DZIENNIK POMORZA stron Słupsk W ciąży uciekła z ostrzeliwanego Charkowa. Urodziła w Słupsku synka str. 2 Być niczym Al Capone. O tym, jak polska mafia rządziła Chicago str. 9 POD PARAGRAFEM FOT. SZPITAL SŁUPSK Czwartek 9.06.2022 Nr 133 (4681) Nakład: 8.970 egz. www.gp24.pl Cena 3,50 zł (w tym 8% VAT) śmierci dziecka w bytowskim Szpitalu przeniesione do Słupska str. 3 Kraj/światUnia Europejska o KPO i praworządności w Polsce str. 6 Powiat słupski Niezwyczajny senior z gminy Kępice z nagrodą marszałka str. 4 Nr ISSN 0137-9526 Nr indeksu 348-570 23 9 7 70 1 3 7"952 04 6" Dziś specjalny dodatek z okazji 40. rocznicy powstania Solidarności Walczącej INSTYTUT PAMIĘCI NARODOWEJ 16 NAJODWAŻNIEJSI Z ODWAŻNYCH dzielni, pryncypialni, znakomicie zakonspirowani demonstracje, spektakularne akcje, dorobek programowy SŁUPSK Strzelali z wiatrówki Trafili w samochód, budynek firmowy i mieszkanie str. 3 Spojrzenie w przyszłość. Praca po szkole Centrum Edukacji Pracy Młodzieży w Słupsku zorganizowało Targi Edukacji i Pracy. Uczniowie słupskich szkół mogli zapoznać się z ofertą pracodawców z regionu str. 4 OCH RONA ZDROWIA PROBLEM PRZED WYBORAMI BURMISTRZA Szpital w Miastku ma blokadę konta Andrzej Gurba Samorząd Bank Gospodarstwa Krajowego nie przedłużył kredytu odnawialnego Szpitalowi Miejskiemu wMiastku. Co więcej, zamroził konto lecznicy, na które spływają pieniądze z kon-traktuzNFZ. Obecnie szpital nie ma pieniędzy także dla pracowników Taka informacja pojawiła się na konferencji prasowej trójki kandydatów na burmistrza Miastka: Aleksandra Szopy, Przemysława Pakuła i Alicji Świcy-Nieścierowcz. Można powiedzieć, że był to news w tle, bo kandydaci na konferencji przedstawiali zarzuty (głównie Aleksander Szopa) w stosunku do Renaty Kiempy, pełniącej obowiązki burmistrza Miastka. Oskarżali ją o wykorzystywanie stanowiska do prowadzenia kampanii wyborczej i zaapelowali o rezygnację z funkcji w związku z wyborami. Aleksander Szopa sugerował także niejasne powiązania między Renatą Kiempą (kiedy była prezesem szpitala) i firmą jednego z lekarzy. Część tych spraw była poruszana wcześniej, m.in. na komisji zdrowia. Pytał także o rozliczanie wysokich delegacji, kiedy prezesem szpitala była Kiempa. A co z zamrożonym kontem szpitala w Miastku? - Poprzednia prezes szpitala Alicja Łyżwińska nie dostarczyła dokumen- Od prawej: Alicja Świca-Nieścierowcz, Przemysław Pakuła i Aleksander Szopa - kandydaci w wyborach na burmistrza Miastka tów potrzebnych do odnowienia kredytu, między innnymi bilansu finansowego i wykonania planu naprawczego. Bank Gospodarstwa Krajowego odmówił więc dzisiaj prolongaty kredytu. Jednocześnie zamroził, jako swoje zabezpieczenie, nasze aktywa na koncie. To pieniądze z kontraktu z NFZ. Te pieniądze bank potrąci sobie jako spłatę kredytu. Obecnie szpital nie ma żadnych pieniędzy, aby regulować swoje zobowiązania. Nie będzie też wypłaty wynagrodzeń - mówi Renata Kiempa, pełniąca obowiązki burmistrza Miastka. Dodaje, że będą czynione starania, aby wyjść z tej bardzo trudnej sytuacji. Na dniach mają zostać wznowione rozmowy z bankiem i zostać zainicjowane inne działania. Dodajmy jeszcze, że na konferencji obecnych było kilkunastu pracowników szpitala oraz zwolennicy Renaty Kiempy, włącznie z członkami jej komitetu wyborczego. Część z nich cały czas przerywała wypowiedzi kandydatów na burmistrza, zarzucając im mówienie nieprawdy. ©® 2 • DRUGA STRONA Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 Zamów prenumeratę Głos Pomorza <5> 94 3401114 prenumerata.gdp@polskapress.pl prenumerata.gp24.pl Jutro w naszej gazecie PULS Zderzenie motocyklisty i rowerzysty na przejściu dla pieszych w Słupsku Grzegorz Hilarecki Z policji Na przejściu dla pieszych na ul. Sobieskiego motocyklista potrącił rowerzysty wow Ten dnigiprawdopbdóbnfe przejeżdżał przez przejście, na którym nie ma przejazdu dla rowerów. We wtorek (7 czerwca) około godziny 14 policjanci z Komendy Miejskiej Policji w Słupsku otrzymali zgłoszenie o zdarzeniu drogowym, do jakiego doszło w Słupsku na ul. Sobieskiego. Jak nas poinformował sierż. szt. Jakub Bagiński, oficer prasowy Komendy Miejskiej Policji w Słupsku, pracujący na miejscu policjanci ustalili wstępnie, że 15-letni rowerzysta wjechał na przejście dla pieszych wprost pod jadący w kierunku ul. Szczecińskiej motocykl marki Honda, którym kierował 49-letni mężczyzna. Na wspomnianym przejściu dla pieszych nie ma wyznaczonego przejazdu dla rowerzystów. Będzie bieg i powitanie lata z Ekonomikiem Wojciech Frelichowski Słupsk W sobotę i niedzielę (11 i 12 czerwca) na dwie imprezy zaprasza Zespół Szkół Ekonomicznych w Słupsku. Najpierw na bieg. adzień później na letni piknik. Bieg z Ekonomikiem" to zawody, które odbędą się w sobotę, 11 czerwca. Impreza została zgłoszona do Słupskiego Budżetu Obywatelskiego i otrzymał finansowanie z tych środków. W ubiegłym roku mieszkańcy w głosowaniu wybrali to zadanie, jako jedno z zadań społecznych oddając na nie 1596 głosów. Zawody są darmowe. Odbędą się w godz. od 9 do 12.30. Uczestnicy biegu będą mieli do pokonania pięciokilome-trową trasę prowadzącą ścieżkami Lasku Północnego. Start •Polska buduje system obronny, który ma skutecznie zniechęcić do ataku na nasz kraj •Patrycja Markowska mówi o swoim śpiewaniu W wyniku tego zdarzenia obaj uczestnicy zostali z urazami kończyn przetransportowani na Szpitalny Oddział Ratunkowy Wojewódzkiego Szpitala specjalistycznego w Słup-sku.Eadańie alkomatem wykazało, że byli trzeźwi. Na miejscu tego wypadku policyjne czynności prowadziła grupa dochodzeniowo-śledcza, która wykonała oględziny miejsca oraz pojazdów. Sporządzona przez funkcjonariuszy dokumentacja posłuży do ustalenia dokładnych okoliczności oraz przyczyn tego zdarzenia. - Apelujemy o zachowanie ostrożności na drodze. Przepisy ruchu drogowego zabraniają jazdy na rowerze wzdłuż po przejściu dla pieszych. Rowerzysta w konfrontacji z innym pojazdem może odnieść poważne obrażenia, a w niektórych sytuacjach nawet śmierć -apeluje Jakub Bagiński. Zgodnie z przepisami rowerzysta może przejechać ulicę w poprzek na wyznaczonym przejeździe dla rowerów. ©® i meta zlokalizowane są na stadionie 650-lecia przy ulicy Ma-dalińskiego w Słupsku. Aby uczestniczyć w „Biegu z Ekonomikiem" należy znosić swój akces na stronę internetowej Zespołu Szkół Ekonomicznych (https://ekono-mik.slupsk.pl). Drugą możliwością jest zalogowanie się poprzez stronę: domtel-sport.pl. Dzień później, w niedzielę 12 czerwca, Ekonomik zaprasza do swojej siedziby przy ul. Sobieskiego 3. Od godz. 10 do 14 trwać tam będzie piknik „Powitanie lata z Ekonomikiem". W programie m.in. pokazy taneczne i nauka tańca, pokaz i nauka sztuk walki, zajęcia fitness, karaoke, stanowiska kreatywne i edukacyjne, dmu-chańce, bańki mydlane, konkursy, gry i zabawy dla dzieci. Przewidziano atrakcyjne nagrody, jak rower i hulajnogi. ©® DYŻURNY GP Na naszych Czytelników czekamy w redakcji „Głosu Pomorza" w Słupsku przy ulicy Pobożnego 19 oraz pod numerem telefonu 510026919 Bogumiła Rzeczkowska KALENDARIUM 9 CZERWCA 1984 Marian Woronin ustanowił w trakcie Memoriału Janusza Kusocińskiego rekord Europy w biegu na 100 m (10,00 s). 1997 Podczas mszy św. w Krośnie Jan Paweł II kanonizował Jana z Dukli, XV-wiecznego-pustelnika, franciszkanina, pod koniec życia w surowszej gałęzi zakonu: bernardynach. W1733 r. papież Klemens XII ogłosił go błogosławionym. Od 1948 r. toczył się proces kanonizacyjny. 2006 Sejm RP przyjął ustawy powołujące Centralne Biuro An-tykorupcyjne i Służbę Kontrwywiadu Wojskowego. LOTTO 07.06.2022, GODZ. 21.50 Lotto: 4,12,27,28,31,39; Lotto ; PhlS: 2,4,5,10,12,16; Mułti ] Mlllti: 10,13,14,16,20,23,30,35, 36,39,42,44,47,52,53,55,64, 65,68,73 plus 55; Ekstra Pensja: 8,18,29,30,35+3; Ekstra Premia: 6,12,29,31,32+1; Mini Lotto: 4,7, 12,20,33; Kaskada: 2,3,4,5,6,8, 15,16,18,21,22,24; Super Szansa: 0,8,2,8,7,7,3 0&0CL2022, OODZ.14 Mufti Mułti: 4,7,9,11,12,13,17, 19,25,34,36,48,55,64,69,71,74, 75,76,80 plus 11; Kaskada: 3,4,7, 8,10,11,12,13,15,18,22,24; Super Szansa: 7,3,4,9,8,4,8 WALUTY 08.06*22 USD EUR CHF GBP 4,2904 (-) 4,5817 (-) 4,3834 (-) 5,3719 (+) (+) wzrost ceny w stosunku do notowania poprzedniego, (-)spadekcenywstosunku do notowania poprzedniego, (0) bez zmian Margerita w ciąży uciekła z ostrzeliwanego Charkowa. Urodziła w Słupsku synka Pani Margerita z synem i personel szpitala z wyprawką Grzegorz Hilarecki Słupsk Piękny gest położnych i lekarzy ze słupskiego szpitala. Obdarowali wyprawką dla synka Margeritę, uchodź-czynię z Charkowa, która do nas trafiła w ciąży, a teraz urodziła. - Wśród naszego zespołu zebraliśmy kilka kartonów pieluch, chusteczeki środkówpielęgna-cyjnych dla mamy z Ukrainy. To rzeczy, które pomogą jej w opiece nad maluszkiem na samym początku. Zdajemy sobie sprawę jak trudno jest uchodźcom po przyjeździe do obcego kraju, a tym bardziej z jakimi problemami musi borykać się młoda mama - mówi Małgorzata Czyczyn-Egird, pielęgniarka oddziałowa z Oddziału Ginekologiczno-Położniczego Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Słupsku. Pani Margerita miesiąc temu, w ósmym miesiącu ciąży, z dwójką starszych dzieci i mamą wyjechała z bombardowanego Charkowa. Nie wiedziała dokąd jedzie. Trafiła do Siemianic, gdzie zaopiekowała się nimi Polka. -Teraz już jesteśmy spokojni, choć tęsknimy za domem i bliskimi. Najważniejsze, że synek urodził się wbezpiecz-nym miejscu i starsze dzieci nie są przerażone każdym dniem, nie muszą chować się w schronach - mówi. - Bardzo dziękuję personelowi szpitala za pomoc, opiekę i wszystkie te rzeczy. Nie spodziewałam się takiego wsparcia - mówiła wzruszona kobieta. Z postawy personelu dumny jest zarząd słupskiego szpitala. - Nasi lekarze przyjęli już ponad 1000 uchodźców. W Słupsku narodziło się ośmioro uchodźczych dzieci. To ważne, że nie stajemy się obojętni na to co przechodzą nasi sąsiedzi z Ukrainy i że nasz zespół ma wciąż otwarte serca - mówią prezes szpitala Andrzej Sapiński i wiceprezes Anetta Barna-Feszak. Położne i lekarze z Oddziału Położniczo-Ginekologicznego słupskiego szpitala taką samą pomoc ofiarowywali innym kobietom, które uciekły w ciąży z Ukrainy z powodu wojny i rodziły w Słupsku. Inne panie jednak pomocy odmawiały. -Ja się z tym stykam, to skromność. Niektórzy, choć są w ciężkiej sytuacji, odmawiają. Wojna to co przeżyli w jej czasie jednak odciska na ludziach piętno. My jednak dwóm młodym matkom, które w Słupsku rodziły pomagaliśmy. Szybko, sprawnie, gdy tylko okazało się, że rzeczy dla dziecka potrzebne są, je zorganizowaliśmy. Sam z córką całą wyprawkę zawieźliśmy, córka nawet swoje rzeczy dodała. A jak wielka była z tego radość -mówi Dariusz Cylupa, prezes słupskiego oddziału Związku Ukraińców w Polsce. - Młoda mama dostała wszystko dla urodzonego dziecka, ale mieliśmy też prezent-zabawkę, dla jej starszego synka. On nie mógł w to uwierzyć, kilka razy pytał, czy to dla niego. Trzeba było zobaczyć jego oczy, by wiedzieć, jak był wdzięczny. Z drugiej strony, też Polacy, którzy przynoszą do nas dary, jedzenie, czasami wcale nie są majętni. Ale chcą pomóc - to też bardzo cieszy. Przy cerkwi przy ul. Jaracza w Słupsku w siedzibie Związku Ukraińców w Polsce wciąż są zbierane rzeczy dla uchodźców. Jeśli ktoś chce pomóc, to może tam się zgłosić. ©® Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 3 REGION SŁUPSK Targi Edukacji i Pracy Centrum Edukacji Prac/ Młodzieży w Słupsku zorganizowało Targi Edukacji i Pracy. Uczniowie słupskich szkół mogli zapoznać się z ofertą pracodawców z regionu. Str. 4 SŁUPSK Powstała nowa galeria Galeria P25 - tak nazywa się nowe miejsce prezentacji sztuki, które powstało w Słupsku. Obiekt mieści się w nowym budynku Liceum Sztuk Plastycznych im. S.I. Witkiewicza. Str. 14 Śledztwo w sprawie śmierci dziecka w bytowskim szpitalu przekazane do Słupska Maria Sowisło Z prokuratury Prokuratura Okręgowa w Słupsku wszczęła śledztwo w sprawie nieumyślnego spowodowania śmierci noworodka, do jakiej doszło w sierpniu ubiegłego roku w bytowskim szpitalu. Co ważne, początkowo dochodzenie prowadziła Prokuratura Rejonowa w Bytowie w sprawie narażenia ciężarnej kobiety na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia. Dodatkowym wątkiem było fałszowanie dokumentacji medycznej. O sprawie pisaliśmy przed rokiem. Dotyczy zdarzeń z 3 sierpnia 2021 r. Do Szpitala Powiatu Bytowskiego przywieziona została karetką kobieta w ciąży. Jak wynika z relacji jej oraz ojca dziecka, zaczęła rodzić. Już w bytowskiej lecznicy dziecko zmarło. Zdaniem rodziców, przyczynili się do tego lekarze. Medycy z kolei utrzymują, że maluszek urodził się martwy. Biegli jako przyczynę śmierci wskazali ostre wewnątrzmaciczne niedotlenienie okołoporodowe. Wyniki sekcji zwłok przekazał w styczniu 2022 r. ojciec dziecka, Przemysław Strzelec. - W wynikach sekcji zwłok jest również zapis, że dziecko "A* Początkowo dochodzenie dotyczyło narażenia matki na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia było dobrze rozwinięte. Miało prawidłowo rozwinięte organy wewnętrzne. Przyczyną ostrego wewnątrzmacicznego niedotlenienia okołoporodowego mogło być na przykład pęknięcie macicy podczas badania, jakie wykonała, podczas przyjmowania do szpitala mojej partnerki, położna. Do dróg rodnych włożyła jej rękę i nacisnęła brzuch -mówił wówczas Przemysław Strzelec. Do stycznia 2022 r. dochodzenie wtej sprawie prowadziła Prokuratura Rejonowa w Bytowie. - Po zapoznaniu się z całością zgromadzonej dokumentacji, prokurator okręgowy postanowił wszcząć śledztwo, ponie- waż istnieje podejrzenie, że mogło dojść do ewentualnego nieumyślnego spowodowania śmierci dziecka poprzez sprawowanie nieodpowiedniej opieki medycznej nad matką i dzieckiem. Śledztwo zostało wszczęte 13 maja. W tym samym postanowieniu prokurator przyjął drugi zakres śledztwa dotyczący przedstawienia fałszywej opinii sądowo-lekar-skiej z sekcji zwłok - wyjaśnia rzecznik prasowy Prokuratury Okręgowej w Słupsku Paweł Wnuk. Dodaje, że przesłuchani zostaną kolejni świadkowie, a na koniec będzie konieczne pozyskanie opinii biegłego z zakresu ginekologii i położnictwa. ©® Chcesz zostać wyszkolonym OPERATOREM MASZYN PRODUKCYJNYCH wyśiy cv Jeśli jesteś zainteresowany rozwojem zawodowym jako operator maszyn produkcyjnych, a nie masz doświadczenia, koniecznie wyślij CV - wszystkiego Cię nauczymy. OFERUJEMY: • umowę o pracę od początku współpracy • stabilność i bezpieczeństwo zawodowe • bezpieczne i higieniczne warunki pracy • stopniowe wdrożenie w zakres obowiązków • możliwość rozwoju i podnoszenia kwalifikacji zawodowych • atrakcyjne warunki zatrudnienia z wysoką podstawą OCZEKUJEMY: • chęci związania się z firmą na dłużej • zaangażowania przy wdrażaniu w zakres obowiązków • chęci do nauki nowych rzeczy • mile widziane, ale niekonieczne doświadczenie w firmach produkcyjnych przy obsłudze maszyn • mile widziane zainteresowania techniczne związane z budową i obsługą maszyn CV prosimy wysyłać na adres e-mail: rekrutacja@pomorzanka.pl Chcesz dowiedzieć się więcej, zadzwoń do nas n 722 111 720, 531 072 408 Strzelali z wiatrówki. Trafili w auto, budynek i mieszkanie Grzegorz Hilarecki Słupsk Słupscy policjanci zatrzymali dwóch mężczyzn w wieku 19 i 22 lat któizy ostrzelali z wiatrówki budynek jednej z firm. mieszkanie prywatne oraz zaparko-wany pojazd w rejonie uL Orzeszkowej w Słupsku. W miniony poniedziałek około godziny 14.30 policjanci z Komendy Miejskiej Policji w Słupsku zostali poinformowani, że w Słupsku przy ul. Orzeszkowej dwóch nieznanych mężczyzn ostrzelało z broni budynek jednej z firm, zaparkowany pojazd tej firmy oraz jedno z mieszkań znajdujących się przy tej ulicy. Jak nas poinformował sierż. szt. Jakub Bagiński, oficer prasowy Komendy Miejskiej Policji w Słupsku, na miejsce od razu pojechały policyjne patrole. Mężczyżnibezpośredniopotym zdarzeniu wyrzucili broń i próbowali uciec. Prawidłowa reakcja świadków, którzy wskazali te osoby słuchaczom Szkoły Policji w Słupsku oraz wykładowcy z Zakładu Wyszkolenia Strzeleckiego, będących na terenie policyjnej strzelnicy doprowadziła Mężczyznom grozi kara do 3 lat pozbawienia wolności do zatrzymania i przekazania w ręce patrolu słupskiej policji, który wtymsamym czasie dojechał na miejsce zgłoszenia. W trakcie prowadzonych przez słupskich mundurowych czynności zatrzymani mężczyźni wskazali miejsce, w którym wyrzucili broń. Obaj zostali zatrzymani i przewiezieni na komendę, a pracę na miejscu tego zdarzenia rozpoczęli fiink-cjonariusze z grupy dochodzeniowo-śledczej, którzy zabezpieczyli broń i ślady, a także wykonali oględziny i dokumenta-cję fotograficzną ostrzelanych z wiatrówki miejsc. - Sytuacja ta pokazuje, jak ważnesąwiedzaiumiejętności, które słuchacze zdobywająpod-czas szkolenia w Szkole Policji w Słupsku. Dzięki szybkiej isku-tecznęj reakcji młodychpolicjan-tów oraz ich starszego kolegi zZakładuWyszkoleniaStrzelec-kiego dwaj słupszczanie w wieku 19 i 22 lat odpowiedzą za narażenie na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu innych osób oraz zniszczenie mienia. Grozi za to odpowiednio kara do 3 lat i do 5 lat więzienia - pod-sumowuje Jakub Bagiński, rzecznik słupskiej policji. ©® 4 • WYDARZENIA Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 Spojrzenie w przyszłość. Targi Edukacji i Kariery Wojciech Lesner Rynek pracy Centrum Edukacji Pracy Młodzieży w Słupsku zorganizowało Plenerowe Targi Pracy i Kariery. Przy uL Dunikowskiego uczniowie mogli zapoznać się z ofertą pracodawców z regionu. Centrum Edukacji Pracy Młodzieży w Słupsku działa przy Ochotniczym Hufcu Pracy. Na targi przybyli uczniowie ze słupskich szkół podstawowych, branżowych i liceów. Z zaproszenia skorzystały m.in. Szkoła Podstawowa nr l, Liceum Ogólnokształcące nr 4,Zespół Szkół Mechanicznych i Logistycznych czy Zespół Szkół Agrotechnicznych. 15 firm z regionu przedstawiło młodzieży możliwości zatrudnienia, jak i rozwoju ścieżki zawodowej. -Chcemy odczarować trochę ten mit Ochotniczych Hufców Pracy. Pokazać, że robimy rzeczy, które dotyczą rozwoju zawodowego, wspieramy młodzież, współpracujemy z lokalnym rynkiem pracy, czyli pracodawcami, którzy mają oferty pracy dla młodych ludzi, nie tylko oferty pracy stałej, ale też oferty pracy sezonowej, praktyk zawodowych, bo to jest bardzo ważne - mówiła dyrektorka Centrum Edukacji Pracy i Młodzieży w Słupsku, Agnieszka Bonda-renko. Targi były okazją dla starszych uczniów ze szkół ponadpodstawowych, by zapoznać się z ofertami pracy stałej, natomiast młodsi mogli posłuchać o pracy wakacyjnej, praktykach zawodowych i dowiedzieć się, jak rozpocząć karierę. -Celowaliśmy w takie firmy, które mogą zapewnić Targi Edukacji i Pracy odbywały się pod hasłem „Do kariery' zatrudnienie naszym uczestnikom, czyli młodzieży w konkretnych zawodach. Dużo młodzieży kończy w tym roku szkoły w zawodzie ślusarz,, monter maszyn i urządzeń, mechanik pojazdów samochodowych, lakiernik, elektromechanik, również fiyzjer, sprzedawca, więc staraliśmy się do- Targi były okazją dla starszych uczniów, by zapoznać się z ofertami pracy stałej. Młodsi mogli dowiedzieć się, jak rozpocząć karierę. brać ofertę pracodawców pod kątem młodzieży - dodaje dyrektorka Centrum. Oprócz pracodawców z regionu, na targi zaproszono również instytucje rynku pracy, czyli Wojewódzki Urząd Pracy w Gdańsku i Powiatowy Urząd Pracy w Słupsku. - Przyszliśmy tutaj promować oferty pracy, takie jest główne zamierzenie tych targów, natomiast ze swojej strony mamy różne instrumenty do zaproponowania młodym ludziom, którzy zarejestrują się do urzędu, m.in. bony na szkolenia, staże, bony zasiedle- niowe - mówił przedstawiciel PUP w Słupsku. Swoje stoiska otworzyły również 7. Brygada Obrony Wybrzeża czy Zakład Doskonalenia Zawodowego w Słupsku. - Osoby pełnoletnie mogą się do nas zgłosić, wtedy możemy im zaoferować bezpłatne szkolenia w ramach kursów zawodowych - koparko-ładowarki, suwnice, rusztowania, wózki jezdniowe, spawanie, oraz wiele, wiele innych. Mamy też kursy z obsługi intemetu -opowiadała przedstawicielka słupskiego Zakładu Doskonalenia Zawodowego. ©® SŁUPSK NA UPAŁY Od kilku dni w Słupsku stoją parasole wodne, które wyglądem przypominają uliczne lampy. Jedną z nich znaleźć można na ul. Wojska Polskiego, druga stoi na Starym Rynku. Wczoraj została przestawiona, bo przechodnie skarżyli się na jej niefortunne usytuowanie. Zakupione przez spółkę Wodociągi Słupsk parasole wodne mają wyglądem wkomponować się w małą architekturę miejską. Jak dowiadujemy się od Wodociągów, urządzenia posiadają czujniki temperatury, więc włączają się i wyłączają automatycznie. Będą działać do końca lata wraz ze znanymi wszystkim kurtynami wodnymi. (LES) Niezwyczajny senior z gminy Kępice z nagrodą marszałka województwa Wojciech Frelichowski Oklaski Zenon Słomski z Koizybia został laureatem konkursu „Pomorskie dla seniora" wpo-wiecie słupskim. Konkurs jest przedsięwzięciom organizowanym przez Marszałka Województwa Pomorskiego. Celem konkursu „Pomorskie dla seniora" jest wyróżnienie osoby w wieku emerytalnym, pracodawcy, a także osób podejmujących szczególnie wartościowe i skuteczne inicjatywy na rzecz seniorów oraz upowszechnianie działalności seniorów i polityki senioralnej w województwie pomorskim. W tegorocznej edycji konkursu w powiecie słupskim wyróżnienie otrzymał Zenon Słomski z Korzybia w gminie Kępice, działacz sportowy i propagator aktywnego stylu życia. Pan Zenon jest pomysłodawcą m.in. Biegu im. Elżbiety Garduły czy Wielkiego Morsowania - imprez, które regularnie odbywają się wKorzybiu. Jak informuje Urząd Miejski w Kępicach, Zenon Słomski imprezy sportowe wspieranie tylko swoją obecnością i zmysłem organizatorskim, ale czynnie bierze w nich udział. Za swoją działalność został nagrodzony tytułem Ambasadora Kępic. Nagrodę Zenonowi Słomskiemu wręczyła podczas pikniku senioralnego w Obłężu Iwona Mielewczyk, radna Sejmiku Wojewódzkiego oraz Barbara Bałka, pełnomocnik Marszałka Województwa Pomorskiego ds. polityki senioralnej, która podkreśliła zaangażowanie pana Zenona w życie społeczne i sportowe regionu. -Jestem zaszczycony tym wyróżnieniem Dziękuję wszystkim, którzy przez te wszystkie lata wspierali mnie i pomagali realizować te ważne przedsięwzięcia - mówił Zenon Słomski. -To wielkie wyróżnienie, z którego jesteśmy wszyscy dumni! Doceniając wieloletnie zaangażowanie naszego mieszkańca, składamy mu serdeczne gratulacje - mówiła Magdalena Majewska, burmistrz Kępic. Zenon Słomski jest kolejnym seniorem z gminy Kępice, który otrzymał od marszałka tytuł „Niezwyczajny Senior". W ubiegłym roku laureatem został Stanisław Grześkowiak. ©® Iwona Mielewczyk, radna Sejmiku Wojewódzkiego (z prawej) oraz Barbara Bałka, pełnomocnik Marszałka Województwa Pomorskiego ds. polityki senioralnej wręczają nagrodę Zenonowi Słomskiemu __0010533533 Pani Elżbiecie Mey-Wysockiej Dyrektor Szkoły Podstawowej nr 3 w Ustce wyrazy współczucia i słowa otuchy z powodu śmierci Mamy przekazują Burmistrz Miasta Jacek Maniszewski, Przewodnicząca Rady Miasta Lena Iwan-Kucia oraz radni i pracownicy Urzędu Miasta Ustka 0010532566 Z głębokim żalem żegnamy Emilię Klimowicz-Żuralską emerytowanego lekarza chorób wewnętrznych. Wyrazy szczerego współczucia Rodzinie i Bliskim składają lekarze z Delegatury Słupskiej Okręgowej Izby Lekarskiej w Gdańsku Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 MATERIAŁ INFORMACYJNY • 5 MATERIAŁ INFORMACYJNY POLSKIEJ ORGANIZACJI TURYSTYCZNEJ. Mobilne Centrum Edukacji Turystyczna Szkoła znowu w drodze Już po raz drugi Polska Organizacja Turystyczna uruchomiła Mobilne Centrum Edukacji, które odwiedzi kolejne miejscowości i uczniów w całym kraju. Mobilne Centrum Edukacji Turystyczna Szkoła (MCETS) to projekt edukacyjny Polskiej Organizacji Turystycznej. Skierowany jest do dzieci, młodzieży, nauczycieli, a pośrednio także rodziców. Ma na celu zachęcić do podróżowania po Polsce i poznawania najróżniejszych zakątków kraju, na których zwiedzanie można przeznaczyć także środki z Polskiego Bonu Turystycznego. Projekt został uruchomiony w 2021 r. i podczas zeszłorocznej trasy MCETS odwiedziło blisko 100 szkół i 14 tysięcy uczniów z całego kraju. W tym roku Turystyczna Szkoła wyruszyła w drogę po raz kolejny.W czerwcu zawita do pięciu miejscowości w trzech województwach: pomorskim, kujawsko-pomorskim oraz mazowieckim. Na początku odwiedzi Suchy Dąb i Słupsk, a następnie Sztynwag oraz Jastrząb i Głowaczów. W drodze będzie także przez całe wakacje, w czasie których będzie gościć na wydarzeniach współorganizowanych przez Polską Organizację Turystyczną, a jesienią wraz z uczniami powróci do szkół. Dzieci, które odwiedzą MCETS będą mogły skorzystać z nowoczesnych aplikacji, gier i quizów z wykorzystaniem humanoidalnego robota, symulatorów, a także doświadczeń opartych na wirtualnej i rozszerzonej rzeczywistości, zgromadzonych w 5 interaktywnych strefach na blisko 300 mkw. Powierzchni. Nie zabraknie również tradycyjnych gier i zabaw. Wszystko to ma na celu zapoznanie dzieci z atrakcjami turystycznymi Polski, zachęcenie do aktywności turystycznej i bezpiecznego podróżowania. Innowacyjne narzędzia edukacji mogą służyć wzbogaceniu programu nauczania i uzupełnieniu podstawy programowej różnych przedmiotów szkolnych, takich jak geografia, przyroda czy historia. Najmłodsi będą mieli także możliwość testowania sprzętu rekreacyjnego oraz nauczenia się obsługi sprzętu nawigacyjnego. W strefie przygotowanej przez partnera projektu Górskie Ochotnicze Pogotowie Ratownicze ratownicy zapoznają młodych turystów z zasadami zachowania w górach i udzielania pierwszej pomocy. - W ubiegłym roku Mobilne Centrum Edukacji Turystyczna Szkoła spotkało się z bardzo ciepłym przyjęciem wśród dzieci, ich rodziców i nauczycieli, którzy licznie odwiedzali wszystkie strefy MCETS. Chcemy pokazywać najmłodszym, jak wiele walorów i atrakcji ma do zaoferowania Polska, często dostępnych na wyciągnięcie ręki, bardzo blisko ich miejsca zamieszkania, a rodziców wspierać w pokazywaniu dzieciom świata i uświadamiać, że za wycieczki, nawet te jednodniowe, mogą płacić Polskim Bonem Turystycznym, jeśli jeszcze nie zdążyli go wykorzystać. W tym roku w ramach MCETS jeszcze mocniej stawiamy na eduka- cję dotyczącą bezpieczeństwa turystycznego w trakcie krajowych podróży. Przeprowadzone po I edycji projektu badania wykazały, że największą popularnością wśród uczestników cieszyła się właśnie Strefa Bezpieczeństwa przygotowana przez GOPR - mówi Anna Salamończyk-Mochel, wiceprezes Polskiej Organizacji Turystycznej. Projekt jest połączeniem możliwości bezpośredniego doświadczania przez dzieci otaczającego ich środowiska z atrakcyjnymi, interdyscyplinarnymi pomocami dydaktycznymi dla uczniów, ich rodziców i nauczycieli. Częścią projektu jest strona internetowa, na której nauczyciele, rodzice, opiekunowie i same dzieciaki znajdą zestaw wyjątkowych rozwiązań, które do tej pory dostępne były jedynie dla odwiedzających Mobilną Strefę Edukacji podczas jej podróży po Polsce. Na stronie turystycznaszkola. gov.pl, która jest bezpłatnie dostępna dla wszystkich zainteresowanych, znajdują się quizy i aplikacje, dzięki którym dzieci mogą poznawać i zwiedzać Polskę i jej środowisko przyrodnicze, tradycje, zabytki kultury i historii oraz przeżywać prawdziwe sportowe emocje. Podczas zabawy dzieciom towarzyszy Pola - wirtualna bohaterka, która pomaga w rozwiązywaniu zadań, tłumaczy zasady bezpieczeństwa i dzieli się ciekawostkami o Polsce. Wśród aplikacji jest także teleturniej, w którym dzieci mogą rywalizować w 2 grupach. Po rozwiązaniu quizów i wpisaniu swojego imienia każdy uczestnik zabawy otrzymuje wirtualny dyplom. SOKOŁA © TURYSTYCZNA SZKOŁA Teleturniej Smok WawoUki DYPLOM 13 na 15 POLSKA ORGANIZACJA TURYSTYCZNA BON-1 TURYSTYCZNY 6 Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 POLSKA i ŚWIAT KRÓTKO PRAGA Czechy: Nie będzie lockdownu Czechy nie będą wprowadzać lockdownu wprzypadku wystąpienia jesienią kolejnej fali zachorowań na C0VID-19 - zapowiedział minister zdrowia Vlastimil Valek. Dodał, że czwarta dawka szczepionki przeciwko koronawirusowi będzie w Czechach dobrowolna ibezpłatna. Czeski minister zdrowia powiedział, że szczepienia czwartą dawką powinny rozpocząć się na przełomie sierpniai września, biorąc pod uwagę, że najwięcej zachorowań na C0VID-19 wystąpi wokresieod października TARNÓW do lutego. Według Valka, najważniejsze będzie zaszczepienie osób z grup ryzyka, czyli osób przewlekle chorych oraz wszystkich powyżej 55. roku życia. Szczepienie ma być bezpłatne. Szczepienia przeciwko C0VID-19 będą nadal dobrowolne, a przypadku wystąpienia kolejnej fali zachorowań, Czechy nie będą wprowadzać lockdownu ani żadnych ograniczeń dla osób niezaszczepionych. W podobnym kierunku zmierzają-według niego-rozmowy na szczeblu unijnym. (IAR) Spór o pomnik prezydenta Komitet Społeczny Budowy Pomnika Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego planuje na 18 czerwca odsłonięcie monumentu. Tymczasem prezydent Tarnowa Roman Ciepiela zapowiada wystąpienie do prokuratury, chcąc doprowadzić do wznowienia postępowania w sprawie lokalizacji dla monumentu. KAŁUSZYN Burmistrz zatrzymany przez CBA Prezes zakładu utylizacji odpadów w Siedlcach oraz samorządowiec i dwóch przedsiębior-ców zostali zatrzymani przez CBA. Śledztwo dotyczy nieprawidłowości w związku z organizacją postępowań przetargo-wych. Czynności w sprawie nadzoruje Prokuratura Okręgowa w Lublinie - Ośrodek Zamiejscowy w Białej Podlaskiej. Ustalenia śledczych wskazują na działanie podejrzanych w celu osiągnięcia korzyści majątkowych poprzez wejście w nieformalne porozumienia w związku z organizowanymi przetargami. To pierwsza realizacja warszawskiej Delegatury CBA i Prokuratury Okręgowej w Lublinie - Ośrodek Zamiejscowy w Białej Podlaskiej w tej sprawie. Małgorzata Puzyr STRASBOURG Przewodniczący Rady Najwyższej Ukrainy zaapelował do euro-posłów o jak najszybsze przyznanie Ukrainie statusu kandydata do Unii Europejskiej. Podczas wystąpienia w Parlamencie Europejskim wyraził nadzieję, że zgodzą się na to wszystkie kraje unijne w imię solidarności i wolności. Rusłan Stefanczuk podkreślił, że Ukraina jest gotowa strzec europejskich zasad i wartości, a sami Ukraińcy walczą o nie właśnie podczas wojny z Rosją. 99 Zróbmy wspólnie wszystko, aby nowa historia pisana krwią Ukraińców zyskała rozdział napisany zwykłym atramentem Rusłan Stefanczuk przewodniczący Rady Najwyższej Ukrainy Unia Europejska o KPO i praworządności w Polsce Lidia Lemaniak Bruksela Ursula von der Leyen podkreśla. że zatwierdzenie planu wiąże się w szczególności z wyraźnymi zobowiązaniami Polski w zakresie niezawisłości sądownictwa. - Zobowiązania te mają na celu spełnienie trzech elementów, które przedstawiłam wam na sesji plenarnej w październiku zeszłego roku. I przedstawiłam je ponownie, kiedy byłam w Warszawie w zeszłym tygodniu -wyjaśniła podczas debaty w Parlamencie Europejskim. Szefowa Komisji Europejskiej zaznaczyła, że chodzi o likwidację obecnej Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego oraz zastąpienie jej przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą. Dodała, że wszyscy sędziowie w Polsce, których dotyczą orzeczenia Izby Dyscyplinarnej, muszą mieć prawo do rozpatrzenia ich sprawy przez nową izbę wjasnym terminie i na podstawie nowego reżimu. 2 czerwca szefowa Komisji Europejskiej przebywała w Polsce w związku z zaakceptowaniem przez KE polskiego Krajowego Planu Odbudowy. Ursula von der Leyen spotkała się z prezydentem Andrzejem Dudą i premierem Mateuszem Mora-wieckim. - Nasze poparcie jest ważnym krokiem w kierunku wypłaty po- Szefowa KE zaznacza, że zatwierdzenie KPO dla Polski nie oznacza końca postępowań w sprawie praworządności nad 35 mld euro na rzecz Polski. Pieniądze będą wypłacane, kiedy reformy i inwestycje zostaną dokonane - mówiła Ursula von der Leyen. Podczas debaty w Parlamencie Europejskim dotyczącej polskiego Krajowego Planu Odbudowy, występujący w imieniu Europejskich Konserwatystów i Reformatorów (EKR) Ryszard Legutko ocenił że poziom absurdu wtej debacie „przekracza nawet najbardziej zaniżone standardy racjonalności". - Obecna debata jestnie tylko absurdalna, ale powiedziałbym, że jest niegodziwa. Zwracam się do posłów spoza Polski, któizytę debatę popierają: proszę państwa, przecież wy o Polsce nic nie wiecie. (...) Słyszałem też takie określenie, że Polska ma rząd autorytarny. (...) WPolscejesttysiąc razy więcej wolności niż w takim kraju jak Hiszpania, która jest rządzona przez niezwykle represywny i nieprzyjemny rząd. Zero wiedzy, kompletna ignorancja i tylko napędzanie się ideologiczną nienawiściąinabzdycze-niem - mówił prof. Ryszard Legutko. Europoseł PiS podkreślił, że „uderza go ten kłamliwy język, który tutaj pada". - Kiedy mówicie państwo o demokracji, to nie chodzi wam wcale o demokracje, tylko o tyranię jednej grupy. Kiedy mówicie o wartościach, to chodzi wam o zastraszanie i szantaż. Kiedy mówicie o praworządności, to chodzi o zdobycie dodatkowej pałki na przeciwników. Kiedy w roku2004Polska wchodziła do Unii Europejskiej nawet najwięksi przeciwnicy UE w moim kraju i poza nim nie wyobrażali sobie podobnej degeneracji-powiedział. Z kolei przedstawiciel prawicowej frakcji Tożsamośći Demokracja (ID) Nicolaus Fest wyraził KE wdzięczność za uwolnienie środków na Krajowy Plan Odbudowy Polski. -Jest to znak rozsądniejszego myślenia po stronie Komisji. Polska obroniła swoją suwerenność wobec zakusów Brukseli -stwierdził. Reprezentujący frakcję Europejskiej Partii Ludowej (EPL) wPE Sieg&ied Muresan zaznaczył, że fundusze unijne mogą popłynąć tylko wtedy, jeśli będą bezpieczne. -Nasza grupa nie będzie tolerować przekazania ani jednego euro z Funduszu Odbudowy i Odporności (RRF) do momentu, aż władze polskie nie wywiążą się z orzeczeń TSUE. Wtórowała mu przedstawicielka socjaldemokratów Iratxe Garda Perez. -Praworządność jest dla nas kwestią podstawową - podkreśliła. Głosowanie Parlamentu Europejskiego nad rezolucją dotyczącą KPO odbędzie się dziś. Fuzja PKN Orlen i Lotosu. „Idzie zgodnie z planem, teraz pozostaje kwestia decyzji Komisji Europejskiej" Maciej Badowski Warszawa -Żyjemy w bardzo trudnych czasach, gdzie bardzo trudno prowadzić biznes, zwłaszcza tak duży-na skalę międzynarodową - mówił podczas konferencji prasowej Daniel Obajtek. Prezes Zarządu PKN ORLEN jednocześnie zaznaczył, że „decyzje i ryzyka muszą być podejmowane", dlatego „fuzje i kierunek rozwoju będą kontynuowane". -W żadnym wypadku nie wycofamy się z żadnego kierunku, który obraliśmy, ponieważ uważam, że te kierunki są właściwe i pozwolą zbudować silny i stabilny koncern - zapowiedział. -Następny, bardzo ważny etap mamy za sobą - poinformował prezes koncernu. - Teraz pozostaje kwestia decyzji Komisji Europejskiej - dodał. Jak tłumaczył, „zostały wyja- śnione wszelkie wątpliwości". -Ta decyzja pojawi się w przeciągu paręnastu dni. Nie spodziewamy się w tym zakresie żadnej innej decyzji - mówił. -Ta kwestia została zamknięta przez całą Grupę PKN ORLEN, Grupę LOTOS oraz partnerów w warunkach zaradczych z Komisją Europejską i została przyjęta - wymieniał. - Doszliśmy do następnego etapu i jest to kwestia parytetu wymiany akcji. To pokazuje, że jesteśmy do tego procesu bardzo mocno zdeterminowani i pokazuje, że idziemy zgodnie z planem. - Jeżeli decyzja KE pojawi się w przeciągu paru dni, to chcemy ogłosić w czerwcu zwołanie walnego zgromadzenia i chcemy, żeby odbyło się ono na przełomie lipca i sierpnia - zapowiedział. Jednocześnie poinformował, że ten termin „w żadnym wypadku nie jest zagrożony". Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 ARTYKUŁ REKLAMOWY Wysiadają Ci kolana? BlOmagnesy „wyciągają" z nich ból! FizjoHIT z dobroczynnym polem magnetycznym już od 1. użycia zwalcza ból# obrzęk i łupanie w stawach W ZA O ZŁ Zwyrodnienie, przeciążenie, uraz mechaniczny-jest tyle przyczyn, dla których Twoje kolano „pyka" przy prostowaniu, boli w trakcie chodzenia, puchnie po bieganiu czy sztywnieje w bezruchu. Od teraz wszystkie te dolegliwości możesz zwalczyć jedną, ekspercką metodą, której bez problemu użyjesz w domu! Ulga nastąpi już po godzinie! Przyłącz się do Wielkiej Akcji Informacyjno-Refundacyjnej i sięgnij po darmowy ORTOstabilizator wykorzystujący regeneracyjną moc BlOmagnesów. Schodząc po schodach, czujesz ból i nieprzyjemne napięcie za kolanami. W kinie, po 20 minutach siedzenia, zaczyna Cię kłuć w nogach i już wiesz, że musisz je rozprostować. Kolana „rwą" Cię rano, po wielu godzinach leżenia lub wieczorem - po aktywnym dniu. Znasz te objawy? Mogą świadczyć o poważnym uszkodzeniu stawów! Nie pozwól, żeby uraz lub zwyrodnienie kolan zablokowały Ci możliwość swobodnego ruchu! Zwalcz dotkliwy ból i sztywnienie naturalnym polem magnetycznym. Przekonaj się, dlaczego europejscy eksperci USZKODZENIE KOLANA TO JEDEN Z NAJCZĘSTSZYCH URAZÓW ORTOPEDYCZNYCH Dzięki domowej magnetoterapii możesz: fizjoterapii polecają ortopedyczną opaskę magnetyczną na rwanie i łupanie w stawie kolanowym. Pomoc w regeneracji stawów zaczynalię od 1. założenia... Czy wiesz, że kolano to największy staw w naszym ciele? Jest też poddawany najsilniejszym przeciążeniom, a po 40. roku życia staje się szczególnie podatny na urazy! Ortopedzi są zgodni: bez sprawnych kolan nie da się normalnie funkcjonować! Chcesz spacerować, kucać i klękać bez bólu? Niepokoi Cię „trzaskanie" i przeskakiwanie kości przy zmianie pozycji? Sięgnij po wszechstronne rozwiązanie aktywujące naturalne samoleczenie w każdym elemencie stawu kolanowego: od główki, przez panewki, po łąkotki i więzadła. Nieważne, czy ból jest efektem świeżego nadwyrężenia, utrwalonego zwyrodnienia czy postępującego z wiekiem ścierania kości. Anatomicznie dopasowana opaska już od pierwszych sekund stabilizuje i odciąża chory staw. Emitowane przez nią pole magnetyczne pomaga z kolei „wygasić" stany zapalne, „rozmasować" zesztywniałe więzadła i aktywować produkcję „naoliwiającej" kości mazi stawowej. Efekt? Zesztywnienie i opuchlizna zaczynają szybko ustępować, a Ty możesz zginać i prostować kolana bez grymasu bólu na twarzy. Błyskawiczny ratunek, gdy wysiadają Ci kolana! Twórcy Akcji są zgodni: to nieprawda, że w dojrzałym wieku musisz pogodzić się z bólem w kolanach, biodrach czy w dole pleców. Dzięki nowoczesnej metodzie wspierającej staw kolanowy każdy polski senior ma szansę uwolnić się od bolesnego sztywnienia nóg. Dołącz do 79 865 osób, które z pomocą BlOmagnesów zregenerowały tkanki więzadeł oraz chrząstkę i z ulgą powróciły do ulubionych aktywności. Nie zaciskaj zębów. Zaciśnij opaskę na kolanie i zapomnij o bólu Chcesz zawstydzić młodszych znajomych swoją doskonałą formą? Zastosuj opaskę stabilizuj ą-co-magnetyczną przyspieszającą gojenie się mikrouszkodzeń chrząstki. BlOpole emitowane przez magnesy opaski naturalnie stymuluje chrząstkę do samood-nowy. Z kolei opracowana przez ekspertów konstrukcja opaski wspiera prawidłowe ułożenie stawu kolanowego i pomaga zapobiec rozwojowi kontuzji. „Zaprzyjaźnij się" z codziennym ruchem i częstą aktywnością Pionierska opaska emitująca pole magnetyczne pomaga uwolnić się od bólu i wzmocnić staw kolanowy podczas chodzenia, klękania czy nawet biegania. Polecam ją każdemu, kto nie chce, by łupanie w nogach dyktowało mu każdy krok. Maciej Wiąz, ekspert MedicReporters To jest HIT! „Kolano jak ! nowe już po 4 tygodniach! Z wiekiem stary uraz kolana zmienił się u mnie w pa-skudne zwyrodnienie, a co gorsza, ból zaczął „promieniować" na biodra i kręgosłup. Praktycznie nie byłam w stanie chodzić, a dzięki tej opasce znów ruszam się zwinnie i sprawnie. Bez strzelania w kościach. Dziękuję! Janina, 72 lata, Gdynia fizyczną. BlOmagnetyczna opaska pomoże Ci zrobić bezboleśnie nawet 10 tysięcy kroków dziennie! Im szybciej ją zastosujesz, tym bardziej zmniejszysz ryzyko unieruchomienia w fotelu! Nie tylko Twoje kolana Ci podziękują Stabilizacja i wsparcie stawu kolanowego to podstawowe funkcje tej opaski. Jednak dzięki nim odczujesz też ulgę w całym układzie ruchowym. Kiedy wzmocnione siłą BlOmagnesów kolana pracują prawidłowo, Twoje biodra i lędźwie uwalniają się od bolesnych przeciążeń. Nie wyobrażasz sobie życia bez codziennej dawki ruchu? A może właśnie chcesz ruszyć się wreszcie z fotela i zawalczyć o większą sprawność? Rewolucyjny wzmacniacz i stabilizator kolan w jednym pomoże Ci w tym już od 1. założenia! „Wymasuj" z kolan ból siłą magnetycznego BlOpola. W ramach Akcji Informacyjno--Refundacyjnej możesz zdobyć darmowy egzemplarz nowoczesnej ORTOopaski. KOMUNIKAT SPECJALNY Zadzwoń jak najszybciej-masz szansę otrzymać magnetyczny ORTOwzmacniacz nowej generacji ze 100% refundacją od producenta. Nie musisz dosyłać żadnych zaświadczeń. ZADZWOŃ TERAZ -PRODUKTY GRATIS CZEKAJĄ! BIOMAGNESOW + IDEALNA STABILIZACJA = PODWOJNA MOC WSPIERAJĄCA KOLANA Pierwsze 100 osób, które zadzwonią do 24.06.2022 r., otrzyma 100% REFUNDACJI OD PRODUCENTA 76 751 5125 pon. - pt. 08:00 - 20:00, sob. 08:00 - 20:00. Zwykłe połączenie lokalne bez dodatkowych opłat. 8 • PORADNIK Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 ZUS informuje: Jeszcze więcej osób może skorzystać z bonu turystycznego Irena Boguszewska irena.boguszewska@polskapress.pl Rodzice mogą skorzystać z Polskiego Bonu Turystycznego nawet jeśli wniosek o świadczenie500plus złożyli po 31 grudnia2021roku. Dotyczy to dzieci, które urodziły się w ostatnich miesiącach ubiegłego roku - od października do grudnia. 500 zł na dziecko Bon turystyczny to jednorazowe świadczenie w wysokości 500 zł na każde dziecko, (w przypadku dzieci z orzeczoną niepełnosprawnością 1000 zł). Przysługuje ono rodzicom, którzy mieli prawo do świadczenia wychowawczego 500 plus w momencie wejścia w życie przepisów o bonie, a także gdy nabyli je między 19 lipca2020 r. a 31 grudnia 2021 r. - Bonem turystycznym można zapłacić za pobyt w hotelu, pensjonacie czy gospodarstwie agroturystycznym, także za zorganizowany wypoczynek taki jak wyjazd dziecka na kolonię, obóz czy zieloną szkołę lub jednodniową wycieczkę bez noclegu, o ile obejmuje ona dwie usługi np. transport i zwiedzanie - mówi Karol Jagielski, regionalny rzecznik pra- sowy ZUS woj. zachodniopomorskiego. Lista podmiotów turystycznych, u których można zapłacić takim bonem, jest dostępna na stronie internetowej Polskiej Organizacji Turystycznej -www.pot.gov.pl. ZUS rozda 90 mln zł na poprawę bezpieczeństwa w pracy Irena Boguszewska irena.boguszewska@polskapress.pl Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozpoczął kolejny konkurs na dofinansowanie do projektów poprawiających warunki pracy. W tej edycji pula środków wynosi 90 min żŁ Wnioski, wyłącznie w formie elektronicznej będzie można składać tylko do 8 lipca 2022 r. Finansowanie działań, które zapobiegają wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym to jedno ustawowych zadań ZUS. Dofinansowane mogą być projekty, których celem jest poprawa bezpieczeństwa i higieny pracy, zmniejszenie zagrożenia wypadkami przy pracy lub chorobami zawodowymi oraz zredukowanie niekorzystnego oddziaływania czynników ryzyka na stanowiskach pracy. Minimalna kwota dofinansowania, o którą może ubiegać się wnioskodawca, wynosi 10 tys. zł. Maksymalne dofinansowanie projektu wynosi 80% jego szacowanej wartości, nie więcej jednak niż 299 tys. zł dla działań inwestycyjnych i 300 tys. zł dla inwestycyjno-dorad-czych. Środki te pochodzą z fiinduszu wypadkowego. Dofinansowane mogą być tylko inwestycje, które będą bezpośrednio ograniczać niekorzystne oddziaływania w miejscu pracy. Działania te muszą mieścić się w 27 wskazanych obszarach inwestycyjnych i 2 doradczych. Można zadbać o bezpieczeństwo instalacji technicznych, maszyn, urzą-, dzeń i miejsc pracy, kupić urządzenia chroniące przed hałasem i drganiami mechanicznymi oraz promieniowaniem elektromagnetycznym, zapewnić ochronę przed promieniowaniem optycznym i energią elektryczną czy sprzęt i urządzenia służące poprawie bezpieczeństwa pracy na wysokości oraz wiele innych. Pełna lista znajduje się w załączniku do Regulaminu Konkursu. Wnioski mogą składać płatnicy składek, którzy nie zalegają ze składkami i podatkami oraz nie znajdują się w stanie upadłości, pod zarządem komisarycznym, w toku likwidacji lub postępowania układowego. O® Dzięki płatnościom bonem turystycznym do pomorskiego sektora turystycznego trafiło do tej pory ponad 408 min złotych. Płatności otrzymało przeszło 5,6 tys. przedsiębiorców turystycznych i organizacji pożytku publicznego z Pomorza. Niektórzy rodzice mogą skorzystać z bonu nawet, jeśli złożyli wniosek o świadczenie wychowawcze po 31 grudnia 2021 roku. Rodzice mają trzy miesiące na złożenie wniosku o 500 plus od dnia urodzenia dziecka. Oznacza to, że jeśli złożyli wniosek na początku 2022 r., na dziecko urodzone w 2021 r., również skorzystają z bonu turystycznego. Aktywuj bon Rodzice, którzy do tej pory nie aktywowali bonów mogą to zrobić w każdej chwili. Aktywa-cja odbywa się na Platformie Usług Elektronicznych (PUE) ZUS. Wystarczy po wejściu . na swój profil uzupełnić dane kontaktowe. Co ważne, zakładka z bonem turystycznym znajduje się na PUE tego rodzica, który składał wniosek o 500 plus. Podczas transakcji rodzić otrzyma indywidualny kod, który potwierdza użycie Polskiego Bonu Turystycznego. Płatności przy użyciu bonu można wykonywać do końca września tego roku. W liczbach Dotychczas w Polsce aktywowano ponad 3,4 min bonów. Do przedsiębiorców turystycznych w ramach płatności bonami trafiło ponad 2,2 miliarda złotych. W Zachodniopomorskiem przedsiębiorcy odebrali niemal 494 tys. płatności bonem turystycznym na kwotę prawie 358 min złotych. -Z blisko 284 tys. bonów przygotowanych dla mieszkańców Pomorza, aktywowano już niemal 220 tys. o wartości ponad 199 min zł - informuje Krzysztof Cieszyński, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa pomorskiego -Prawie 132 tys. z nich wykorzystano w całości. Wartość transakcji jaką mieszkańcy Pomorza wykonali przy użyciu bonów to ponad 150 min zł. Jest infolinia Szczegółowe informacje związane z bonem turystycznym można uzyskać, dzwoniąc na specjalną infolinię ZUS: 22 1122111.©® Aż 200 tys. Ukraińców zatrudnionych w ramach uproszczonej procedury I rena Bog uszewska irena.boguszewska@polskapress.pl Już ponad200tys. obywateli Ukrainy znalazło w Polsce pracę w ramach uproszczonej procedury przyjętej w rządowej specustawie. Od 15 marca tego roku pracodawcy poinformowali o zatrudnieniu 200.101 obywateli Ukrainy. Bezrobocie zmalało Gdy zestawimy dane o zatrudnieniu obywateli Ukrainy z najnowszymi szacunkami dotyczącymi bezrobocia w Polsce, widzimy, jak ważne miejsce na polskim rynku pracy zajmują cudzoziemcy. Według szacunków w maju bezrobocie w naszym kraju po raz kolejny spadło (w porównaniu z poprzednim miesiącem o 0,1 punktu procentowego) i wynosi obecnie 5,1 procent. To doskonały wynik, bo po1990 r., tylko w październiku 2019 r. stopa bezrobocia rejestrowanego była niższa i wyniosła 5 proc. To oznacza, że pracownicy zza wschodniej granicy wspaniale uzupełniają braki ka- drowe w wielu branżach, wspierając polskich przedsiębiorców i gospodarkę. Dobra decyzja Ułatwienie obywatelom Ukrainy podejmowania pracy w Polsce okazało się bardzo dobrą decyzją, na której skorzystały obie strony. Osoby, które znalazły w naszym kraju schronienie przed rosyjską agresją, dzięki podjęciu pracy zyskały poczucie stabilizacji i samodzielność. Polscy pracodawcy natomiast znaleźli pracowników tak bardzo poszukiwanych szczególnie w czasie trwających już prac sezonowych. Sytuacja w województwach Co piąty obywatel Ukrainy został zatrudniony w woj. mazowieckim (45 tys.). Wiele osób znalazło pracę również w woj. dolnośląskim (21,2 tys.), wielkopolskim (19,6 tys.) i łódzkim (19 tys.). Najmniej zatrudniono w woj. świętokrzyskim (1,7 tys.), podkarpackim (2,4 tys.) i podlaskim (3,7 tys.). ©® Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 9 pod PARAGRAFEM W KSIĘGARNIACH Inspektor Rebus dobry na wszystko Warszawskie wydawnictwo Albatros zapowiada pod koniec czerwca wznowienie kolejnej powieści z cyklu z detektywem Johnem Rebusem. Tym razem Rebus opuszcza ponury Edynburg, by udać się do Londynu i tam ruszyć tropem niebezpiecznego seryjnego zabójcy Kanibala. Tom nosi tytuł „Kieł i pazur". ZA TYDZIEŃ W ŚRODĘ Sztyletnicy w Powstaniu Styczniowym Kim byli? Ramieniem zbrojnym frakcji Czerwonych, czy zwykłymi terrorystami, którzy skrytobójczo likwidowali swoich wrogów? r, % * Być niczym Al Capone. O tym, jak polska mafia rządziła Chicago Kuba Dobroszek redakcja@polskatimes.pl Chicago ma polskie tradycje także w sferze zbrodni Earl Hymie Weiss, czyli tak naprawdę Henryk Wojciechowski był poważnym konkurentem samego Ala Capone. Powiadano, że w jednej kieszeni nosił rewolwer, w drugiej - krucyfiks. Przez ostatnie lata rządził połową Chicago. Ale w ten feralny dzień został sam. Upojeni szansą Pierwszym z naszych rodaków, który zawitał w Wietrznym Mieście, był - jeśli wierzyć źródłom historycznym - kapitan JohnNapieralski. Przez następne stulecie nad jezioro Michigan napływały kolejne fale polskich imigrantów, w tym znaczna część polskich Żydów, głównie z zaborów rosyjskiego i z Galicji. Robilikariery: jednilegalnie, pra-cującnp. w państwowej administracji, inni przeciwnie, działając w niezgodzie z prawem. Wchodzili w świat taki, jaki zaoferowało im Chicago. Szczyt degeneracji miasto osiągnęło w pierwszej połowie XIX w. Wówczas masowo zaczęły wyrastać organizacje przestępcze, grupy rozbójnicze, gangi. Erupcja nastąpiła w 1919 r., gdy władze USA zdecydowały się wprowadzić prohibicję. Gang North Side Zakaz sprzedaży alkoholu miał - w myśl rządzących -uskutecznić kontrolę administracji nad przestępcami, przyniósł natomiast skutek odwrotny i okazał się wodą na młyn dla rodzących się mafii. Prohibicja to szansa dla młodego pokolenia gangsterów. Korzystali z niej wszyscy przestępcy szmuglujący alkohol, ale prawdziwą fortunę i wpływy udawało się zbijać tylko najsprytniejszym. Wśród nich była grupa Irlandczyka Charlesa Deana 0'Baniona. On - nazywany wśród znajomych radosnym psychopatą - założył wraz z kilkoma kolegami Henryk Wojciechowski alias Hymie Weiss. Wychowywał się na północy Chicago, w dzielnicy Irlandczyków. Tam poznał Diona Ó'Baniona z podwórka niewielką grupę przestępczą już jako nastolatek. Chłopcy okradali zamroczone alkoholem osoby, które nocą kręciły się po ulicach Chicago, później napadali na drobnych i większych jubilerów, następnie - zabrali się do samochodów. To nie była typowa grupa przestępcza. Ferajna 0'Baniona składała się z garstki starych znajomych znaj ących się od dzieciaka: ot, zgrana paczka, która postanowiła się wybić. Gang North Side - tak zaczęli się tytułować. Pojawia się Weiss Weiss miał jeden główny cel: osiągnąćnie tyle monopol - wiadomo było, że przy takiej mnogości grup przestępczych nie było ku temu możliwości - ale dominację nad chicagowskim podziemiem. Earl był inicjatorem współpracy gangu 0'Baniona z grupami działającymi w południowej części miasta. Równolegle do wpływów gangu North Side nasilała się ofensywa działań ludzi Ala Capone, zwanego „Blizną". Początkowo obydwie grupy współpracowały ze sobą. Na początku burzliwego okresu prohibicjiich liderzy zdawali sobie sprawę, że są zbyt słabi, by nawzajem się wykańczać, z drugiej jednak strony mieli młodzieńcze ambicje zapanowania nad rywalem. Historycy są jednak zgodni: wojnę o dominację w Wietrznym Mieście wywołał Earl Weiss. Imigrant o polskich korzeniach. Przyszedł na świat w 1898 r. jako Henryk Wojciechowski. Po-chodziłz ziem polskich podlegających wówczas zaborowi rosyj -skiemu. Trzy lata po narodzinach wyemigrował do Stanów. Jego rodzice zdecydowali się na Chicago. Szybko przybrali nazwisko: Weiss. Henryk zamienił się w Hymiego. Później stał się Earlem. Żyła złota Rodzina Wojciechowskich -Weissów - zamieszkała w ponurej dzielnicy na północy Chicago. Rozboje, kradzieże, używki -w tamtym miejscu to był chleb powszedni. Młody Hymie szybko zaczął chłonąć złe nawyki. Ciemne strony ludzkiej natury pociągały go jak nicinnego. Już jako nastolatek Weiss często wchodził w konflikt z prawem. Jego kartoteka puchła wrękach, zanim jeszcze chłopak ukończył osiemnaście lat. Na miejscowych komendach Hymie był dobrze znany. To w tym burzliwym okresie, gdy w Weissie dojrzewały szybko przestępcze instynkty, polski imigrant poznał Deana 0'Ba-niona i szybko się z nim zaprzyjaźnił. Od tamtego momentu działali razem. Byli nierozłączni. Wkrótce zaczęli się do nich przyłączaćinni. Gangrósł wsiłę. Hierarchizował się, choć jego członkowie wciąż pozostawali w bliskich relaq'ach. Dowodził 0'Banion, Weiss był jego prawą ręką. Z czasem też stawał się mózgiem grupy. Hymie interes widział w przemycie alkoholu z Kanady. Do realizacji swych zamierzeń mężczyzna używał zgoła niekonwencjonalnych metod. Weiss bowiem dość często wcześniej wyjeżdżał do Montrealu. Tam też spotkał dziewczynę - Jose-phine Simard. Wybranka pomagała mu w interesach. Niewielki przemyt okazał się żyłą złota. Grupa 0'Baniona wychodziła jednak poza „standardowe" ramy szmuglowanianie-legalnych trunków i niepotrzebnie szła dalej: gangsterzy napadali na samochody transportowe innych grup i rabowali alkohol. To skonfliktowało chłopców z North Side Gang z innymi ekipami. Lista wrogów grupy z północnej części Chicago wydłużała się. Wkrótce dołączyli do nich najpotężniejsi. Ale to też - amoże i przede wszystkim - było miarą sukcesu grupy 0'Baniona. Z rewolwerem na mszę Podczas gdy jedni „rządzili" w północnej części miasta, na południu dominowała grupa dowodzona przez Ala Capone i Johna Torrio. Nazywano ich Chicago Outfit. Tandem podporządkowywał sobie mniejsze grupy i systematycznie zwiększał wpływy. W końcu interesy Północy i Południa zaczęły nie tyle na siebie nachodzić, ile być ze sobą sprzeczne. A to w mafijnej logice oznacza jedno: rozlew krwi. Hymie Weiss-Wojciechowski długo namawiał 0'Baniona, żeby pozbyć się Capone'a. Zorganizować zamach. Całkowicie wykluczyć z gry. Logika jego działania była inna niż 0'Baniona. Ten - jako umiarkowany hedonista - wolał pozostać w tyle i nie wywoływać problemów. Cieszyć się życiem, korzystać z szybko zdobytych bogactw - to były życiowe priorytety szefa North Side Gangu. Jednocześnie 0'Banion pielęgnował życie rodzinne - dużo czasu spędzał w domu, zawsze był dla swojej żony pogodny, uśmiechnięty. Ubierał się z klasą, gustownie. Prowadził kwiaciarnię. Podobno wiązał najładniejsze kwiaty wmieście. „Najinteligentniejszy" Inny styl działania miał Weiss-Wojciechowski. Biografowie Ala Capone pisali o nim tak: „Prawdopodobnie najinteligentniejszy z całej grupy, ale obdarzony dzikim temperamentem, skrywanym pod pozorem opanowania. Earl Hymie Weiss miał jednak więcej wyobraźni i poczucia rzeczywistości niż jego szef". Carl Sifałas - pisarz, badacz zajmujący się dziejami mafii, autor „Encyklopedii mafii", określał Weissa jako wyrafinowanego mordercę, który z rzadka opuszczał niedzielną mszę i zawsze miał przy sobie krucyfiks. Gang miał siedzibę w centrum Chicago, nieopodal jednej z miejscowych katedr. To do niej na regularne nabożeństwa razem uczęszczali przywódcy North Side Gangu. Panowie byli nawet na tyle gorliwi w eksponowaniu swej wiary, że po Chicago zaczął krążyć żart, iż Hymie Weiss-Wojciechowski w każdej chwili może udzielić wrogowi ostatniego namaszczenia. Kto chciał mnie zabić? Był chłodny dzień 10 listopada 1924 r. Charles Dean 0'Banion jak zwykle doglądał swojej kwiaciarni. Spokój zakłóciła mu wizyta dwóch zamaskowanych jegomościów, którzy w ciągu kilku sekund wyciągnęli rewolwery i zastrzelili szefa grupy North Side. Oczywiście na zlecenie Capone. 0'Banion myślał, że to klienci. Widocznie nie było wówczas przy nim ochrony. Al Capone odniósł wówczas nieocenione zwycięstwo. Od chwili śmierci przyjaciela zamordowanie Capone było najważniejszym celem Weissa. Rozpoczęła się krwawa wojna. Capone również nie miał wyjścia: znał motywy Weissa, wiedział, że jego także musi się pozbyć. Prawie dwa lata po śmierci 0'Baniona Weiss-Wojciechow-ski został zaatakowany przez trzech ludzi Ala Capone. Zamach się nie udał. Nowy formalny przywódca North Side Gangu próbował zrewanżować się już miesiąc później. Najął ośmiu ludzi, którzy mieliby zastrzelić słynnego „Bliznę". Al Capone akurat jadł lunch na werandzie w zajeździe Hafthome w miasteczku nieopodal Chicago. Nagle podjechało kilka czarnych samochodów. Potem rozległa się seria strzałów z karabinów maszynowych. „Blizna" ledwo uszedł z życiem. Pytany, kto mógł stać za zamachem na jego życie, odpowiedział w swoim stylu: „Dowiecie się wkrótce, jak zajrzycie do kostnicy". Dziennikarze długo nie czekali. Henryk Wojciechowski alias Earl Hymie Weiss zginął kilka tygodni później. Miał 28 lat. 10 • PLEBISCYT Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 UŚMIECH DZIECKA. Jak na okładkę! Katarzyna Borek katarzyna.borek@polskapress.pl Wybieramy dzieci które trafią na naszą okładkę. Głoso-wanie w plebiscycie Uśmiech Dziecka już trwa. ale ciągle możesz nadesłać zdjęcie swo-jego malucha. Czeka mnóstwo fantastycznych nagród! Vouchery na rodzinną sesję zdjęciową, publikacja zdjęcia w specjalnym dodatku „Uśmiech Dziecka" oraz pamiątkowy egzemplarz gazety, maskotki, vouchery na fo-toksiążkę, zestawy kreatywne, książeczki dla dzieci, karty podarunkowe na zakupy w sklepie SMYK o wartości 300 zł... Takie wspaniałe nagrody przygotowaliśmy dla laureatów akcji „Uśmiech Dziecka"! l czerwca rozpoczęliśmy głosowanie, w którym Czytelnicy wybierają najpiękniejsze dziecięce uśmiechy. Głosowa- nie jest prowadzone w poszczególnych miastach i powiatach województwa pomorskiego: Słupsku i powiecie słupskim. Glosy można oddawać w trzech kategoriach: Maluszki (dzieci do 2 lat), Dziewczynki oraz Chłopcy. Zdjęcia dzieci, które zdobędą najwięcej głosów, zobaczą wszyscy Czytelnicy naszej gazety. Będzie do niej dołączony specjalny dodatek z fotografiami laureatów. Uczestników akcji prezentujemy jednak na łamach gazety również w trakcie jej trwania. I tak właśnie dziś możecie poznać liderów głosowania (stan na poniedziałek, godzinę 12.00, gdy zaczęliśmy kontaktować się z rodzicami, by opowiedzieli nam o swoich pociechach). Z kolei w naszym serwisie i na Facebooku opublikujemy wideopamiątki - rozmowy z dziećmi i ich rodzicami. To jeden z najbardziej ulubionych przez rodziców elementów naszej akcji. Cudowna pamiątka i zapis wspólnych chwil, do którego z pewnością będzie wracać po latach z szerokim uśmiechem. - W czasie trwania głosowania dziennikarze łączą się wideo z rodzinami dzieci i nagrywają rozmowy, w których mogą oni opowiedzieć o swoich pociechach. Dzieci także mogą wystąpić przed kamerą, a rodzice mogą dosłać więcej zdjęć, które zostaną wykorzystane do przygotowania wideopamiątki, która ukaże się w naszym serwisie i którą opublikujemy też na Facebooku - mówi Katarzyna Borek, koordynator akcji. Jeszcze do 19 czerwca można dodać zdjęcie swojego dziecka do galerii konkursowej. Nie musi to być profesjonalna fotografia - wystarczy zwykłe zdjęcie zrobione telefonem. Najważniejsze, aby uchwycić na nim uśmiech. Takie fotografie mają mnóstwo uroku! Jan Ostrejko-Symonowicz, Słupsk Jasiu ma ponad rok i jest ogromnym przytulaskiem. Z natury jest również bardzo pogodny, odważny i uwielbia odwzajemniać uśmiech innych. Cieszą go nawet najmniejsze drobiazgi: listek zerwany z drzewa, kwiatek. Razem ze swoją mamusią Iwoną uwielbiają chodzić na spacery, bujać się na huśtawce i zażywać wspólnych kąpieli w basenie. A Jego ulubioną maskotką jest piszczący Jaś, chłopiec w czapeczce z daszkiem. Klara Gabrysiak, Dębnica Kaszubska, powiat słupski -Klara uwielbia występować przed swoją rodziną. - Wystarczy kilka sekund usłyszanej piosenki, a Klara biegnie ubrać swoją najlepszą sukienkę, opaskę i wraca do nas, aby zatańczyć w przebraniu - mówi Jej mama, pani Karolina. Na widowni nie może również zabraknąć ulubionej maskotki Klary. To panda o imieniu Panduś, z którą dziewczynka nie rozstaje się na krok. Klara stale się uśmiecha i jest bardzo radosnym dzieckiem, które zaraża swoim uśmiechem każdego. Tymoteusz to czteroletni chłopiec, który uwielbia jeździć na swoim rowerze i bawić się na ulubionym placu zabaw. Najwierniejszym przyjacielem Tymoteusza i towarzyszem jego codziennych przygód jest miś o imieniu Kuba. A co wywołuje uśmiech na twarzy naszego małego lidera? Między innymi Jego ukochani rodzice, z którymi wspólnie spędzają czas, rysując i układając klocki. Olivier Jermalonek, Słupsk Blanka Okoniewska, Słupsk Alicja Gramera, Julia Kosińska, Główczyce, powiat słupski Słupsk Mikołaj Skoczylas, Eryk Stopiński, Kobylnica, powiat słupski Słupsk Pola Wołowicz, Słupsk Maria Kwiecień, Łosino, powiat słupski Anastazja Brygoła, Słupsk Carmen Oczesalska, Alan Dalecki, Dąbrówno, Kacper Tuzik, Kobylnica, powiat słupski powiat słupski Słupsk Aleksandra Kwiecień, Główczyce, powiat słupski Antoś Izraelski, Słupsk Nadia Stalewska, Słupsk Alicja Rutkowska, Słupsk Michał Bazyk, Słupsk Mark Bernazak, Duninowo, powiat słupski Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 REKLAMA 11 Nadleśnictwo Warcino SKARB PAŃSTWA PAŃSTWOWE GOSPODARSTWO LEŚNE LASY PAŃSTWOWE NADLEŚNICTWO WARCINO ul. Gen. Władysława Sikorskiego 11 A, 77-230 Kępice tel. 59 857 66 71, fax 59 857 69 51, e-mail: warcino@szczecinek.lasy.gov.pl ogłasza II postępowanie w trybie przetargu ustnego nieograniczonego na sprzedaż lokali użytkowych w miejscowości Biesowice 1. Podstawa prawna — art. 38 ustawy z dnia 28 września 1991 roku o lasach (Dz.U. z 2022 r., poz. 672 ze zm.), — Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania przetargu publicznego oraz sposobu i warunków przeprowadzania negocjacji cenowej w przypadku sprzedaży lasów, gruntów i innych nieruchomości znajdujących się w zarządzie Lasów Państwowych (Dz.U. 2007 nr 78, poz. 532). 2. Przedmiot przetargu Lp. Wyszczególnienie Opis A) Samodzielny lokal użytkowy „B" o nr. inw. 121/53/00002 1. Opis nieruchomości i sposób zagospodarowania nieruchomości Tókal niemieszkalny „B" (użytkowy) o nr nw. 121/53/00002, o powierzchni użytkowej wynoszącej 13,52 m2 wraz z udziałem 66/10.000 części w prawie własności działek gruntu nr 116/2 i 116/5, a także udziałem 66/10.000 części w częściach wspólnych budynków położonych na tych działkach (dwa budynki z lokalami mieszkalnymi i dwa budynku z lokalami użytkowymi - niemieszkalnymi). Lokal niemieszkalny „B" oznaczony numerem inw. 121/53/00002 położony jest na wschodnim skraju pierwszego budynku użytkowego, usytuowanego w Biesowicach, gmina Kępice, powiat słupski, województwo pomorskie, na działce nr 116/2. W skład lokalu wchodzi jedno pomieszczenie o powierzchni użytkowej wynoszącej 13,52 m2. Lokal wykorzystywany jest jako pomieszczenie gospodarcze z drzwiami drewnianymi i niewielkim oknem. Lokal i budynek w złym stanie technicznym. Dostęp do działek możliwy jest ulicą o nawierzchni asfaltowej. Dojazd do budynku drogą wewnętrzną o nawierzchni gruntowej częściowo utwardzonej żwirem i elementami płyt betonowych. Działka nr 116/5 stanowi nieruchomość gruntową zabudowaną dwoma budynkami mieszkalnymi wielolokalowymi, a działka nr 116/2 stanowi nieruchomość gruntową zabudowaną budynkami parterowymi, niepodpiwniczonymi, niemieszkalnymi gospodarczymi, w których wydzielone lokale pełnią w większości funkcję garaży. 2. Oznaczenie nieruchomości wg danych z ewidencji gruntów i budynków oraz powierzchnia nieruchomości Udział 66/10000 części w prawie własności działek gruntu nr 116/2 o powierzchni 0,2100 ha i 116/5 o powierzchni 0,4446 ha 3. Oznaczenie nieruchomości wg księgi wieczystej SL1 M/00010393/8 4. Przeznaczenie nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Nieruchomość znajduje się na obszarze zabudowy oraz w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezioro Łętowskie i Okolice Kępice, a także w granicy Głównego Zbiornika Wód Podziemnych GZWP118 5. Obciążenie nieruchomości Nieruchomość jest wolna od obciążeń. Nieruchomość jest przedmiotem dzierżawy. 6. Zobowiązania, których przedmiotem jest nieruchomość Nieruchomość jest wolna od zobowiązań. 7. Informacja o wpisie nieruchomości do rejestru zabytków Nieruchomość nie jest wpisana do rejestru zabytków 8. Cena wywoławcza nieruchomości 6 500,00 zł brutto (słownie: sześć tysięcy pięćset złotych 00/100) 9. Wysokość wadium 650,00 zł (słownie: sześćset pięćdziesiąt złotych 00/100) B) Samodzielny lokal użytkowy „C" o nr inw. 121/53/00003 1. Opis nieruchomości i sposób zagospodarowania nieruchomości Lokal niemieszkalny „C" (użytkowy) o nr nw. 121/53/00003, o powierzchni użytkowej wynoszącej 13,52 m2 wraz z udziałem 66/10.000 części w prawie własności działek gruntu nr 116/2 i 116/5, a także udziałem 66/10.000 części w częściach wspólnych budynków położonych na tych działkach (dwa budynki z lokalami mieszkalnymi i dwa budynku z lokalami użytkowymi - niemieszkalnymi). Lokal niemieszkalny „C" oznaczony numerem inw. 121/53/00003 położony jest na wschodnim skraju drugiego budynku użytkowego, usytuowanego w Biesowicach, gmina Kępice, powiat słupski, województwo pomorskie, na działce nr 116/2. W skład lokalu wchodzi jedno pomieszczenie o powierzchni użytkowej wynoszącej 13,52 m2. Lokal wykorzystywany jest jako garaż. Brama wjazdowa drewniana, obita blachą od zewnątrz. Lokal i budynek w złym stanie technicznym. Dostęp do działek możliwy jest ulicą o nawierzchni asfaltowej. Dojazd do budynku drogą wewnętrzną o nawierzchni gruntowej częściowo utwardzonej żwirem i elementami płyt betonowych. Działka nr 116/5 stanowi nieruchomość gruntową zabudowaną dwoma budynkami mieszkalnymi wielolokalowymi, a działka nr 116/2 stanowi nieruchomość gruntową zabudowaną budynkami parterowymi, niepodpiwniczonymi, niemieszkalnymi gospodarczymi, w których wydzielone lokale pełnią w większości funkcję garaży. 2. Oznaczenie nieruchomości wg danych z ewidencji gruntów i budynków oraz powierzchnia nieruchomości Udział 66/10000 części w prawie własności działek gruntu nr 116/2 o powierzchni 0,2100 ha i 116/5 o powierzchni 0,4446 ha 3. Oznaczenie nieruchomości wg księgi wieczystej SL1 M/00010393/8 4. Przeznaczenie nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Nieruchomość znajduje się na obszarze zabudowy oraz w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezioro Łętowskie i Okolice Kępice, a także w granicy Głównego Zbiornika Wód Podziemnych GZWP 118 5. Obciążenie nieruchomości Nieruchomość jest wolna od obciążeń. 6. Zobowiązania, których przedmiotem jest nieruchomość Nieruchomość jest wolna od zobowiązań. 7. Informacja o wpisie nieruchomości do rejestru zabytków Nieruchomość nie jest wpisana do rejestru zabytków. 8. Cena wywoławcza nieruchomości 7 500,00 zł brutto (słownie: siedem tysięcy pięćset złotych 00/100) 9. Wysokość wadium 750,00 zł (słownie: siedemset pięćdziesiąt złotych 00/100) C) Samodzielny lokal użytkowy „D" o nr inw. 121/53/00004 1. Opis nieruchomości i sposób zagospodarowania nieruchomości Lokal niemieszkalny „D" (użytkowy) o nr nw. 121/53/00004, o powierzchni użytkowej wynoszącej 13,52 m2wraz z udziałem 66/10.000 części w prawie własności działek gruntu nr 116/2 i 116/5, a także udziałem 66/10.000 części w częściach wspólnych budynków położonych na tych działkach (dwa budynki z lokalami mieszkalnymi i dwa budynku z lokalami użytkowymi - niemieszkalnymi). Lokal niemieszkalny „D" oznaczony numerem inw. 121/53/00004 położony jest na wschodnim skraju drugiego budynku użytkowego, usytuowanego w Biesowicach, gmina Kępice, powiat słupski, województwo pomorskie, na działce nr 116/2. W skład lokalu wchodzi jedno pomieszczenie o powierzchni użytkowej wynoszącej 13,52 nf. Lokal wykorzystywany jest jako garaż. Brama wjazdowa metalowa. Lokal i budynek w złym stanie technicznym. Dostęp do działek możliwy jest ulicą o nawierzchni asfaltowej. Dojazd do budynku drogą wewnętrzną o nawierzchni gruntowej częściowo utwardzonej żwirem i elementami płyt betonowych. Działka nr 116/5 stanowi nieruchomość gruntową zabudowaną dwoma budynkami mieszkalnymi wielolokalowymi, a działka nr 116/2 stanowi nieruchomość gruntową zabudowaną budynkami parterowymi, niepodpiwniczonymi, niemieszkalnymi gospodarczymi, w których wydzielone lokale pełnią w większości funkcję garaży. 2. Oznaczenie nieruchomości wg danych z ewidencji gruntów i budynków oraz powierzchnia nieruchomości Udział 66/10000 części w prawie własności działek gruntu nr 116/2 o powierzchni 0,2100 ha i 116/5 o powierzchni 0,4446 ha 3. Oznaczenie nieruchomości wg księgi wieczystej SL1 M/00010393/8 4. Przeznaczenie nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Nieruchomość znajduje się na obszarze zabudowy oraz w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezioro Łętowskie i Okolice Kępice, a także w granicy Głównego Zbiornika Wód Podziemnych GZWP 118 5. Obciążenie nieruchomości Nieruchomość jest wolna od obciążeń. Nieruchomość jest przedmiotem dzierżawy. 6. Zobowiązania, których przedmiotem jest nieruchomość Nieruchomość jest wolna od zobowiązań. 7. Zobowiązania, których przedmiotem jest nieruchomość Nieruchomość nie jest wpisana do rejestru zabytków 8. Cena wywoławcza nieruchomości 7 500,00 zł brutto (słownie: siedem tysięcy pięćset złotych 00/100) 9. Wysokość wadium 750,00 zł (słownie: siedemset pięćdziesiąt złotych 00/100) 3. Wymagania dotyczące wadium: Warunkiem przystąpienia do przetargu jest wniesienie wadium w wysokości określonej w pkt 2 niniejszego ogłoszenia, stanowiącej opis przedmiotu przetargu. Wadium należy wnieść w pieniądzu lub gwarancjach bankowych. Wadium w pieniądzu oferent powinien wpłacić przelewem na konto Nadleśnictwa Warcino- nr rachunku bankowego: 65 2030 0045 1110 0000 0093 6440 z dopiskiem „Wadium - sprzedaż samodzielnego lokalu użytkowego o nr inw......."w terminie do dnia 18.07.2022 roku. Za datę wpłaty dokonanej przelewem uznaje się datę wpływu środków na rachunek bankowy. Gwarancje bankowe należy złożyć w sekretariacie (pokój nr 13) w siedzibie Nadleśnictwa Warcino w terminie do dnia 18.07.2022 roku. Gwarancja bankowa musi być podpisana przez upoważnionego (upełnomocnionego) przedstawiciela gwaranta. Z treści gwarancji powinno wynikać bezwarunkowe zobowiązanie gwaranta (poręczyciela) do wypłaty Nadleśnictwu Warcino pełnej kwoty zabezpieczenia, na każde pisemne żądanie zgłoszone przez Nadleśnictwo Warcino w terminie 14 dni od otrzymania wezwania. Termin wygaśnięcia poręczeń nie może upływać wcześniej niż 30.09.2022 roku. 4. Miejsce oraz termin przetargu: Przetarg odbędzie się siedzibie Nadleśnictwa Warcino, przy ul. Gen. Władysława Sikorskiego 11 A, 77-230 Kępice, w Sali nr 5 w dniu 19.07.2022 roku, o godzinie 10:00 Uczestnik przetargu winien posiadać dowód tożsamości, a w sytuacji reprezentowania interesów osób trzecich - stosowne pełnomocnictwo ustanowione notarialnie. 5. Informacje dodatkowe: 1) Dodatkowe informacje dotyczące nieruchomości można uzyskać w dni robocze, w godzinach 8:00 -14.00 w siedzibie Nadleśnictwa Warcino lub pod numerem telefonu 59 857 66 71 bądź 696 461 421, 2) Postąpienie nie może wynosić mniej niż 1% ceny wywoławczej nieruchomości, zzaokrągleniem w górę do stu złotych, 3) Kryterium oceny oferty w 100% jest cena, 4) Przez ofertę najkorzystniejszą rozumie się ofertę zawierającą najwyższą cenę, 5) Wadium zwraca się w terminie 3 dni od dnia odwołania lub zamknięcia przetargu, z zastrzeżenie, że: a) Wadium wniesione w pieniądzu przez uczestnika przetargu; który wygrał przetarg zalicza się na poczet ceny nabycia nieruchomości, przez którą rozumie się cenę ustaloną w wyniku przetargu, którą obowiązany jest zapłacić, b) Wadium wniesione w formie gwarancji bankowej przez uczestnika przetargu, który przetarg wygrał, podlega zwrotowi niezwłocznie po wpłaceniu kwoty równej cenie nabycia nieruchomości. 6) Termin zapłaty całości ceny nabycia nieruchomości ustala się do godziny 13:00 w dniu poprzedzającym dzień podpisania umowy sprzedaży w formie aktu notarialnego, co oznacza, że do tego terminu pieniądze muszą znaleźć się na rachunku bankowym Nadleśnictwa Warcino, 7) Koszty notarialne przenoszące własność nieruchomości w całości ponosi nabywca nieruchomości, 8) Cena wywoławcza stanowi cenę brutto, 9) Uczestnikami przetargu mogą być osoby fizyczne i prawne, 10) Sprzedający podaje do publicznej wiadomości informacje o wyniku przetargu poprzez wywieszenie jej w siedzibie Nadleśnictwa Warcino na tablicy ogłoszeń oraz zamieszczenie na stronie internetowej BIP Nadleśnictwa Warcino, 11) Nabywca ustalony w wyniku przetargu zostanie zawiadomiony pisemnie w ciągu 14 dni od dnia podania do publicznej wiadomości informacji o wyniku przetargu oraz o miejscu i terminie zawarcia z nim umowy sprzedaży nieruchomości, 12) Jeżeli nabywca nie zawrze bez usprawiedliwionej przyczyny umowy sprzedaży nieruchomości w miejscu i terminie podanym w zawiadomieniu, Nadleśnictwo Warcino może odstąpić od zawarcia umowy, a wniesione wadium nie podlega zwrotowi, 13) Jeżeli osoba ustalona jako nabywca nieruchomości nie stawi się bez usprawiedliwionej przyczyny do zawarcia umowy notarialnej w terminie podanym w zawiadomieniu, Nadleśniczy może odstąpić od zawarcia umowy, a wpłacone wadium nie podlega zwrotowi, 14) Sprzedający może odwołać przetarg jedynie z ważnych powodów, informując o tym niezwłocznie w formach właściwych dla ogłoszenia o przetargu. 12 • PO GODZINACH Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 Nie pochodzę z bogatej rodziny, nikt mi nie dał na talerzu firmy czy gotowej spółki Wszystko musiałam sama stworzyć Sandra Kubicka wrozmowie z Płotkiem Z ŻYCIA GWIAZD W TELEWIZJI KRZYŻÓWKA NR 89 Dominika Kulczyk kupiła willę noblistki Miliarderka poinformowała właśnie na Instagramie, że kupiła dom pod Paryżem, w którym niegdyś mieszkała Maria Skłodowska-Curie. „Stworzymy w nim Dom Sio-strzeństwa. Naturalne miejsce spotkań kobiet, które swoją działalnością, tak jak Maria, przekraczają wszelkie znane nam bariery" - napisała na Instagramie. Agnieszka Włodarczyk poleciała na wesele Celebrytka niedawno przeszła operację. Dlatego pod znakiem zapytania stanęła jej podróż do Włoch na ślub brata. Włodarczyk postanowiła jednak wywiązać się z siostrzanych obowiązków. Właśnie zamieściła na Instagramie serię fotografii z podróży. „Teraz czas nie na moje „wielkie sycylijskie wesele" - podpisała je. Joanna Przetakiewicz poczyni pewne oszczędności Celebrytka nie musi się martwić o pieniądze, bo jej firma modowa La Mania ma się dobrze. Pudelek zapytał jednak Przetakiewicz, jak sobie poradzi w obliczu narastającego kryzysu, ekonomicznego. - Ja mogę odmówić sobie kupienia nowego samochodu lub poczynię pewne oszczędności. Inni, którzy żyją z dnia na dzień z pieniędzy, które zarabiają i ceny rosną o 30 procent, no to jest to przerażające. Rozglądam się i widzę, jak strasznie jest trudno. (GZL) Jak poślubić milionera? Polsat, 20:05 Rozgrywająca się we współczesnej Warszawie baśń 0cudownej odmianie losu. Bohaterka wydostaje się z życiowego dołka 1dzięki pewnej trenerce personalnej trafia na salony i w ramiona „księcia z bajki". Na ringu z rodziną TVP 2,20:10 Oparta na faktach opowieść 0dzieciach byłego zapaśnika, które marzą, by dołączyć do zawodowego kręgu WWE. Nastoletnia córka postanawia udowodnić, że trzeba wierzyć w marzenia 1nie bać się ryzyka. Laguna Truk - zemsta za Pearl Harbor Planete+ HD, 22:00 Unikalne zdjęcia podwodne i opowieść o operacji Hail-stone, która była ważnym momentem w przebiegu wojny na Pacyfiku. Gunman: Odkupienie TVP 2,22:10 Terrier (Sean Penn) pracował kiedyś jako likwidator. Teraz stał się celem morderców. Aby przeżyć i ocalić ukochaną, musi pokonać jedną z najpotężniejszych organizacji świata. Van Gogh. U bram wieczności TVP Kultura, 22:25 Filmowy portret holenderskiego malarza, który żył i tworzył w drugiej połowie XIX wieku. Zmarł w wieku 37 lat. Niezbyt ceniony za życia, prawdziwą sławę zyskał po śmierci. Poziomo: 3) cztery kąty i ... piąty, 5) mocny argument w negocjacjach, 9) Marszałkowska w polskiej stolicy, 10) interpunkcyjny to np. kropka, średnik, przecinek, 11) resztki starego zamczyska, 12) zbiornik wodny z karpiami, 14) choroba zakaźna jak pasza, 16) brytyjski przeciwnik wiga, 17) obsługuje maszynę skrawającą, 18) klejnot z muszli małża, 19) popularne imię burka, 20) informacje na twardym dysku, 21) najmniejsza porcja energii, 24) wygładza wypraną pościel, 25) przykry, koszmarny sen, 30) owad niszczący kartoflane uprawy, 31) wynik działania, rezultat, 34) afrykański zaklinacz deszczu, 38) mały stragan na jarmarku, 39) bezustannie gdera i narzeka, 40) wysokie, stojące lustro, 41) ulotki reklamowe, broszury, 42) niewielkie mieszkanie dla kawalera, Pionowo: 1) blok z palonej gliny z otworami, używany do budowy, 2) owoc leśnego krzewu, tarka, 3) model auta z fabryki Volks-wagena, 4) budynek dla służby folwarcznej, 5) rodzaj ręcznej harmonii, 6) figura geometryczna lub drążek akrobaty, 7) rodzaj stalówki kreślarskiej, 8) koncertujący owad, 13) składa się z jądra i elektronów, 15) chroni szyję przed chłodem, 22) krzyżuje się z osnową, 23) zespół dziewięciu muzyków, 26) japoński konkurent Toyoty, 27) fragment walki na ringu, 28) ludowy zwyczaj witania wiosny, 29) planeta najbliższa Ziemi, 31) dawny bezpokładowy statek rzeczny, 32) bankructwo firmy, krach, 33) końcowa część powieści, 35) przejście na stronę nieprzyjaciela, 36) odświeżający cukierek, 37) opiekunka do dzieci. 6) figura geometryczna lub drążek akrobaty, 7) rodzaj stalówki kreślarskiej, 8) koncertujący owad, 13) składa się z jądra i elektronów, 15) chroni szyję przed chłodem, 22) krzyżuje się z osnową, 23) zespół dziewięciu muzyków, 26) japoński konkurent Toyoty, 27) fragment walki na ringu, 28) ludowy zwyczaj witania wiosny, 29) planeta najbliższa Ziemi, 31) dawny bezpokładowy statek rzeczny, 32) bankructwo firmy, krach, 33) końcowa część powieści, 35) przejście na stronę nieprzyjaciela, 36) odświeżający cukierek, 37) opiekunka do dzieci. ROZWIĄZANIE NR ROZWIĄZANIE NR HOROSKOP Wodnik (20.01 -18.02) Na próbę zostanie wystawiona Twoja odporność na czyjeś zrzędzenie. Horoskop dzienny wróży, że trudno Ci będzie utrzymać nerwy na wodzy. Ryby (19.02-20.03) Nie lekceważ ludzi, którzy zwrócą się do Ciebie ze swoimi problemami. Horoskop na dziś przypomina, że kiedyś role mogą się odwrócić... Baran (21.03-19.04) Spadną na Ciebie dodatkowe obowiązki. Horoskop dzienny na czwartek mówi, że niektórzy będą wykorzystywać Twoją chęć niesienia pomocy. Byk (20.04-20.05) Horoskop dzienny bardzo wyraźnie zapowiada, że większość dzisiejszych działań podejmiesz spontanicznie i bez głębszego namysłu. Bliźnięta (21.05-21.06) Twoje pomysły będą dzisiaj rozbijać się o mur obojętności. Horoskop na dziś mówi, że nawet bliskie Ci osoby nie będą nimi zainteresowane. Rak (22.06-22.07) Horoskop dzienny na czwartek zapowiada, że ktoś będzie wypominał Ci niezbyt sumienne wywiązywanie się ze składanych obietnic... Lew (23.07-22.08) Pośpiech będzie miał dzisiaj fatalny wpływ na jakość podejmowanych przez Ciebie działań. Horoskop na dziś radzi znacznie zwolnić tempo. Panna (23.08-22.09) Własna intuicja będzie dla Ciebie jedynym drogowskazem. Horoskop na dziś zapowiada, że obojętnością zbę-dziesz rady innych osób. Waga (23.09 -22.10) Przed Tobą dobry dzień na nadrabianie zaległości. Horoskop dzienny na czwartek radzi jak najlepiej wykorzystać te sprzyjające okoliczności. Skorpion (23.10-21.11) Przed Tobą udany dzień. Horoskop dzienny zapowiada, że wszystkie podejmowane działania zwieńczysz spektakularnym sukcesem. Strzelec (22.11-21.12) Twoje propozycje będą dzisiaj padały na podatny grunt. Horoskop na dziś zapowiada, że ludzie bardzo chętnie wejdą z Tobą we współpracę. Koziorożec (22.12 -19.01) Nie przymykaj dzisiaj oczu na czyjeś błędy i niedociągnięcia. Horoskop dzienny na czwartek ostrzega, że może to mieć fatalne skutki. Głos www.gp24.pl www.gk24.pl www.gs24.pl Redaktor naczelny Przemysław SzymaAczyk. Zcyrednacz: Maran Stefanowski, Wojciech Frefichowski, YnonaHusaim-Sobecka. Prezes oddziału Piotr Grabowski. Dyrektor biura reklamy oddziału Ewa Żelazko. Dyrektor marketingu Robert Gromowski. Redakga. SŁUPSK, ul. Henryka Pobożnego19,tel598488100, redakqa£p24@polskapress4L KOSZALIN, ul.Mickiewicza24, teL 943473552.redahqagk24@polskapress{il SZCZECIN, ul. NowyRynek3,tel 91481BOOjpdafarjags?4<@>poł5kapresŁpl. Diuk Polska Press Oddział Poligrafia 75-846 Koszalin. Słowiańska 3a. POLSKA PRESS GRUPA Wydawca Polska Press Sp.zo.o. ul. Domaniewska 45.02-672 Warszawa, tel.22 2014400, fa 222014410 Prezes zarządu Tomasz Przybek Członek zarządu Dorota Kania Członek zarządu Małgorzata Skorwider Członek zarządu Miłosz Szulc ©® - umieszczenie takich dwóch znaków przy Artykule, w szczególności przy Aktualnym Artykule, oznacza możliwość jego dalszego rozpowszechniania tylko i wyłącznie po uiszczeniu opłaty zgodnie z cennikiem zamieszczonym na stronie www.gp24.pl/tresd i w zgodzie z postanowieniami niniejszego regulaminu. Dyrektor artystyczny Tomasz Bodiefcłd Dyrektor marketingu, Rzecznik prasowy Wojciech Paczyński wojciedi. paczynski@połskapress.pl Dyrektor kolportażu Karał Wlazło Agencja AIP kontakt@aip24.pl Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 ZBLIŻENIA / OGŁOSZENIA DROBNE • 13 Potężne okręty na Bałtyku. Demonstracja siły Tomasz Chudzyński Bezpieczeństwo 45 okrętów NATO operuje na Bałtyku, wtym jedneznaj-większych okrętów na świecie, amerykański USS Kearsa-geibrytyjskiHMSPrinceof Wales. Od niedzieli trwają ćwiczenia Bałtops2022. Okręty państw Sojuszu Północnoatlantyckiego oraz kandydujących do NATO, marynarek szwedzkiej i fińskiej wypłynęły z portów w niedzielę. Do tegorocznej odsłony ćwiczeń Baltops swoje jednostki desygnowało łącznie 16 krajów. Polską Mary- m.in. okręt transpOTtoWcwfti-nowy ORP Toruń, dwa trałowce ORP Wdzydze i ORP Drużno. W sumie weźmie w nich udział 45 okrętów, w tym jedne z naj- większych na świecie - brytyjski lotniskowiec HMS Prince ofWales (jednostka liczy280m długości, na jego pokładzie bazuje 40 samolotów i śmigłowców) oraz amerykański okręt desantowy USS Kearsage (długość 257 m), zdolny do desantowania ponad 1600 żołnierzy piechoty morskiej, wspieranych z jego pokładu samolotami i śmigłowcami. Komponent powietrzny połączonej floty stanowi 75 samolotów i śmigłowców, a na pokładach ćwiczących jednostek jest łącznie7000marynarzy. Ćwiczenia Baltops 2022 potrwają dwa tygodnie. Dowództwo ćwiczeń podkreśliło ich cel -dwutygodniowe manewry tak potężnych siłtosygnałidemon-stracja. Mają one pokazać zarówno obronny charakter NATO, jak i gotowość Sojuszu do obrony regionu Bałtyku. Natowskie jednostki na ćwiczeniach Baltops 2022 Jeszcze w maju, gdy flota mająca wziąć udział w ćwiczeniach zmierzała w rejon koncentracji, o założeniach Baltops 22 informował John Kirby, sekretarz prasowy Pentagonu. Mówił m.in., że okręty NATO będą ćwiczyć scenariusz zapewnieniabezpie-czeństwa bałtyckich szlaków żeglugowych. Zapowiedział także trening wariantów operacji desantowych, artyleryjskich, działań przeciw okrętom podwodnym, obrony powietrznej, a także operacje rozminowania, unieszkodliwiania materiałów wybuchowych oraz operacje nurkowania i ratownictwa. - Manewry zapewniają wyjątkową okazję szkoleniową, wzmacniając połączone zdolności reagowania i mając kluczowe znaczenie dla zachowania wolności nawigacjiibezpieczeństwa w regionie Morza Bałtyckiego -mówił Kirby. - Szkolenie, które rozpoczęło się w Sztokholmie w Szwecji wydarzeniem Pre-Sail, a zakończy w Kilonii w Niemczech, będzie składać się z dwóch etapów: szkolenia mającego na celu wzmocnienie potencjału obronnego Sojuszu, wtym z segmentem obrony powietrznej sił morskich - informuje dowództwo ćwiczeń. - Głównym natomiast celem jest dalsza in-teroperacyjność w sektorach operacji amflbijnych, zapewnienia swobody żeglugi, walki z okrętami podwodnymi, akcjami rozminowania, ewakuacji medycznej na morzu i ratowania personelu. Ćwiczenia Baltops są prowadzone od 1972r., a wtymroku są powiązane z 500 rocznicą powstania Królewskiej Szwedzkiej MarynarkiWojennej oraz -poraź drugi - z dowodzonymi przez Niemcy manewrami Wielonarodowej Grupy Lotniczej. Dowództwo Baltops podkreśliło również wagę uczestnictwa w Baltops 22 Szwecji i Finlandii, które po ataku rosyjskim na Ukrainę zdecydowały porzucić politykę neutralności i przystąpić do NATO: - Szwecja i Finlandia wzmocnią bezpieczeństwo swoj e i sojuszników wobec nieprzewidywalnych warunków. Niszczyciel amerykańskiej US Navy - USS Gravely - zawinął w niedzielę do Gdyni z wizytą. -Obecność okrętu U.S. Navy na Bałtyku stanowi demonstrację siły i solidarności członków Sojuszu, a także tworzy atmosferę bezpieczeństwa na morzu konieczną dla niezakłóconego rozwoju transportu i handlu morskiego - podkreśliło dowództwo Marynarki Wojennej. ©® E Jak zamieścić ogłoszenie drobne? Telefonicznie: 94 347 3512 Przez internet: ibo.polskapress.pl W Biurze Ogłoszeń: Oddział Koszalin: ul. Mickiewicza 24,75-004 Koszalin, tel. 94 3473512 Oddział Słupsk: ul. Henryka Pobożnego 19,76-200 Słupsk, tel. 59 848 8103 Oddział Szczecin: ul. Nowy Rynek 3,71-875 Szczecin, tel. 9148133 67, fax 91433 48 60 RUBRYKI W OGŁOSZENIACH DROBNYCH: ■ NIERUCHOMOŚCI ■ FINANSE/BIZNES ■ HANDLOWE ■ NAUKA ■ MOTORYZACJA ■ PRACA i ZDROWIE i USŁUGI i TURYSTYKA i BANK KWATER (ZWIERZĘTA i ROŚLINY, OGRODY ■ MATRYMONIALNE ■ RÓŻNE ■ KOMUNIKATY Nieruchomości SZUKAM pokoju - domek. Koszalin, 663304622. LOKALE UŻYTKOWE - DO WYNAJĘCIA B0X 26, CH" Manhatan" Słupsk, 600879023 Handlowe FILMY, MUZYKA KUPIĘ PŁYTY WINYLOWE 609155 327 MASZYNY URZĄDZENIA KOCIOŁ c.o. 2-funkcyjny 30 kW węgiel/drewno, kompletny, 517120253. KUPIĘ minikoparkę 535-480-794. Motoryzacja OSOBOWE SPRZEDAM SEAT Ibiza, zadbany, 664243487 A do Z skup-skupujemy każde pojazdy, płacimy nawet za wraki, oferujemy najwyższe ceny, 536079721 AUTO skup wszystkie 695-640-611 KUPIĘ stary samochód lub motocykl, min. 40-letni. Może być niekompletny lub uszkodzony, 535-480-794. SKUP-AUT wszystkie, 534-983-031. CHAŁUPNICTWO bez opłat wstępnych tel. 94/7170900. NIEMCY: murarz, cieśla, malarz, stolarz, spawacz: 730-011-300. POMERANIA FruchtSp. z o.o. z siedzibą w Dziwogórze poszukuje operatorów maszyn, wózkowych, mechaników oraz pracowników sezonowych. Zapewniamy szkolenia oraz możliwość rozwoju. CV proszą nadsyłać na: info@ pomerania.pl ZATRUDNIMY operatorów koparek z doświadczeniem i pracowników fizycznych, praca stała, kontakt tel. 510248991,59 84729 04, email: herkulesrozbiorki@wp.pl Zdrowie PSYCHOLOGIA PSYCHOTERAPIA, 508 841-757. ALKOHOLIZM - esperal 602-773-762 Usługi AGD RTV FOTO 59/8430465 Serwis RTV, LCD, plazma NAPRAWA RTV, wszystkie typy, anteny, bezpłatny dojazd, tel. 94/3457461. PRALKI Naprawa w domu. 603775878 mas CYKLINOWANIE bezpyłowe 502302147 MALOWANIE dachów788-016-988 MYCIE malowanie elewacji, dachu, kostki/puc-tynk, 792669632. PODNOŚNIK koszowy, ścinka drzew, zakładanie trawników 792669632. REMONTY, docieplenia S-k. 881453825 i ŻYCZENIA /PODZIĘKOWANIA i GASTRONOMIA INSTALACYJNE HYDRAULICZNE, tel. 607703135. INSTALACJE elektryczne. Słupsk, 601682546 PORZĄDKOWE SPRZĄTANIE strychów, garaży, piwnic, wywóz starych mebli oraz gruzu w bigbagach, 607-703-135. Turystyka TYLICZ k/Krynicy G. od 90 zł/os. w tym 2 posiłki. Promocja dla grup seniorów. Pok. z łaz.+TV, parking 18/471-13-86 KRAJ - MORZE ŁEBA, tanie pokoje z łaz. 603-471-715 i ROLNICZE i TOWARZYSKIE Matrymonialne MIŁA Pani 60+ pozna wdowca ze Słupska/ okolicy, 601796820 Różne ZŁOM kupię, potnę, przyjadę i odbiorę, tel. 607703135. Rolnicze ZWIERZĘTA HODOWLANE KURKI młode, odchowane oraz kury roczne sprzedam tel. 785-188-999 Towarzyskie FAJNA Ewa, 571384625. czytaj stronakobiet.pl cU] 14 • INFORMACJE Głos Dziennik Pomorza Czwartek, 9.06.2022 W Słupsku powstała nowa galeria. Nosi nazwę P25 Wojciech Frelichowski Kultura Galeria P25-tak nazywa się nowe miejsce prezentacji sztuki, które powstało w Słupsku. Obiekt mieści się w nowym budynku Liceum Sztuk Plastycznych im S. L Witkiewicza. Liceum Sztuk Plastycznych im. S. I. Witkiewicza działa w ramach Zespołu Szkół Informatycznych w Słupsku. Niedawno liceum przeniosło się do nowej siedziby przy ul. Przemysłowej 25. Adres tego obiektu stał się nazwą galerii, którą otwarto w nowej siedzibie szkoły. Uroczystego otwarcia Galerii P25 dokonały Marzena Łach, przedstawicielka Organu Prowadzącego Szkołę oraz dyrektor Zespołu Szkół Informatycznych Monika Stępnik. Dyrektor szkoły opowiedziała o początkach działalności placówki, przypomniała pierwsze roczniki oraz wskazała, ilu szkoła ma już absolwentów. Podziękowała też Organowi Prowadzącemu za stworzenie możliwości budowania nowoczesnej placówki oraz za zaangażowanie i nieustające wsparcie. Podczas otwarcia Galerii obecna był również Krystyna Danilecka-Wojewódzka, prezydent Słupska. Podkreśliła, że kultura, sztuka i wiedza są filarami rozwoju i kształtowania się młodego człowieka. Otwarcie Galerii P25 w Liceum Sztuk Plastycznych im. S. I. Witkiewicza w Słupsku Natomiast Sergiusz Powałka, nauczyciel rysunku i malarstwa, a także opiekun artystyczny galerii omówił i podsumował Ogólnopolski Konkurs na identyfikację wizualną Galerii P25. Nowa siedziba Liceum Sztuk Plastycznych im. S. I. Witkiewicza posiada również ogród, w którym odbyła się część artystyczna związana w otwarciem Galerii P25. M.in. wystąpili młodzi muzycy z Państwowej Szkoły Muzycznej I i II stopnia im. I. J. Paderewskiego w Słupsku pod opieką wicedyrektor szkoły Barbary Zydzianowskiej oraz Piotra Macha. Publiczność miała także okazję obejrzeć jazzową aranżację taneczną Julii Hetmańskiej, tancerki z ZSI. Krótki koncert wokalny zaprezentowały Maria Lelakow-ska, nauczycielka matematyki w ZSI oraz dwie uzdolnione uczennice z ZSI Gabriela Czer- nielewska i Maja Kwiatkowska. ©® POGODA Krzysztof s Ścibor Biuro Calvus^ Czwartek Pogoda dla Pomorza Prognoza dla Bałtyku Stan morza (Bft) "| -2 Siła wiatru (Bft) 2-3 Kierunek wiatru sw 1016 hPa 11 Pogoda dla Polski Nad Pomorze dociera ciepłe i wilgotne powietrze. Do południa będzie słonecznie, po południu więcej chmur i miejscami możliwe są opady deszczu. Na termometrach max do 20:22°C, chłodniej nad samym morzem. Wiatr słaby z płd.-zach. W nocy bez opadów. Jutro zachmurzenie umiarkowane i bez opadów. Będzie chłodniej, max do 16:20 °C. W weekend na ogół pogodnie, sucho, ciepło i przyjemnie. 15 km/h 15 o astts Świnoujście 14 o Kołobrzeg 13 Darłowo 0 fiBSE Sławno 13 ŁebalTTSPS Wtadysławowo IT7M o h* o Rewal 029031 # Ustka Słupsk 2TIE Lębork SZ21E3 Kartuzy Wejherowo ____ i 22HS GDAŃSK E33E3 Bytów Kościerzyna B 1iwa Połczyn-Zdrój Q 22°BE8 Szczecinek " -.o. , Człuchów Jfe " *0 cm *ł»0 cm :fc0 cm v-~" SZCZECIN O E2IH Drawsko Pomorskie g?°iga / 10 km/h 22m stargart) 23® MBM FĘTl 19° 23° 20° 18° 17° v-~" | pogodnie - zachmurzenie umiarkowane ... przelotny deszcz g przelotne deszcze i burza pochmurno mżawka l ciągły deszcz % ciągły deszcz i burza przelotny śnieg ciągły śnieg przelotny śnieg z deszczem ciągły śnieg z deszczem mga marznąca mgła V: śliska droga marznąca mżawka marznący deszcz zamieć śnieżna * opad gradu \ kierunek i prędkość wiatru i temp. w dzień JJJjjtemp. wnocy » temp. wody grubość pokrywy śnieżnej 1 hPa • ciśnienie i tendencja W' smog 22° 22 o .M....... 22° 21 ° ...... 28° 28° 23° 21 ° 24° 24° Jjfc..... 24° 24° _Jfe_ 23° 24 ° * . 27° 26° & 23° 23° ik 24° 28° 18° 16° ..... Działacze Solidarności Walczącej z Wrocławia WOLHia SOLIDARNI nr 1 ~PXSKO miSAafosei ^o»ziaorBj,Doi3rr SL^SK i} czerwca 1982-a. • Hakłads 10 000 0m^ 5 DLACZEGO WALKA ? - Aby zwydiężyć, 1 i: ~A1by obronić najsłabszych i tyęli, którzy cierpią nęde$> głód i więzienie* •' SĘfoy przywrócić zdeptane prawa obywateli i narodu, - Aby nie dać się zniewolić, - Aby być wiernym tradycji Ojców i Dziadów; Bza Waszą 1 naszą wolność", - Aby pokazać światu, że złu i'przemocy można i trzeba się przeciwstawić, ~ Aby nie zatracać się w biernym oporze lecz wspomagać go czynem, t~ . - Aby doprowadzić do sprawiedliwy społ.rożnej ugody*. .. * - Aby dać świadectwo naez^5' gpdftości, ~ . r ' Z- -~- - A$y &6 ♦ • . - . Redakcja , Pierwszy numer pisma „Solidarność Walcząca" z 13 V11982 r. KAMIL DWORACZEK. Oddział IPN we Wrocławiu Osobą numer jeden w Solidarności Walczącej był Kornel Mora-wiecki. Człowiek z dużym doświadczeniem opozycyjnym sięgającym roku 1968. Morawiecki był bardzo aktywny już w latach 70. jako wydawca „Biuletynu Dolnośląskiego", jednego z ważniejszych wrocławskich pism niezależnych. Już wówczas skupił wokół siebie grono współpracowników: redaktorów i drukarzy, na których mógł liczyć także i wpóźniejszych latach. Po powstaniu „Solidarności" w 1980 r. włączył się w jej działalność. Jego nazwisko rozsławiły wówczas dwa wydarzenia. Jesienią 1981 r. został on aresztowany z powodu zamieszczenia na łamach „Biuletynu Dolnośląskiego" dwóch odezw rosyjskiej organizacji emigracyjnej adresowanych do Polaków oraz żołnierzy sowieckich. W obronie Mora-wieckiego „Solidarność" w całym regionie zapowiedziała protesty, co doprowadziło do jego zwolnienia z aresztu. Niemniej odbyło się kilka roz-praw przed Sądem Rejonowym we Wrocławiu, które przyczyniły się do wzrostu rozpoznawalności przyszłego lidera SW. Ponadto w czasie I Krajowego Zjazdu Delegatów NSZZ „Solidarność" należał do inicjatorów „Posłania do narodów Europy Wschodniej". W dokumencie tym wyrażano poparcie dla robotników innych krajów bloku sowieckiego, którzy walczyli o swoje prawa i wolne związki zawodowe. Wywołało to szczególną irytację Kremla. W czasie Zjazdu Morawiecki dał się poznać jako radykalny działacz antykomunistyczny, był jednym z niewielu, którzy ostrzegali, że władze mogą sięgnąć po rozwiązania siłowe. Zresztą sam przygotowywał się na taką ewentualność. 13 grudnia 1981 r. okazało się, że miał niestety rację. Władze komunistyczne wprowadziły stan wojenny, którego najważniejszym celem było zniszczenie „Solidarności". Morawieckiemu udało się uniknąć internowania i szybko przystąpić do budowy struktur konspiracyjnych we Wrocławiu. Było to o tyle łatwiejsze, że mógł polegać na zespole stworzonym wokół „Biuletynu Dolnośląskiego", a ponadto wykorzystał przezornie zabezpieczony wcześniej sprzęt drukarski. Jego ekipa bardzo szybko przygotowała kolejny numer „Z Dnia na Dzień", który ukazał się już w pierwszych dniach stanu wojennego. Świadczyło to o sprawności organizacyjnej Morawieckiego i jego ludzi. Pismo było organem podziemnego kierownictwa dolnośląskiej „Solidarności", czyli Regionalnego Komitetu Strajkowego, na którego czele stał Władysław Frasyniuk. Między oboma działaczami szybko doszło jednak do konfliktu, którego główną przyczyną były różnice dotyczące strategii działania związku. Morawiecki był zwolennikiem działań bardziej zdecydowanych i radykalniejszych, co przejawiało się choćby w jego pozytywnym stosunku do organizowania manifestami ulicznych. Frasyniuk opowiadał się zaś za organizowaniem comiesięcznych strajków, które według Morawieckiego prowadziły do osłabienia związku z powodu zwolnień z pracy osób zaangażowanych w ich przygotowanie. Apogeum konfliktu było spotkanie RKS pod koniec maja 1982 r. Doszło na nim do ostrego starcia na tle zbliżającej się miesięcznicy wprowadzenia stanu wojennego. Morawiecki i jego zwolennicy optowali za wezwaniem do manifestacji ulicznej, czemu sprzeciwiał się Frasyniuk. Nie udało się osiągnąć w tej kwestii porozumienia, a Morawiecki opuścił zebranie razem z innymi popierającymi go osobami. Wówczas przenieśli się do innego mieszkania, gdzie podjęli decyzję o powołaniu nowej, odrębnej od RKS, organizacji. Tadeusz Świerczew- ski zaproponował wówczas, aby przyjęła ona nazwę Solidarność Walcząca, co podkreślało charakter działań nowej organizacji i odrzucenie jakiejkolwiek możliwości kompromisu z komunistami. Było to też wyraźne nawiązanie do czasów oporu przeciw okupacji hitlerowskiej i symbolu Polski Walczącej (charakterystyczna „kotwica"). Pomysł się przyjął i taki też tytuł nadano nowemu pismu organizacji. Jego stworzenie było o tyle łatwiejsze, że po stronie Morawieckiego opowiedziała się dotychczasowa redakcja „Z Dnia na Dzień" i to ona zaczęła tworzyć „Solidarność Walczącą". Wkrótce też na murach zaczął pojawiać się symbol ugrupowania: litera „S" połączona z „kotwicą" - znaldem Polski Walczącej. SW wezwała więc do manifestacji 13 czerwca, a później także 16 i 28 czerwca. Wszystkie apele spotkały się ze znacznym odzewem, co pokazywało, że strategia forsowana przez Morawieckiego znajduje faktyczne poparcie wrocławian. Protesty były też swego rodzaju chrztem bojowym nowej organizacji. Kolejnym krokiem formowania się SW było powołanie z dniem l lipca 1982 r. Porozumienia Solidarność Walcząca. W założeniu miała być to luźna federacja różnych środowisk złączonych wspólnymi ideami i programem. Kilka miesięcy później -11 listopada - Porozumienie przekształcono jednak w jednolitą organizację pod nazwą Solidarność Walcząca. Program SW sprowadzający się do bezkompromisowej walki z dyktaturą komunistyczną i mówiący wprost o potrzebie jej obalenia przyciągał do organizacji coraz więcej działaczy, szczególnie tych rozczarowanych brakiem zdecydowanych działań ze strony liderów podziemnej „Solidarności". Organizacja zaczęła szybko pączkować, przyłączyli się do niej nie tylko opozycjoniści z Wrocławia, ale też z innych części kraju. SW z niewielkiej grupy skupionej wokół Kornela Morawieckiego stała się więc ważną organizacją antykomunistyczną o zasięgu ogólnopolskim. 41 Solidarność Walcząca CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 ■STRUKTURY__ SOLIDARNOŚCI WALCZĄCEJ 1982-1990 __W literaturze historycznej przyjęło się porównanie struktur SW do glonu albo fraktala.______ Do glonu dlatego, że rośnie tam, gdzie są sprzyjające warunki przyrodnicze. Natomiast cechą fraktala jest __________________samopodobieństwo, tj. podobieństwo całości do fragmentu i odwrotnie._______________ ŁUKASZ SOŁTYSIK, Oddział IPN we Wrocławiu S olidarność Walcząca głosiła walkę o niepodległą i demokratyczną Rzeczpospolitą Solidarną oraz „wyzwolenie z komunizmu ludzi i narodów", więc struktury organizacji powstawały tam, gdzie ludziom bliskie były te hasła. Za modelową strukturę należy uznać centralę SW we Wrocławiu, której wewnętrzne agendy pozostały wzorem dla działaczy SW w innych miastach. Struktura wewnętrzna We Wrocławiu ukrywał się Kornel Morawiecki, przewodniczący organizacji. W mieście działała tajna Rada SW w składzie: Kornel Morawiecki, Zbigniew Bełz (do 1983 r.), Paweł Falicki, Michał Gabryel, Jerzy Gnieciak (w 1982 r.), Maria Ko-ziebrodzka, Cezariusz Lesisz, Hanna Łukowska-Kamiej, Andrzej Myc, Jan Pawłowski, Zbigniew Oziewicz, Władysław Si-dorowicz (1983-1987) i Jerzy Kocik(odl983r.). W1984 r. powołano Komitet SW w składzie: K. Morawiecki, A. Myc, Wojciech My-ślecki, Andrzej Żarach, następnie dołączyli H. Łukowska-Kar-niej, Ewa Kubasiewicz, Andrzej Kołodziej, Janina Jadwiga Chmielowska, Zbigniew Jagiełło iRomanZwiercan. To tu pod szyldem Agencji Informacyjnej/Agencji Wydawniczej Solidarności Walczącej - najbardziej rozwinęła się poligrafia z całą siecią grup drukarskich i kolportażu. Nie będzie przesady w stwierdzeniu, że SW stworzyła prawdziwe imperium wydawnicze. Kolejnymi agendami były agencje fotograficzne i fonograficzne, Video Studio, Poczta Solidarności Walczącej, Radio Solidarność Walcząca. Na bazie doświadczeń radiofonicznych szczególnie ważną rolę odgrywała komórka kontrwywiadu SW kierowana przez J. Pawłowskiego. Prowadzono nasłuchy rozmów funkcjonariuszy SB, co pozwalało konspiratorom gubić śledzących ich esbeków oraz zabezpieczać Struktura organ/zac7/ „SOLIDARNOŚĆ WALCZĄCA" TAJNE £ffz. nr - otjtt: Ancmser ńrat. ■M RADA POLITYCZNA^/. tfa/teft u Ayl Wrocław w fot/c...... aAtyrtS*, 11 ( ^ _ £SL ańsk Svf. .//-"Ar, czr. 45 ****** a&fyw ff JE££m COftA 3r. ctf. 90 t KATOWICE uf. 30 etłtł. Ae//tM*rńxi t Mioc&iW/ł} Kielce zy. mp*i;yr. czł. 13 aAt. iMBL/R czł. 8 m 5 bruk Łct .-'./ MMMMM LODŹ czł. 6 akt. POZ//AŃ czł. 46 akt 8 Rzeszów CtC 52 aJł. 6 obetrm 6r?J ixt*j fe/tpn BYPGOSZCZ Oddzńł Ąpees/c#- ro/tuJs/e/ 40 6 rofiw czł~*-a4ł. Oddział &mt& SZCZEC/A/ Oddział, czł. 7 atf. łbftatrz Z#c#t3iwi& p/tĄ CxMxjoI lawcs/f t cĄtWAj } t f i LEW/CA czł. I? «*t. 3 &r, Agencja Informacyjna ■_ Opolem 35 tfafe. nya/awnitiW thfwmirutfsm* łyhtfy to: <4.0Ułictamość fyfy-Mwfa *9 ---- 4m i- ........ a* ------- & *« a, * J2>« v 4.. e»n" ** —- _ ____ —« — k&rtty T* # Spifoftitmeu ~MrocM* /.*%/ufafyn OetoeiłĄfJtc/" -a-f ^ Sfaiące * —/• — toL0W»a fi-* /fcrft/tytwty AmfmtkAi ■ MMw * śc/foSctMi «► /c+/&*JAP£ /3.pjfaafoesoę S/fał"- fiamo y. 2*4/tttJ. - —- tf,0GT<& fo/tet " SW- —— tf. Afort+sr/ct/"* i}* tt Cz&s kCWArry" m — /•—■*• Mo/rt&srci" • ifir«fk/W n„G~f" -_SV ŹO.f SałłWc WCMĄDU ________ 23-0 *; SWCWZ/AS - Xke$fe*J, $ołt<*óuT*oit Tufy$łtiv " - ĄSnm Przedstctwidełe oficjalni SW Marek Czctcńor . OdynUk Hacie/ FranA/eu/ic* - /bxńa/i Ąntonf Mopacz&ys/fj - Rzeszót/ t/ofcteth Afyj/ecA/ - Wrocfaw • fafótftcc * hfors2£H*& Punkt zbierania / informoy cfa /fTOSy Xaęr&nir**9e/ -Anna Mo&a/ cni&tw ęrr\ friedstaMciehfaa zaoramezne 4. RPN - Moguncje* - A Wtya 2. USA - Cforcfaneł • /. Swatek t, Norwetjia - l]*»ko«$k/ 4. Francja - /fcry* - £ 6o»owitt 5. - lonc/yt ~ Sp/iafari/y m'M StAWiriły 6» Kanada «/• - z Se/? SzWGCJOt - Ma/mó - /, Lebenbeutm Scrłi/7 Zaę/i* -Jfaat,/»$*,* „ Ćby/ąot * Drtjamzacj* zagraniczne wspofororctyćęcc 4. Ł/SA ~ w fbmost" /99g* Londyn* tftthmjmt&Mp.ficafcroHtfĄ kbtour*/mmfy 3. fbryi - Mfckyrx>roa/o tfi. A RFN* Ukrainsk* Głśwnct fatfa hfawkm* ffs. £ m»* UkfmjmkkA M*y&łf&/Ą£& ff, 6. — forftHtfyZfiąMttfaty &&fays/S0iosy/sJrW fi. Organizacje wspófdziatajcfce w kraju /. KmłĄgf 0f» ru ój>*łet*nt^4 Z Gfotopo/fitł /tm*M 0/»w fo/n/Aó* 5. Uberct/hO-fcme/trm/yc*** faji*„WyodkyW 4. Mfak/eiwy Opera„ ^t/armr/i" 6. WefOs/cine Znestenit Studentów 6* Konfederacja fbłsh' Mepod/cafej .7, foftona/ny K*m*Mt Słretj&otry ł.*ud> „Mf/noU /Pp/ty* Niektóre agendy Solidarności Walczącej w optyce Służby Bezpieczeństwa 6 | Solidarność Walcząca CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 ' 4? | Tadeusz Wrona. Kornel Morawiecki, Wojciech Myślecki, Dariusz Gustab. Krzysztof Maziakowski. lata 80. XX w. Tigiiw - o* ) « <3«5ekiWa aa pojawUnie ai, *0> pojawiła ad.fi KUjaoa alwjl i jO.it K*ja *w poWJUa d seria znaczków poczty podziemnej bw . - do goća.17i00 tassk akc2*ł Notatki kontrwywiadu SW Walki z zomowcami na ul. 31 VII11982 r. J RÓBCIE TO OD 1 CZI EGC KOMUNIZM UPADNIE..f :ORMY DZIAŁALNOŚĆ 31 VII11982 r. SOLIDARNOŚCI WALCZĄCEJ Solidarność Walcząca nawiązywała ideowo do tradycji Armii Krajowej, Zrzeszenia ..Wolność i Niezawisłość' _walki z okupantami sowieckimi prowadzonymi przez żołnierzy powojennego podziemia._ TOMASZ BALBUS. MAGDA WYSOCKA. • Oddział IPN we Wrocławiu Czas i metody działalności były oczywiście inne. Cel identyczny: odzyskahie przez Polskę niepodległości. Kornel Morawiecki tak określił potem wytyczne, jakie otrzymywali ludzie, którzy chcieli walczyć z komuną: „Nikomu nie narzucaliśmy formy działalności. Każdy wybierał tę, w której czuł się najlepiej i w której zdziałać mógł najwięcej. Pytającym: »Co robić?«, odpowiadałem: »Rób to, od czego upadnie komu-nizm«". Różne formy działalności organizacji elastycznie dostosowywane były do możliwości własnych i kontrakcji przeciwnika. Podziemna prasa stała się znakiem rozpoznawczym SW. Niosła myśl niepodległościową, wytyczała kierunki działań, pokazywała, że reżim trzebaimożna obalić. Zapisane maszynową czcionką, pachnące świeżą farbą drukarską, początkowo słabo czytelne, z czasem drukowane na coraz lepszym sprzęcie, gazetki i ulotki znaleźć można było w zakładach pracy, biurach, szkołach, na dworcach. Uruchamiały społeczną aktywność, informowały o represjach „komuny", wzywały do demonstracji, publikowały dyskusje o metodach walki, podawały nazwiska kolaborantów. Oprócz gazetek kolportowane były też wydawnictwa zwarte, ulotki, znaczki pocztowe, pocztówki, kartki okolicznościowe, banknoty, wpinki, medale, monety, kasety magnetofonowe, zdjęcia, plakaty. Wydawane przez podziemne drukarnie książki ibro-szury, głównie o tematyce historycznej i politycznej, były intelektualną „odtrutką" na komunistyczną propagandę. Kształtowały ideowo młodych ludzi, formowały myśl polityczną przywódców podziemia, pokazywały wysiłek ante- natów i drogi, jakimi należy zmierzać do niepodległości. Ci, których już nie było, z kart ksią-żek mówili następcom: liczą się nie tylko kamienie dla milicji, butelki z benzyną dla zomowców, kolczatki pod „suki", czerwone farby olejne na drzwi, gdzie mieszkają kolaboranci. Liczy się przede wszystkim program działania. Na dzisiaj i na przyszłość. Wolny eter stał się również nośnikiem prawdy. Emitujące z dachów wieżowców kifimnastominutowe audycje nadajniki własnej produkcji były przekaźnikiem wolnego słowa docierającym do dziesiątek tysięcy ludzi przede wszystkim w dużych miastach. Samochody pelenga-cyjne z esbekami starały się namierzać oraz konfiskować nadajniki, a ośrodki radiowe reżimu zagłuszać audycje. Hasło „Precz z komuną!" stało się symbolem buntu ulicy. Pierwsze duże demonstracje, 13,16 i 28 czerwca oraz 31 sierpnia 1982 r., pokazały siłę tych, którzy mieli dość życia w PRL-u. Był to olbrzymi sukces SW w zakresie mobilizacji ludzi. Pokojowe początkowo marsze, po zaatakowaniu przez zomowców, przekształciły się w wielogodzinne starcia uliczne. Komuniści nie spodziewali się tak dużych wybuchów społecznych protestów, jakie nastąpiły wówczas w wielu miastach Polski, kiedy to dziesiątki tysięcy ludzi starło się z siłami „czerwonych". Walki uliczne z siłami pa-cyfikacyjnymi uwidoczniały wątpiącym, że „Solidarność żyje i walczy". Ukazywały z jednej strony stopień zdeter-minowania ludzi, aby przeciwstawiać się czynnie represjom, z drugiej ogrom sił, jakie komuniści musieli rzucać do tłumienia tak masowych protestów. Wróg był przerażony skalą oporu czynnego Polaków. Zabici stawali siębohaterami. Doświadczenia wyniesione przez organizatorów ze spontanicznych początkowo form staczania walk miejskich stawały się lekcją na przyszłość. Przyszedł namysł nad metodami prowa- dzenia konfrontacji siłowych: czasem i miejscem zbiórek, ochroną własnych szeregów, sposobami odpierania sztur-mów i wyprowadzania kontrataków, narzędziami walki, ewakuacją oraz pomocą dla rannych. Dbania o życie i zdrowie tych, którzy idą z nami. Pomocy dla tych, którzy dostawali się w ręce wroga. Wydział Wschodni SW podjął próby oddziaływania ideowego na elity opozycyjne zniewolonych narodów żyjących w „Bolszewii", jak Związek Sowiecki określał Józef Mackiewicz. Wydawane w języku angielskim, rosyjskim, ukraińskim ulotki, broszury, książki, atakże sprzęt i finanse, wysyłane były na tereny Litwy, Łotwy, Estonii, Ukrainy, Białorusi, Gruzji, Kazachstanu, Armenii, Azerbejdżanu, Uzbekistanu, Mołdawii, Rosji. Akcje te były niebezpieczne. Czeki-ści starali się poprzez agenturę infiltrować kanały przerzutowe i miejsca odbioru materiałów. Wyszła też seria znaczków poczty podziemnej z ha- słami „O niepodległość Ojczyzny, o niepodległość Litwy, 0 niepodległość Ukrainy, prosimy Cię Panie". Niezwykle potrzebną działalnością było zabezpieczanie własnych szeregów przed inwigilacją ze strony konfidentów i rozpracowywanie metod pracy bezpieki. Komórki kontrwywiadu SW zajmowały się rozpoznaniem wroga, ustalaniem personaliów esbeków i ich konfidentów, a także środków technicznych do prowadzenia działań operacyjnych. Prowadzono nasłuch i analizę rozmów radiowych bezpieki, rozszyfrowywano komunikaty, lokalizowano lokale przeznaczone do tajnego filmowania oraz fotografowania demonstracji 1 pielgrzymek, ostrzegano osoby inwigilowane. Różnorodność metod działalności pozwalała konspiratorom z SW realizować się w nurcie niepodległościowym kolejnych już pokoleń „Polski Podziemnej" w formach, w jakich czuli się najlepiej, m CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Walcząca 17 IMPFRIUM PRASOWF Jedną z najważniejszych form aktywności Solidarności Walczącej była działalność wydawnicza. popularyzacją własnego programu i poglądów, była ważnym elementem budowania struktur i więzi społecznych poprzez możliwość koncentrowania wysiłku dużej grupy osób na konkretnym działaniu. GRZEGORZWALIGÓRA, Oddział I PN we Wrocławiu W przeciągu ośmiu lat w całym kraju ukazało się ponad sto tytułów niezależnej prasy sygnowanej przez Solidarność Walczącą. Dokładną ich liczbę trudno dziś precyzyjnie określić. Cechy zewnętrzne gazetek nie zawsze pozwalają na przyporządkowanie ich konkretnemu ugrupowaniu, nierzadko też poszczególne pisma były inicjatywami kilku środowisk. Dodatkową trudność stanowi pokaźna liczba tytułów wydawanych przez środowiska współpracujące z SW lub jedynie korzystające odpłatnie z jej bazy poligraficznej. W większości, choć nie wszystkie, firmowane były znakiem Agencji Informacyjnej Solidarności Walczącej (AISW). O sukcesie wydawniczym SW decydowała nie tylko duża liczba tytułów, ale także wysokie nakłady i dobrze zorganizowany kolportaż. Podstawą sprawnej poligrafii było, zwłaszcza w pierwszym okresie istnienia organizacji, oparcie druku o rozbudowaną sieć drobnych drukami z wykorzystaniem popularnej „ramki", najczęściej drewnianej, na którą naciągało się matrycę. Na matrycę kładziono farbę i rozprowadzano ją raklą. Pod ramką umieszczano papier. Aby maksymalnie upowszechnić tę prostą metodę druku, organizowano liczne szkolenia. Tego sposobu powielania mógł się nauczyć każdy i nie wymagał on zaawansowanego zaplecza technicznego. Namierzenie zaś przez „SB" pojedynczej powielarni nie skutkowało załamaniem procesu wydawniczego. Jednocześnie nie zrezygnowano z innych technik oraz wypracowano system „dojść" do państwowych drukami, co dawało możliwość powielania większych objętościowo czasopism oraz książek. Członkowie Solidarności Walczącej byli też autorami wielu wynalazków usprawniających druk, jako jedni z pierwszych zaczęli też czerwca 1979 r. WOLNI ( DOLNOSLASK.....I mm., 3000 Z&mmiK r-m n Si JAKA PttLSKA? MtSTOaiA • /> 3 wJ, 4* Mml — ............... cg&mteę s - _______________ 2 ......>...,.......... Uwfosc kwmmn&i cpfois ............^ ...........---- Soetfcwsw * iiJfiły^? Ztefrii .............. ....8 fókńal Gim&tsSki 2«cźwy fcr»g pr&z t&uiAty g&cnfttira ., 7 Wand* 'i Pcte ............. ...........$ ................... . Kcfmjntfca? OKOP--u po wsattowinfai. T«**d ...... ...... n .....~, Ovv» fkim sy m iMwt H t . i 2 ....... ......................PfutłKtty z Wr?ct«c«nońti kisiścfca 'ś arogu iMttsg Jtóets jetfcsfc 23 msic wazytó <śe&£Owtf*nyŁn wyrwccwi, e*«»RSo«» gcaśo «r?ier>: Ftt« k4 CO S* drwiło W Co^«MS€Sm«ł .i iiahą wirnc mszą «W»si £ńr«fi?ias 05 a s«nw» pi«»s:yvtóji%»v {« śiwśc Dór>>$dty i«y. Csk»- erpmwncwfs bysmv v»'.VTt« i fli-3 Ś!S«BŚ* Tm»i Ol^t - Li^iOPAC' MI£SiłiC^?>v NaW y <>k_ ;&X<) Ł-^ Hr wm 5tr«w 32 Ust VVs*c/^ Kwy^; tspiłiko.' >ł^v}y KtłffłfeJ Js^ab Bmteyj . .. &O0aH9*^ £k* Vt !-; . , 50f€ *«>»« i*-*.** roń":: A . .. C?<^v i SoSkJ#r^rr» ............................ ...... 3 w- < M}_____ ». U ~ """ ""f > K^tuwy w .. 12 - ♦? V: w.»............ ... OHiwe M^>osh" WtĘĘtKĘĘĘtĘĘĘĘĘĘĘĘĘĘĘĘĘ^________ On? ?}« 00 Rti-acjjł * nftfwśiii r»?w» /^von;c§o ............ 2sitm:z ( io Pr»*t)t*$§<:u wie VHiwt»*w\ $zm»s ku^twy nbMMMtj «?} ..................... J« xMl*«j*ayw iV««KtoStł?, TJjtóes, Ctytsl<«JkM; ł Tv«^>< blwtk.'^ &*ł«t Jiełwc^' w?ajeimpwsjx> «l^ł«, ptówy«h w$p6tc#u«s'a i OŁv"'«i ? ói^etoymi *. Z-jcrytny Ci usujcwema w •: ftfMKmrwa innynt *>' SihetWW. ki<>fe o«otri»yl« '» *>cś «yoym. w Ż'iscak'^9 .....— USTQf>AD F«2fEf) €? LATY - mk^ <*1*yskaai»nf«xid5eę4o^łpr«i2f*aiak« >2Si»wc« nwwtsłi. Poitirs MWWtWHg • «y iyć. Wl^ysł^ Knoek / 'Ara8k< pctoc&e*. PfwAat* ną 30^sc»«, fto k:ixvm prr.yuistii t>mrż Wtfwowsfco-teoteewfcM, S-tetn?s oHmina fltupacja nśmj«k» i j«i, f^^nrvych namUntoików Mcefewy, i 23rec«w — jak iwstym -i'a - - króf3,,n?ggąin^tł"« któraoJr we ? .Atvw « Qt-ko1?»»g, __Pffm IHiP99 . m ,~t «ara«0<«» |»k iiastym - ś.a nam i a»«P*y ftfeto. Tu, *i* Rwis^ji LISTOPAD f Rzeo 45 L^ry - m^^'j2wvy*an(i« gfltt iy^j Połfic*. Ptctąresk £*9^»?#v . £yto«h». „Z«r^ym*rrt fcs} w»«2 2 Wami, dWtóśay ««^nięy chwttę p'xv łaiłiic/ /: M^Mirn w Jętyku fiBł&da, i ędrW OR«n8«w>f.- tm- c&ktmtu Marud \en froczmk &ż Abeśwn*, kt<»y {«« „ojcem wj»ry twtuti * i»k sit * Tartu, tłft «o kt ,/fłś; ttMty", w sste*sja6lAe5 mferw ^ *t&>9 tabitry nis wolno r»kcs N ^ * / ..: .V; •T/. r%: Podziemna prasa, w tym tytuły wydawane przez SW rzy. Za przykładem Wrocławia poszczególne oddziały or-ganizacji wydawały własne biuletyny informacyjne pod podobnym tytułem, „Solidarność Walcząca" oddziału poznańskiego, oddziału lubel- skiego czy oddziału Trójmiasto. Z ważniejszych pism informacyjnych SW wymienić należy: ukazujący się we Wrocławiu „BIS", wychodzące w Katowicach: „WIS: Wolni i Solidarni" oraz „PIK. Pod- ziemny Informator Katowicki", rzeszowską „Galicję" szczeciński „Gryf". Wydawano też większe periodyki o charakterze publicystycznym, jak „Biuletyn Dolnośląski' i poznański „Czas", oraz literacki „Czas Kultury". Niektóre niezależne pisma blisko współpracujące z Solidarnością Walczącą z czasem stały się oficjalnie jej organem, jak chociażby ukazujące się we Wrocławiu „Wiadomości Bieżące" i „Jednością Silni" oraz w Krakowie „Soli-darnofe Zwycięży". Osobną •rmą Aktywności wydawniczej były pisma zakładowe Solidarności Walczącej wydawane m.in. we Wrocławiu, Gdyni, Warszawie, Wałbrzychu, Jastrzębiu-Zdroju i Gdyni. Pod koniec lat osiemdziesiątych bardzo popularna stała się też plakatowa „Gazetka Uliczna". Wśród licznych tytułów prasowych wydawanych przez Solidarność Walczącą wymienić należy też drukowane w języku czeskim „Opinie" („Nazory"). Cennym źródłeiji informacji w latach 1988-1990 był też „Serwis Agencji Informacyjnej Solidarności Walczącej", przeznaczony dla redakcji i pism wydawanych przez SW. Najważniejszą jego częścią było szczegółowe kalendarium, przygotowywane na podstawie nasłuchów zachodnich radiostacji, a także Polskiego Radia i TVP, oraz przeglądu prasy. Nieco słabiej w porównaniu z prasą SW wypadał druk pozycji zwartych. Według niepełnych danych różne agendy SW wydały co najmniej 144 tytuły, w tym najwięcej podziemna oficyna wydawnicza Adama Borowskiego Prawy Margines. Ponadto na masową skalę wydawano ulotki, pocztówki, kartki okolicznościowe, kalendarze, banknoty, znaczki plastikowe i metalowe, medale, monety, kasety magnetofonowe, zdjęcia, plakaty, znaczki pocztowe itp. Poligraficzny sukces Solidarności Walczącej nie byłby możliwy bez zaangażowania, zapału i chęci działania wielu konspiratorów. Dla nich „wolne słowo" było podstawową bronią w rękach w walce z komunistycznym reżimem. Za pomocą papieru i drukarskiej farby nie tylko odkłamywano zafałszowany obraz rzeczywistości PRL, ale przede wszystkim tworzono sprawne struktury podziemnej organizacji.® 81 Solidarność Walcząca CZWARTEK fł MAR7YGFI I RFAI ISTA". DOKTOR KORNFI MORAWIFCKI „Nie interesuje już nas zawieranie jakiejś kolejnej umowy z tą władzą. Chcemy tę władzę pozbawić władzy". ____Układy zawarte przy „okrągłym stole" Kornel Morawiecki uważał za zdradę. Nie sądził, żeby wolni Polary___ _____________________________musieli rządzić swoim krajem wspólnie z przestępcami.________________________________________ TOMASZ BALBUS, MAGDA WYSOCKA. Oddział IPN we Wrocławiu Urodził się w Warszawie dokładnie w 150. rocznicę uchwalenia przez sejm Konstytucji zwanej dzisiaj Trzeciomajową, ustawy zasadniczej regulującej ustrój Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Zmarł w stolicy w dniu 80. rocznicy zwycięskiego boju spotkaniowego żołnierzy z Samodzielnej Grupy Operacyjnej „Polesie" gen. Franciszka Kleeberga nad wojskami bolszewickimi pod Parczewem (30 września). Z wykształcenia był fizykiem, któremu przyszło stanąć na czele organizacji niepodległościowej wyrosłej z tradycji tych, którzy walczyli w Powstaniu Warszawskim i stawiali opór zbrojny sowieckiemu zniewoleniu Polski po 1944 r. Z powołania był działaczem społecznym Ważliwym na ludzką krzywdę, który nie mógł zostać lekarzem, wszedł więc w kon-spiracjęipolitykę. W tensposób widział drogę do zmian na lepsze. I te sfery, ideowe oraz osobowościowe, znakomicie współgrały ze sobą, zarówno jeszcze w podziemiu, jak i potem, gdy fundamentalnie nie zgadzał się z tymi, którzy z „czerwonymi" poszli w alianse. Od najmłodszych lat dużo czytał, z czasem zaczął uczestniczyć w prelekcjach, wykładach, dyskusjach. Obserwował na co dzień powojenną biedę, zniszczenia, zmęczonych życiem i pracą ludzi, którym „komuna" wpajała, że żyją rzekomo w najszczęśliwszym miejscu na ziemi w ramach sojuszu „bratnich narodów". Legenda majorów „Hubala" i „Łu-paszki", podziemnej armii generała „Grota", walka warszawskich powstańców i żołnierzy wyklętych, zamordowani strzałem katyńskim przez bezpiekę na Mokotowie dowódcy Armii Krajowej, rodziły bunt i niezgodę na niewolę. Pociągnął potem za sobą innych, którzy mieli dość marazmu, upokorzeń i represji. Agresja sowieckiego woj -ska na Czechosłowację w 1968 Kornel Morawiecki w okresie nauki w szkole podstawowej Kornel Morawiecki w czasie pogrzebu Prezydenta Lecha Kaczyńskiego na Wawelu w dniu 18IV 2010 r. r. wspomaganego przez „ludowe" Wojsko Polskie, pałowanie studentów w marcu 1968 r., strzelanie do robotników Wybrzeża w 1970 r., „ścieżki zdrowia" z 1976 r. - skutkować musiały samoorganizacją tych, którzy w tym „ciemnym" okresie historii Polski chcieli robić coś więcej, niż tylko stać w kolejkach za mięsem i papierem toaletowym. Stanął na ich czele. Jak trafnie zauważył syn, Mateusz, był jednocześnie marzycielem i realistą. Od początku mówił, że ten system należy zniszczyć od środka. Krok po kroku. Dzień po dniu. Jak kropla drążąca skałę. Komunizm musiał być obalony, a Związek Sowiecki musiał się rozpaść. Nie chciał, jak wówczas wielu innych, naprawiać gnijących struktur sowieckiego panowania nad Polską. Wydawanie gazetek, malowanie haseł na murach, drukowanie ulotek, wzywanie do demonstracji, stać się miało akcją czynną, która przyciągnie innych. I tak też się stało. Dość szybko „Komendą Główną" niepokornych z jego otoczenia został dom letniskowy posta-wionypodlasemkołoPęgową, niedaleko Obornik Śląskich, zbudowany z drewnianych bali. Organizowane tam spotkania i dyskusje rodziły nie tylko nowe idee, ale i kolejnych buntowników. W tym kręgu powstał pomysł przygotowania transparentu w barwach narodowych z napisem „Wiara i Niepodległość", który następnie wyeksponowano podczas pierwszej pielgrzymki papieskiej do Polski w1979r. To było już otwarte rzucenie „rękawicy" wrogowi. Nadzieja na „odnowienie oblicza tej ziemi" została jednak wówczas zgnieciona kolumnami czołgów Wojciecha Jaruzelskiego. Kule zomowskie masakrowały górników, ludzie byli aresztowani, internowani, wyrzucani z pracy. „Komando es-beckie" Czesława Kiszczaka zamordowało księdza Jerzego Po-piełuszkę. Komuniści jeszcze byli groźni, ale już coraz słabsi. Tylko zbiegowi okoliczności zawdzięczał to, że nie znalazł się w ośrodku dla internowanych. Pierwszy numer podziemnego pisma był drukowany i kolportowany we Wrocławiu w pierwszych dniach stanu wojennego. Szybko rozpoczął organizowanie swoich ludzi do walki z „czerwonymi". Pisał potem: „To była jedna z pierwszych decyzji. Oczywiste było, że na atak władz trzeba odpowiedzieć stanowczym oporem. Dokoordynacjinajnie-zbędniejsza była własna sieć informacyjna. Telefony, faksy, dalekopisy wyłączono. Wszelki nadawczy sprzęt radiowy władze rekwirowały (...)". W kolejnych miesiącach tworzył struktury podziemne, szczególną uwagę przywiązując do rozbudowy sieci drukarni, komórek kolportażowych, nadajników emitujących własne audycje radiowe. Z czasem okazało się, że nie po drodze było z tymi, którzy komunistów chcieli zjednywać, a nie zwalczać. Tak zrodziła się organizacja mająca w nazwie czyn, Kornel Morawiecki (pierwszy od lewej w kraciastej koszuli) pod Pęgowem w 1979 r. Domek letniskowy, tzw. „Kornelówka", wybudowany koło Pęgowa anie tylko związek. Najbardziej zaciekle tropiona przez bezpiekę struktura „Polski Podziemnej" lat 80. XX wieku - Solidarność Walcząca. Determinacja, przykład własny, morale przywódcy, skuteczność działań, stawały się w następnych latach drogą do pozyskiwania kolejnych buntowników, którzy potem składali przysięgę SW. Każda akcja rodzi kontrakcję, więcprzyszły i represje. Ten trudny czas tak wspominała żona Jadwiga Morawiecka: „Zatrzymania, przesłuchania, rewizje, stałe obserwowanie życia każdego członka rodziny stało się codziennością naszego życia. Bywało, że wracając z pracy, nie możnabyło wejść do mieszkania, bo drzwi były zamknięte od wewnątrz, panowie z SB robili przeszukanie podczas na- szej nieobecności. W czasie pobytów pod Pęgowem pozorowali napady na ten nasz domek, w środku nocy waląc w okna i drzwi, krzycząc, że nas podpalą. Najgroźniej było wtedy, gdy w czasie jazdy w naszym małym fiacie odpadły koła, oraz wtedy, gdy mojego syna zabrano z ulicy i wywieziono dolasu". Przywódca SW, zanim „wpadł" w ręce bezpieki, do-świadczył pomocy wielu ludzi. Wspominał potem: „W latach 1981-1987 przyjęło mnie pod swój dach 60 rodzin. Gdy się ukrywałem, odbyłem spotkania z około tysiącem działaczy, przyjąłem przysięgę od około dwustu ludzi wstępujących do »Solidamości Wal-czącej«. I wśród tych tysięcy nie było ani jednego, któryby mnie futn 1933 »98J-CZIŹHWIfĆ---- v tvttnK» tntnn SW Znaczek Poczty SW nawiązujący do tradycji Polski Walczącej zdradził". Aresztowanego 9 listopada 1987 r. komuniści deportowali wmaju 1988 r. z kraju. Przymusowy pobyt za granicą wykorzystał do spotkań z przedstawicielami emigracji i zachodnimi politykami. Dotarł do Wielkiej Brytanii, Stanów Zjednoczonych, Kanady. Końcem sierpnia 1988 r. „nielegalnie" powrócił do Polski i działał dalej, wskazując kierunek: „Nie interesuje już nas zawieranie jakiejś kolejnej umowy z tą władzą. Chcemy tę władzę pozbawić władzy". Układy zawarte przy „okrągłym stole" uważał za zdradę. Nie sądził, żeby wolni Polacy musieli rządzić swoim krajem wspólnie z przestępcami. Hasło „Precz z komuną!" było nadal aktualne w odradzającej się Polsce lat 90. XX wieku. ■ CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Wałcząca j 9 W PR7FSTR7FNI ____Historia jest nauką, która w znaczeniu literalnym zajmuje się badaniem działań_____________________ __i wytworów ludzkich. Rezultatem tych badań jest opis dziejów w postaci określonej narracji._________ Czym innym jest pamięć historii dająca się określić również jako kultura pamięci. Mamy tutaj na myśli wszelkie formy „mówienia" o przeszłości, w tym najbardziej nas interesujące, w kontekście tego artykułu, _________________upamiętnianie jej, a precyzyjniej trwałe upamiętnienia______________________________ ____________________ Tablica poświęcona Kornelowi Morawieckiemu zaprojektowana i ufundowana przez wrocławski Oddział IPN -V T' *" h^Ł ^A vt| • -w ■■ • y ' SfrJfeSs Głaz z napisem „Bojownikom o Niepodległość", Skwer Solidarności Walczącej * li ; " - ........... Konspirek - krasnal Solidarności Walczącej, Zaułek Solny, obok restauracji Konspira Tablica pamiątkowa poświęcona Kornelowi Morawieckiemu na skwerze u zbiegu ulic Środkowej i Szczepińskiej WOJCIECH TRĘBACZ, Oddział IPN we Wrocławiu W przestrzeni publicznej Wrocławia możemy odnaleźć pomniki, tablice i inne formy upamiętnień tyczące się wydarzeń historycznych, Większa ich część odnosi się do dziejów państwa i narodu w momencie, gdy Wrocław nie stanowił integralnej części polskiego organizmu państwowego. Gdy mówimy o historii miasta po 1945 r., musimy wyróżnić dwa najbardziej charakterystyczne i wyraziste okresy: czas stalinizmu i dekadę „Twierdzy Wrocław", a więc lata 80. W tym drugim okresie jako najbardziej charakterystyczne zjawisko, a dotyczące pamięci historii, sytuuje się Solidarność Walcząca. To temat zawierający w sobie wszystkie elementy potrzebne do wspomnianego kształtowania pamięci historii. Jest oryginalny, wyraziście lokalny o znaczeniu ogólnopolskim, a nawet ponadpaństwowym. Poza tym zawiera w sobie niezwykle ważny element przywracania sprawiedliwości w kontekście racji historycznej, a nawet zadośćuczynienia. Można zaryzykować tezę, że upamiętnianie SW i jej przywódcy Kornela Morawieckiego rozpoczęło się już wiatach 80. Na głazie znajdującym się na wysepce pośrodku placu Kościuszki do tej pory zachował się znak-symbol SW, wyryty tam w czasie stanu wojennego. Wtedy byłto kamień pamiątkowy ku czci Bojowników o Wyzwolenie Narodowe i Społeczne. Nie dziwi zatem propozycja nadania temu miejscu nazwy Skwer Solidarności Walczącej w czasie obchodów 25-lecia powstania SW. Charakterystyczne jest to, że kilku radnych, głównie z Lewicy podjęło próbę storpedowania uchwały Rady Miasta, wykorzystując niezbyt przekonywu- jące względy formalne. Zostali jednak przegłosowani. W czasie uroczystości celebrowania obchodów 40. rocznicy powstania NSZZ „Solidarność" we Wrocławiu skwerowi u zbiegu ulic Szczepińskiej i Środkowej nadano imię Kornela Morawieckiego. Na kamieniu umieszczona została tablica poświęcona legendarnemu przywódcy Solidarności Walczącej. Należy wtym miejscu podkreślić, że jest to nieczęsty przypadek, gdy mamy do czynienia z powszechną akceptacją i identyfikac ją jednej postaci z całą organizacją, jej historią i ideą. Trwałe upamiętnienia Kornela Morawieckiego są jednoznacznie kojarzone z Solidarnością Walczącą i działa to również w drugą stronę. Przy czym jest to zjawi- sko zdecydowanie o charakterze synergicznym. Uznane historycznie oraz społecznie. Pod pomnikiem „Wszystkich Współtwórców, Obrońców i Bohaterów Solidarności", zwanym też pomnikiem „Solidarności", zainstalowana jest tablica Kornela Morawieckiego. Obiekt wzniesiony jest na terenie Politechniki Wrocławskiej na Skwerze Solidarności przy ul. Norwida, między budynkami C2 i C6. Odsłonięcie samego pomnika nastąpiło 19 września2001 r., tablicę upa-miętniającą Kornela umieszczono ll grudnia 2019 r. Ważnym wkładem wrocławskiego Oddziału IPN było ufundowanie, zaprojektowanie i wykonanie tablicy poświęconej Kornelowi Morawieckiemu. Jej uroczyste odsłonięcie nastąpiło w Dolnośląskim Urzędzie Wojewódzkim 30 września 2021r., a więc w drugą rocznicę śmierci założyciela SW. Trzeba również wspomnieć o swoiście wrocławskim upamiętnieniu, jakim są krasnale. Konspirek - krasnal Solidarności Walczącej, umieszczony tuż obok restauracji Konspira w Zaułku Solnym, maluje na ścianie wielki napis „Solidarność Walcząca". W jednej ręce trzyma puszkę z farbą, w drugiej pędzel. Nawiązuje on do wojny na murach, która była przeprowadzana podczas stanu wojennego. Uroczystego odsłonięcia dokonała legenda podziemnej SW, łączniczka i asystentka Kornela Morawieckiego, Hanna fcukowska-Kamiej. Mimo nasilenia działań upamiętniających, nie tylko we Wrocławiu i na Dolnym Śląsku, ale właściwie w całym kraju wydaje się postulatywnie, że brakuje jednej wspólnej wrocławskiej inicjatywy do powstania elementarnego, lecz monumentalnego pomnika Solidarności Walczącej i Kornela Morawieckiego. Jest to potrzebne wprzestrzeni publicznej i historycznej Wrocławia, nie tylko ze względów memo-ratywnych, lecz również czysto prestiżowych. ■ 101 Solidarność Walcząca CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 F W NA KOBIFTACH STNe A' Współorganizowały struktury Solidarności Walczącej, dbały o bieżące funkcjonowanie organizacji, drukowały i kolportowały podziemną prasę, szukały dla ukrywających się bezpiecznych mieszkań. Andrzej Kołodziej, jeden z liderów SW, który zresztą o ich aktywności dowiedział się od Ewy Kubasiewicz, _____________________________________________ podsumował krótko: „Solidarność Walcząca na kobietach stała"._______ ________ ______________ JOANNA HYTREK-HRYCIUK, MAGDA WYSOCKA, Oddział IPN we Wrocławiu Kołodziej z pewnością ma na myśli zaangażowanie organizacyjne. Warto jednak podkreślić, że w powstałym w 1984 r. Komitecie Wykonawczym SW kobiety stanowiły około 1/3 członków. Natomiast w styczniu 1988 r., po aresztowaniu Morawiec-kiego i Kołodzieja, na czele organizacji stanęła Janina Jadwiga Chmielowska. Wspomniana Ewa Kubasiewicz, w „cywilu" pracowała jako bibliotekarka w Bibliotece Głównej Wyższej Szkoły Morskiej w Gdyni. Ci, którzy ją znali wiedzieli jednak, że lepiej charakteryzuje jąjej wielka pasja -taternictwo. Pochodziła z rodziny o korzeniach opozycyjnych: jej ojciec był więziony przez NKWD, bracia: Ryszard i Andrzej działali w „Solidarności". Działaczem SW został także jej syn, Marek Czachor. Kubasiewicz od początku angażowała się w działania „Solidarności". Strajkowała w Stoczni Gdańskiej, była wiceprzewodniczącą Komisji Zakładowej w Wyższej Szkole Morskiej, później członkiem Zarządu Regionu. Po wprowadzeniu stanu wojennego została aresztowana i w lutym 1982 r. skazana na 10 lat więzienia przez Sąd Marynarki Wojennej w Gdyni. Był to wówczas najwyższy wyrok, jaki zapadł wobec działacza opozycji. Kubasiewicz, już z więzienia wysłała list otwarty „Do moich przyjaciół", w którym oświadczyła, że nie skorzysta z ewentualnego prawa łaski i zaczęła domagać się poprawy warunków odbywania kary dla więźniów politycznych. W lipcu 1983 r. została objęta amnestią i natychmiast zaangażowała się w budowanie nowej organizacji: Solidarności Walczącej. Była członkiem Komitetu Wy- Hanna Łukowska-Karniej - Wrocław Maria Koziebrodzka - Wrocław Zofia Maciejewska - Wrocław Barbara Sarapuk - Wrocław Alfreda Poznańska - Wrocław Barbara Kowalczyk - Katowice Ludwika Ogorzelec - Wrocław, Francja 11191 Ewa Kubasiewicz - Gdańsk, Francja Jadwiga Morawiecka - Wrocław konawczego Solidarności Walczącej, a później, w 1988 r., po wyjeździe do Francji, szefem struktur zagranicznych SWT. Przez cały okres działalności w SW była rozpracowywana przez Inspektorat 2 WUSW w Gdańsku w ramach sprawy o kryptonimie „Gniazdo". Wrocławianki Hanna Łu-kowska-Kamiej, Maria Koziebrodzka i Iga Jerzmańska, budziły szczególny podziw Kornela Morawieckiego, co sam przyznał w jednym z wywiadów dla „Tygodnika Powszechnego": on się ukrywał, one działały w organizacji podziemnej jednocześnie starając się prowadzić w miarę normalne życie. Przynajmniej przez jakiś czas, bo Alfreda Poznańska, która ukrywała Morawieckiego, musiała zrezygnować z wszelkich aktywności. Szefa SW ukrywała także Hanna Łukowska-Karniej, która była także jego główną łączniczką. Latem 1982 r. współorganizowała SW, została członkinią Rady i Komitetu Wykonawczego organizacji. Próby prowadzenia „normalnego życia" skończyły się, kiedy władza zaczęła poszukiwać jej listem gończym. SB mogła dostarczyć organom dowolnych informacji: od jesieni 1982 r. Inspektorat 2 WUSW rozpracowywał ją w ramach sprawy o kryptonimie „Książka". Była kilkakrotnie aresztowana: siedziała w aresztach w Warszawie i Wrocławiu. W 1988 r. w końcu stanęła przed sądem, rozprawę jednak utajniono z powodu manifestacji tłumu, który zgromadził się pod salą rozpraw. Presja zrobiła swoje -działaczka została zwolniona. Po latach wspomniała, że choć interesowała ją niepodległość, to wszystko stało się trochę przypadkiem. „Mając trójkę dzieci, nie chciałam być działaczką żadną" - mówiła. Być może działaczką kontrwywiadu SW nie chciała być również Ludwika Ogorzelec. Z wykształcenia była rzeźbiarką, pracowała dla Cepelii, projektowała dekoracje dla wrocławskiej opery. Początkowo, działając w opozycji wykorzystywała swoje zdolności, współpracowała m.in. z Niezależną Agencją Fotograficzną Dementi. Jesienią 1983 r. została współpracowniczką kontrwywiadu SW. To nie miało już nic wspólnego ze sztuką: prowadziła nasłuch rozmów funkcjonariuszy SB i przekazywała informacje o planach służb. To między innymi dzięki jej pracy udało się odczytać szyfry, którymi posługiwali się funkcjonariusze. W1985 r. Ogorzelec zdecydowała się podjąć dalsze studia artystyczne we Francji. W tym czasie została bowiem absolwentką Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych we Wrocławiu (dzisiejszej ASP). Ale wyróżnienie przyznane za obronę dyplomu odebrano jej. Władze uczelni uzasadniały to jej „niewłaściwą postawą polityczną". Ogorzelec jest autorką projektu Krzyża SW będącego odznaczeniem dla działaczy i współpracowników organizacji. Z powodu swojego zaangażowania w działalność niepodległościową, kłopoty w pracy miała również Barbara Kowalczyk, która rok po obronie doktoratu z fizyki na Uniwersytecie Śląskim założyła na uczelni Konspiracyjny Komitet Oporu. Była m.in. grafikiem i drukarzem „Biuletynu", który wydawał Komitet. Była wielokrotnie zatrzymywana, wiosną 1982 r. została także internowana. Po zwolnieniu z internowania, wraz z Anną Gorgoń zaczęła organizować struktury SW w Katowicach. W 1986 r. po kolejnym zatrzymaniu i karze grzywny, władze Uniwersytetu postanowiły zwolnić ją z pracy. CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Walcząca 111 Barbara Sarapuk ostentacyjnie obrócona tyłem do fotografa z SB w czasie przeszukania jej mieszkania w grudniu 1982 r. Ceną za zaangażowanie bywał również ostracyzm. W kwietniu 1984 r. „Słowo Polskie" podało do publicznej wiadomości informację o pięciu kobietach aresztowanych za kolportaż wydawnictw S W, m.in.: Janinie Baluch, Teresie Czarneckiej, Ewie Grzegorzewskiej i Zofii Maciejewskiej. List gończy wystawiony za Hanną Łukowską-Karniej znalazł się również w prasie. Maciejewska była zresztą także autorką instrukcji „Odmawiaj zeznań", która pokazywała, jak należy zachowywać się w śledztwie. Ważną postacią Solidarności Walczącej była też Barbara Sarapuk, nazywana często „królową podziemnego druku". Własnoręcznie, w tandemie - najczęściej z Krzysztofem Bieżuńskim -drukowała ogromne ilości bibuły. Spod jej ręki wyszło prawie 400 tys. egzemplarzy różnych periodyków. Była nie tylko drukarzem, ale również organizatorem. Osobiście opiekowała się i koordynowała pracę co najmniej kilku drukarni naraz, miała więc własną strukturę, za której produkcję i kolportaż odpowiadała. Niektórzy szacują, że z jej drukarń wychodziła połowa prasy podziemnej we Wrocławiu. Trzeba też pamiętać, że swoją wiedzę przekazywała poprzez liczne szkolenia, tym samym wykształciła kolejne generacje drukarzy, przyczyniając się walnie do rozwoju wrocławskiego podziemia poligraficznego opartego na sitodruku. Kornel Morawiecki wspominał: „W 1983 roku standardem w naszym drukarstwie stawał się sitodruk. SW szkoliła w tej technice masę ludzi. Basia Sarapuk robienia na sicie nauczyła dziesiątki osób, które z kolei swoje umiejętności przekazywały dalej. Jak kiedyś próbowaliśmy określić, ilu ludzi w wyniku tego włączyło się w druk bibuły, robiło to wrażenie lawiny". Nie ma więc większych wątpliwości, że Barbara Sarapuk zasługuje na swoje miano. Jednakże ceną, jaką płaciła za swoje zaangażowanie, było więzienie, wyroki Kolegium ds. Wykroczeń i ciągła inwigilacja. Jadwiga Morawiecka, żona przywódcy SW, wychowana została w duchu patriotycznym. Opiekuńcza, zatroskana matka relacjonowała te straszliwe, mroczne czasy: „Jedyny strach, jaki mi towarzyszył, to lęk o dzieci - co się z nimi stanie, jak mnie zabiorą i aresztują. Wiedziałam, że wtedy z dziećmi będzie dramat i o nie się jedynie bałam". Przystąpiła do głodówki, której inicjatorką była Anna Walentynowicz. Dzięki tej znajomości wyjeżdżała później z dziećmi do rodziców nieżyjącego już wtedy ks. Jerzego Popiełuszki do Suchowoli. Były kontynuatorkami łączniczek, kolporterek, wy-wiadowczyń z Armii Krajowej . Nigdy nie brakowało odwagi i pomysłowości w walce z komunistami. Nie byłoby takiego uporu, walki z tak wielką determinacją, gdyby nie kobiecy głos o Wolną Polskę. ■ SB KONTRA SW Solidarność Walcząca była obiektem intensywnej inwigilacji w ramach_ ........SOR „Ośmiornica" prowadzona przez Biuro Studiów SB MSW._______ W efekcie SB udało się w pewnym stopniu rozpoznać struktury SW. Z zachowanych jedynie szczątkowo ______materiałów wynika jednak.___ że była to wiedza daleko niepełna, ___a wyciągane wnioski________ _________często nietrafione.__ MIMStŁRSTWO SPRAW WEWNĘTRZNYCH ****** y*. 3 -■ ip»ri*v o TflIHE nflec. znaczenic Warszawo, 1986.01.03 Toma aoec. znaczenia mam mcmniA kowtkclmfI Tom NOTATKA SŁUŻBOWA Zgodni* z polecaniem Szafa Służby Bezpieczeństwa gen. dyw. Wł. Clastonie Wydz. II Biura Studiów SB MSW przejął z Oep. III szczotkowe Materiały dot. konspiracyjnej struktury -Solidarność Walcząca" o zasięgu ogólnokrajowy* ukazujące w zarysie Jaj oblicza oraz pro&raa działania. Ustalono. *e Wydz. II BS będzie prowadził na tę organizację sprawę kontrolną krypt. "OŚMIORNICA". Podstawowe kierunki działania; 1. Rozpoznanie charakteru działalności "SW". jej składu kierowniczego, programu oraz wpływów na różne środowiska społeczne. 2. Potwierdzenie i ujawnianie zjawisk 1 faktów świadczących o przygotowaniach lub prowadzeniu działań mających charakter sabotaźowo-dywersyjny. 3. Rozpoznanie bazy oddziaływania propagandowego "SW". 4„.Ujawnianie związków organizacyjnych 1 finansowych z osobami oraz strukturami zagranicznymi prowadzącymi działalność antypaństwową w PRU. 5. Bieżące współdziałanie z Biurem śledczym MSW w zakresie dokumentowania bezprawnych działań "SW". ■ i%k T-UU. htdii.aMOMi 3... v3 Kryptonim Nr ewidencyjny . eimć > -t w >cu r \ Opracowano w Wydz. II Biura Studiów SB MSW. fiaw# u Sł# a ) % 1,5; M 6 URottsW (HMP. U6LOUH Gann łvft WłOCtiWi Nr archiwalny Kategoria akt j fły- jg- Zakończono J9_ r oattai •mir *NK tHHUICt hele*- ■ca i-wi?— -śfcuP&U otiow iłftsinisftstKt limwmtm i fooMiwr z kift- rb&tottmp&we*. j " fllsiw « toetwsijsafco&c' *. rs i 3 Dokumenty SB powstałe w wyniku rozpracowywania Solidarności Walczącej P» CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Walcząca 112 orwiAf w poznaniu W1984 r. posiadała trzy, niezależnie od siebie działające, drukarnie. Drukowano w nich m in.: kartki okolicznościowe, kalendarze, ulotki. Emitowano audycje Radia -Solidarność __Walcząca (1984-85 i 1988), organizowano demonstracje uliczne oraz malowano napisy na murach._ _W pierwszej polowie 1985 r. w działalność Solidarności Walczącej w Poznaniu było zaangażowanych_ około 40 zaprzysiężonych członków organizacji, a także osoby wspomagające, które nie złożyły przysięgi._ Kultury", w 1988 r. wydano cztery numery pisma „Komentarz". W latach 1988-1989 wychodziła .Solidarność Walcząca HOP",awi989r. przeznaczona dla młodzieży gazetka „Gzub". Oddział wydawał nie tylko publikacje SW, ale drukował również materiały dla innych struktur podziemnych, np. biuletyny zakładowych struktur .Solidarności", takie jak: „Właściwy Tor", „Nauczyciel," „Elektromonter", „Głos z Roboczej", ,Solidarność" (Famot Pleszew) i„Argus". Poznański oćlaziai Solidarności Walczącej, podobnie jak cała organizacja, nie poparł rozmów przy Okrągłym Stole i decyzji wynikających z zawartych porozumień. Poznańska SW - zachowując krytyczny stosunek do idei wyborów kontraktowych - drukowała jednak ulotki wyborcze poznańskich struktur NSZZ „Solidarność". W lipcu 1989 r. Maciej Frankiewicz został jednym z 4 oficjalnych przedstawicieli SW i w jego mieszkaniu przy ul. Gromadzkiej 23 mieścił się Punkt Informacyjny SW. W okresie transformacji ustrojowej, szczególnie wiatach 1989-1990, Oddział SW w Poznaniu wraz z innymi strukturami opozycyjnymi (min.: LDP „Niepodległość", KPN, PPS) or-ganizował liczne demonstracje, wiece i pikiety skierowane m.in.: przeciwko wyborowi WojciechaJaruzelskiegonapre-zydenta PRL i nominowaniu Czesława Kiszczaka na premiera. Domagał się też likwidacji cenzury oraz Służby Bezpieczeństwa, przeprowadzenia wolnych wyborów i wycofania wojsk sowieckich z Polski. W tym okresie SW angażowała się jednocześnie coraz bardziej w jawne i legalne inicjatywy polityczne, np. powołując Klub „Wolni i Solidami", biorąc udziałwwyborach samorządowych w ramach Poznańskiego Porozumienia Wyborczego .Solidarność i Niepodległość" oraz uczestnicząc w utworzeniu 7 lipcal990r. ogólnopolskiej Partii Wolności.» BŁafctiś i r,w • v ' KRZYSZTOF BRZECHCZYN, PRZEMYSŁAW ZWIERNIK. Oddział I PN w Poznaniu Założycielem poznańskiego oddziału SW był Maciej Frankiewicz. W latach 1980-1981 działał w Niezależnym Zrzeszeniu Studentów Politechniki Poznańskiej, współpracował z KPN oraz redagował pismo „Wolna Polska". Po wprowadzeniu stanu wojennego ukrywał się, ale po powrocie do domu, 28 stycznia 1982 r., został zatrzymany i osadzony w Ośrodku Odosobnienia w Gębarzewie. Tam 15 lutego 1982 r. rozpoczął głodówkę, domagając się zwolnienia. Po dwóch tygodniach został skierowany do szpitala w Gnieźnie, skąd uciekł 2 marca 1982 r. Przez kilka miesięcy ukrywał się, ale 16 czerwca 1982 r. został ponownie internowany w Gębarzewie. Gdy zwolniono go 7 lipca 1982 r., włączył się w działalność podziemną. Niestety, 26 sierpnial982r. aresztowano go za rozrzucanie ulotek wzywających do demonstracji w dniu 31 sierpnia 1982 r. W trakcie śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Wojsk Lotniczych w Poznaniu został skierowany do Szpitala Wojskowego w Elblągu, skąd uciekł 23 listopada 1982 r. Przez wiele miesięcy Frankiewicz ukrywał się u Rafała i Anny Grupińskich. W tym czasie poznał Grzegorza Schetynę, studenta Uniwersytetu Wrocławskiego, który przywoził z Wrocławia między innymi wydawnictwa Solidarności Walczącej. Zainteresowany programem organizacji w kwietniu 1983 r. wyjechał do Wrocławia i wziął tam udział w demonstraqi l-majo-wej. Tak zaczęły się jego związkizSW. Działalność poznańskiego oddziału SW Pierwszy numer pisma „Solidarność Walcząca" - najdłużej wydawanego czasopisma SW w Poznaniu-ukazał się z datą 12 września 1983 r. Opublikowano Demonstracja SW na starym rynku w Poznaniu zorganizowana w 1989 r. w nim Deklarację Solidarności Walczącej Poznania, w której pisano: „Naszym celem jest Polska niepodległa i demokratyczna, Polska z własnym rządem wybieranym przez ogół Polaków w wyborach. Polska z szerokim wachlarzem partii politycznych, z wolną prasą, radiem i telewizją, z gospodarką rynkową i wolnymi związkami zawodowymi dla ochrony interesów pracowniczych. (...) Budujemy organizację SOLIDARNOŚĆ WALCZĄCA. Jest ona otwarta dla wszystkich, którzy za cel stawiają sobie walkę o wolną Rzeczpospolitą Soli- darną, o solidarność ludzi i narodów". W listopadzie 1983 r. powołano Radę Oddziału, w skład której weszli: Maciej Frankiewicz, Szymon Łukasiewicz i Szymon Jabłoński. Frankiewicz posługiwał się pseudonimem „Stefan Bobrowski", który w czasie jego aresztowania stał siępseudonimem organizacyjnym. Kryzys w poznańskim oddziale nastąpił po aresztowaniu w czerwcu 1985 r. Macieja Frankiewicza, a w listopa-dzie Szymona Łukasiewicza. Było to efektem działań SB prowa- dzonych w ramach rozpraco-wań operacyjnych pod krypt. „Kotwica"/„Ośmiornica" i „Tama". W tym trudnym okresie oddziałem kierował Szymon Jabłoński. Po wyjściu Frankiewicza na wolność, we wrześniu 1986 r. następował stopniowy wzrost aktywności organizacji. Od 1987 r. częściej ukazywała się „Solidarność Walcząca", w 1988 r. powstała Grupa SW w Zakładach Przemysłu Metalowego H. Cegielski - Poznań, a w 1989 r. iffiUSY I SOUBUWY <£> Xx, »«$•$**! » « «is£a£3fii« ftR laliiMnii* K/ĄUzĄCA-WYBORy fo FAF uformowała się Młodzież przy SW Oddział w Poznaniu. Poznańska SWbyła organizatorem lub współorganizatorem wielu demonstracji ulicznych (na przykład w 1988 r.: 1V, 28 VI, 11JQ, zaś w 1989 r.: 8 HI, 2IV, 1V) oraz akcji ulotkowych. Oddział poznański współpracował też z innymi grupami i oddziałami SW działającymi na terenie Wielkopolski: w Kaliszu, Koninie i Pile. Organem poznańskiej SW był dwutygodnik .Solidarność Walcząca" wydawany od września 1983 do kwietnia 1990 r. (po połączeniu z pismem wydawanym we Wrocławiu został periodykiem ogólnopolskim). Jego redaktorami w różnych okresach byli: Maciej Franlae-wicz, Szymon Jabłoński, Szymon Łukasiewicz, Krzysztof Stasiewski. W1985 r. redaktorami zostali też: Jerzy Fiećko (ps. Jan Arciszewski, Grzegorz Darski), Włodzimierz Filipek, a ok. 1986 Aleksandra Bessert. W1987 r. kierowanie redakcją pisma przejął Frankiewicz. W pierwszym roku swojej działalności SW wydała również dwa numery pisma „Solidarny Robotnik". Wpaździer-nikui984r. ukazałsię pierwszy numer czasopisma „Czas" (1984-1988), wmaju 1985 r. rozpoczęto wydawanie „Czasu wolni I łoIM*'"1 1. Tl.1884 nakład 5 «y« -*31. bezp!. PODATEK e£Air»wAt • MA ULICACH - M CZASU? r,v PSOiDOWBORr DO W NARODOWYCH ZIS80RUJ8 SOLICAftKCić DO WSZYSTKICH I P° R,WtN WZWAMYpa^ćfT iS°° do a pogrzebu i w goai n® b<=d-"e w"'a"m łdich wobet ptzawocy prisciw ,br»tlnie mechanumoT syslemo W dntu po8'fet)u P'0*''"' i w iowolnych/siMOwniruh w bomach. dcteęaći vy Zakładowych o wjs»a«>i Pop»ę<«>szKł .Solidarność Walcząca" - organ poznańskiej SW Tyn^asowy Zarząd ******* 1 NSZZ ' Solida'"080 M,edzy*ak>ado«a Rada Soi-darnesc, « Poznamu Zn Raóa Soiidar noąci Walczao»| Oddz Poznań Sse-;«n CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Walcząca 113 "PAOFIZM NIE PRZYNOSI POKOJU. PRZYNOSi KLĘSKI "rwdl) Podziemny Informator Katowicki PISMO OnGANUACJI SOLIDA RNOSCWAi.CZ ODDZIAŁ SLĄSKO-IHBROWSKI © CZA V *90 CA V*śni i Solidami NR48 100i NASI REPREZENTANCI ■ 4 m W rządzie T.Mazowieckiego z ramienia neo-Solidamości jest 7 byłych funkcjonariuszy PZPR.I tak na przykład: - Leszek Balcerowicz - wicepremier,minister finansów.Do 1982 w PZPR.PeJ-ń!I~fuńkcj»~śekretar*a wydziału ekonomicznego KC P2PR. Ponadto zatrudniony był jako pracownik naukowy Działu Polityki Gospodarczej Instytutu Podstawowych Problemów Marksizmu-Leninizmu. " Witold Trzeciakowski - podobnie jak Balcerowicz zajmuje się w rzędzie Mazowieckiego"sprawami gospodarcżywi72 polecenia swojej partii (PZPR) pełnił funkcję doradcy ekonomicznego na Kuble.Rzecz jasna nie za cza- __________,f____________________ tt - absolwent wydziału Dyplomatyczno-Konsularnego Ak^diill^SSk^PoirEycznych przy KC PZPR.Były zastępca naczelnego "Polityki".* latach 70-tych był doradcy Gierka.Zajmował się - podobnie jak .PIK. Podziemny informator Katowicki" i „WiS. Wolni i Solidarni" - najważniejsze pisma śląskiej SW ■ V 13517 '•-juso rsr rc>«i N2?*' <\ . <4 31IM? „A f { *. Aby- t.-■ iv. - - Aby'vrr'Kn:CcXu.. śdeptene -ora^ra -' obywateli • i - - Aby ni« clne pi^, zni^/olie, - Aby hvć viemyn ojców i - •• ELAC«JG0 S01I3)?H:.03C ? •> _«. Aby nie ulec uiyrtawiści, — Aby być z tj»i, ktćrsy aes np j aarlaia^ potrzebują, któray ciernią uc.&gą, głód • ~-Ł enie* ds-JMó'.,' '-®ą %oaą i bai£.a&: #olnoau*V. • — Aby* przywróćic n? *DaJŁ«Saą i se słu i przejso-- rtądną uJolidas.T.o4« ' cy «h>fctł& i trróo« się przeciwstawię., - Aby spełniły się. r-sws ^«dsiojet *%" at» s-traoió- sl-; w bSorjiyia opo- ' - Aby PoŁtóca .:a, łc być. Polską, -■ Aby iść "5 fiden zr. v?szystkiau - i wszyscy za Jednego#. ■ -#>y nie było • •,n5"myołi i równie;)-scyeb!: posłusznych roboli i.wsze-*• ckwłndnyoh towerzyszy,. ~ Aby przeciwstawić uię. - 5 - Aby°ijć. /"Solidnrnośc^/alcsąę.r,5- Br 6/ , . ™V*« lecc vfs-,ot,,A'' c f;o czynayia, - ćpw^wrdzic 'Sprrn-.-isidllwej ssorieczn* * u&ody, - '* - Aiy dać świndcetwo naszej godności, - ./by «,vó».. •' V iiM^aa \ ŚŁA S&J vjjmuirasgs& soranuffiosc sjacfnoj - 1.3?dvbzt®ierii •>«?.:. l^raciS£ tyalczącc. ; 1 .rororrn.".-. "iti uylid.«rnaćć Vaicząc>" /w skrócie PSW/ jest konspiracyjny KATOWICKI nnn7IAf SOI IDARNOSfl WAI f7ĄfF I Katowickie struktury Solidarności Walczącej, obok poznańskich i trójmiejskich. zaliczały się do największych oddziałów SW w kraju. JAROSŁAW NEJA, Oddział IPN w Katowicach Powstały one najwcześniej, podobnie jak wrocławska „centrala" organizacji, jeszcze w 1982 r. Ich założycielem był działacz podziemia solidarnościowego Sławomir Bugajski. W czerwcu 1982 r. wyszedł on z internowania i wraz z żoną, Barbarą Kowalczyk, która została zwolniona z ośrodka odosobnienia na początku lipca, kontynuował działalnośćkon-spiracyjną. Nie bez znaczenia dla dziejów katowickiej SW było to, że jako naukowiec Uniwersytetu Śląskiego - Bugajski zajmował się fizyką teoretyczną. Przez bliskiego znajomego, Zbigniewa (Dziewicza, fizyka z Uniwersytetu Wrocławskiego, we wrześniu 1982 r. nawiązał kontakty z wrocławską SW, a następnie wraz z Kowal-czyk spotkał się z założycielem organizacji, również fizykiem, Kornelem Morawieckim. Bugajski wstąpił do SW i wspomagany przez żonę, która formalnie nie została nigdy zaprzysiężonym jej członkiem, przystąpił do tworzenia struktur regionalnych organizacji - utworzonego 1 lipca 1982 r. we Wrocławiu Porozumienia Solidarność Janina Jadwiga Chmielowska Walcząca (PSW), w założeniu stanowiącego luźną federację rozmaitych grup i środowisk, które łączył jeden program iwspólnaidea. „Przystępując do PSW (...) wybieramy życie pełne wyrzeczeń i niebezpieczeństw, ale za to godne, wolne i solidarne. Wstępujemy na drogę walki z obcą dominacją, drogę, którą kroczyły pokolenia Polaków od czasówkonfederacji barskiej do współczesności, drogę, która musi doprowadzić do obalenia nieludzkiego systemu rządów narzuconego nam przemocą po n wojnie światowej" - deklarowali założyciele oddziału katowickiego PSW na łamach pierwszego numeru miesięcznika „WiS. Wolni i Solidami", datowanego na listopad 1982 r. Po przekształceniu w tym sa- Sławomir Bugajski mym miesiącu PSW w jednolitą kadrową organizację pod nazwą Solidarność Walcząca, Oddział Katowice, który formalnie utworzono 8 października 1982 r. pozostałjej integralną częścią, a założony i redagowany przez Bugajskiego „WiS" aż do 1991 r. był głównym organem prasowym i programowym pismem śląskiej SW. W1983 r. Bugajski założył kolejne pismo „PIK. Podziemny Informator Katowicki". To przede wszystkim w oparciu o prace redakcyjne, druk i kolportaż tych pism rozwijały się struktury oddziału. Początkowo korzystano z kontaktów środowiskowych na Uniwersytecie Śląskim. Drukiem „WiS-a" zajmował się m.in. matematyk Włodzimierz Lesisz, socjolog Edward Sołtys był jednym z au- torów tekstów i kolporterem, podobnie jak inny matematyk, Jan Wojnar. Łącznikami oddziału i ważnymi postaciami kolportażu były osoby spoza uniwersytetu, Anna Gorgoń iukrywającysięodgrudnial98l r. informatyk, Lesław Frączek. Dzięki znajomościomnawiąza-nym przez Bugajskiego w czasie internowania, udało się także rozciągnąćkolportażwre-gionie na środowiska robotnicze. Jeszcze w 1982 r. istotnym momentem dla rozwoju struktur śląskiej Solidarności Walczącej było także nawiązanie kontaktów z ukrywającą się Janiną Jadwigą Chmielowską, przewodniczącą założonej przez siebie Regionalnej Komisji Koordynacyjnej NSZZ „Solidarność" Regionu Śląsko-Dąbrowsłaego. Z czasem część kolejnych osób w różnym stopniu powiązanych z RKK wstąpiła do SW lub z nią współpracowała, nie przerywając dotychczasowej aktywności. Taką postacią był jeden z czołowych działaczy gliwickiej opozycji, Tadeusz Drza-zgowski, który współpracował ze związanym z SW Tadeuszem Bełzem. Drzazgowski szkolił drukarzy i pomagał w zakładaniu konspiracyjnych drukami Solidarności Walczącej nie tylko na Górnym Śląsku, ale również we Wrocławiu. Do SW wstąpiła z kolei sama Chmielowska, obejmując w 1985 r. po Bugajskim funkcję przewodniczącego oddziału katowickiego, podczas gdy on nadal kierował redakcją „WiS-a", pisał i publikował teksty programowe. Poprzez studenta prawa UŚ1., MarkaŻelaznego, śląskaSW dotarła do środowisk odradzającego się od 1986 r. Niezależnego Zrzeszenia Studentów. W kolejnych latach następował wyraźny wzrost wpływów organizaqi w śląsko-dą-browskim podziemiu. Jej współpracownikami byli m.in. działacze struktur podziemnych w Jastrzębiu-Zdroju, Marek Bartosiak i Lech Osiaik. Z kolei Chmielowska po aresztowa-niach Morawieckiego, anastęp-nie Andrzeja Kołodzieja, oraz ich przymusowym wyjeździe z kraju (30IV1988 r.), objęłakie-rownictwo krajowe organizacji jako przewodnicząca Komitetu Wykonawczego Solidarności Walczącej. Przełomem w rozwoju śląskiej SWokazałsięokres po sierpniowych strajkach górniczych W1988 r. Zaczęły wówczas min. powstawać struktury zakładowe w kopalniach, ale nie tylko. We wrześniu 1988 r. kierowana przez Jerzego Gorze-lika katowicka grupa Młodzieżowy Ruch Oporu „Niepodlegli", skupiająca uczniówzkilku miejscowych szkół średnich, zaczęła działać w ramach SW jako Młodzieżowy Ruch Oporu „Solidarności Walczącej". Organem prasowym struktury było pismo „Przebojem". Śląska SW była szczególnie widoczna rok później wśród środowisk i ugrupowań radykalnych, niegodzą-cych się na kompromis z władzami komunistycznymi. Jej przedstawiciele wzięli m.in. udział w zorganizowanym 25 lutego 1989 r. w Jastrzębiu--Zdroju Kongresie Opozycji An-tyustrojowej. Działacze i współpracownicy SW współanimo-wali i aktywnie uczestniczyli w wielu demonstracjach ulicznych, wzywali do bojkotu rozmów z władzami, a następnie bojkotu wyznaczonych na 4 czerwca 1989 r. wyborów parlamentarnych. Zdecydowanie demonstrowali także swój sprzeciw wobec wyboru gen. Wojciecha Jaruzelskiego na prezydenta. Znaczenie SW w śląsko-dą-browskiej opozycji lat 80. polegało m.in. na tym, że działacze tej organizacji lub osoby z nimi ściśle współpracujące jednocześnie uczestniczyli w innych nurtach działalności niezależnej w regionie. Rygorystyczne przestrzeganie zasad konspiracji skutkowało tym, że żaden z czołowych działaczy katowickiego oddziału SW nie został aresztowanyjako członek tej organizacji.* CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Walcząca 114 NOUY FOTiL WTROIMIFSflF DA Marsz protestacyjny z udziałem przedstawicieli Oddziału Trójmiasto Solidarności Walczącej W latach 80. XX w. Trójmiasto było jednym z ważniejszych ośrodków działalności Solidarności Walczącej. W różnym okresie czasu funkcjonowało tu kilka podziemnych struktur, luźno związanych lub blisko współpracujących _z dolnośląską centralą tej organizacji. Wydawano też własne pisma, z których najważniejszym była ukazująca się w latach 1985-1989 ___________..Solidarność Walcząca Trójmiasto".__ PIOTR BRZEZIŃSKI Oddział IPN w Gdańsku Patrząc chrono-logicznie, do najstarszych struktur SW w Trójmieście zaliczyć można grupę Ryszarda Andersa i Romana Jankowskiego, którzy już latem 1982 r. zdołali nawiązać kontakt z wrocławską SW. Współpraca jednak nie rozwinęła się, a kontakt z Wrocławiem szybko został zerwany. Mimo to, Anders, Jankowski i ich współpracownicy konsekwentnie odwoływali się do symboliki SW, nazywając swoją organizację Solidarność Walcząca Gdańsk. Z grupą tą związani byli też między innymi Leszek Bycz-kowski, Tadeusz Cieszewski i Henryk Piec. Do drugiej połowy 1983 r. trudno jednak mówić o bliższych kontaktach trójmiejskiego podziemia z wrocławskimi strukturami SW. Dopiero w końcu 1983 r. w Gdańsku powstała struktura o nazwie Solidarność Walcząca Oddział Trójmiasto. W przeciwieństwie do SW Gdańsk była ona mocno związana z wrocławską SW. Jej współzałożycielami byli: Ewa Kubasiewicz, Andrzej Kołodziej, Zofia Kwiatkowska i Stanisław Kowalski. Do działaczy SW Oddział Trójmiasto należeli też Marek Czachor (syn Ewy Kubasiewicz) i jego żona Magdalena (córka Stanisława Kowalskiego). Z grupą tą związana była także znana gdyńska dziennikarka i badaczka Grudnia '70 Wiesława Kwiatkowska. Kierownictwo SW Oddział Trójmiasto spoczywało w rękach Kubasiewicz i Kołodzieja. SW Oddział Trójmiasto i SW Gdańsk funkcjonowały niezależnie. Pod koniec 1984 r. w działalność SW Oddział Trójmiasto zaangażował się Roman Zwier-can, który w dużej mierze wziął na siebie kwestie związane z drukiem i poligrafią. Wraz z Edwardem Frankiewiczem w styczniu 1986 r. założył także trzecią trójmiejską strukturę SW - Grupę Zakładową Solidarności Walczącej w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni. Grupa ta również wydawała własne pismo, prowadziła działalność ulotkową, a nawet stworzyła własny oddział dywersyjny. Stoczniowa SW, w przeciwieństwie do SW Gdańsk, ściśle współpracowała z SW Oddział Trójmiasto. SW Oddział Trójmiasto wydawała pismo „Solidarność Walcząca Trójmiasto". Jego redakcją początkowo zajmował się Stanisław Kowalski, a po jego śmierci w 1987 r. obowiązki redakcyjne przejęło małżeństwo Czachorów. Pod koniec lat 80. rolę redaktora objął Zbigniew Mielew-czyk. Pismo ukazywało się od kwietnia 1985 r. do grudnia 1989 r. Łącznie wydano 59 numerów normalnych i kilka numerów specjalnych. Jednym z nich był np. anglojęzyczny numer poświęcony wizycie prezydenta USA George'a Busha w Polsce w 1989 r. W skład redakcji wchodzili między innymi: Ewa Kubasiewicz i Andrzej Kołodziej (założyciele), Manifestacja w Gdańsku, widoczni reprezentanci trójmiejskiej SW z transparentem Stanisław Kowalski, Marek Czachor i Magdalena Czachor, Zbigniew Mielewczyk, Barbara Mielewczyk (Formella) i Andrzej Leszczyński. Drukiem zajmowali się: Jerzy Kanikuła, Jacek Parzych, Roman Zwiercan i Piotr Komorowski. Pismo ukazywało się w nakładzie od 2 tys. do 10 tys. egzemplarzy. Kolportowano je głównie na terenie Trójmiasta i Wrocławia. SW Oddział Trójmiasto organizowała też własny wywiad. W ramach jego działalności prowadzono regularny nasłuch radiowy częstotliwości wykorzystywanych przez MO i SB oraz analizowano treść meldunków. Działalnością tą kierował Kołodziej, a współpracowali z nim między innymi: Piotr Jagielski, Wojciech Pytel i Piotr Bagiński. SW Oddział Trójmiasto była dość blisko związana z Andrzejem Gwiazdą, a jej członkowie nie kryli swojego sceptycyzmu wobec działalności Lecha Wałęsy. W sporze ideowym, jaki już na początku lat 80. zrodził się pomiędzy Wałęsą a Gwiazdą, działacze SW Oddział Trójmiasto stanęli po stronie tego drugiego. Najlepszym tegodowodembyłfakt, żeorga- t>ŁA PREZYDENTA /// Ulotka trójmiejskiego Oddziału Solidarności Walczącej Działacze SW z Trójmiasta w czasie jednego z protestów nizacja ta przez kilka lat wydawała redagowane przez Joannę i Andrzeja Gwiazdów pismo „Poza Układem". Począwszy od 1987 r. SW Oddział Trójmiasto nadawała własne audycje radiowe. Ich zasięg był ograniczony, a emisja nieregularna. Samo ich pojawienie się świadczyło jednak o dużej sprawności organizacyjnej trójmiejskiej struktury SW. Przez cały czas organizowano też różnego typu akcje ulotkowe i plakatowe. Według niektórych relacji, SW Oddział Trójmiasto nawiązała współpracę z grupą trójmiejskich chemików. Z ich pomocą zdobywano materiały pirotechniczne, przeznaczone do wykorzystania w planowanych akcji sabotażowych. Jedną z nich było zdetonowanie niewielkiego ładunku wybuchowego pod budynkiem Komitetu Miejskiego PZPR w Gdyni w lutym 1987 r. Mimo oficjalnie ogłoszonej we wrześniu 1986 r. amnestiiSB wciąż ścigała członków SW. W marcu 1987 r. aresztowano Romana Zwiercana. Kolejnym wstrząsem dla trójmiejskiej organizacji SW było aresztowanie w styczniu 1988 r. Andrzeja Kołodzieja i jego -sprokurowany przez władze PRL - wyjazd z Polski wiosną tego samego roku. Przez kilka następnych miesięcy obowiązki szefa SW Oddział Trójmiasto sprawował Marek Czachor. Pod jego kierownictwem przeprowadzona została akcja polegająca na wysłaniu na domowe adresy oficerów WP pisma „Żołnierz Solidarny". Była to wspólna akcja SW i Liberalno-Demokratycznej Partii „Niepodległość" (LDPN). Pismo rozesłano po całym kraju. W1988 r. Ewa Kubasiewicz wyemigrowała do Francji, obejmując tam funkcję emisariuszki SW na Zachodzie. SW Oddział Trójmiasto aktywnie uczestniczyła w organizacji strajków w maju i sierpniu 1988 r. Jesienią 1988 r. kierownictwo SW Trójmiasto przejął, wypuszczony z więzienia, Roman Zwiercan. W czerwcu 1989 r. organizacja wezwała do bojkotu częściowo wolnych wyborów parlamentarnych, odrzucając zarazem ustalenia „okrągłego stołu" i krytykując tę część opozycji, która zdecydowała się podjąć współpracę z komunistami. CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 Solidarność Walcząca 115 Choć szczeciński oddział Solidarności Walczącej powstał dopiero pod koniec 1985 roku zdążył zaznaczyć swoją obecność na mapie środowisk opozycyjnych PRL. Wizyta Kornela Morawieckiego w Szczecinie (1990 r.). Za stołem prezydialnym od lewej: Krzysztof Korczak, NN, Kornel Morawiecki MICHAŁ SIEDZIAKO, Oddział IPN w Szczecinie, Uniwersytet Szczeciński Organizacja Kornela Morawieckiego pojawiła się w stolicy Pomorza Zachodniego za sprawą Stanisława Janusza i Krzysztofa Korczaka oraz skupionej wokół nich grupy opozycjonistów, którzy od 1982 r. wydawali podziemne pismo „Jedność", pomyślane jako kontynuacja tygodnika szczecińskiej „Solidarności" sprzed wprowadzenia stanu wojennego. Jesienią 1985 r. 0 „zwrot" tytułu upomniał się Marian Jurczyk - szef „przedwojennego" Zarządu Regionu NSZZ „Solidarność". Było to na rękę dotychczasowym wydawcom, którzy od kilku miesięcy konkretyzowali już inne plany na dalszą, opozycyjną działalność. Janusz za pośrednictwem swojej znajomej Izabeli Ratajczak, która znała z kolei bliską współpracownicę przywódcy SW - Hannę Łukow-ską-Karniej, nawiązał w tym okresie kontakty z wrocławską centralą SW. Ponieważ szczecińska grupa spełniała podstawowe kryterium, które organizacja stawiała przed nowymi oddziałami - zdolność do ciągłego, regularnego wydawania podziemnej prasy 1 jej kolportowania - ze strony H. Łukowskiej-Karniej pojawiła się propozycja, aby powołać Oddział SW w Szczecinie. Jako pierwsi szczecinianie - w grudniu 1985 r. - przysięgę organizacyjną złożyli: S. Janusz, K. Korczak i I. Ratajczak, zaś niedługo potem Henryk Trybuła, Leszek Dobrzyński, Mariusz Bogdanowicz, Teodozja Szwed i Krystyna Borowska. W kolejnych latach grono osób czynnie angażujących się na rzecz organizacji rozrastało się, choć nie wszyscy decydowali się na zaprzysiężenie. Trudno o precyzyjne dane, ale w szczytowym okresie było to co najmniej kilkadziesiąt osób. Pierwszy okres aktywności szczecińskiego Oddziału SW to przede wszystkim wydawanie podziemnego periodyku „Gryf", z podtytułem: „Pismo Organizacji Solidarność Walcząca Oddział Pomorze Zachodnie", którego Stanisław Janusz Krzysztof Korczak pierwsze wydanie ukazało się w styczniu 1986 r. Numer otwierał krótki manifest programowy - Dlaczego Solidarność Walcząca? Punkt wyjścia stanowiło w nim porównanie komunizmu do wyniszczającej Polskę choroby nowotworowej. „Wydajemy więc -ogłaszano - tej chorobie walkę" [podkreślenie w oryginale - przyp. M.S.]. Pismo ukazywało się regularnie (zazwyczaj raz w miesiącu) do 1990 r. „Działalność wydawnicza - wspominał Dobrzyński - była jednym z priorytetowych zadań Solidarności Walczącej. [...] Drukowaliśmy »Gryfa« (z reguły w nakładzie 1500-2000 egzemplarzy), ulotki, plakaty, naklejki, »Gazetkę Uliczną SW« i pismo »AB«". Wspomniane dwa ostatnie tytuły szczecińska SW wydawała już w końcowym okresie swojej działalności. Dwustronicowa „Gazetka Uliczna" była drukowana od sierpnia 1989 r. do lipca 1990 r. Ukazało się dziewięć lub dziesięć nume- rów, w których prezentowano podstawowe założenia programowe SW, zachęcano do przystąpienia do organizacji i do udziału w organizowanych przez nią manifestacjach ulicznych. Z kolei „AB" (tytuł był skrótem od słów „Akcja Bezpośrednia"; pod koniec 1989 i na początku 1990 r. wydrukowano łącznie pięć numerów) miało być z założenia pismem skupionej wokół SW młodzieży. Do katalogu pism sygnowanych przez SW w Szczecinie trzeba też doliczyć wydane w 1988 r. dwa jednostroni-cowe numery pisma pt. „(Sos Wolności", oraz drukowany od grudnia tego roku do kwietnia 1990 r. miesięcznik „Wici". Inicjatorem tych tytułów był Eugeniusz Janiszewski, który dopiero po wydrukowaniu pierwszych numerów „Wici" poznał Korczaka i Dobrzyńskiego, którzy przyjęli od niego przysięgę organizacyjną. Szczecińscy współpracownicy Morawieckiego stali się szczególnie widoczni w drugiej połowie 1989 r. Otóż - 23 sierpnia tego roku na ulicach Szczecina odbyła się manifestacja pod hasłem „Sowieci do domu", do której wezwały wspólnie SW i Federacja Młodzieży Walczącej. Manifestanci, w liczbie kilku tysięcy, zebrali się na pl. Grunwaldzkim. Następnie próbowali przejść pod KW PZPR. Na pl. Lotników drogę zagrodził im kordon milicyjny. Najpierw funkcjonariuszy obrzucono bilonem, następnie doszło do starć, które w różnych częściach miasta trwały do wieczora. Kolejna demonstracja uliczna z udziałem SW odbyła się 17 września. Jej uczestnicy przeszli z pl. Grunwaldzkiego pod konsulat ZSRS. Za okalające placówkę ogrodzenie poleciał deszcz drobnych monet, mur wymalowano anty sowieckimi hasłami. Z kolei 11 listopada manifestowano pod hasłem „Wolność Polsce", 13 grudnia - „Ukarać zbrodniarzy stanu wojennego", 27 stycznia 1990 r. - „Dość paktów z komuną", a w lutym urządzono manifestację przeciwko prezydenturze gen. Wojciecha Jaruzelskiego -„Ostatni śledzik generała". Były to jednak także ostatnie akcenty działalności szczecińskiego oddziału SW. W styczniu 1990 r. jego członkowie powołali Klub Polityczny „Wolni i Solidarni" i zaangażowali się w organizację szerokiej koalicji wyborczej przed nadchodzącymi wyborami samorządowymi. Przybrała ona nazwę Forum Demokratycznego, które tworzyło, obok SW, kilkanaście innych ugrupowań. Ów szeroki alians nie osiągnął jednak sukcesu wyborczego, zdobywa- jąc w wyborach do szczecińskiej Rady Miasta zaledwie 6,6% głosów, co zniechęciło wielu działaczy do dalszej aktywności. Najwytrwalsi - w tym Korczak i Dobrzyński - zaangażowali się jeszcze w zbieranie podpisów pod listami poparcia dla kandydatury Kornela Morawieckiego w wyborach prezydenckich jesienią 1990 r. Mimo że w skali kraju zebrano ich wymaganą ilość, zostały one zakwestionowane przez Państwową Komisję Wyborczą, co zamknęło przed Morawieckim drogę do kandydowania. Przypieczętowało to zanik aktywności środowiska jego sympatyków w stolicy Pomorza Zachodniego. Upadł też jednak system komunistyczny, przeciwko któremu występowali. Manifestacja 11 listopada 1989 r. w Szczecinie współorganizowana przez SW 161 Solidarność Walcząca CZWARTEK 9 CZERWCA 2022 PROGRAM WYDARZEŃ ORGANIZOWANYCH PRZEZ ODDZIAŁ IPN WE WROCŁAWIU W ZWIĄZKU Z 40. ROCZNICĄ POWSTANIA SOI IDARNOŚCIWAI C7ĄCFI 10 czerwca 2022 r. Dolnośląskie Centrum Filmowe, Sala Polonia ul. J. Piłsudskiego 64a, Wrocław 18:00 Prezentacja publikacji rocznicowej Instytutu Pamięci Narodowej „Wolni i Solidarni. Solidarność Walcząca na Dolnym Śląsku w Encyklopedii Solidarności". Jest to leksykon zawierający 119 biogramów i 20 haseł rzeczowych. Promocji towarzyszyć będzie panel dyskusyjny z udziałem redaktorów (dr Kamil Dworaczek, Agnieszka Klarman, Łukasz Sołtysik, dr Grzegorz Waligóra) oraz recenzenta (dr Łukasz Kamiński). 11 czerwca 2022 r. Siedziba NSZZ „Solidarność", pl. Solidarności 1/3/5, Wrocław 9:00 Wręczenie przez Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr. Karola Nawrockiego w imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej kilkunastu działaczom Solidarności Walczącej Krzyży Wolności i Solidarności. Wydarzenia towarzyszące: premierowa prezentacja reprintów dwóch wydawnictw Solidarności Walczącej: „Mały konspirator" (1983) i „Walka o serca i umysły" (1987) oraz repliki orzełka Solidarności Walczącej przygotowanych przez Instytut Pamięci Narodowej. Skwer Kornela Morawieckiego, Wrocław-Szczepin 10:00 Złożenie kwiatów przed odnowionym przez IPN pomnikiem ku czci Kornela Morawieckiego na skwerze Kornela Morawieckiego przez Prezesa IPN dr. Karola Nawrockiego oraz delegacje władz państwowych i samorządowych. Wartę honorową zapewni Wojsko Polskie. DODATEK SPECJALNY Dodatek przygotowany wraz z Oddziałem IPN we Wrocławiu INSTYTUT PAMIĘCI NARODOWEJ Oddział we Wrocławiu Wydawca: Polska Press Sp. z o.o. ul. Domaniewska 45, 02-672 Warszawa, tel. 22 20144 00, fax: 22 2014410 Kamil Dworaczek (Oddział IPN we Wrocławiu) - koordynacja i koncepcja merytoryczna Zdjęcie okładkowe: Barykada wzniesiona na skrzyżowaniu ulicy Pereca z ulicą Lwowską we Wrocławiu w czasie manifestacji w dniu 13 V11982 r. Fot. Witold Szwebs Ilustracje zamieszczone w dodatku pochodzą ze zbiorów IPN oraz ze zbiorów Archiwum Państwowego w Szczecinie