa-ko-mórek produkujących insulinę. W wyniku tych procesów w krwi pacjenta znajduje się zbyt wiele insuliny, ale komórki nie są w stanie wydajnie jej pobierać Chorymusi dostarczać insulinę z zewnętrznych źródeł (podskórne zastrzyki) i stale monitorować jej poziom Więcej na HtniimffitTffrtfl ftł Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 MATERIAŁ INFORMACYJNY • 9 MATERIAŁ INFORMACYJNY #bojatakmowie Mierz ciśnienie tętnicze, zyskaj zdrowie! Udowodniono, że nieleczo-ne nadciśnienie tętnicze skraca życie o kilka dobrych lat. warto więc chyba zadbać 0nie zawczasu. Szczególnie, że mamy dziś dostęp do nowoczesnego i skutecznego leczenia - przekonuje prof. Aleksander Prejbisz z Kliniki Nadciśnienia Tętniczego w Narodowym Instytucie Kardiologii, prezes Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego. Międzynarodowe Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego ogłosiło maj miesiącem mierzenia ciśnienia (May Measurement Month). Równocześnie, na świecie, trwa kampania #bojatakmowie, która zwraca uwagę społeczeństwa na potrzebę wykonywania regularnych pomiarów ciśnienia tętniczego 1płynących z tego korzyści. Dlaczego tak wiele uwagi poświęca się kontroli ciśnienia tętniczego? Nadciśnienie tętnicze nie boli - to mit, że gdy mamy podwyższone ciśnienie boli nas głowa, mamy zawroty głowy i inne dolegliwości. Zdecydowana większość osób, u których podwyższone wartości ciśnienia utrzymują się stale nie ma żadnych objawów i w tym cały problem. Bo skoro nie czujemy, że coś jest nie tak, nic z tym nie robimy. Tymczasem następstwa niele-czonego nadciśnienia mogą być bardzo poważne. Do tego zaraz wrócimy, na razie proszę powiedzieć jakie wartości ciśnienia tętniczego uznawane są za prawidłowe, a jakie powinny skłonić do wizyty u specjalisty? Prawidłowe wartości ciśnienia tętniczego mierzonego w gabinecie lekarskim po- Mateńał powstał w ramach międzynarodowej kampanii edukacyjnej #bojatakmowie prof. Aleksander Prejbisz winny wynosić 140/90 mm Hg. Z kolei jeżeli popatrzymy na pomiary domowe to wartościami granicznymi są najczęściej wartości 135/85 mm Hg. Obecnie widzimy jednak tendencje w kierunku obniżania wartości granicznych i być może już za kilka lat będziemy mówić o innych standardach i za prawidłowe będziemy uznawać 130 zamiast 140 i 80 zamiast 90 mm Hg. Pamiętajmy jednak, że już dziś wartości powyżej 130/80 mm Hg już uznawane są alarmowe, co oznacza, że warto zastanowić nad wykonaniem większej liczby pomiarów i obserwacją, bowiem wysokie ciśnienie to podwyższone ryzyko rozwoju nadciśnienia tętniczego. Mówiliśmy już o tym, że wiele osób przez długie lata nie zdaje sobie sprawy, że ma zbyt wysokie ciśnienie krwi, nie odczuwa bowiem jakichś specyficznych dolegliwości i ogólnie czuje się dobrze. Nie leczy się, co prowadzi do wystąpienia licznych powikłań. Jakie są konsekwencje niekontrolowanego nadciśnienia tętniczego, dlaczego tej choroby nie można lekceważyć? Nieleczone nadciśnienie czyni potajemnie w naszym organizmie spustoszenie: uszkadza drobne naczynia tętnicze siatkówki oka, powoduje chorobę naczyń obwodowych, niewydolność nerek, przerost lewej komory mięśnia sercowego, wywołuje chorobę niedokrwienną serca. Wysokie ciśnienie tętnicze jest głównym czynnikiem ryzyka wystąpienia zawału serca, udaru mózgu i niewydolności serca - a co za tym idzie - przedwczesnego zgonu. Udowodniono, że nieleczone nadciśnienie tętnicze skraca życie o kilka dobrych lat w zależności od tego kiedy się rozwinie. W przypadku 40-letniego mężczyzny mówimy o życiu krótszym o 5-6 lat tylko stępowania nadciśnienia. Dlatego tak ważne jest nie doprowadzanie do zbyt wysokiego, a jeśli już mamy z nim problem - regularne leczenie i monitorowanie go. W jakim wieku rozpocząć regularne pomiary ciśnienia tętniczego, żeby w odpowiednim czasie wychwycić ewentualne podwyższone wartości i podjąć odpowiednie działania? Każdy z nas powinien mierzyć ciśnienie tętnicze raz do roku. Nie musi to być pomiar u lekarza. Jeśli nie mamy swojego aparatu do mierzenia ciśnienia, wystarczy że zmierzymy sobie ciśnienie podczas wizyty u mamy, cioci czy babci. Pamiętajmy, by za każdym razem mierzyć ciśnienie dwa razy, jeden po drugim. Jeżeli te wartości będą większe niż 130/80 mm Hg trzeba udać się do lekarza, żeby ocenił czy to już nadciśnienie. To ważne, bo im wcześniej wy-. kryjemy nadciśnienie tętnicze i wcześniej wdrożymy działania terapeutyczne, tym mamy większą szansę na uniknięcie jego negatywnych następstw. Już sama zmiana codziennych nawyków może przyczynić się do zmniejszenia wysokiego ciśnienia. Zgodnie z wyliczeniami specjalistów dieta, regularna ak- tywność fizyczna, rzucenie palenia pozwalają ograniczyć ryzyko chorób serco-wo-naczyniowych o ok. 80 proc. O czym powinniśmy codziennie pamiętać, aby zwiększyć swoje szanse na zdrowie? Osoby z wysokim ciśnieniem - jeśli palą - powinny zacząć od rzucenia palenia. Nikotyna uszkadza bowiem naczynia krwionośne, a produkty spalania tytoniu przyczyniają się do powstania stanu zapalnego, uszkodzeń śródbłonka, aktywacji płytek i utleniania cholesterolu LDL. Warto to zrobić zawsze, nawet po wielu latach palenia bowiem efekty są niemal natychmiastowe: już w ciągu kilku dni stabilizuje się tętno i poprawia się krążenie krwi, a potem stopniowo tych korzyści jest coraz więcej. Duży wpływ na to jakie mamy ciśnienie ma dieta - to jak i ile jemy. Warto zrezygnować z tłuszczów nasyconych, jeść dużo warzyw i owoców, ograniczyć spożycie soli i cukru. Czerwone mięso zastąpić rybami lub chudym mięsem, a zamiast smażonego jeść gotowane i pieczone. Nie należy także przesadzać z alkoholem. I wreszcie: postawić na aktywny tryb życia. Każdy z nas powinien poświęcić 30 minut codziennie na wysiłek o umiarkowanej lub dużej intensywności. Dzięki temu łatwiej będzie nam utrzymać prawidłową masa ciała (wskaźnik BMI < 25), utrzymać kondycję, a to zawsze przekłada się na korzyści zdrowotne. Czasem prozdrowotne zachowania nie wystarczają w zapanowaniu nad wysokimi wartościami ciśnienia tętniczego i konieczne jest wdrożeńie leczenia farmakologicznego. Na czym taka terapia polega? W tym miejscu warto powiedzieć, że w ostatnich latach zmieniły się standardy: już nie czekamy na poprawę wartości ciśnienia zmianą trybu życia lecz, gdy zauważamy u pacjenta kłopoty z ciśnieniem od razu wprowadzamy farmakoterapię. Działamy odwrotnie: zaczynamy leczyć jednocześnie wprowadzając zmiany w stylu życia. Jeśli zaś chodzi o leczenie nadciśnienia tętniczego to dostępnych mamy szereg leków, które skutecznie obniżają ciśnienie tętnicze nie mając przy tym działań niepożądanych i efektu niszczącego wątrobę czy żołądek - czego obawiają się nasi chorzy. Są to leki o udowodnionym działaniu: zapobiegają zawałom serca, udarom mózgu, zgonom z przyczyn sercowo-naczyniowych. W większości przypadków stosuje się je do końca życia. Ponieważ przyczyn prowadzących do nadciśnienia tętniczego najczęściej jest wiele to obecnie u większości chorych stosujemy kilka leków, czyli kilka substancji czynnych, które obniżają ciśnienie tętnicze. W ten sposób działamy na kilka mechanizmów rozwoju nadciśnienia tętniczego jednocześnie. Nie oznacza to jednak, że chory musi łykać kilka tabletek dziennie - część z tych substancji możemy połączyć w jeden lek i podawać pacjentowi w postaci preparatów złożonych w postaci jednej tabletki, co znacznie ułatwia terapię. Maj jest miesiącem mierzenia ciśnienia, a hasłem przewodnim kampanii #bojatakmowie jest #zmierzcisnienie. Jak jeszcze można zachęcić czytelników do tego by kontrolowali swoje ciśnienie? Nadciśnienie tętnicze jest chorobą przewlekłą, która może wystąpić u każdego - w wieku średnim będzie to co drugi mężczyzna i co trzecia kobieta. W wieku podeszłym nadciśnienie tętnicze występuje u większości osób. Im szybciej jest rozpoznamy i im szybciej zaczniemy leczyć tym większą korzyść uzyskamy - zmniejszymy ryzyko zawału serca i udaru mózgu - do poziomu osób bez nadciśnienia tętniczego. SERWER #zmierzcisnienie #bojatakmowie Kampania jest wspierana przez Międzynarodowe Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego i dotyczy każdej terapii hipotensyjnej. 10 • STRONA ZDROWIA Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 Rzuć palenie skutecznie i oddychaj pełną piersią. Są na to sprawdzone metody Monika Żurawska monika.zurawska@polskapress.pl Jak rzucić palenie, aby nie powrócić do nałogu? To pytanie zadaje sobie 70 proc Polaków uzależnionych od nikotyny. Istnieją proste metody, jednak wymagają dużej determinacji zainteresowanych. Dane przerażają: z powodu chorób będących pośrednim lub bezpośrednim wynikiem palenia umiera w Polsce ok. 100 tys. osób rocznie. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) tytoń zabija ponad 8 milionów ludzi każdego roku. Dobrą informacją jest również fakt, że zwiększa się liczba Polaków, którzy nigdy nie sięgnęli po papierosa. W 2019 r. stanowili aż 67 proc., a dla porównania w 2011 r. jedynie 56 proc. Warto wiedzieć, że nałóg tytoniowy uznawany jest za jednostkę chorobową zaliczaną do zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania. Na szczęście - co pokazują liczne przykłady - można z nim skutecznie walczyć, z korzyścią dla zdrowia, ale także dla kieszeni. Warto wiedzieć, że nałogowe palenie papierosów jest jedynym czynnikiem ryzyka chorób w pełni modyfikowalnym stosunkowo prostymi metodami, którego eliminacja powoduje całkowitą . lub znaczną redukcję powikłań związanych z paleniem. Im szybciej więc rzucimy palenie, tym skuteczniej odsuniemy od siebie widmo groźnych chorób. Wykazano, że u osób palących do 20 papierosów dzien- Walka z zespołem abstynencyjnym Każdy, kto rzuca palenie, przechodzi okres abstynencji nikotynowej. Będzie mu łatwiej go znieść, jeśli będzie miał świadomość, że w jego trakcie mogą wystąpić konkretne objawy, takie jak: głód tytoniowy, osłabienie samopoczucia, lęki, drażliwy nastrój, niepokój, bezsenność, większy apetyt, nasilenie się kaszlu, owrzodzenie jamy ustnej, niemożność koncentracji. Nikotyna niszczy nie tylko zdrowie, ale i wygląd. Nałóg nadweręża także domowy budżet nie, które rzuciły palenie, ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia po 10 latach od zaprzestania palenia porównywalne jest do ryzyka osób nigdy niepalących, a u osób palących intensywniej - ryzyko to zdecydowanie się obniża. Skoro więc tyle zależy od nas -warto rzucić wyzwanie swojemu nałogowi. Dym, który zabija Dym tytoniowy zawiera ponad 7000 szkodliwych substancji, z których ok. 70 ma udowodnione działanie rakotwórcze. Ich wpływ na nasz organizm jest bardzo szeroki: #Regularne palenie silnie przyczynia się do powstawania nowotworów złośliwych płuc, krtani, gardła, przełyku, jamy ustnej, miedniczek nerkowych, pęcherza moczowego, trzustki oraz żołądka, nosa, warg, wątroby, miąższu nerki oraz białaczki. #Palenie tytoniu znacząco przyspiesza procesy miażdżycowe poprzez ograniczenie dostępu tlenu, a ułatwienie działania tlenku węgla na śródbło-nek naczyń. #Palaczom zdecydowanie częściej doskwierają choroby układu krążenia, takie jak choroba wieńcowa serca, zespół płucno-sercowy, degeneracja miąższu sercowego, nadciśnienie, choroba Buergera czy choroba naczyń mózgowych. #Wśród palaczy trzy razy częściej występują udary mózgu. #Palacze są obarczeni znacznie większym ryzykiem wystą- pienia tętniaka aorty brzusznej, demencji, choroby Alzheimera, przewlekłego zapalenia oskrzeli i płuc, astmy oskrzelowej, gruźlicy płuc, wrzodów żołądka i dwunastnicy, tytoniowego niedosłuchu lub niedowidzenia, paradon-tozy, osteoporozy. #Palacze trzy razy częściej umierają nagle, bez wcześniejszych symptomów jakiejkolwiek choroby, w znacznie młodszym wieku niż ci, którzy nigdy nie palili. #Palenie bardzo negatywnie wpływa na płodność. Czym jest uzależnienie od nikotyny? Uzależnienie od nikotyny dzieli się na dwa rodzaje. Pierwszy to uzależnienie farmakologiczne, które oznacza konieczność utrzymania konkretnego poziomu stężenia nikotyny w surowicy krwi. Drugi rodzaj to dużo bardziej skomplikowane uzależnienie behawioralne, polegające na przymusowym wykonywaniu określonej czynności. W przypadku palenia dotyczy m.in. nawyku trzymania papierosa w dłoniach czy sięgania po niego w stresujących sytuacjach. Na rozwój tego typu zachowań mają wpływ czynniki: psychologiczne, środowiskowe, kulturowe, społeczne. Co pomoże walczyć z nałogiem? Aby odnieść sukces, bardzo ważna jest motywacja i konse- kwencja, ale także świadomość, że ta droga nie jest łatwa. Specjaliści radzą: • Wyznacz sobie termin, od którego przestaniesz palić -konsekwentnie się go trzymaj, ale nie zrażaj się, jeśli to już kolejna próba rzucenia palenia. Im częściej próbujesz, tym większa szansa na skuteczne pozbycie się nałogu. • Zobacz, kiedy najczęściej sięgasz po papierosa - w przerwie w czasie pracy, podczas porannej kawy, gdy się nudzisz lub w czasie spaceru. Myśl 0 papierosie pojawia się tylko na kilka minut, warto ją wtedy zastąpić wykonaniem jakiejś innej czynności, np. sprzątaniem, sięgnięciem po książkę czy posłuchaniem relaksującej muzyki. • Unikaj sytuacji, w których najczęściej paliłeś - jeśli po papierosa sięgałeś zwykle po porannej kawie, pij ją np. podczas pracy, w czasie, gdy nie możesz wyjść; gdy palisz podczas spaceru, wybierz się na rower. • Zajmij czymś ręce-uzależnienie od palenia wiąże się również z nawykiem trzymania papierosa w ręku i wkładania go do ust. • Palące kobiety zwykle obawiają się, że rzucenie palenia będzie wiązało się również z przybraniem na wadze, ponieważ papierosy zastąpią przekąskami. Zamiast tego można jednak sięgać po surowe warzywa 1 owoce lub zająć ręce specjalnymi piłeczkami lub gniotkami antystresowymi. Pamiętajmy, że chociaż walka z nałogiem może nie od razu zakończyć się sukcesem, warto ją podjąć 5 sprawdzonych sposobów. Ważne, by zacząć tę walkę Monika Żurawska monika.zurawska@polskapress.pl Warto poszukać takiej metody, która będzie odpowiednia dla nas. I nie zniechęcać się, a szukać wsparcia. Istnieją proste metodyna to, aby rzucićpalenie, jednak wymagają one silnej determinacji zainteresowanych. Warto! Spośród metod wspierających walkę z uzależnieniem od nikotyny wyróżnia się pięć sposobów: Metoda behawioralna w rzucaniu palenia-domowy sposób. Ta forma rzucania palenia wiąże się ze związkiem przyczynowo-skutkowym. Takim, który dobrze zapamiętamy. Oznacza to, że pragniemy osiągnąć awersję względem sięgania po papierosy. Nawyk ten musi się nam kojarzyć z czymś przykrym. Można także wprowadzić system regularnych nagród, które utkwią w naszej podświadomości. Za każdym razem, gdy będziemy rozmyślaćotymjakbardzochce nam siępalić, sami sobiedajemy nagrodę. Może to być wyjście z miejsca pracy na 3 minuty, by pooddychać świeżym powietrzem lub cokolwiek, co sprawi nam radość. Warto jednak pamiętać, aby nagród nie stanowiły słodycze. Metoda samokontroli pacjenta podczas rzucania palenia To kolejny domowy sposób: w tej sytuacji palący musi uzmysłowić sobie, jakim sytuacjom w jego życiu towarzyszy palenie. Być może będzie to poranna kawa, przerwy między zajęciami na uczelni lub wyjście po obiedzie w pracy. Gdyjuż posiada taką wiedzę, kategorycznie musi wyeliminować nawyki towarzyszące paleniu. Metoda hipnozy iakupunktury podczas rzucania palenia Wciąż toczą się spory o skuteczność i zasadność stosowania tych metod wprocesie odzwyczajania od nikotyny. Natomiast pewne jestto, że jeśli osoba paląca bardzo chce im się poddać i wierzy w ich powodzenie, nie powinno się ich zabraniać bądź zniechęcać zainteresowanego. Na przykład nakłucienosa ma na celu zmniejszyć przekrwienie układu oddechowego, a pizez to wywołać odrazę względem nikotyny. Może okazać się skuteczne. Metoda terapii grupowej w rzucaniu palenia Ta metoda skupia się raczej na dotarciu do istotnych przyczyn nałogu, analizowaniu ich, a później wypieraniu z życia. W rozmowie stale uświadamia siępalącemujaksamdestrukcyj-nie na siebie wpływa. Pomaga się mu monitorować swój nałóg, czyli np. stopniowo ograniczać wypalane papierosy w ciągu dnia. Co więcej, osoba, która regularnie spotyte się z innymi, aby opowiedzieć o swoich postępach wich wspólnym celu pożegnania się z nikotyną, może mieć większą determinację. Wstyd zwią-zany z wyznaniem prawdy o nie-ograniczeniu palenia może stymulować motywacyjnie do abstynencji nikotynowej. Leczenie farmakologiczne w rzucaniu palenia Farmakologiczne leczenie osób uzależnionych od tytoniu stosowane jest, aby przede wszystkim ułatwić znoszenie objawów zespołu abstynencyjnego, występującego po odstawieniu papierosów. Polega na dostarczeniu doorganizmuwróżnęjfoimieni-kotyny, która wcześniej uzyskiwana była wraz z wdychaniem dymu papierosowego. Niestety, leczenie farmakologiczne (np. przyjmowanie tabletek na rzucanie palenia) nie wpływa na usuwanie przyczyn palenia. W związku z tym zaraz po jego zakończeniumożeokazaćsię,że było ono bezskuteczne. Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 STRONA ZDROWIA 11 PYTANIA I ODPOWIEDZI SPECJALIŚCI ODPOWIADAJĄ NA NURTUJĄCE WAS PYTANIA ZDROWIE NA TALERZU Jak ograniczyć apetyt na słodycze ifastfoody? Jeśli dieta zawiera regularne i sycące posiłki, napady wilczego głodu i nagłej ochoty na wysokokaloryczne przekąski i fast foody nie powinny się wcale przydarzać. Gdy jednak nie do końca przestrzegamy jej zaleceń, odżywiamy się nieregularnie, w pośpiechu, wiele osób ulega wtedy apetytowi, rzucając się na słodycze czy fast food. Zamiast poddawać się wtedy kulinarnemu szaleństwu, wypróbujmy poniższe strategie: • Sięgnij po niewielką porcję jedzenia (do 200 kcal), nawet niedietetycznego, agdy to będzie możliwe, nadrób zaległości i sięgnij po zdrowy, ale już odpowiednio mniejszy posiłek. • Gdy napady głodu męczą cię wieczorem lub w nocy, a ty jesteś już dawno po kolacji, spróbuj oszukać go ciepłą herbatką ziołową. • Gdy potrzebujesz kalorii wieczorem, sięgnij po szklankę ciepłego mleka albo tyle samo chudego jogurtu lub kefiru bez dodatku cukru, szklankę pomidorów koktajlowych, porcję mizerii z jogurtem, filiżankę zupy krem z warzyw, małego banana lub pół grejpfruta. • Jeśli głód dokucza ci co wieczór, może to oznaczać, że spożywasz w sumie zbyt mało energii lub za wcześnie jesz ostatni posiłek. Przyjrzyj się swojej diecie, a jedzenie kończ na ok. cztery godziny przed snem. Jak zahamować wzmożony apetyt? • Jedz białko - zbyt niski poziom białka w diecie jest jedną z przyczyn tycia. Niedobór tego składnika nasila bowiem apetyt i przyczynia się do jedzenia w nadmiarze. Optymalne dawki to ok. lg na każdy kilogram masy ciała (i więcej w przypadku aktywnego stylu ży-cia). Zalecaną ilość należy jednak rozłożyć równomiernie między posiłki, co zwiększa ich wykorzystanie w organizmie -spożyta w ramach jednego czy dwóch posiłków obciąży nadmiernie organizm. • Zwiększ spożycie błonnika -produkty bogate w błonnik, czyli minimalnie przetworzone pokarmy roślinne, pomagają uzyskać sytość przy mniejszym spożyciu kalorii, ponieważ mają większą objętość przy niższej kalorycz- ności. Wymagają też więcej żucia, co przyspiesza pojawianie się sytości przy jedzeniu. Zbadano, że każdy spożyty gram błonnika pozwala wyeliminować z diety ok. 7 kcal, co przy jego za-1 e c a n y m dziennym spożyciu wy-noszącym min.25gozna-cza przyjmowanie prawie o 175 kcal mniej. Największy wpływ na hamowanie apetytu ma błonnik rozpuszczalny w wodzie, który wchłania duże jej ilości, pęczniejąc w żołądku. Pomaga też obniżać i stabilizować stężenie glukozy we krwi, ograniczając nadmierny apetyt. Odżywia ponadto korzystną mikroflorę jelitową - a od jej składu zależy to, ile kalorii pozyskujemy w pożywienia. Wpływa też na apetyt i ilość odkładanego tłuszczu. Dobrym źródłem żelującego błonnika są nasiona babki płesznik i jajowatej, siemię lniane, nasiona chia i płatki owsiane. • Jedz mniej, a często i regularnie - niewielkie, a częste posiłki mogą pomóc uniknąć silnego głodu, utrzymać wysokie tempo metabolizmu i lepiej wykorzystać każdą dostarczoną kalorię. Warunkiem powodzenia tej strategii jest ścisłe trzymanie się zalecanych dawek energii w 5-6 codziennych miniposił-kach. Czy można schudnąć 10 kg w dwa tygodnie? Pod względem technicznym nie jest to niemożliwe, ale będzie wiązać się głównie z utratą wody z organizmu i zagrożeniami dla stanu zdrowia. Specjaliści zdecydowanie przestrzegają przed takim postępowaniem. Szybkie tempo utraty wagi można jednak osiągnąć tylko na początku kuracji i głównie u osób z dużym nadprogramowym balastem. Zbyt szybkie odchudzanie sprzyja jednak poważnym powikłaniom, takim jak odwodnienie, zaburzenia równowagi elektrolitowej, bóle głowy, zmęczenie, rozdrażnienie, powstawanie kamieni żółciowych czy zakłócenie cyklu miesiączkowego u kobiet. Prowadzi też do zmniejszenia gęstości kości, a więc ich osłabienia zagrażającego złamaniami. Z całą pewnością więc takie odchudzanie jest niezdrowe i prowadzi do efektu jo-jo. Przyniesie więcej szkody organizmowi, a ubytek wagi będzie tylko krótkotrwały. Ogródek pełen korzyści dla zdrowia Monika Góralska monika.goralska@polskapress.pl Praca w ogrodzie to nie tylko wysiłek fizyczny, ale też satysfakcja z upraw, relaks i kontakt z przyrodą. Korzyści jest znacznie więcej. Każdy posiadacz ogrodu wie, ile zaangażowania i wysiłku trzeba w jego uprawę włożyć, ale to także radość z własnoręcznie wyhodowanych roślin i miejsce rodzinnych spotkań. Praca wogrodzieiprzebywanie wśród roślin redukuje stres, poprawia samopoczucie, daje radość. Naukowcy odkryli ponadto, że terapia ogrodnicza wpływa na znaczną poprawę zdrowia psychicznego seniorów i może być skutecznym sposobem leczenia osób z demencją. Bukiet pełen ogrodowych korzyści Kopanie, sadzenie, podlewanie i pielenie to dość ciężka praca, która jednak dzięki włożonemu w nią wysiłkowi usprawnia całe ciało, wzmacnia szczególnie mięśnie rąk, a także nóg czy brzucha. Dodatkowo ćwiczenia rąk i nóg wykonywane podczas zajęć w ogrodzie, zapobiegają chorobom, takim jak np. choroba wieńcowa, atakżenadwagaiotyłość. Wysiłek fizyczny w dzień polepsza sen w nocy, zapobiega bezsenności. Podczas prac w ogrodzie jesteśmy narażeni na ciągły kontakt z brudem oraz bakteriami obecnymi w glebie, dzięki czemu nasz układ immunolo- Sadzenie, pielenie i podlewanie roślin to przede wszystkim wysiłek fizyczny, który wzmacnia ciało, ale spędzanie czasu na łonie natury oraz satysfakcja z uzyskanych plonów poprawiają także zdrowie psychiczne giczny cały czas musi walczyć z patogenami, co wpływa na jego wzmocnienie. Również przebywanie na świeżym powietrzu wzmacnia odporność, dotlenia mózg, a nierzadko także naraża organizm na częste zmiany temperatury, co jest dla niego dobrym treningiem termoregula-ęji. Promienie słoneczne powodują zwiększenie wytwarzania witaminy D, która również wspomaga odporność, a także zwiększa poziom wapnia, co wzmacnia kości i zęby, dzięki czemu zapobiega osteoporozie oraz próchnicy. Spędzanie czasu wśród roślin poprawia nastrój, obniża poziom lęku i zmniejsza przygnębienie, redukuje objawy depresji. Uprawa roślin wzmacnia również poczucie własnej wartości dzięki temu, że mamy wpływ nato,jakie roślinyposadzimyito od nas zależy, czy one wyrosną idadząplon. Prace w ogrodzie niwelują te objawy, wyciszają i relaksują. Dzięki temu,żemożemysięsku-pić na konkretnym działaniu, które ma określony cel, nie skupiamy myśli na stresorach. Obserwowanie,jakroślinyro-sną i wydają plony, sprawia satysfakcję i redukuje stres. Dzieci z pewnością będą miały satysfakq'ę ze zrywania truskawek, które same podlewały przez wiele dni i obserwowały, jak kwiatki przemieniają się w soczyste owoce. Nie tylko będą wiedziały, skąd biorą się warzywaiowoce,aleteż chętniej będą próbowały nowych smaków, dzięki czemu ich dieta będzie bardziej urozmaicona oraz bogatsza w niezbędne do prawidłowego rozwoju witaminy i składniki mineralne. Jeśli masz własny ogród warzywny, ziołowy czy owocowy, masz też pewność, żetwojeroślinynie zostały poddane działaniu pestycydów. Jak bezpiecznie pracować w ogrodzie? Aby prace w ogrodzie dawały nam satysfakcję i nie obciążały nas zbytnio fizycznie, należy pamiętać o tych zasadach: • prace w ogrodzie traktuj jak trening - przedichrozpoczęciem zrób krótką rozgrzewkę, • do ogrodu zabierz ze sobą zapas wody i dbaj o to, żeby dużo pić, aby się nie odwodnić. Po pracy możesz także wykonać ćwiczenia rozciągające, aby odciążyć mięśnie, • rób przerwy-niektóre prace ogrodowe wymagają dużego wysiłku, dlatego zaplanuj je sobie tak, aby się nie przemęczać i nie robić wszystkiego jednego dnia lub w ciągu jednego weekendu, • uważaj przy schylaniu - ogranicz schylanie się, bo za bardzo obciąża ono kręgosłup, • kucaj lub korzystaj z małego stołka, często zmieniaj pozycje irób przerwy. Dodatkowo częste schylanie się w ciepły dzień, gdy głowę ogrzewa słońce, grozi upadldem z powodu przegrzania i zmian ciśnienia krwi, które powoduje jego napływ do głowy w trakcie schylania i nagły odpływ przy prostowaniu się, • nie dźwigaj - nie schylaj się również, żeby coś podnieść i nie podnoś zbyt ciężkich rzeczy. Aby coś podnieść, zegnij nogi wkola-nach i przykucnij z wyprostowanymi plecami. W przypadku ciężkidirzeczy korzystaj z taczki, • używaj odpowiednich narzędzi - pamiętaj o zabraniu grabi, łopatki czy motyki i używaj ich zgodnie z przeznaczeniem. Używając odpowiednich narzędzi, nie będziesz obciążać mięśni i stawów ponad swoje siły, • pamiętaj też, żeby używać rękawiczek ochronnych, aby nie niszczyć paznokci i nie uszkodzić skóry dłoni. Pamiętajmy o ochronie przeciwsłonecznej Promienie słoneczne powodują zwiększenie wytwarzania witaminy D, która również wspomaga odporność, a także zwiększa poziom wapnia, co wzmacnia kości i zęby, dzięki czemu zapobiega osteoporozie oraz próchnicy. Oczywiście nie można przesadzać, bo nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV jest związana z ryzykiem wystąpienia raka skóry. Dlatego nie należy pracować w ogrodzie w pełnym słońcu w godzinach okołopołudniowych, czyli pomiędzy 11:00 a 15:00. Trzeba również zawsze używać kremów z filtrem UV oraz chronić głowę za pomocą nakrycia. 12 • PO GODZINACH Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 Show-biznes nie lubi związków. Show-biznes nie lubi stałości Inie każdy to rozumie Małgorzata Tomaszewska w rozmowie z serwisem Jastrząb Post Z ŻYCIA GWIAZD W TELEWIZJI KRZYŻÓWKA NR 80 Barbara Kurdej-Szatan jest dumna z córki W miniony weekend córka celebrytki przystąpiła do Pierwszej Komunii. Kurdej-Szatan zamieściła na Insta-gramie zdjęcia z uroczystości. Jo był piękny i ważny dzień dla naszej Hani. Bardzo przeżywała, chciała i niezwykle poważnie podeszła do tematu. Jestem dumna z mojej małej istotki i ogromnieją kocham" - podpisała fotografie. Lara Gessler ogłosiła, że będzie miała syna Córka słynnej restauratorki została mamą po raz pierwszy dwa lata temu - urodziła córeczkę o imieniu Nena. Teraz znów spodziewa się dziecka. Ostatnio zamieściła na Instagramie romantyczne zdjęcie z mężem i podpisała je: „Całe życie chciałam mieć syna i córkę, będę miała córkę i syna. Monika Zamachowska stara się być macochą-kumpelą Popularna prezenterka jest od ponad roku związana z producentem Konradem Wojterkowskim. W związku z tym wychowuje nie tylko swoje dzieci, ale również syna swego obecnego partnera. W rozmowie w podcaście „Wprost Przeciwnie" powiedziała: - Lubię być macochą. Nie jest to łatwe zadanie, tak jak wiem, że Konrad nie ma łatwego zadania z moimi dzieciakami. Staram się być macochą, która jest tak naprawdę kumpelą. Nie nakładam na siebie obowiązków matki -przyznaje. (GZL) Porwanie TV Puls, 20:00 Nathan wiedzie beztroskie życie do dnia, w którym odkrywa swoje zdjęcie z dzieciństwa na stronie internetowej poświęconej osobom zaginionym. Wkrótce jego rodzice zostają zamordowani. Operacja Foxley - zamach na Hitlera TVP Historia, 20:35 Wszystkie w historii próby zamachu na życie Hitlera zakończyły się klęską i niepowodzeniem. Podobnie jak misja Brytyjczyków, która pozostała tajemnicą aż do końca lat 90. Wielki test o energii jądrowej TVP1, 21:00 Widzowie dowiedzą się, jak działa elektrownia i jakie procedury bezpieczeństwa obowiązują w tego typu obiektach. W programie zostanie wyjaśnione, jak w Polsce wykonuje się pomiary promieniowania. Jack Strong TVP Historia, 22:40 Rok 1970, szczyt potęgi ZSRR. W Polsce pułkownik Ryszard Kukliński decyduje się na współpracę z Centralną Agencją Wywiadowczą USA. Przekazuje USA plany Rosjan. Czas odwetu TVP1,23:45 W centrum Berlina dochodzi do zamachu bombowego. Frank Hennings, który stracił żonę i córkę, postanawia odnaleźć za^ machowców i się zemścić. Poziomo: 3) powolny chód konia, 5) cena papierów wartościowych, 9) nagłe, gwałtowne uczucie, 10) roślina wodna w akwarium, 11) słaba strona Achillesa, 12) wyspa zbudowana z korali, 14) kolce przy butach alpinisty, 16) kolejowe lub tramwajowej 17) pseudonirrrZentma PrzesŁ . myckiego, 18) ryba z jezior nadbałtyckich, 19) przyspieszenie przed metą maratonu, 20) „Człowiek strzela, Pan Bóg ... nosi", 21) William ..., angielski artysta: poeta, malarz i mistyk, 24) nazywany laską żebraka, 25) bazie na wierzbie, 30) np. koncert orkiestry rozrywkowej, 31) stała kontrola, kuratela, 34) schronienie z gałęzi, 38) osobnik niskiego wzrostu, 39) ojczyzna Arystotelesa i Platona, 40) stary, cenny przedmiot, 41) dawna złota moneta, 42) droga szybkiego ruchu. Pionowo: 1) .....na Alcybiadesa", powieść Niziurskiego, 2) piana na grzbiecie fali morskiej, 3) Patrick, aktor z filmu „Wirujący seks", 4) raptus, zawadiaka, 5) futro z jagniąt owiec azjatyckich, 1 ■ 2 ■ 3 4 ■ ■ 5 6 ■ 7 ■ 8 9 ■ ■ 10 ■ ■ 11 ■ ■ 12 13 ■ ■ 14 15 • ■ ■ 16 ■ 17 ■ 18 •«4 ioS2 L W: 19 ■ ■ 20 ■ ■ ■22 ^ 23 ■ 24 ■ 25 26 27 ■ ■ ■ 28 ■ ■ ■ ■ 29 ■ ■ ■ 30 ■ ■ ■ ■ ■ ■ 31 32 33 34 35 36 37 ■ ■ ■ ■ ■ ■ 38 m 39 ■ ■ ■ ■ ■ ■ Hrr.H 40 ■ ■ 41 ■ ■ 42 z E r L r L ■ ■_ 6) tajne knowania, zmowa, 7) odgłos kopyt końskich, 8) sucha kiełbasa lub ser, 13) ogon zająca w gwarze myśliwskiej, 15) wielka rzeka azjatycka, 22) chroniona sosna wysokogórska, 23) pozostaje po ścięciu drzewa, 26) drzewo liściaste podmokłych terenów, 27) imię Preis, gra w serialu „Ojciec Mateusz", 28) ideał do naśladowania, 29) sterta rupieci lub desek, 31) napój bogów na Olimpie, 32) Chotecka lub Stalińska, 33) najliczniejsza osada wioślarska, 35) przejście na stronę wroga, 36) ośla ... dla narciarzy, 37) pieśń nucona przez żeglarzy. 6) tajne knowania, zmowa, 7) odgłos kopyt końskich, 8) sucha kiełbasa lub ser, 13) ogon zająca w gwarze myśliwskiej, 15) wielka rzeka azjatycka, 22) chroniona sosna wysokogórska, 23) pozostaje po ścięciu drzewa, 26) drzewo liściaste podmokłych terenów, 27) imię Preis, gra w serialu „Ojciec Mateusz", 28) ideał do naśladowania, 29) sterta rupieci lub desek, 31) napój bogów na Olimpie, 32) Chotecka lub Stalińska, 33) najliczniejsza osada wioślarska, 35) przejście na stronę wroga, 36) ośla ... dla narciarzy, 37) pieśń nucona przez żeglarzy. ROZWIĄZANIE NK 79 K A L A M B U R ■ ■ S K 0 K W B 0 K A ■ 0 ■ U ■ ■ 0 B Ó z ■ ■ W ■ A ■ A M ■ G ■ S N 0 B ■ ■ A B B A ■ c ■ T A F I S z ■ P A N E L E ■ D 0 Z ó R S ■ K ■ K L 0 C ■ ■ 0 Z Ó R ■ E ■ A Z J A W A ■ s Z A N T A ■ A R K A N ■ A ■ I ■ P ■ E ■ ■ K ■ G ■ E ■ G ■ U z d a ■ E s k a p A D A ■ S T a z ■ d ■ t ■ r R ■ 0 ■ P ■ p A P R 0 Ć B e r B E Ć u ■ 0 ■ B ■ ■ S ■ A ■ W s p R A w A S T A T K 1 z ■ Ę ■ 1 ■ ■ e ■ U * E k U c i e ■ ■ T e m b R A ■ z ■ Ś l i|z!g|a!w| i c a ■ 1 ■ t ROZWIĄZANIE NK 79 Wodnik (20.01-18.02) Horoskop dzienny zapowiada, że czeka Cię dzień obfitujący w wydarzenia, które będą brzemienne w skutkach nie tylko dla Ciebie. Ryby (19.02-20.03) Ktoś złoży Ci propozycję, która nie wzbudzi Twojego entuzjazmu. Horoskop na dziś wróży, że chyba jednak trzeba będzie ją przyjąć. Baran (21.03-19.04) Staniesz przed wyzwaniem, które będzie wymagało wielkiego zaangażowania. Horoskop dzienny na środę doda Ci sił oraz wytrwałości. Byk (20.04-20.05) Chwal się głośno swoimi osiągnięciami. Horoskop dzienny zapowiada, że dzięki temu ktoś zwróci na Ciebie uwagę. Mogą być z tego korzyści. Bliźnięta (21.05 - 21.06) Horoskop dzienny wróży, że wykażesz się wyrozumiałością wobec osób, które niezbyt precyzyjnie wywiązują się ze swoich obowiązków. Rak (22.06-22.07) Jeśli popadniesz w tarapaty, możesz liczyć na wsparcie życzliwych ludzi. Horoskop dzienny na środę mówi, że nikt nie odmówi Ci pomocy. Lew (23.07-22.08) Nie ulegaj presji ze strony innych osób. Horoskop dzienny zdecydowanie radzi postawić na niezależność. Dobrze na tym wyjdziesz... Panna (23.08-22.09) Realizując swoje cele, uwzględniaj oczekiwania innych osób. Horoskop na dziś ostrzega, że za egoizm możesz zapłacić wysoką cenę. Waga (23.09 -22.10) Do głosu mogą dojść dzisiaj drzemiące w Tobie urazy. Horoskop dzienny na środę bardzo wyraźnie mówi, że awantura wisi w powietrzu... Skorpion (23.10 - 21.11) Przekonasz się dotkliwie, że nie wszystko złoto, co się świeci. Horoskop dzienny radzi w przyszłości zachowywać większą ostrożność. Strzelec (22.11-21.12) Horoskop na dziś zapowiada, że ktoś stojący przed koniecznością podjęcia ważnej decyzji będzie chciał dzisiaj usłyszeć również Twoją opinię. Koziorożec (22.12 -19.01) Doskwierać Ci będzie prowokacyjne zachowanie osoby z grona znajomych. Horoskop dzienny na środę wróży, że powiesz, co o tym myślisz. m Redaktor naczelny Przemysław Szymańczy k. Z-cy red. nacz.: Marcin Stefanowski. Wojciech Frelichowski. YnonaHusaim-Sobecka. Prezes oddziału Piotr Grabowski. Dyrektor biura reklamy oddziału Ewa Żelazko. Dyrektor marketingu Robert Gromowski. Redakqa.StUPSK, ul. Henryka Pobożnego 19, teL598488100, redakqagp24@polskapress4>L KOSZALIN, ul. Mickiewicza 24, teL94347355Zredalcqagk24@połskapress4>L SZCZECIN, ul. Nowy Rynek3,teL914813300.redakqaj£24@polskapress.pl. Druk Polska Press Oddział Poligrafia 75-846 Koszalin, Słowianska3a. POLSKA PRESS SKOPA Wydawca Polska Press Sp.zo.o. ul. Domaniewska 45,02-672 Warszawa, tel. 2220144 00, fax: 22 2014410 Prezes zarząduTomaszPrzybek Członek zarządu Dorota Kania Członek zarządu Małgorzata Skorwider Członek zarządu MiłoszSzuk www.gp24.pl www.gk24.pl www. gs24.pl ©®-umieszaenietakichdw(xhznakówp(zyArtykule,wszczególnościprzyAI(tualnymArtykule,oznaaamożliwośćjegodalszegorozpowszechnianiatylkoi«vyląaniepouiszczeniuoplatyzgodniezcennikiemzamieszaonymna5troniewww.gp24.pl/tresciiwzgodziezpostanowieniamininiejszegoregulaminu. Dyrektor artystyczny Tomfiz Bocheński Dyrektor marketingu, Rzecznik prasowy Wojciech Paczyński wojciedi.paczynski@polskapress.pl Dyrektor kolportażu Karol Wlazło AgencjaAIPkontakt@aip24.pl Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 ZBLIŻENIA / OGŁOSZENIA DROBNE • 13 Dyskusja nad minimalną płacą Agnieszka Kamińska agnieszka.kaminska@polskapress.pl Minimalne wynagrodzenie wprayszłym roku wzrośnie dwa razy. Związkowcy chcą. żeby podwyżka wyniosła wsumie rekordowe740^.Argumentują to gakjpującąin-flacją. Co na to pracodawcy? NSZZ „Solidarność", Forum Związków Zawodowych i Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych przedstawiło propozycję podwyżek wynagrodzeń w przyszłym roku. W piśmie do Ministerstwa Finansów związkowcy wskazują, że minimalna pensja powinna wzrosnąć w styczniu 2023 r. co najmniej o 16,28 proc. (czyli o490zł), a potem w lipcu o kolejne co najmniej 7,15 proc. (250 zł). Gdyby te propozycje zostały zrealizowane, to płaca minimalna na początku roku wzrosłaby do poziomu 3500 zł brutto, a od lipca byłoby to 3750 zł brutto. Związkowcy swoją propozycję podwyżek argumentują galopującą inflacją. Oczekują też, by ogólny wzrost wynagrodzeń w gospodarce narodowej wyniósł nie mniej niż 13,41 proc, apodwyżki wbudże-tówce - nie mniej niż 20 proc. Natomiast wskaźnik waloryzacji emerytur powinien wynosić „nie mniej niż średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług w 2022 r., zwiększony o co najmniej 50 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia wroku2022'\-Te propozycje odpowiadają sytuacji rynkowej i mają uzasadnienie. Wzrost płacy stymuluje gospodarkę. Przedsiębiorcy powinni się z tego cieszyć, bo jeśli konsumenci mają więcej pieniędzy to są w stanie więcej kupować. W ostatnich latach płaca minimalna rośnie dynamicznie i żadna z obaw pracodawców się nie spełniła. Wzrost płacy minimalnej nie przekłada się na wzrost bezrobocia. Trzeba też pamiętać, że płaca minimalna tak naprawdę dotyczy coraz mniejszej liczby pracowników -mówi Marek Lewandowski, rzecznik NSZZ „Solidarność". Według organizacji pracodawców, te wskaźniki są szokująco wysoKfei nie do źfekcejifto-wania. I to tym bardziej, jak tłumaczą, że w przyszłym roku spodziewany jest kryzys gospodarczy. - Waloryzacja wynagrodzeń powinna przebiegać przede wszystkim w oparciu o rozwój gospodarczy i zasobność portfela przedsiębiorców. Naprawdę nie wiem, na jakiej podstawie związkowcy określili te wskaźniki wzrostu wynagrodzeń. Jeśli mamy inflację wynoszącą 11-12 proc., to dlaczego wzrost płacy minimalnej miałby wynieść w styczniu ponad 16 proc.? To duży wzrost szczególnie w kontekście spodziewanego kryzysu gospodarczego, który dotknie każdego - mówi Tomasz Limon, prezes Pracodawców Pomorza. Pracodawcy wskazują, że wyższa płaca minimalna pociągnie za sobąf odwyżki wszystkich wynagrodzeń. Tłumaczą, że już teraz wskutek spirali infla-cyjno-płacowej, systematycznie podnoszą pensje. Jeśli rosną ceny w sklepach, to pracownicy częściej proszą o podwyżki. Pracodawcy je wypłacają, bo w sytuacji niskiego bezrobocia, chcą zatrzymaćpracownikówwswo-jej firmie. Z kolei wyższe wynagrodzenia - jak mówią pracodawcy - napędzająkonsumpcję, co ma przełożenie na wyższe ceny i w efekcie na wyższą inflację. - Konsumpcja nakręca inflację i nawet decyzje rządowe są dziś takie, aby oszczędzać. Jeśli ludzie będą oszczędzali, tojestto sposób na zdławienie inflacji choćby w jakimś stopniu - dodaje Tomasz Limon. To samo mówią inni przedstawiciele przedsiębiorców. Według nich, konieczna jest powściągliwość w podnoszeniu płacy minimalnej. -Dziś inflacja jest problemem nas wszystkich, pracowników i pracodawców. Nie może być tak, że koszty tego problemu pracownicy przerzucą na pracodawców - mówi dr Łukasz Bernatowicz, wiceprezes BCC,wiceprzewodniczący Rady Dialogu Społecznego. Pracodawcy na razie nie podają swojej propozycji podwyżki płacy minimalnej. Mówią, że powinna ona wynikać z algorytmu ustawowego i go nie przewyższać. Z kolei strona związkowa oczekuje niezwłocznego rozpoczęcia dyskusji na temat płac, szczególnie w odniesieniu do drugiej przyszłorocznej podwyżki minimalnego wynagrodzenia. Ostateczną wysokość minimalnego wynagrodzenia rząd poda do połowy września. E Jak zamieścić ogłoszenie drobne? Telefonicznie: 94 347 3512 Przez internet: ibo.polskapress.pl W Biurze Ogłoszeń: Oddział Koszalin: ul. Mickiewicza 24,75-004 Koszalin, tel. 94 347 3512 Oddział Słupsk: ul. Henryka Pobożnego 19,76-200 Słupsk, tel. 59 848 8103 Oddział Szczecin: ul. Nowy Rynek 3,71-875 Szczecin, tel. 9148133 67, fax 91433 48 60 RUBRYKI W OGŁOSZENIACH DROBNYCH: ■ NIERUCHOMOŚCI ■ FINANSE/BIZNES ■ HANDLOWE ■ NAUKA ■ MOTORYZACJA ■ PRACA 1 ZDROWIE 1 USŁUGI 1 TURYSTYKA 1 BANK KWATER 1 ZWIERZĘTA 1 ROŚLINY, OGRODY 1 MATRYMONIALNE 1 RÓŻNE 1 KOMUNIKATY 1 ŻYCZENIA /PODZIĘKOWANIA 1 GASTRONOMIA 1 ROLNICZE 1 TOWARZYSKIE Nieruchomości MIESZKANIA-SPRZEDAM SŁUPSK, 607066897 POŚREDNICTWO 0010382225 OMEGA WYCENY OBRÓT SŁUPSK, UL. STARZYŃSKIEGO 11 tel. 59 841 44 20; 601 654 572; www.nieruchomosci.slupsk.pl omega@nieruchomosci.slupsk.pl Handlowe FILMY, MUZYKA KUPIĘ PŁYTY GRAMOFONOWE 609155327 SPORT I REKREACJA ROWERY używane tanie 508-436-420. MASZYNY URZĄDZENIA KUPIĘ minikoparkę 609-499-555. Motoryzacja OSOBOWE KUPIĘ A do Z skup-skupujemy każde pojazdy, płacimy nawet za wraki, oferujemy najwyższe ceny, 536079721 "\ Sprawnie i bezpiecznie Najchętniej wybierane biuro nieruchomości zapraszamy Kupujących i Sprzedających tel. 661 -841 -555 www.abakus-nieruchomosci.pl 2 pok. balkon, ciepłociąg KLUCZE W BIURZE rej. Odrodzenia 235 000,- 2 pokoje, II piętro, 44,6 m2 rozkładowe, rej. Emki do negocjacji 279 000,- 72, 5 m2, loggia, oddzielne wc SZYBKIE WYDANIE rej. Emki 425 000,- AUTO skup wszystkie 695-640-611 SKUP-AUT wszystkie, 534-983-031. ZATRUDNIĘ FIRMA D0MAR w Tatowie zatrudni: brygadą do prac bitumicznych. Oferty prosimy przesyłać: tomasz.dorszynski@domar-k.pl Tel. 664-410-796 HYDRAULIKA z doświadczeniem. Koszalin, 604965246. KASJER/BARMAN Ustronie Morskie, 888315980. NIEMCY: murarz, cieśla, malarz, hydraulik, spawacz: 730-011-300. OCHRONA, Police,stawka godz.+premie kwartalne, 604-630-556 POMERANIA FruchtSp. z 0.0. z siedzibą w Dziwogórze poszukuje operatorów maszyn, wózkowych, mechaników oraz pracowników sezonowych. Zapewniamy szkolenia oraz możliwość rozwoju. CV proszę nadsyłać na: info@pomerania.pl ZATRUDNIĘ do pracy w Niemczech: Malarzy, Ociepleniowców, Tapeciarzy. Konkurencyjne stawki, darmowe mieszkanie, auto i umowa niemiecka. Tel: 539 343 726 lub 602 262 365. oferty pracy w opiece w Niemczech (£/ ■ w smnut*. YS18 733 727,690 430 349 Zdrowie GINEKOLOGIA A-Z GINEKOLOG, 790-246-404 PSYCHOLOGIA PSYCHOTERAPIA, 508-841-757. ALKOHOLIZM-esperal 602-773-762 Usługi AGD RTV FOTO 59/8430465 Serwis RTV, LCD, plazma NAPRAWA RTV, wszystkie typy, anteny, bezpłatny dojazd, tel. 94/3457461. PRALKI Naprawa w domu. 603775878 BUD0WLAN0-REM0NT0WE CYKLINOWANIE bezpyłowe 502302147 CYKLINOWANIE bezpyłowe 504308000 REMONTY Od A do Z tel.660-683-933 USŁ. łazienki, hydraulika 696498391. INSTALACYJNE HYDRAULICZNE, tel. 607703135. PORZĄDKOWE SPRZĄTANIE strychów, garaży, piwnic, wywóz starych mebli oraz gruzu w bigbagach, 607-703-135. USŁUGI porządkowe, wycinka drzew, rębak 697-782-596 Turystyka KRAJ - GÓRY TYLICZ k/Krynicy G. od 90 zł/os. w tym 2 posiłki. Promocja dla grup seniorów. Pok. z łaz.+TV, parking 18/471-13-86 KRAJ - MORZE DZWIRZYNOMORZE.PL, 605 905 969 ŁEBA, tanie pokoje z łaz. 603-471-715 Różne KASA za stare książki 609-643-399 ODBIÓR mobilny i demontaż złomu, skup starych maszyn i urządzeń 697-782-596 ZŁOM kupię, potnę, przyjadę i odbiorę, tel. 607703135. Rolnicze MASZYNY ROLNICZE KUPIĘ ciągniki, przyczepy, maszyny rolne. Tel. 535135507. ZWIERZĘTA HODOWLANE KURKI odchowane 784 461566 Towarzyskie FAJNA Ewa, 571384625. AUTOPROMOCJA Nie przegap piątku gs24.pl gp24.pl gk24.pl 14 • INFORMATOR Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 Mystic Festival w Gdańsku. Metalowe dźwięki w stoczni Wojciech Frelichowski Koncerty Od Ido 4 czerwca w Gdańsku odbędzie się Mystic Fe-stivaL Gwiazdami imprezy będą takie grupy jak Judas Priest Saxon, Mercyful Fate, Mayhem czy Vader. Po ponad dwóch latach pandemii i ograniczeń z tym związanych życie - także muzyczne -wraca do normy. Pandemia szczególnie mocno dała się we znaki muzykom, zespołom i ich fanom. Odwoływano koncerty, a jeśli już się gdzie odbywały, to sporadycznie, dla mniejszej liczy osób, w warunkach obostrzeń. Niemal całkowicie zniknęły muzyczne festiwale, które w okresie letnim przyciągały rzesze publiczności. Ale nadszedł wreszcie czas, gdy koncerty i festiwale wracają. Pierwszą dużą imprezą muzyczną w Polsce w tym sezonie koncertowym będzie Mystic Festival w Gdańsku. To trzydniowa impreza muzyczna, podczas której wystąpi ponad 70 zespołów grających różne odmiany metalu. Festiwal odbędzie się w dniach 1-4 czerwca, a miejscem koncertowych spektakli będzie stocznia Gdańska. Połączenie tego miejsca z metalowymi brzmieniami będzie jedynym z swoim rodzaju wydarzeniem, w którym industrialne - w części zabytkowe - otoczenie wypełni muzyka o metalowej energii. Takiej roli Stocznia Gdańska jeszcze nie pełniła, y es Odbędzie sie tam metalowy Mystic Festiwalu w eb? .rroaJ Tradycja od 1999 roku Mystic Festival to nazwa znana fanom metalu od 1999 roku. To wtedy w Hali Wisły w Krakowie odbyła się pierwsza edycja tej imprezy. Dwa lata później festiwal przeniesiono do katowickiego Spodka, potem do Hali Ludowej we Wrocławiu, następnie na Stadion Śląski w Chorzowie, aby w 2007 r. znów ją zorganizować we Spodku w Katowicach. Po tej imprezie nastąpiła kilkuletnia przerwa. Pierwsza edycja Mystic Fe-stival w nowej formule odbyła się w 2019 roku w Krakowie. Rok później impreza stała się „ofiarą" pandemii. Ze względu na obostrzenia musiano ją odwołać (choć były już potwierdzone występy większości zespołów). To samo stało się w 2021 roku. Teraz już nic nie zatrzyma koncertowej machiny. Pięć hektarów, pięć scen Na ponad pięciohektaro-wym terenie stoczni Gdańskiej powstanie festiwalowe miasteczko, na którym zbudowanych zostanie pięć scen - Park Stage, Desert Stage, Shrine Stage, Sabbath Stage i Main Stage. Wystąpi na nich ponad 70 zespołów polskich i zagranicznych reprezentujących różne odmiany metalu. Choć oficjalny start Mystic Festival nastąpi 2 czerwca, to już jednak dzień wcześniej odbędzie się tzw. „Warm up day". Będzie to metalowa zapowiedź tego, co nastąpi w kolejnych dniach, l czerwca wystąpią m.in. Dacapitated, Carcass, He-athen i Tom Warrior's Legacy -zespół Toma Waniora, liderale- gendamej formacji Celtic Frost. Otwarcie bram o godz. 14. W czwartek, 2 czerwca, zaprezentuje się ponad 20 zespołów,agwiazdamiwieczorubędą grupy dobrze znane metalowcom - Mastodon, Opeth i Katatonia. Wejście na terenfestiwalu będzie otwarte o godz. 14. W piątek. 3 czerwca (otwarcie bram o godz. 14), kolejna dawka metalowej muzycznej ekspresji. Tego dnia wystąpią takie legendy gatunku jak Be-nedictjon, Mayhem, Saxon czy Judas Priest. Sobota, 4 czerwca, będzie ostatnim dniem Mystic Festi-val. I ten dzień nie obejdzie się bez gwiazd, takich jak Vader, Killing Joke i Mercyfiil Fate. Co oprócz muzyki? Organizatorzy zapewniają, że fani mogą liczyć nie tylko na ekscytujące muzyczne doznania. Zorganizowana zostanie również strefa gastronomiczna, zaplecze sanitarne. Cały teren festiwalu będzie ogrodzony. Nad bezpieczeństwem uczestników będzie* czuwać służba porządkowa. Bilety na Mystic Festival 2022 (zarówno w formie karnetów i jednodniowych wejściówek) dostępne są na platformach bilet.pl, eventim.pl oraz na strome organizatora www.mysticfestival.pl. Tam też są dostępne szczegółowe informacje o zespołach i o szczegółach imprezy. ©® POGODA Krzysztof Ścibor Biuro Calyus,, A środa Pogoda dla Pomorza Prognoza dla Bałtyku Stan morca (Bft) Siła wiatru (Bft) Kierunek wiatru 1-2 R-3 sw 1010 hPa ♦♦ 12 Nad Pomorze docieraj cieplejsze powietrze) polarno morskie. W ciągu dnia sporo; przejaśnień i tylko; miejscami możliwe są przelotne opady deszczu. Temperatura; max do 18:20°C,| chłodniej tylko nad; \ samym morzem. Wiatr płd-zach., słaby.; W nocy mokro. Jutro; przewaga chmur i; możliwy deszcz zj przerwami. Tempera-; tura max do 16:18°C. Wiatr coraz silniejszy z zach. Do końca) tygodnia mokfo.j 20 km/h 12 Kołobrzeg o Rewal tlCliii Świnoujście SZCZECIN © raoi 12 11 biblii °Ustka o Darłowo IT71B5 SŁUPSK ...O"'"'"' Sławno Mielno — ^KOSZALIN S&E3 Białogard ilffli.ll p.....- Miastko Połc^-Zdrój Q £>(Vą Szczecinek o Kołobrzeg mmQ OKSES Kai¥uzy GDAŃSK Bytów Pogoda dla Polski Wejherowo mmQ OKSES Kai¥uzy GDAŃSK Bytów Kościerzyna Drawsko Pomorskie gtyg 10 km/h $0 cm Gdańsk $0cm JfcOcm Stargard 1 18° 16° K3SSCE3 12° 13° 14° 16° pogodnie zachmurzenie umiarkowane przelotny deszcz % przelotne deszcze i burza pochmurno mżawka ciągły deszcz * ciągły deszcz i burza przelotny śnieg ciągły śnieg przelotny śnieg z deszczem ciągły śnieg z deszczem mgła \/ marznąca mgła ,}0 śliska droga marznąca mżawka marznący deszcz zamieć śnieżna A opad gradu V kierunek i prędkość wiatru ) °1 temp. w dzień E£S temp. w nocy temp. wody grubość pokrywy śnieżnej 1011 bPa fł ciśnienie i tendencja # smog Karpacz Ustrzyki Dolne Zakopane 19° 17° 21 ° 21 ° iP 20° 21° ■<$r 20° 16 ° s~'~ 21 o 20° 18 0 17° & 25° 17° 20° 18 4 .....- 24° 19° .....2!...... 22° 20° ; 20° 18° Gdańsk $0cm JfcOcm Karpacz Ustrzyki Dolne Zakopane INFORMATOR KOMUNIKACJA___ Słupsk: PKP 118 000;2219436; PK559 84242 56; dyżurny ruchu59 8437110; MZK Słupsk59 84893 00; Lębork: PKS 59 8621972; MZK59 86214 51; Bytów: PKS59822 2238; Człuchów: PKS59 8342213; Miastko: PKS 59 8572149. DYŻURY APTEK Słupsk DOM LEKÓW, ul. Tuwima 4, tel.598424957 Ustka CENTRUM LEKÓW, ul. Grunwaldzka 26. tel.: 692 761116 Bytów_ CENTRUM ZDROWIA, ul. Ks. dr Bernarda Sychty 3 Miastko CENTRALNA, ul. Armii Krajowej 22 tel.:59857-90 01 Człuchów WRACAM DO ZDROWIA ul. Plac Wolności 1 USŁUGI MEDYCZNE Słupsk: Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Janusza Korczaka, ul. Hubalczyków 1. informacja telefoniczna 59846 0100 Ustka:_ Wojewódzki Szpital Specjalistyczny, ul. Mickiewicza 12, tel. 598146968; Poradnia Zdrowia P0Z, ul. Kopernika 18. tel. 598146011; Pogotowie Ratunkowe -59 81470 09 Bytów: Szpital, ul. Lęborska 13. tel. 598228500; Dział Pomocy Doraźnej Miastko. tel.5985709 00 AUTOPROMOCJA Człuchów: Centrum zdrowia, ul. Szczecińska 13, tel. 59 8343142 Miraculum, ul. Grunwaldzka 18, tel. 59 8622477 WAŻNE Słupsk: Pofiqa997;ul. Reymonta, tel. 59848 0645; IHigołmrie Rabatowe999; Straż Miejska986:598433217; Straż Gnwma598485997; Straż Pożarna998; Straż Mejska alarm986: Ustka 598146761697696498; Bytów 598222569; USŁUGI POGRZEBOWE Kala. ul. Armii Krajowej 15. tel.59 842 8196,601928 600 - całodobowo. Pełna oferta pogrzebowa. Heimes. ul. Obrońców Wybrzeżal (całodobowo), tel. 59 842 8495.604434441. Winda i baldachim przy grobie; Hades. ul. Kopernika 15, całodobowo: tel. 59842 9891.601663796. Winda i baldachim przy grobie. ul. Kaszubska3A.tel.502525005-całodobo-wo. Pełna oferta pogrzebowa Głos Czwartek z dreszczykiem Kup dziennik z dodatkiem „Pod paragrafem' gp24.pl Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 SPORT • 15 Kadra to nie ZAKSA, u Grbicia wszyscy będą na jednej półce Tomasz Biliński redakcja@polskapress.pl SIATKÓWKA.-To świetnie, że mistrzostwa odbędą się u nas. ale ważniejsze, żebyśmy dobize grali-zaznaczył trener kadry Nikola Grbić. Serb jest już w Polsce. Od czasu objęcia kadry siatkarzyto pierwszy raz. W międzyczasie dokończył sezon w Sir Safety Perugia. W niedzielę z trybun oglądał triumfZAKS-yKędzierzyn-Koźle w lidze Mistrzów. Rok temu to on doprowadził drużynę do identycznego sukcesu. W poniedziałek - w przeciwieństwie do reprezentantów z najlepszego zespołu w Polsce i w Europie, którzy dostali kilka dni wolnego - dotarł do Spały, gdzie od kilkunastu dni kadra trenuje pod okiem asystenta Pawła Ruska. -Część sztabu to ludzie, zktó-rymi pracowałem w Kędzierzynie. Pawła z nami nie było, więc musimy się lepiej poznać. Do tej poryrozmawialiśmy głównie telefonicznie. Ale to nie dotyczy tylko jego. Chcę, żebyśmy lepiej poznali się z zawodnikami, działaczami i resztą siatkarskiego środowiska. Każdego proszę o to samo-bądźcie ze mnąszczerzy. Jeśli widzicie, że coś j est nie tak, chcę o tym wiedzieć. Nie chcę, żebyście mi tylko przytakiwali. Mówcie, co myślicie, pytajcie o co chcecie. Nie jesteśmy rywalami, oni są po drugiej stronie siatki. Choć oczywiście na końcu to jabędę podejmował decyzje -zaapelował 48-letni trener. Pierwszym wyzwaniem Grbicia będzie Liga Narodów, która wróciła do formatu sprzed pandemii, czyli turniejów wróżnych zakątkach świata. Polacy pierwszy zagrają za dwa tygodnie w Kanadzie. Między 8 a 12 czerwca w Ottawie zmierzą się z Argentyną, Włochami, Bułgarią i Francją. Następnie - 22-26 czerwca - w stolicy Bułgarii, Sofii, ich rywalami będą Brazylia, Kanada, Australia i USA. Natomiast 5-9 lipca w Ergo Arenie na granicy Gdańska i Sopotu Biało-Czerwoni podejmą Iran, Słowenię, Holandię i Chiny. - Co będzie ważne na początku mojej pracy? Przede wszystkim prowadzenie drużyny to proces, który wymaga czasu. Także na wypracowanie własnej metodologii. TonieMa-trix, że włożymy do głów zawodnikom odpowiednie oprogramowanie i będą grać jak należy. Musimy się poznać, gracze muszą zrozumieć moje założenia taktyczne, konieczne będą też korekty. Ważne, żebyśmy zbudowali w zespole właściwe relacje i obdarzyli siebie zaufaniem. Im szybciej, tym lepiej - zaznaczył Grbić, który nie odczuwa dodatkowej presji w związku z tym, że zaplanowane na przełom sierpnia i września mistrzostwa świata odbędą się w Polsce. - Szczerze mówiąc, to nie ma wielkiego znaczenia. Osobiście nigdy nie brałem udziału w mistrzostwach organizowanych iWi'V - +• cJodoB Grbić zapowiedział, że każdy kolejny turniej będzie przygotowaniem do walki o olimpijski medal w 2024 r. przez mój kraj i nie było to dla mnie problemem. Dla najlepszych zawodników to bez znaczenia. Kluczem do zwycięstwa jest jedna rzecz: granie dobrej siatkówki. Jedno z najlepszych zwycięstw, jakie wspominam, było nad Polską w Katowicach. To były kwalifikacje igrzysk w Sydney. W czwartym secie byliśmy o krok od porażki. Gdy zaczęliśmy wygrywać, 15 tys. kibiców w Spodku zamilkło, to dodatkowo nas napędzało - dodał nowy trener reprezentacji Polski, który przypomniał także mecz otwarcia mistrzostw Europy na PGE Narodowym. Biało-Czerwoni prowadzeni wówczas przez Ferdinando De Giorgiego przegrali z Serbią, której selekcjonerem był Grbić 0:3. - Oczywiście to świetna rzecz, że będziemy mieli fanów po swojej stronie, ale ważniejsze jest dobre granie - podkreślił mistrz olim-pijskizSydneyibiązowy medalista z Atlanty. Grbić podkreślił również, że nie będzie miał problemu, by zdystansować się od graczy ZAKS-y,zktórymipracowałwla-tach20l9-202l. -Niktniebędzie specjalnie traktowany. W mojej drużynie nie ma gwiazd. Nie interesuje mnie, że dany siatkarz zakończy mecz z 90 proc. skutecznością w ataku, jeśli przegramy. Wszyscy zawodnicy są na tej samej półce i wszyscy musimy iść w jednym kierunku. Zdajęsobiesprawę, że każdy ma inny charakter i pod tym względem będę musiał zwrócić uwagę, żeby wyciągnąć z danego gracza maksimum możliwości. Jeśli jednakktośniebędzie zabijał sięokażdąpiłką, to nieważne, czy jest młody, czy stary, mniej lub bardziej doświadczony, nie będzie zmiłuj. Siatkarze ZAKS-y znają już te zasady - zapowiedział trener reprezentacji Polski. Dodał, że nowym kapitanem, wobec zakończenia reprezentacyjnej kariery przez Michała Kubiaka, będzie Bartosz Kurek. Grbić wciąż też czeka na decyzję Wilfredo Leona, w jaki sposób będzie leczył kontuzję ścięgna Achillesa. Ponadto potwierdził, że pominięty w kadrze na Ligę Narodów Fabian Drzyzga jest opqąna mistrzostwa świata.©® AS Roma z Polakiem w składzie zagra o nowe trofeum w Europie Tomasz Biliński redakcja@polskapress.pl PIŁKA NOŻNA. Wśrodęodbędzie się pierwszy finałUgi Konferencji Europy-powołanych w tym sezonie rozgrywek. AS RomazNicoląZalew-skimwskładzie zmierzy się wTłranłezFeyenoonlem. Liga Konferencji to trzecie co do prestiżu rozgrywki w Europie - po Lidze Mistrzów i Lidze Europy - które UEFA wprowadziła w tym sezonie. Finansowo także zajmuje trzecie miejsce. Za wygranie Champions League europejska centrala płaci blisko 21 min euro. Triumfator Ligi Europy - czyli Eintracht Frankfurt, który ograł Rangers - otrzyma dziewięć min. AS Roma i Fey-enoord zagrają o „zaledwie" pięć min. Przegrany na pocieszenie dostanie 3 min. Wśród tych, którzy zagrają o trofeum, jest jednokrotny reprezentant Polski Nicola Zalewski. Odkąd trener Romy, Jose Mourinho, przesunął ze środka pomocy na wahadło 20-letniego Polaka, ten stał się jedną z wyróżniających postaci. Wprawdzie ma tylko dwie asysty, ale od kilku tygodni nie ma meczu, po którym włoskie media nie chwaliłyby jego gry. Na dziś trudno wyobrazić sobie, by Mourinho na finał w Tiranie nie wystawił przebojowego Zalewskiego. Zwłaszcza że Portugalczyk staje przed szansą wygrania piątego finału europej- Zmiana pozycji ze środka pomocy na wahadło była strzałem w dziesiątkę dla 20-letniego Nicoli Zalewskiego skichpucharów. ZFC Porto zdobył trofea Ligi Mistrzów i Pucharu UEFA, zlnteremMediolan dołożył kolejny puchar Champions League, a Manchester United doprowadził do triumfu w Lidze Europy. „Mou" zostanie też pierwszym trenerem, który poprowadzi cztery różne zespoły w europejskim finale. Ponadto Roma czeka na pierwsze trofeum w Europie od 1961! Feyenoord, który ma wswoich szeregach najlepszego strzelcarozgrywek, CyrielaDes-sersa (10 goli) ostatni raz świętował w 2002 r. zdobycie Pucharu UEFA. Mecz o godz. 21, transmisja na platformie streamingowej Yiaplay.©® Bayern podjął decyzję i nie będzie wypowiadał się o Lewandowskim Tomasz Biliński redakcja@polskapress.pl PIŁKA NOŻNA. Pini Zahavi. agent Roberta Lewandowskiego, naciska na władze Bayernu. by zgodziły się na transfer jego klienta. Klub wydał oświadczenie. Niemiecki dziennik „Bild" kontynuuje sprawę transferu Roberta Lewandowskiego. W weekend media donosiły o ofercie Barcelony za Polaka w wysokości 32 min euro. Do gry miały wejść także m.in. Chelsea i Real Madryt. Jednak władze Bayemu Monachium nie chcą słyszeć o transferze ich najlepszego napastnika. Do zajęcia oficjalnego stanowiska zmusił ich wywiad Pi-niegoZagaviego, agenta Lewandowskiego, którego udzielił „Bil-dowi". - Robert przez osiem lat dał Bayernowi wszystko, a teraz chce odejść. Dlaczego klub mu tego odmawia? Ani mnie, ani „Lewemu" nie zależy na pienią- dzach. Prawda jest taka, że on od miesięcy czuje, że nie jest przez władze Bayemu szanowany. Stracili już Lewandowskiego. Jeśli nie jako zawodnika, to jako człowieka - zapowiedział izraelskimenedżer. „Bild" poprosił działaczy bawarskiego klubu, by odniosły się dotychsłów. „Bayem wielokrotnie komentował sprawy dotyczące obecnego kontraktu z Ro-bertem Lewandowskim. Wielokrotnie odnosił się także do pytań o to, czy klub złożył piłkarzowi lub jego agentowi propo- zycję przedłużenia umowy" -czytamy w oświadczeniu mistrza Niemiec. „Robert Lewandowski jest jednym z najlepszych piłkarzy w historii Bayemu" - pisze dalej klub. „Herbert Hainer, OliverKahniHasanSali-hamidzić również wielokrotnie publicznie mówili, jak bardzo Bayem ceni Roberta i jak ważny jest on dla drużyny. Klub nie będzie komentował opisów poufnych spotkań ani zarzutówdoty-czących poufnych rozmów". Umowa kapitanareprezenta-cji Polski z bawarskim klubem wygasa za rok. W ciągu ostatnich Mku tygodni piłkarz i jego agent mówili, że nie otrzymali oferty kontraktu. Działacze przekonywali, że oferta została złożona. Zkolei były niemiecki piłkarz i honorowy prezes Bayemu, Uli Hoeness, w rozmowie z telewizją „RTL" stwierdził: - W tej chwili nie znam nikogo w Bayer-nie, kto pozwoli Robertowi odejśćprzedkońcemkontraktu. Jak na razie nie znaleźliśmy dla niego zastępstwa, więc nasze stanowisko jest jasne! Ponadto Hoeness wątpi w możliwości fi- nansowe Barcelony. - Chce Lewandowskiego, a pół roku temu miała 1,3 mld euro długu. W Niemczech byłaby już bankrutem. Trzeba zapytać jej działaczy, czy przypadkiem ktoś w Katalonii nie zwariował - kpił honorowy prezes bawarskiego klubu. Wydaje się więc, że transferowa saga będzie trwać. Natomiast w poniedziałek, po krótkich wakacjach w Turcji, Lewandowski rozpocznie zgrupowanie przed meczami Ligi Narodów. ©® AUTOPROMOCJA JUZ WKRÓTCE Ogólnopolska Gala Plebiscytu Sportowego 2021 więcej na www.sportowy24.pl/plebiscyt-gala POLSKA PRESS GRUPA PARTNER GŁÓWNY ORLEN 16 Głos Dziennik Pomorza Środa, 25.05.2022 SPORT www.sportowy24.pl BRYDŻ Karina Drobiniak-Całka nie oddaje prowadzenia Kontynuowana jest rywalizacja brydżowa piątego cyklu O Okno Bońka. 18. turniej wygrała Maria Tomczewska (Słupsk) i Marek Parol (Jasień). Kolejne miejsca: 2. Grzegorz Gan (Bolesławice) - Jan Kaleta (Słupsk), 3. Wiesław Mączkow-ski - Ryszard Leśniewski (obaj Sławno). Nadal lideruje Karina Drobiniak-Całka (Włynkówko) -182 pkt. 79 pkt. 19. turniej dziś (25.05) o godz. 16.30 na BBO w Internecie, (fen) PIŁKA NOŻNA Wicelider z Bruskowa Wlk. W meczu 21. kolejki I Pomorskiej Ligi Oldbojów zespół Oldbojów Bruskowo Wielkie pokonał Olimp w Złocieńcu 2:1. Bramki: (90) - Marcin Truk-szyn (28,58). Oldboje są wice-liderem z 40 punktami, (sten) Krzysztof Piński był pierwszy, a Wojciech Potrykus trzeci Krzysztof Niekrasz krzysztof.niekrasz@polskapress.pl TENIS STOŁOWY. Pizezdwa dni prawie 190 zawodników i zawodniczek rywalizowało w IX Grand Piix Polski Weteranów wTenisie Stołowym. Turniej został rozegrany w Międzyzdrojach. Bardzo dobrze wypadli reprezentanci powiatu lęborskiego w kategorii 50-59 lat Krzysztof Piński (Nowa Wieś Lęborska) i Wojciech Potrykus (Lębork). Obaj stanęli na podium. Zwycięzcą został Krzysztof Piński. Trzecie miejsce zajął niespełna 63-letni Wojciech Potrykus, który specjalnie chciał grać w grupie młodszej, bo w niej mógł rywalizować z silniejszymi rywalami. Ten występ lęborcza- Krzysztof Piński (nr 1) ze swoją córką. Na podium oznaczonym nr 3 Wojciech Potrykus w czarnej koszulce nin potraktował jako bardzo poważny sprawdzian formy przed mistrzostwami Europy weteranów, które zaplanowane są na przełomie czerwca i lipca w Rimini (Włochy). Turniej wMiędzyzdrojachbył ostatnim w tym sezonie z cyklu IX Grand Prix Polski Weteranów. Teraz przed nestorami tenisa stołowego w naszym kraju mistrzostwa Polski, które od 3 do 5 czerwca zostaną rozegrane w Gliwicach. Od piątku (27 maja) do niedzieli (29.05) W. Potrykus będzie uczestniczył w mistrzostwach Polski nauczycieli w tenisie stołowym w Łodzi. ©© AUTOPROMOCJA ■ w Miastku ciarwca 2022 r; start godzina 10:00 miejsce ul. Grunwaldzka 1 Szczegóły w codziennym wydaniu „Głosu Pomorza" oraz na www.gp24.pl ,1 Partnerzy Organizator Współorganzator ĘxPro> eWindo Głos I gp Ozłocone występy Kacpra Maksajdy w czeskiej Pradze Krzysztof Niekrasz krzysztof.niekrasz@polskapress.pl PŁYWANIE. Jako reprezentant Polski bardzo dobre i medalodajne występy międzynarodowe zanotował Karp**!* Malnajiia (rnrmllf 2006), który jest pływakiem diipslriogn Sfcalara Jego szkoleniem zajmuje się Dariusz Grondziewski. W Pradze słupszczanin uczestniczył w wielomeczu Słowacja - Wę-gry-Polska - Czechy i swoje starty zakończył zdobyciem czterech medali (trzy indywidualne i jeden w sztafecie), w tym trzy były koloru złotego w stylu klasycznym. Polska reprezentacja (składała się z chłopców i dziewcząt) zajęła drugie miejsce za Madziarami. Przez dwa weekendowe dni Praga była gospodarzem Międzynarodowych Zawodów Pływackich Kadry Narodowej Juniorów Młodszych V4 Olympic Hopes Meet jako wie-lomecz Słowacja - Węgry-Pol-ska - Czechy. W tej imprezie startowały dziewczęta urodzone w latach 2007-2008 oraz chłopcy z roczników 2006-2007. W składzie reprezentacji Polski znalazły się dwie osoby z Towarzystwa Pływackiego Skalar Słupsk: pływak Kacper Maksajda (rocznik 2006) i jego trener Dariusz Grondziewski. W pierwszym dniu pływackich zmagań K. Maksajda w swojej grupie wiekowej zdobył dwa złote medale na 50 metrów i na 100 m stylem klasycznym z czasami 29,88 s i 1.04,74 min. Następnego dnia do tego dwu-medalowego dorobku słupski pływak dorzucił jeszcze dwa kolejne krążki. Złoty na 200 m st. klas. (2.21,27 min) i srebrny w sztafecie 4 x 100 m st. zmiennym (3-51,78 min), w której oprócz Maksajdy (był na drugiej zmianie) płynęli jeszcze 01ivier Urbaniak, Jan Brzóska i Przemysław Pietroń. Trener Skalara Słupsk Dariusz Grondziewski z towarzystwie obwieszonego medalami Kacpra Maksajdy na pływalni w Pradze W klasyfikacji generalnej Polska zajęła II miejsce. Jej konto wyniosło 435 punktów. Triumfowały Węgry, które zgromadziły 504 punkty. Trzecią lokatę zajęły Czechy, a czwarta pozycja przypadła Słowacji. - Po występach na Cyprze teraz w stolicy Czech również były to bardzo udane zawody dla mojego podopiecznego, który niedawno, bo 14 maja ukończył szesnaście lat. Tymi czterema medalami na praskiej pływalni Kacper potwierdził talent i znakomitą dyspozycję. Przed Maksajdą kolejne dni niezmiernie ciężkiej pracy w Słupsku - oświadczył Dariusz Grondziewski, trener słupskiego Skalara, na którym piękna Praga zrobiła fajne wrażenie sportowe i turystyczne. mm Kacper Maksajda specjalizuje się w stylu klasycznym 25 MAJA 2022 DODATEK SPECJALNY WE WSPÓŁPRACY Z PARTNERAMI Nowoczesne materiaty budowlane i instalacje REKLAMA 0010516318 PARTNER DODATKU Galmef energia odnawialna Szczegóły na stronie 8 Dzięki takim programom dotacyjnym jak Mój Prąd czy Moje Ciepło Polacy mogą inwestować w ekologiczne, energooszczędne rozwiązania dia swoich domów Czysta energia się opłaca! Zainwestuj w nią i uzyskaj wysokie dofinansowanie Ekologia oraz energooszczędne rozwiązania dla domu są dla ciebie ważne, dlatego chciałbyś zamontować na swoim dachu fotowołtaikę? A może p(a-nujesz zainwestować w magazyn energii albo w pompę depta, lecz obawiasz się. czy bę-dzie cię stać na taką inwestycję? Bez obaw! Z pomocą przychodzą tu ogólnopolskie programy, dzięki którym można uzyskać atrakcyjne dofinansowanie do swoich ekologicznych inwestycji. Godny wzmianki jest m.in. program Mój Prąd, który od początku - czyń od 2018 roku, kiedy to został po raz pierwszy uruchomiony - cieszy się ogromną popularnością wśród Polaków, a jego łączny budżet to ponad 1,8 mld zł. Czym jest? To unikatowy program, dedykowany wsparciu rozwoju energetyki prosumenckiej, a konkretnie segmentu mikroinstalacji foto-wołtaicznych (PV). Powstał po to, by zachęcić jak największą liczbę polskich gospodarstw do pro-dukcjienergii elektrycznej zfo-towoltaiki. Program jest przeznaczony dla osób fizycznych, a skorzystać z niego naprawdę się opłaca. Maksymalne dofinansowanie na panele wraz ze zintegrowanymi urządzeniami może sięgnąć nawet ponad 20 tysięcy złotych. Mój Prąd 4.0 W połowie kwietnia Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej ruszył z kolejną już edycją programu: to Mój Prąd 4.0. Warto przy tym podkreślić, że znacząco różni się ona od poprzednich edycji. Jest jeszcze korzystniejsza dla beneficjentów. Jak podaje Ministerstwo Klimatu i Środowiska, tym razem bardzo duży nacisk został położony na wzrost autokon-sumpcji energii wytworzonej z własnych paneli PV poprzez jej magazynowanie oraz precyzyjne sterowanie produkcją i zużyciem. Wsparcie finansowe obejmie więc teraz nie tylko domowe mikroinstalacje fotowoltaiczne, ale także magazyny energii i ciepła oraz inteligentne systemy zarządzania energią w domu. Mój Prąd 4.0 ma nie tylko zwiększyć udział fotowoltaiki w ogólnymbilansie energetycznym kraju, ale przede wszystkim przyczynić się do znacznie wyższego poziomu magazynowania wytworzonej przez panele PV energii elektrycznej, a tym samym do bardziej racjonalnego jej wykorzystania przez prosumentów. „Nowością jest także wdrożony od 1 kwietnia br. nowy system rozliczeń dla prosumentów - net-billing, polegający na wartościowym rozliczeniu energii wyprodukowanej przez właściciela mikroinstalacji fotowolta-icznej w oparciu o wartość energii ustaloną docelowo według ceny z Rynku Dnia Następnego (RDN). Propozycje, które zostały zawarte w czwartej odsłonie programu »Mój Prąd«, skierowane są właśnie do tych prosumentów, którzy z wyprodukowanej energii elektrycznej będą rozliczać się w nowym systemie Warto inwestować w energooszczędne, ekologiczne rozwiązania dla domu. Należą do nich np. fotowoltaika i pompy ciepła net-billing" - czytamyna ministerialnej stronie internetowej. Net-billing ma być zachętą do magazynowania i zużywania energii we własnym gospodarstwie domowym. Nabór wniosków w programie Mój Prąd 4.0 jest prowadzony w trybie ciągłym, a skorzystać z niego mogą osoby fizyczne mające zawartą kompleksową umowę lub umowę sprzedaży z operatorem sieci dystrybucyjnej. Jak już wspomniano, dotacja z NFOŚiGW obejmie nie tylko panele fotowoltaiczne, ale także urządzenia do magazynowania energii elektrycznej i ciepła bezpośrednio u prosu-menta oraz urządzenia umożliwiające racjonalne zarządzanie wytworzoną energią. Osoby korzystające z programu będą mogły również liczyć na zwrot części kosztów zakupu, transportu i montażu mikroinstalacji fotowoltaicznej (paneli PV z niezbędnym oprzy- rządowaniem) oraz urządzeń do magazynowania i zarządzania wytworzoną energią. - Główne założenie jest takie, aby prosumenci mogli być jak najbardziej samodzielni i niezależni w gospodarowaniu energią, którą wytworzą we własnym domu - wyjaśniają przedstawiciele ministerstwa. Jakie dofinansowanie? WramachprogramuMój Prąd 4.0 będzie można uzyskać do 4 tys. zł, jeśli inwestycja obejmie tylko fotowołtaikę. Jeśli natomiast właściciel domu zainwestuje od razu w kilka elementów, to dotacja do paneli PV wzrośnie do 5 tys. zł, a dofinansowanie do pozostałych urządzeń wyniesie: magazyn ciepła - do 5 tys. zł, magazyn energii - do 7,5 tys. zł, system zarządzania energią - do 3 tys. zł. A zatem łącznie dotacja z NFOŚiGW może sięgnąć nawet 20,5 tys. zł (przy intensywności dofinansowania dla każ- dego z elementów do 50 proc. kosztów kwalifikowanych). Budżet na realizację czwartej edycji programu Mój Prąd to 350 min zł. Więcej informacji 0 programie, zasadach składania wniosków itp. można znaleźć na stronie internetowej mojprad.gov.pl. Moje Ciepło też się opłaca Uzyskać wysokie dofinansowanie, wynoszące nawet 21 tys. zł, mogą również osoby, które skorzystają z programu Moje Ciepło. Został on stworzony po to, aby wesprzeć zakup i montaż pomp ciepła dla nowychbudyn-ków jednorodzinnych. Ma się to przyczynić m.in. do ograniczenia emisji zanieczyszczeń, powstających głównie w domach ogrzewanych starymi,Jkopciu-chami", a takżedo wzrostu udziału odnawialnych źródeł energii w ogólnymbilansie energetycznym naszego kraju. Moje Ciepło to nowy program priorytetowy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ta propozycja resortu klimatu 1 środowiska skierowana jest do właścicieli nowych budynków mieszkalnych o podwyższonym standardzie energetycznym. Dofinansowanie dotyczy powietrznych, wodnych i gruntowych pomp ciepła, wykorzystywanych albo do samego ogrzewania domu, albo również do uzyskiwania ciepłej wody użytkowej. - Pompy ciepła są nowoczesnymi źródłami ogrzewania, prostymi i praktycznymi w obsłudze, a co najważniejsze - ze-roemisyjnymi - podkreśla mi- nister klimatu i środowiska Anna Moskwa. Jak podaje resort, wsparcie z NFOŚiGW udzielane będzie w formie dotacji stanowiących od 30 do 45 proc. kosztów kwalifikowanych inwestycji. Tak więc na zakup i montaż pompy ciepła będzie można otrzymać od 7 do 21 tys. zł (w zależności od rodzaju urządzenia). Budżet programu wynosi 600 min zł. Środki na jego obsługę będą pochodzić z Funduszu Modernizacyjnego - specjalnego instrumentu finansowego Unii Europejskiej. Nabór wniosków do programu Moje Ciepło NFOŚiGW uruchomił 29 kwietnia, natomiast okres kwalifikowalności toodlstycznia202ir. do 31 grudnia 2026 r. Osoby chcące zamontować w swoim nowym domu pompę ciepła, muszą pamiętać o ważnej zasadzie: najpierw inwestycja, a dopiero potem refundacja w postaci bezzwrotnej dotacji. Ponadto, jak już wspomniano, program obejmuje inwestycje tylko w domach nowych i o podwyższonym standardzie energetycznym. Co to oznacza? Wartość wskaźnika rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną na potrzeby ogrzewania, wentylacji oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej może wynosić maksymalnie 63 kWh na metr kwadratowy domu dla wniosków tegorocznych, a dla tych składanych w latach kolejnych - 55 kWh. Więcej informacji można znaleźć na: mojecieplo.gov.pl opr.(PSZ) Wszystko co "Cc "Cv. wiedzieć o pompach ciepła w 2022 roku BEST SELLER > ~ Ebook na stronie www.cotywieszodomu.pl 2022 02 ŚRODA. 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA Pompa ciepła a zużycie prądu *\ Pompa ciepła do celów grzewczych wykorzystuje energię odnawialną skumulowaną np. w powietrzu lub gruncie, a koszty jej eksploatacji sprowadzają się do kosztów energii pobieranej przez sprężarkę. Od czego zależy zużycie prądu przez pompę ciepła? Zużycie prądu a klasa urządzenia Pompy ciepła pracują bardzo efektywnie. Świadczy o tym ich wysoki współczynniki efektywności COP. Wartość COP = 5 wskazuje, żez lkWzużytej energii pompa ciepła możne pozyskać nawet 5 kW ciepła. Zużycie prądu przez urządzenie jest więc niewielkie w stosunku do ilości dostarczanego przez nie ciepła. COP określa ilość prądu zużytego przez pompę ciepła do energii cieplnej dostarczonej przez nią w danym momencie. Parametr ten nie jest wartością stałą, nie wskaże więc, ile będzie kosztować jej eksploatacja. Warto go jednak używać do porównania różnych urządzeń (im COP jest wyższy, tym lepiej). Dla określeniakosztów ogrzewania pompą ciepła kluczowe znaczenie ma współczynnik efektywności średniorocznej SCOP. Znając jego wartość oraz zapotrzebowanie na ciepło budynku, można obliczyć roczne zużycie prądu na potrzeby grzewcze. Najbardziej popularne powietrzne pompy ciepła osiągają efektywność SCOP na poziomie około 3,7-4. Różnica jedynie 0,5 w efektywności SCOP pompy ciepła oznacza różnicę około 15% w zużyciu prądu. Klasa urządzenia ma więc duży wpływ na kosz-ty jego eksploatacji. Co jeszcze wpływa na zużycie prądu przez pompę ciepła? Duży wpływ na koszty ogrzewania domu ma również jego standard energetyczny. Im bardziej energooszczędny jest budynek, tym mniejsze będzie zużycie energii na potrzeby grzewcze. Na niższe zużycie prądu wpłynie współpraca pompy ciepła z ogrzewaniem podłogowym oraz precyzyjne określenie wymagań domowników względem komfortu cieplnego w budynku - temperatury w pomieszczeniach oraz temperatury i zużycia c.w.u. Ważne jest, aby wartości projektowane były tymi faktycznie ustawianymi przez użytkowników w czasie eksploatacji pompy ciepła. Opłacalnym rozwiązaniem dla domowego budżetu jest połączenie pompy ciepła z foto-woltaiką. Pozwoli to maksymalnie obniżyć koszty ogrzewania, przygotowywania cw.u., jak i chłodzenia domu przez pompę ciepła, która w tym celu może wykorzystywać darmowy prąd z instalacji fotowolta-icznej. Zużycie prądu w budynku jednorodzinnym W domu o powierzchni 330 m2 i kubaturze 1250 m3, zlokalizowanym w Rybniku, powietrzna pompa ciepła Vitocal222-S pracuje już 10. sezon grzewczy. W budynku wykonano ogrzewanie podłogowe, a w sezonie grzewczym utrzymywana jest w nim temperatura 2i,5°C. Średnio w sezonie grzewczym pompa zużywała od 3800-4200 kWh prądu. Jego całkowite zużycie od początku pracy pompy ciepła wyniosło niecałe 40.000 kWh. Zakładając średnie zużycie prądu 4000 kWh/rocznie i cenę 1 kWh prądu w styczniu 2022 r. dla taryfy Gil 0,66 zł, otrzymujemy roczny koszt ogrzewania pompą ciepła w wysokości 2640 zł. Dla porównania koszt ogrzewania domu o podobnej kubaturze, który w sezonie grzewczym potrzebuje 4-5 ton węgla, wynosi 3900-4900 zł (przy średnieji&e-nie węgla w 2021 roku 996,60 zł/tonę). Zachęcamy do odwiedzenia strony www.bit.ty/wizualizacja-pompa-ciepia, gdzie w czasie rzeczywistym można obserwować pracę powietrznej pompy ciepła, a także śledzić zużycie prądu przez urządzenie. Więcej informacji na temat pomp ciepła można uzyskać podczas webinaru, który odbędzie się26.05.2022 r. nawww.murator.pl REKLAMA 0010515861 pomp Niezawodne, kompaktowe i ekologiczne pompy ciepła Vitocai 250-A to sposób na obniżenie rachunków! CLIMATE PROTECT ENERGY SAY1NG ŚRODA, 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA 03 0010491390 Lekkie, stabilne, wytrzymałe i odporne na korozję. Takie są nowoczesne okna aluminiowe! wiązania, które nie tylko doskonale się prezentują, ale stanowią niezawodną barierę akustyczną oraz termiczną, gwarantującą jednocześnie ciszę i spokój. Aliplast oferuje funkcjonalne rozwiązania konstrukcji okiennych - ze zwiększonymi parametrami teimoizolacji (dedykowane do domów pasywnych), okna z ukrytym skrzydłem (Genesis SU, Superial SU), systemy renowacyjne (Max Li-ght Design Max Light Steel), okna z łukami, szprosami systemowymi, czy całoszklane naroża. Aluminiowe systemy okienne cechuje również trwała konstrukcja, funkcjonalność i wygoda w użytkowaniu, a także bezpieczeństwo. Ich wygląd dodaje budynkom lekkości oraz elegancji. I to właśniegłówne powody tego, żetakchętnie wybierają je również prywatni inwestorzy. Nowoczesne i proekologiczne technologie oraz urządzenia to inwestycja w przyszłość. Korzystać z niej będą domownicy i środowisko naturalne. Stolarka okienna to jeden z najważniejszych elementów wyposażenia każdego domu. Przy jej wyborze trzeba więc brać pod uwagę nie tyto cenę, design, ale przede wszystkim perspektywę długoletniego użytkowania. Zakup okien to oczywiście niemały koszt. Jednak w tym wypadku ekonomiczne rozwiązania zupełnie się nie sprawdzają. Przed wyborem okien warto więc się zastanowić i zastoso-wać także inne kryteria wyboru niż cena. Drewno. PVC a może aluminium Oferta stolarki okiennej jest bardzo szeroka. Do wyboru mamy wtej chwili okna z PVC, drewna i aluminium. Dlaczego więc rekomendujemy okna aluminiowe? Jest wiele powodów. Aluminium charakteryzuje się unikalnym połączeniem tak pożądanych właściwości, jak niska masa, duża wytrzymałość, odporność na korozję, a także podatność na obróbkę. Cechy te, a także łatwość poddawania się recyklingowi, sprawiają, że jest to materiał przyjazny środowisku. Bardzo dobra termoizolacja - kluczowy parametr Jednym znajważniejszych czynników, na jaki warto zwrócić uwagę przy wyborze okien, jest termika, czyft współczynnik przenikania ciepła. Aluminiowe systemy okienne cechuje trwała konstrukcja, funkcjonalność iwygoda w użytkowaniu, a także bezpieczeństwo. Ich wygląd dodaje budynkom lekkości oraz elegancji Izolacyjność termiczną definiuje się przez współczynnik przenikania ciepła Uw, który wskazuje, jak dużo ciepła ucieka wskutek różnicy temperatury wewnątrz i na zewnątrz budynku. Obowiązujące przepisy, wprowadzone w styczniu2021 roku, określają, że wartość Uw okna pionowego nie może prze- kraczać 0,9 Uw. Ponieważ okna aluminiowe posiadają wysokiej jakości wypełnienia izolacyjne, bardzo dobrze chronią budynek przed utratą ciepła. Do ich izolacji stosuje się przekładki termiczne wykonane z innowacyjnych materiałów. Systemy okienne z oferty Aliplast, a szczególnie system Genesis 75 ze swoimi parame- trami doskonale wpisuje się w obowiązujące obecnie wymogi (Uw od 0,90). Aluminiowe okna energooszczędne znacznie ograniczają straty ciepła i jednocześnie pozwalają na maksymalne do-świetlenie wnętrz światłem naturalnym. Aluminiowe okna - funkcjonalność, gwarancja trwałości i estetyki Przy wyborze stolarki okiennej bardzo ważna jest również estetyka i trwałość konstrukcji. Okna z aluminium w porównaniu do stolarki okiennej wykonanej z innych materiałów, są bardzo odporne na trudne wamnki atmosferyczne. Profile z aluminium są stabilne, lekkie, aprzy tym wytrzymałe. Z powodzeniem mogą więc służyć do konstrukcji modnych we współczesnym budownictwie dużych przeszkleń. Stolarka okienna nie jest już tylko niezbędnym elementem budowlanym. Dziś nowoczesne aluminiowe okna stały się elementem aranżacyjnym, zdobiącym fasady budynków. Firmy projektują zaś talae roz- Systemy i Profile ALUMINIOWE DLA BUDOWNICTWA SYSTEMY OKIENNO-DRZWIOWE SYSTEMY FASADOWE SYSTEMY PRZESUWNE SYSTEMY HARMONIJKOWE SYSTEMY PRZECIWPOŻAROWE SYSTEMY OGRODÓW ZIMOWYCH SYSTEMY UZUPEŁNIAJĄCE aluminium systems WWW. ALIPLAST. PL 04 ŚRODA, 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA Szyta na miarę elegancja, doskonała harmonia i... pewność na lata. Okna, drzwi, brama garażowa oraz ogrodzenie w jednym stylu i ponadczasowy design Okna. drzwi, brama garażowa, ogrodzenie-to wizytówka każdego, nawet najmniejszego domu. Choć powierzchniowo często nie stanowią konkurencji dla dachu czy elewacji, to jednak na nich najczęściej skupiamy wzrok. Oceniamy, nawet podświadomie, ich kolor, ksztatt czy wy- gJąd- Myśląc o swoim wymarzonym domu, zastanawiamy się, jak dobrać elementy stolarki, by idealnie pasowały do siebie, stanowiąc jednocześnie spójną oraz harmonijną całość z otoczeniem i projektem całości. Harmonijne dopasowanie Czy uda nam się znaleźć antra-cytowe drzwi i okna w tym samym odcieniu? Jak sprawić, by antracytowy odcień bramy korespondował zkolorem eleganckiego ogrodzenia? Czy wreszcie wymienione produkty będą do siebie pasować z upływem lat? Każdy element tej niezwykle skomplikowanej układania możemy dobrać sami, szukając na własną rękę okien, drzwi, bramy czy ogrodzenia w różnych fumach. To jednak droga niełatwa, czasochłonna i z reguły skazana na porażkę. Dlaczego? Harmonijne dopasowanie produktów z innych kategorii, o zróżnicowanych strukturach wymaga bardzo skomplikowa- nych procesów technologicznych, gwarantowanych wyłącznie przez doświadczonych producentów w branży. Homelndusive marki WIŚNIOWSKI Czy można jednak wybrać inną drogę? Oczywiście. W dodatku jest zdecydowanie łatwiejsza, mniej czasochłonna, a przede wszystkim bezpieczniejsza. To system Home Inclusive marki WIŚNIOWSKI. - Komplementarna oferta marki WISNIOWSKI pozwala na stworzenie spójnego wzor-niczo zestawu bram, okien, drzwi i ogrodzeń we współpracy z jednym producentem, co przekłada się na korzystniejszy rabat i pewniejszą obsługę montażowo-serwisową, a także na satysfakcjonujący design idealnie dopasowanych do siebie produktów z różnorodnych materiałów. Wszystkie produkty w systemie Home Inclusive współgrają ze sobą, zachwycając oryginalnymi aplikacjami i nietuzinkowymi kolorami z autorskiej palety producenta - mówi Małgorzata Respekta-Paszkiewicz, menedżer ds. komunikacji B2B w firmie WIŚNIOWSKI. Komplementarną ofertę dla domu marki WIŚNIOWSKI połączono funkcją smartCON-NECTED, z którą okna, drzwi, bramy i ogrodzenia można połączyć jednym systemem inteligentnego sterowania. Marzenia się spełniają Każdy dom ma swoją historię, która zaczyna się od marzenia - by łączył w sobie wszystko to, co najlepsze: spokój, bezpieczeństwo, komfortowe ciepło zimą i przyjemny chłód latem. Nie wszyscy wiedzą, że 30% cie-płaz domu ucieka właśnie przez okna, a odseparowanie wnętrza od dźwiękówpochodzącychz zewnątrz w dużej mierze zależy od jakościowej stolarki. W procesie budowania wymarzonego domu, nie warto iść na kompromisy, stawiając na rozwiązania szyte na miarę własnych potrzeb. Ulepszenia technologiczne sprawdzonych producentów przekładają się również na komfort codziennych sytuacji: ciszę, więcej światła, bezpieczeństwo antywłamaniowe czy pełen komfort użytkowania wnętrz, w których spędzamy 90 proc. swojego czasu. Wybierając komplementarną ofertę dla domu Home Inclu-sive marki WIŚNIOWSKI, stawiamy na jakość, design, komfort użytkowania i klarowną ścieżkę zakupu. Kontakt z jednym dystrybutorem i jedną, profesjonalną ekipą monterską w pralce skraca czas realizacji zleceniai ułatwiakomunikację. To rozwiązanie, które sprawdzi się na każdym etapie inwestycji - od projektu, aż po opiekę serwisową, za którą odpowiedzialność bierze jedna firma. www.wisniowski.pl 0010506169 REKLAMA ŚRODA, 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA 05 Wprowadzić więcej światła i zatrzymać ciepło. Przeszklenia a termoizolacja budynku Okna i drzwi są najbardziej newralgicznym punktem. jeśli chodzi o izolacyjność termiczną budynku, a dodatkowo sprzyjają również powstawaniu mostków cieplnych. Decydując się na duże przeszklenia, warto więc postawić na produkty spełniające wyśrubowane normy techniczne i wykonane z najlepszych materiałów. Do bardzo ważnych cech mających wpływ na funkcjonowanie naszych domów i miejsc pracy należą parametry techniczne okien i drzwi. Jest to 0 tyle istotne, że zgodnie z tzw. Warunkami Technicznymi obowiązującymi odlstycznia202lr. wszystkie nowo powstające budynki powinny cechować się odpowiednio niskim zapotrzebowaniem na energię niezbędną do ich ogrzewania. Szczególną rolę w spełnieniu wyśrubowanych norm odgrywa więc stolarka okienna 1 drzwiowa, która powinna wyróżniać się wysoką izolacyjnością termiczną, czyli zdolnością do jak najdłuższego utrzymywania ciepła w budynku. Type R firmy Aluprof. To rozwiązanie oparte na wąskich profilach. Kształtowniki skrzydła drzwi są ukryte w ościeżnicy, a jedynym elementem widocznym po zamknięciu drzwi jest wąski, 25-milimetrowy słupek. Skrzydła aluminiowych drzwi są wykonywane z nowoczesnych, przyjaznych środowisku materiałów zapewniających najwyższe parametry izolacyjności termicznej, które dodatkowo zwiększa zastosowanie pakietów 3-szybowych o grubości od 52 do 60 mm. Na komfort przebywania w domu istotnie wpływa wiele czynników, w tym jego wygląd, widok z okna oraz ilość światła docierającego do wnętrza. Nie bez znaczenia jest również komfort termiczny, który dodatkowo przekłada się na wysokość rachunków za ogrzewanie. Jak pokazują powyższe przykłady, dzięki zastosowaniu wysokiej jakości aluminiowych okien i drzwi jesteśmy w stanie zachować izolacyjność termiczną, nie rezygnując przy tym z imponujących przeszkleń. Imponujące przeszklenia, a jed Im lepsza izolacyjność termiczna, tym mniej energii potrzeba do ogrzania domu, zwłaszcza podczas niskich temperatur. Istotnie wpływa na nią jakość materiałów wykorzystanych do budowy, w tym okien i drzwi, atakże sposób ich montażu. Na co więc zwracaćuwagę, jeśli marzymy o imponujących przeszkleniach w domu, a jednocześnie zależy nam na dobrej termoizolacji i trwałości konstrukcji? Za wysokiej jakości produktem, który będzie nam służył długie lata, zwykle idzie nieco wyższa cena. Pamiętajmy jednak, że inwestycja w wytrzymałą stolarkę okienną i drzwiową o doskonałych parametrach izolacyjnych zwraca się wraz z niższymi rachunkami za ogrzewanie. Na rynku możemy znaleźć wiele rozwiązań energooszczędnych, wtymrównież takie, które z powodzeniem spełniają nawet surowe wyma- niczna? Tak, to możliwe! gania budownictwa pasywnego. Przykładem jest system firmy Aluprof: MB-104 Passive, którego najwyższa izolacyjność termiczna została potwierdzona prestiżowymi certyfikatami Instytutu Domów Pasywnych PHI Darmstadt. Okna i drzwi aluminiowe z przegrodą termiczną w systemie MB-104 Passive cechuje również bardzo dobra izolacyjność akustyczna, szczelność na wodę i powietrze oraz wysoka wytrzymałość konstrukcji. Parametry stolarki wykonanej na bazie tego systemu przekraczają obecne wymagania najostrzejszych, obowiązujących przepisów i norm. Panoramiczny widok otoczenia domu w połączeniu z wysoką izolacyjnością termiczną możemy także uzyskać, decydując się na nowoczesne, wielkogabarytowe drzwi przesuwne z ukrytą ramą MB-Skyline -liNtUM SYSTEMS WIDOKIEM NA PRZYSZŁOSC OKNA • DRZWI' SŁONECZNE • j?ERGOLE Z ALUMINIUM aluprof com 0010491377 REKLAMA 06 ŚRODA. 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA EKOIogiczne, eleganckie i bezpieczne. Okna dachowe to dzisiaj szczyt technologii WYBIERZ EKO- logicznie WYBIERZ EKO- logicznie Nowoczesne, eleganckie; perfekcyjnie wykonane.atakże bezpieczne i ekok^kzne-takie są wspókzesne okna dachowe. Todzięki nim strydiy wielu polskich domów zamieniły się w wyrafinowane salony, bawialnie cla dzieci kfima-tyczne sypialnie dla gości a taKzespoKojne miejsca do pracy. Rozświetlone, piękne i świetnie zaaranżowane. EKO - nie tylko na poddaszu Wyprodukuj, zużyj, wykorzystaj ponownie! - to najważniejsza zasada, która obowiązuje wgospo-darce o obiegu zamkniętym. Oczywiścdeprzyświecarównież producentom najnowocześnięj-szychrozwiązańwstolaroeokien-nej. - Okna dachowe PVC sąpro-duktem przyjaznym środowisku, z łatwością więc można je poddać recyklingowi. To szansa na lepsze życie dla nas, a także dla przyszłych pokoleń - zazna-czająprzedstawiciele FAKRO. I przypominają, że np. profile ościeżnicy wykonane są aż w 63 proc. z surowca powtórnie itós*4 Ą FAKRO już od ponad 30 lat tworzy okna nowoczesne, takie, które gwarantują bezpieczeństwo przetworzonego, a w produkcji okien aluminiowo-tworzywo-wych wykorzystanie komponentów z recyklingu ma ogromny wpływna ograniczenie zużycia materiałów, a więc także ochronę środowiska. - Dzięki takim zabiegom możemy również zna- cząco zmniejszyć ilość odpadów, a tym samym przyczynić się do ograniczenia zapotrzebowa-niabranży budowlanej na paliwa kopalne np. ropę naftową. A co z pozostałymi materiałami wykorzystywanymi do pro-dukcji okien FVC? Szkło, alumi- nium, elementy stalowe - te mogą być poddawane recyklingowi nawet w 100 proc. Ekologiczne i bezpieczne FAKRO już od ponad 30 lat tworzy okna nowoczesne, a więc takie, które gwarantują bezpie- czeństwo i spokój na lata. To przez nie dociera do domu naturalne światło, co oczywiście wpływa na komfort i zdrowie mieszkańców oraz zapobiega stratom ciepła, przyczyniając się jednocześnie do znacznych oszczędności w ogrzewaniu. Wyposażone są w trzyszy-bowe pakiety podnoszące ich energooszczędność, a montowane wraz z kołnierzem Thermo zyskują o nawet 15 proc. lepszy współczynnik przenikania ciepła. Przy obecnych wymogach budowlanych są oknami, które znajdują uznanie w oczach architektów i inwestorów oraz klientów, którzy cenią sobie oszczędności w portfelu. Okna FVC doskonale sprawdzają się zarówno w sypialni, pokoju dziecięcym, jak również w pomieszczeniach o podwyższonej wilgotności, np. kuchniach i łazienkach. Mogą zostać wyko-nanewklasycznęj bieli, aleteżbez najmniejszego problemu zamówimy oldeiny, które upodobnią je do naturalnego drewna (sosna, złoty dąb). Dostępne są także okna FVC o profilach w kolorze an- tracytu, tak chętnie wykorzystywanym w nowoczesnych stylizacjach wnętrz. A jak z trwałością? Wszystkie te okna są odporne na warunki atmosferyczne, nie pochłaniają wilgoci i nie wymagają malowania oraz częstychkonserwa-cji. Ich olbrzymim atutem jest też dożywotnia gwarancja szyb hartowanych na gradobicie! Okna aluminiowo-tworzy-wowe mają jeszcze jedną wielką zaletę. Idealnie dostosowane są do rynku termomodernizacji. Wymiana okien może więc odbyć się bez naruszenia szpalet, jest szybka i bez zbędnego nieporządku. Klimatyczne okna Wszyscy wiemy, żeklimatuima-gii domu nic tak nie tworzy, jak słońce przenikające przez okna. To dzięki nim nasze „gniazdko" jest nie tylko nowoczesne, eleganckie, ale również bezpieczne i ekologiczne. Wybierajmy więc świadomie. W ten sposób oszczędzamy czas, pieniądze i chronimy środowisko! REKLAMA 0010491345 WFAKRO ANTRACYTOWE OKNA DACHOWE Z nami możesz bezpiecznie planować swoją przyszłość i spełniać marzenia. Nasze okna dbają o środowisko, gdyż wytwarzamy je z surowców z recyklingu, a materiały użyte do ich produkcji mogą być ponownie przetworzone praktycznie w 100%. Okna PVC FAKRO to: - trwałość i spokój na lata - są odporne na wilgoć, - kolor dopasowany do nowoczesnych wnętrz - są dostępne w modnym kolorze ANTRACYT, - dbałość o środowisko - są wytwarzane z ekologicznego granulatu i można je ponownie przetworzyć. ŚRODA, 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA 07 MinimaHstyczne rynny - najmodniejsze na dachu Rynna kwadratowa, rynna irioyta, rynna bezokapowa, rynna za maskownicą -choć nazw wiele, to system jeden: GalecoBEZOKAPOWY. Tajemnice tego pionierskiego wskafi światowej systemu odoywa przed nami DAMIAN DYLEWSKI doradca tedmkzno-handlowyGaieco. -Rynna tojedenznajważnkj- szychełementówsystemu GćdecoHEZOKAPOWYL - To prawda. Jej zadaniem jest nie tylko odbiór wody, ale także przetransportowanie jej do pionu spustowego. Prostokątny profil, o polu przekroju 100 cm2, jest porównywalny z systemem półokrągłym, określanym mianem systemu przemysłowego, czyli 150 mm. To kompromis między przepustowością a estetyką. Wywinięcie przednie jest skierowane na zewnątrz, co umożliwia montaż maskownicy w taki sposób, aby nie było widoczne odkształcenie w miejscu występowania haka doczołowego. Sam profil rynny jest bardzo uniwersalny i możemy go zastosować aż do trzech systemów rynnowych: Galeco BEZOKAPOWY, Galeco STAL2 *;r "WHISPliili System rynnowy Galeco BEZOKAPOWY został wykorzystany w Polskiej Zagrodzie - według projektu BXB Studio Bogusław Barnaś. To jeden z najciekawszych polskich projektów architektonicznych z maskownicą oraz Galeco STAL2 bez maskownicy. -Jśakiezadaiiieclospełnienia ma hak doczołowy? - To element niezbędny do stabilnego osadzenia i wypo-ziomowania rynny. Hak doczołowy do maskownicy zapewnia stabilizację i trwałość montażu. Dzięki niemu z łatwością wypo-ziomujemy rynny, co jest niezwykle ważne dla zachowania estetyki (tylko w przypadku prawidłowego montażu maskownica będzie cieszyła nasze oczy). Jest to system uniwersalny, umożliwia bowiem mon- taż maskownicy doczołowej (do Galeco BEZOKAPOWY), atąkże podsufitkpwej (do Gałeco, STAL2). -Nie można też zapomnieć o specjalnym pasie podryimo-wym... - Do jego zadań należy „obróbka gzymsu" i zabezpieczenie elewaqi. Jest też swego rodzaju „parapetem" dla rynny. To element zabezpieczający i zamykający cały system od spodu. Jego głównym zadaniem jest wyłapanie kropel wody i bezpieczne wyprowadzenieich na zewnątrz poza lico elewacji. -Skoro system jest szczelny, to skąd biorą się owe krople? - Rynna jest oczywiście szczelna, nie unikniemy jed-nak kondensacji parywodnej. Kondensat, czyli wytrącanie skroplin, to nieodłączne zjawisko na skraju połączenia różnych elementów wystawionych na działanie warunków atmosferycznych. Aby skroplmy nie podciekały na elewację, przeciwdziała temu minimalna odległość kapinosa pasa podrynnowego względem lica elewacji. Zalecamy minimum 1,5-2 cm. -Maskownica... - ...to jedyny element systemu widoczny w pełnej krasie. Osadzana jest na wywinięciu rynny i mocowana - na zatrzask - na hakach. Poszczególne części na jej długości łączone są przez pióro-wpust. Gdy zostaną prawidłowo zamocowane, zapewnią odpowiednią wentylację przestrzeni między rynną a pasem podryn-nowym - niezbędną dla odparowania wspomnianych wcześniej skroplin kondensatu. -Q> wyróżnia Galeco BEZOKAPOWY od innych systemów? - Jego całkowita grubość wynosi tylko 16 cm! -To ważne? - Bardzo ważne. Każdy centymetr ma duże znaczenie. Na przykład przy murze o grubości 24 cm i murłacie 16 x 16 cm oraz dociepleniu 20 cm nie ma obawy, że będziemy zmuszeni przesuwać całość więźby, aby zmieścić system rynnowy wylicowany z elewacją. -Pion spustowy też ukryty jest wmurze. Nie grozi to powstaniem tzw mostków depłnych? - Nasz system został tak zaplanowany, aby maksymalnie zniwelować mostki cieplne, które generują rury spustowe montowane wewnątrz elewacji. Podam taki przykład. Zwykła rura spustowa o średnicy li cm (do tego po lem po obwodzie rury-x2 - dla zapewnienia przestrzeni wentylacyjnej oraz minimum 2 cm maskowania) wymaga wygospodarowania co najmniej 15 cm! To ogrom przestrzeni zabieranej na rzecz pustki powietrznej. W elewacjach o grubości dodeplenia 20 cm jest to prawie nie do zniwelowania. W ten sposób powstaje mostek termiczny li- niowy na całej długości pionu spustowego. -W Galeco BEZOKAPOWYM tak się nie dzieje? - Nie. Pod ten system przygotowaliśmy specjalną rurę spustową. Do 70 mm dorzucamy po l cm po jej obwodzie (x2) dla zapewnienia przestrzeni wentylacyjnej, a także minimum 2 cm na maskowanie. To 11 cm. W ten sposób zyskujemy aż 4 cm, co przy elewacji grubości 20 cm daje nam 9 cm na zastosowanie np. płyty PIR, która całkowicie wyeliminuje mostek cieplny albo w najgorszym przypadku zredukuje go do minimum. " -Pionspustowy.aby można byio go zamontować wełewa-c$L musi więc być bardzo szczelny? - To prawda. Dlatego rury spustowe muszę być bezszwowe, a to jest możliwe tylko wtedy, gdy wybierzemy jednorodne rury PVC. Ich łączenie na długości również musi być szczelne, to zaś zapewnia tylko kielichowa mufa z uszczelką. Widać więc, że system Galeco BEZOKAPOWY został opracowany z myślą o każdym aspekcie budowli. 00 \J GALECO syv< -rny * yrv Ov7< RYNNOWE W JEDNYM PALCU fi a ' u / yCALŁCO B V / A I (' l I w C i ,/ I J Wilfrt , L6 Ejf www yfilefpi 08 ŚRODA. 25 MAJA 2022 GŁOS DZIENNIK POMORZA Airmax 3. generacji - najwyższa wydajność i ponadczasowy design Airmax3 to najnowsza generacja powietrznych pomp ciepła do nowych i modernizowanych budynków. Nowy Aiimax3 łączy zaawansowaną technologię i wyjątkową wydajność z ponadczasowym designem i klasyczną formą. To najbardziej ekologiczna w historii pompa ciepła do c.o. Gal-met. Już podczas pierwszej prezentacji w Polsce została nagrodzona Medalem Targów ENEX 2022oraz Złotym Medalem Międzynarodowych Targów Poznańskich INSTALACJE2022. To wyjątkowo udana premiera Galmet. Ekologia i wydajność Airmax 3. generacji to ekologia, wydajność i komfort na niespotykanym dotąd poziomie zarówno w zakresie ogrzewania, jakichłodzenia budynku. Tonowy bezpieczny czynnik chłodniczy. To przede wszystkim najnowocześniejsze sprężarki spiralne sterowane inwerterowo z wysoką sprawnością i dużą równomiernością pracy w sze- rokim zakresie. Zapewniające optymalne dopasowanie mocy pompy ciepła do zapotrzebowania budynku. Ekologia w nowej pompie ciepła Galmet to nie tylko czynnik chłodniczy bezpieczny dla środowiska o GWP, ale również niskie zapotrzebowanie pompy ciepła na energię przekładające się na niskie koszty użytkowania. Łącząc wydajną sprężarkę inwerterową i naturalny czynnik R290 inżynierowie Galmet stworzyli pompę ciepła znacznie wydajniejszą od jej poprzedniej wersji. O stabilnych, wysokich parametrach pracy i rekordowej wydajności COP=5,2 (Air-max312GT, 14GT dla A7W35). O wysokiej maksymalnej temperaturze zasilania obiegu grzewczego niemal 70°C. O jakości potwierdzonej najwyższą klasą energetyczną A+++ (A7W35). Jeszcze lepsza pompa ciepła! Projektując pompę ciepła, która ma zasilać najbardziej wymagające instalacje z ogrzewaniem grzejnikowym, ale też mieszanym i podłogowym, inżynierowie Galmet stanęli przed trud- •J#' ' nym zadaniem opracowanią • i Blflf ,912 pompy ciepła, która połączy jeszcze większą dbałość o ekologię, wyjątkową wydajność oraz będzie prosta w montażu. Nowy Airmax taki właśnie jest. Długie miesiące badań w ekstremalnych warunkach w komorze chłodniczej w laboratorium Galmet oraz wiele lat doświadczeń dały rozwiązanie 0 wyjątkowych parametrach 1 funkcjonalności. Powietrzna pompa ciepła Airmax3 to również nowa konstrukcja obudowy i nowe wy- miary. O 23% niższa jednostka zewnętrzna (Airriiax3 12GT) ułatwia montaż także pod oknem. Moc inteligentnie dopasowywana Nowy Airmax3 stanowi wydajne, ekologiczne i proste w montażu rozwiązanie, które będzie można stosować w nowych energooszczędnych instalacjach, ale przede wszystkim w modernizowanych budynkach z instalacjami grzejnikowymi. Airmax3to: ► Moc inteligentnie dopasowana do domów energooszczędnych i modernizowanych. ► System rewers - 3 funkcje w 1 - ogrzewanie i chłodzenie budynku, grzanie wody użytkowej. »> COP = 5.2 (Airmax312GT, 14GT - A7W35). ► Ekologiczny czynnik chłodniczy R290. ► Wysoka temperatura wody na zasilaniu. Wydajna inwerterową sprężarka spiralna - płynna modulacja mocy w szerokim zakresie. p- Szybka instalacja - pompa ciepła monoblok z szafą hydrauliczną Onebox lub modułem Gbox. ► Maksymalne dotacje w programie Czyste Powietrze oraz Moje Ciepło dzięki klasie energetycznej A+++ (A7W35), A++ (A7W55) i certyfikowanym badaniom w akredytowanym europejskim laboratorium. ^ Opracowana i produkowana w Polsce pompa ciepła. Zyskaj więcej! Wyjątkowe parametry i jakość nowej pompy ciepła Galmet potwierdza certyfikat wydany przez akredytowane laboratorium, co jest wyjątkiem wśród polskich producentów pomp ciepła. Powietrzna pompa ciepła Airmax3 jest najlepszym dowo-demnato, że doskonałe technologicznie, trwałe i oszczędne urządzenia renomowanej marki mogą być źródłem „zielonej" i taniej energii w naszych domach. Tym bardziej że na ich zakup i instalację można otrzymać dofinansowanie w programach wsparcia ekologicznych urządzeń grzewczych np. w Programie Czyste Powietrze lub Moje Ciepło. Szczegółowych informacji w zakresie doboru, instalacji i użytkowania pomp ciepła udzielają inżynierowie z Krajowego Centrum Doradztwa Techniki Grzewczej Galmet pod adresem: pompyciepla@galmetxom.pl lub nr teL774034560 ZŁOTV ^ AA6DRL Cl 2022 Galmet energia odnawialna NAJNOWSZA GENERACJA POWIETRZNYCH POMP CIEPŁA ł«AIRMAX3 5-14GT Airmax3 - najnowsza generacja powietrznych pomp Ciepła do nowych i modernizowanych budynków. Nowy Airmax? łączy zaawansowaną technologię i wyjątkową wydajność z ponadczasowym designem i klasyczną formą. Airmax 3. generacji to ekologia, wydajność oraz komfort na niespotykanym dotąd poziomie zarówno w zakresie ogrzewania jak i chłodzenia budynku. Produkujemy w Polsce www.galmet.com.pl