4,60 ZŁ
W TYM
8% VAT
Nr lSSN 0137-9526
Nr indeksu348-570
952053
Piątek 4 marca 2022
magazyn
Głos
Pomorza
Słupsk
Muszkieterowie segregacji-ta aplikacja pomoże /odpadami
strona 5
KURKI
ODCHOWANE-ROSA1 BARDZO DOBRE NIOSKI
ZAMÓWIENIA NA 2022 ROK HUBERT LEWNA 83-335 ŁĄCZYŃSKA HUTA 118 KOM. 534 855 252___
Polska
Ustawa o obronie ojczyzny w Sejmie.
Apel o jedność
strona 8
Miastko/Słupsk Groził nożem ekspedientce w sklepie meblowym. Rozbój na 18-latkiL Sprawcy zatrzymam ^ e
Dzis nowy
dodatek
telewizyjny
TEIEI
Ciekawy, użyteczny, w przejrzystej formie graficznej. Zaplanuj swój czas z nowym TELE Magazynem.
Słupsk Wmieście powstanie now y park
strona 6
Zdrowie Św iatow y Dzień Otyłości wszpitalu w Słupsku
strona 7
Solidarni z Ukrainą Poniżamy uciekinierom
Pomoc strażakównagranicy polsko-ukraińskiej. Zbiórka darów dlawakzącychljkramców.Darmowa komunikacja dla uchodźców
strona 4
Jstrzeżenie. Fałszywe zrzutki dla Ukrainy!
02
magazyn
Glos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Gazociąg Baltic Pipę jest już prawie na ukończeniu
inwestycja
Wszystkie prace związane z budową gazociągu Baltic Pipę przebiegają zgodnie z założonym harmonogramem. Jest szansa, że gaz nowym gazociągiem popłynie 1 października.
Gazociąg podmorski jest już bowiem ułożony, trwają prace porządkujące na trasie jego przebiegu. Polegają one na m.in. na zasypaniu gazociągu w miejscach, gdzie jest to wymagane, przy czym wykonane już zostało ponad 94 proc. tych prac.
- Przygotowujemy się do testów i prób odbiorowych -mówi Iwona Dominiak, rzeczniczka prasowa Gaz-System, spółki odpowiedzialnej za budowę gazociagu. - Trwa jeszcze budowa lądowych odcinków.
Gaz - System stopniowo odbiera kolejne etapy części liniowych, kończy prace budowlane na obiektach naziemnych typu ZZU (zespoły zaporowo upustowe). Budowane są trzy tłocznie. Gotowe są sprężarki,
więc serca tłoczni są już zamontowane.
Do wykonania pozostały in-stalacje towarzyszące, podłączenia, testy oraz prace porządkowe na terenie tych obiektów.
-	Gazociąg zgodnie z planem ma ruszyć l października tego roku i ten termin podtrzymujemy - podkreśla Iwona Dominiak, rzeczniczka prasowa Gaz-System. - Również po stronie duńskiego Energinetu prace są realizowane według harmonogramu.
Dodaje też, że Duńska Agencja Ochrony Środowiska (DEPA) wydała nowe pozwolenie środowiskowe dla budowy gazociągu Baltic Pipę na wstrzymanych w zeszłym roku lądowych odcinkach trasy.
-	Dzięki temu Energinet, duński partner Gaz-System w projekcie, może wznowićbu-dowę inwestycji we wschodniej części Półwyspu Jutlandzkiego oraz w zachodniej części wyspy Fionii - podkreśla Iwona Dominiak.
Prace na 40-kilometrowym rurociągu we wschodniej Ju-
Gazociąg Baltic Pipę ma być gotowy 1 października tego roku
tlandii oraz 38-kilometrowej trasy w zachodniej Fionii rozpoczną się niezwłocznie.
Nowe pozwolenie środowiskowe zawiera kilka dodatkowych wymagań w celu ochrony dzikiej przyrody w trakcie budowy i po jej zakończeniu.
Zgodnie z deklaracjami Energinet utrzymany zostaje pierwotny termin uruchomienia gazociągu Baltic Pipe.
Początkowa przepustowość Baltic Pipe od l października
2022	r. będzie wynosić ok. 2-3 mld m3 w ujęciu rocznym, natomiast pełna przepustowość w ilości 10 mld m3 rocznie zostanie osiągnięta od początku
2023	r.
- Budowa gazociągu Baltic Pipe w Polsce przebiega, tak aby l października 2022 r. popłynął do Polski pierwszy gaz z Szelfu Norweskiego - twierdzi Iwona Dominiak.
Gazociąg Baltic Pipe to projekt, który ma na celu utworzenie nowego korytarza dostaw gazu na rynku europejskim. Inwestycja ta umożliwi transport gazu z Norwegii na rynki duński i polski, a także do użytkowników końcowych w sąsiednich krajach. Równocześnie Baltic Pipe pozwoli na przesył gazu z Polski do Danii.
Projekt realizowany jest przez polskiego operatora gazociągów przesyłowych Gaz-System oraz operatora duńskiego systemu przesyłowego gazu Energinet.
(bs)
Dziś razem z grzbietem głównym oddajemy nowy tygodnik telewizyjny - Tele Magazyn
W jasnej i przejrzystej szacie graficznej znalazły się w nim programy 58 stacji, wśród nich te, które cieszą się największą popularnością. Ich prosty układ pozwoli z pewnością bez trudu odnaleźć ulubione. Wszystkie programy - również sportowe i informacyjne - znajdziecie Państwo przy każdym dniu, gdzie są również opisy odcinków codziennych, ulubionych seriali i wielu innych ciekawych programów. Na początku numeru znajdziecie nie tylko omówienia
premier i hitów z całego tygodnia, ale także sylwetki popularnych aktorów i ciekawostki związane z telewizją i ludźmi, którzyjątwoizą. W rubryce VOD natomiast podpowiemy, co ciekawego można znaleźć poza telewizją tradycyjną, ale omówimy tam przede wszystkim te filmy i seriale, które w przyszłości mają szanse trafić także do niej. W Tele Magazynie nie zabraknie także krzyżówek, które - jak wiemy - cieszą się ogromną popularnością.
Prenumerata ^ Zadzwoń!
1 94 3401114
® prenumerata.gdp a polskapress.pl
AUTOPROMOCJA
Dzień dobry w poniedziałek.
Zacznij tydzień z nowym wydaniem
Jutro u nas
Halina
Frąckowiak
Znalazła siłę, by nie dać się życiu, które nie szczędziło jej razów.
Temat dnia
To dała nam emancypacja
Mając możliwości, same możemy dokonywać wyborów.
Historia
Wszystko o 8 marca
Jak to z tym Dniem Kobiet było? Dlaczego i od kiedy świętujemy 8 Marca?
LOTTO
0203.2022r., godz. 2150
MuMMuttfc2,5,6.7.8.9,12,13,' 15,17,18,23,39,55,56,62,65,68. 75,78 Plus 78
Ekstra Pensja: 12,20,22.25,
28,3
Ekstra Premia: 3.4,16,21,29,4 Mini Lotto: 2,3,19,34,40 Kaskada: 2,3,4,7,9.10,16,17,18, 19,21,23
Super Szansa-. 2,3,5.7,2,4,3 03.03.2022r., godz. 14
Mulli Mułti: 2,8,12,15,17,21,23, 24.30,32,33,37,45,49,61,64, 65,73,74.78 Plus 64 Kaskada: 1,2,3,4,6,7,11,13,14,15, 19,24
Super Szansa: 0,1,4,3,9,4,6
prenumerata.gp24.pl
WALUTY Z 03.03.2022
USD EUR CHF GBP
4.3257 (-) 4,7931 (-) 4.7028 (-) 5.7881 (+)
UDr	9./00
(+)wzrost ceny w stosunku ao notowania poprzedniego (-)spadek ceny w stosunku do notowania poprzedniego
l*ogoda w regionie
Dzisiaj
4°C
-2X
Barometr 1007hPa Wiatr NE 15 km/h
Uwaga
częściowo słonecznie
Sobola
3°C
-4°
Barometr 1005hPa Wiatr NE 9 km/h
Uwaga
częściowo słonecznie
Niedziela
O
3°C
-ix c—-1
Barometr 1000 hPa Wiatr Nil km/h Uwaga zachmurzenie
Uwaga na fałszywe zrzutki dla Ukrainy!
Ostrzeżenie
Bogumiła Rzeczkowska
tx>gumila.rzeczkowska@polskapress.pl
W Internecie pojawiają się informacje o akcjach organizowanych na rzecz uchodźców, czy walczącej ludności. Należy je bardzo dokładnie sprawdzać. bo oszuści wykorzystują sytuację na Ukrainie.
- Pomorscy policjanci apelują
0	pomaganie tylko poprzez zweryfikowane i prawdziwe strony i konta. W Internecie
1	nie tylko, pojawiło się wielu oszustów - przestrzegamy, bądźcie czujni. Od początku inwazji Rosji na Ukrainę wiele osób zauważa różnego rodzaju działania, które wykorzystują motyw wojny. Apelujemy i ostrzegamy przed fałszywymi akcjami obliczonymi na wyłudzenie pieniędzy - informuje mł.asp. Anna Banaszewska-Jaszczyk z Zespołu Prasowego KWP w Gdańsku. - Pojawia się wiele „lewych" stron z rzekomą pomocą, linków z filmami, które po kliknięciu prze-kierowują do prośby o podanie danych logowania do naszych kont. Zalecamy, w razie podania swoich danych logowania na fałszywym panelu Facebooka, o to żeby między innymi zmienić hasła i włączyć uwierzytelnienie dwuskładnikowe. Schemat oszustwa wykorzystujący przejęte konta Facebook nie jest nowy, teraz wzbogacony o motyw wojny, którego głównym celem jest wykorzystanie emocji jakie towarzyszą wszystkim w związku z panującą sytuacją.
Informacje o fałszywych zbiórkach rozpowszechniane są w mailach, SMS-ach, postach na portalach społeczno-ściowych. Należy uważać na linki, które prowadzą do spreparowanych stron internetowych, czy podszywających się pod popularne portale ze zbiórkami, a także na wiadomości z podanymi bezpośrednio numerami kont bankowych i adresami portfeli kryp-towalut.
- Sytuacja na Ukrainie spowodowała, że zorganizowanych jest ogromna ilość różnych akcji pomocowych i zbiórek dla tego kraju. Niestety wykorzystać chcą ją również oszuści, którzy wkroczyli do działania. Podszywają się pod różne podmioty i w ten sposób chcą okraść swoje ofiary - czytamy w komunikacie.
Policja apeluje, by zachować czujność i szukać tylko zweryfikowanych zbiórek dla obywateli Ukrainy. Wiarygodną listę zbiórek znaleźć można na stronie rządowej pod adresem: https://poma-gamukrainie.gov.pl/.
Policja apeluje, by zachować czujność i szukać tylko zweryfikowanych zbiórek dla obywateli Ukrainy
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
MATERIAŁ INFORMACYJNY
reklama
<g PGNiG
OCHRONA PRZED PODWYŻKAMI CEN GAZU
CO WARTO WIEDZIEĆ?
ZŁOZ OŚWIADCZENIE O OBJĘCIE OCHRONĄ TARYFOWĄ DO
15 MARCA 2022 ROKU
ABY KORZYSTAĆ Z NIŻSZYCH CEN GAZU W ROZLICZENIACH OD 1 STYCZNIA 2022 ROKU!
UPRAWNIENI ODBIORCY WRAŻLIWI, KTÓRZY ZŁOŻĄ OŚWIADCZENIA PO 15 MARCA, ZOSTANĄ OBJĘCI OCHRONĄ TARYFOWĄ DOPIERO OD DNIA NASTĘPUJĄCEGO PO ICH ZŁOŻENIU
I— z:	a a a
l ~ n	a a a
™ r ~	Q n £3
Zr -	ODO
Ochrona taryfowa to niższe ceny gazu dla m.in.:
Spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych
Szkół, przedszkoli i żłobków
Domów Pomocy Społecznej
Domów Dziecka
Szpitali
Instytucji kultury
Organizacji pozarządowych
Ochotniczych Straży Pożarnych
i wielu innych podmiotów przewidzianych w ustawie
DO 3 MARCA OTRZYMALIŚMY
03
0 OBJĘCIE OCHRONĄ TARYFOWĄ!
rBl Złóż oświadczenie on-line na: ks ebok.pgnig.pl/ochrona-taryfowa
04	wydarzenia	h!}rck)?o""o22,,0m0rZa
U tj ir
Strażacy z Wałdowa pojechali na granicę pomagać uchodźcom
AntfrajGurtn
andrzej.gurba@pofekapress.pl
Pomoc
Szymon. Rafał. Jakub i Dawid to strażacy z OSP w Wałdowie (gm. Miastko). Kilkoma prywatnymi busami pojechali na granicę polsko-ukraińską. Zaoferowali uchodźcom transport Zawozili ukraińskie rodziny do miejsc docelowych, przez całą noc i cały dzień.
Ukraińcy przeżywają koszmar wojny.
- To normalna postawa. W takiej sytuacji wszystko inne trzeba odłożyć na bok. Ukraińcy przeżywają prawdziwą tragedię - mówi Dawid Paliński, prezes OSP w Wałdowie.
Busy z Wałdowa dotarły na przejście graniczne Hrebenne -Rawa Ruska. Itoniebyłprzypad-kowy wybór. Strażacy wieźli na granicę młodego Ukraińca z By-
Szymon. Rafał, Jakub i Dawid - strażacy z OSP w Wałdowie (gm. Miastko)
towa, który wracał do swojego kraju walczyć z rosyjskim okupantem. - WPolscebyłzaledwie trzy dni. Przyjechał do pracy - informuje Dawid Paliński.
Cierpiące matki z niemowlakami
Po dotarciu do granicy, wałdo-wscy strażacy przewozili w nocy busami uchodźców do Luby-
czy Królewskiej. Tam mieści się punkt recepcyjny. Rano wyruszyli do Wałdowa, zabierając ze sobą 13 osób. Zawieźli uchodźców do Warszawy
(Ukraińcy chcieli dostać się do Czech), Gdyni, Słupska oraz Świdwina (pięcioosobowa rodzina z trójką małych dzieci).
- Widziałemwielkiniepokój, wręcz przerażenie w oczach ukraińskich kobiet i dzieci. Nasali gimnastycznej było wiele matek z niemowlakami. Jestem twardym człowiekiem, ale w tym momencie trudno było mi wytrzymać - opowiada pan Dawid. Dodaje, że trzeba docenić pracę wolontariuszy na granicy. - To wspaniali ludzie -mówi Dawid Paliński.
W ciągu niespełna dwóch dób pokonali dwa tysiące kilometrów. Busy udostępnili i pokryli koszty paliwa miejscowi przedsiębiorcy.
Trwa zbiórka w szkole w Wałdowie
Dodajmy, że w Wałdowie cały czas trwa zbiórka darów dla mieszkańców Ukrainy. -Zaangażowała się nie tylko społeczność szkolna, ale też i inni mieszkańcy. Dary przewozimy do Bytowa do Borysa Bilova, który tam koordynuje pomoc - mówi Anna Palińska, dyrektorka Szkoły Podstawowej w Wałdowie. ©®
Bezpłatna komunikacja dla uchodźców wojennych
Słupsk do końca marca wprowadza bezpłatną komunikację miejską dla uchodźców z Ukrainy
Stupsk
Alek Radomski
aleksander.radomski@polskapress.pl
Władze Słupska zadecydowały o wprowadzeniu darmowej ko-municacji dla uchodźców z objętej wojną Ukrainy. Do końca marca będą mogli korzystać oni z miejskich autobusów za dar-
Słupsk wprowadza bezpłatną komunikację miejską dla uchodźców z Ukrainy. Do końca marca będą oni mogli korzystać z komunikacji miejskiej bezpłatnie.
Przejazdy mogą odbywać się na podstawie paszportu ze stemplem wjazdowym od daty 24 lutego 2022, karty pobytu uchodźcy lub tymczasowego doku-
mentu potwierdzającego tożsamość.
- Dodatkowo, jako symboliczny gest, ale odzwierciedlający realną solidarność z naszymi sąsiadami, cały czas na wybranych liniach komunikacji miejskiej kursują autobusy z dopiskiem „Solidami z Ukrainą" - informuje Monika Rapacewicz, rzecznik słupskiego ratusza.©©
ILO w Słupsku zbiera dary dla walczących Ukraińców
Stupsk
Bogumiła Rzeczkowska
bogumila.rzeakowska@polskapress.pl
W hali sportowej I Liceum Ogólnokształcącego przy ulicy Partyzantów w Słupsku trwa zorganizowana przez miasto zbiórka darów dla walczącej ludności Ukrainy.
Do hali sportowej I LO przy ul.
Partyzantów przynosimy: o-dzież termiczną męską, nową lub w bardzo dobrym stanie,
bieliznętermicznąmęską(tylko nową), ciepłe skarpety (nowe),
ciepłe grube rękawice męskie,
buty męskie typu traper - potrzebne walczącym na froncie.
Organizatorzy zwracają uwagę, aby nie przynosić używanej bielizny.
Na razie nie potrzeba też o-dzieży dlauchodźców. Do tej pory zebrano wystarczające ilości.
W razie napływu kolejnych uchodźców zbiórkabędzie ogłaszana.
Potrzebni są też wolontariusze do segregowania darów w godzinach 8-14 w hali LO nr l.
Można się tam zgłaszać bezpośrednio. Udostępnione są grafiki do wpisania się na dyżur. ©®
WI Liceum Ogólnokształcącym w Słupsku zbierane są dary dla walczących Ukraińców
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
wydarzenia
0
Aplikacja: Muszkieterowie segregacji
Wojciech Nowak
wojciech.nowak1@polskapres5.pl
iłupsk
Mowa o aplikacji na smartfony z systemami iOS oraz Android, do której pobrania i używania zachęcają mieszkańców władze Słupska. Narzędzie ma min. pomóc w segregacji odpadów a także informować o najbliższym terminie ich wywozu.
„Muszkieterowie segregacji" -bo tak nazywa się aplikacja - ma pozwolić każdemu mieszkańcowi Słupska dowiedzieć się wielu użytecznych informacji w kwestii segregacji odpadów. Do jej instalacji na smartfonach zachęcają władze miasta, które przekonują, że narzędzie jest łatwe w obsłudze i nie zajmuje dużo miejsca w pamięci telefonu.
Aplikację pobieramy odwiedzając sklep Google Play lub App Storę. Po instalacji na smartfonie program zajmuje niecałe 18 MB w pamięci telefonu, więc naprawdę niewiele. Do używania
Jakie możliwości daje aplikacja? Przede wszystkim informuje kiedy i jakie odpady będą wywożone
aplikacji nie jest wymagana żadna rejestracja, a jedyne ó co program pyta przy uruchomieniu, to adres, a konkretniej nazwa ulicy i numer. Możemy te informacje wpisać ręcznie lub użyć lokalizacji GPS. Co ciekawe, w bazie adresowej możemy miećich kilka, więc istniejemoż-
liwość sprawdzenia terminu wywozu odpadów np. w miejscu naszego zamieszkania, a po kilku kliknięciach w dowolnym innym miejscu w Słupsku, np. w miejscu, gdzie pracujemy.
Jakie możliwości daje aplikacja? Przede wszystkim informuje kiedy i jakie odpady będą
wywożone. Dotyczy to zarówno zwykłych odpadów zmieszanych, jak i odpadów podlegających segregacji a także tych wielkogabarytowych. Aplikacja podaje najbliższy termin wywozu, ale możliwe jest też przejrzenie harmonogramu na cały miesiąc.
Gdyby ktoś miał wątpliwości, do którego pojemnika powinien wyrzucić dany odpad, aplikacja również w tym pomoże -wystarczy skorzystać z wyszukiwarki „Gdzie wyrzucić", wpisać nazwę odpadu i gotowe. Program podpowiada, czego możemy szukać i tak wpisując
słowo „słoik" otrzymamy np. wyniki dla słoików całych i potłuczonych czy nawet nakrętek i otwieraczy do nich. Można też skorzystać z zakładki „Jak sortować" - tam opisane zostały konkretne pojemniki na odpady oraz to, co powinno być do nich wrzucane.
Poza tym aplikacja informuj e o tym, gdzie możemy oddać przeterminowane leki - tutaj wskazuje PSZOK oraz apteki, a przy połączeniu z Mapami Google wyznaczy trasę do wybranej z nich. Z funkcji dodatkowych dostępnych w aplikacji, to znajdziemy w niej m.in. informację o pogodzie, jakości powietrza w mieście czy dwie gry edukacyjno-zręcznościowe związane z segregacją odpadów.
Dostęp do internetowej/webowej wersji programu możliwy jest poprzez stronę Uizędu Miejskiego w zakładce Mieszkaniec/Odpady komunalne/Muszkieterowie segregacji - gdzie wrzucić odpad.
Czy „Muszkieterowie segregacji" zdadzą egzamin i zainteresują słupszczan? Czas pokaże, alenapierwszyrzut oka wydaje się, że aplikacja może rzeczywiście się przydać.
©® 06
wydarzenia
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Zamiast bloków będzie nowy park
Grzegorz HHarecki
gr2Egaziiarecki@pofekapre5ipl
Stupsk
W wąwozie między ulkąHu-baiczyków a Gdyńską nie powstanie zabudowa mieszkaniowa. Po sześciu latach, pro-testach mieszkańców ulicy Leszczynowej, wyrokach sądowych. zaangażowaniu radnych i władz miasta w dwóch ostatnich kadencjach i próbach zmian w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego wiadomo, że sprawa kończy się takim finałem: będzie nowy park w Słupsku.
Podczas spotkania z mieszkańcami w Cepelinie, dotyczącego rewitalizacji Słupska i inwestycyjnych planów miasta, prezydent Krystyna Danilecka-Woje-wódzka oficjalnie zapewniła, że rozstrzygnęła się sprawa przyszłości wąwozu na osiedlu Westerplatte. W zasadzie ostatniego niezabudowanego terenu między ulicami Hubalczy-ków i Gdyńską, który pełni ważną funkcję przestrzenną, naturalnego „komina wentylacyjnego".
- Nie możemy o tym zapomnieć. Wąwóz powinien spełniać rolę miejsca rekreacji dla mieszkańców sąsiednich osiedli mieszkaniowych oraz służyć pieszym i rowerzystom. Jako element powiązań ekologicznych. Już ostatni taki teren
na tym osiedlu, bowiem drugim wąwozem zostanie poprowadzony ring - tłumaczył zebranym Paweł Krzemień, urzędnik słupskiego ratusza, odpowiedzialny za rewitalizację i słupskie kliny zieleni.
- Spotkaliśmy się z deweloperem i ustaliliśmy, że powstanie tam teren zielony. Naturalny park, będą alejki, ścieżka rowerowa i urządzenia rekreacyjne - zapewniła Krystyna Danilecka-Wojewódzka, prezydent Słupska.
Urzędnicy widzą to tak, że będzie to zielone przedłużenie parku wschodniego, który powstał za ulicą Hubalczyków w ramach klinów zieleni. Zapewniają, że będzie to bardzo atrakcyjnie zagospodarowane miejsce.
Tym samym toczący się od sześciu lat spór urzędników i mieszkańców z deweloperem o to, jak zostanie zagospodarowana działka wchodząca w części w wąwóz, będący ostatnim zielonym, niezago-spodarowanym miejscem na osiedlu, kończy się.
Informowaliśmy, że miasto wygrało w sądzie i jest prawomocny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie, którą wytoczył deweloper. -Chcemy więc zakończyć sprawę i stąd uchwała o wycofaniu się miasta ze zmian w MPZP „Westerplatte-Hubal-czyków" i „Górna" w Słupsku -tłumaczył Marcin Palacz z Urzędu Miejskiego w Słupsku.
Chęć budowy dwóch kolejnych bloków obok wąwozu i ingerencja w część wąwozu przez
Przyszłość wąwozu na os. Westerplatte przesądzona. Będzie nowy park w Słupsku dewelopera spowodowała sześć lat temu spore zamieszanie w słupskim samorządzie i protest mieszkańców domów przy ul. Leszczynowej.
Jak nam wtedy tłumaczył Jerzy Girzyński, prezes Mat-betu, jego zdaniem sprawa nie jest jeszcze zakończona, bowiem jednak rada nie zamknęła tematu. - My podczas inwestycji byśmy zajęli ok. 10 procent tego terenu pod zabudowę. Reszta zostałaby terenem zielonym, nawet na swój koszt byśmy to zagospodaro-
wali. To piękne przedłużenie klina zieleni, kończącego się na Hubalczyków, a tak mógłby dojść do Gdyńskiej. Zrobiłby się teren rekreacyjny, zagospodarowany.
Urzędnicy napisali: „Prace nad koncepcją planu miejscowego wykazały, że wnioskowana ingerencja w obszar wąwozu, wykracza poza możliwości inwestycyjne terenu. Specyficzne ukształtowanie wąwozu, o zmiennych nachyleniach zboczy, bardzo utrudnia zagospodarowanie jego fragmentu
zabudową mieszkaniową. Wąwóz ma spełniać rolę miejsca rekreacji dla mieszkańców sąsiednich osiedli mieszkaniowych oraz służyć pieszym i rowerzystom. W 2020 roku oddano do użytku liniowy Park Wschodni, którego naturalną kontynuacją jest teren wskazany w uchwale. Jako element powiązań ekologicznych, musi dać możliwość ich zachowania. Docelowo wskazana jest tu kontynuacja projektu Słupskich Klinów Zieleni. Taka funkcja wąwozu została prze-
widziana wcześniej, i zapisana jest w obecnie obowiązującym na tym terenie MPZP „Wester-platte-Hubalczyków".
Mat-bet kupił przed laty tę działkę od Agencji Mienia Wojskowego. Procedura trwała dwa lata, a firma miała decyzję o warunkach zabudowy, która ją zadowalała. W tej decyzji linia zabudowy była przesunięta (przed laty była idea postawienia tam krzyża wzorowanego na tym stojącym na Giewoncie - i stąd to przesunięcie). Jednak w 2013 roku w wyniku uchwalenia MPZP Górna owa decyzja o warunkach zabudowy wygasła. Firma wystąpiła z wnioskami do miasta i postawiła samorząd pod ścianą: odkup terenu albo odszkodowanie lub zmiana MPZP. Na ostatniej sesji rady miejskiej za rządów Macieja Kobylińskiego, czyli w październiku 2014 roku, radni uchwalili przystąpienie do opracowania MPZP Kosynierów Gdyńskich. I w kolejnej kadencji, za Roberta Biedronia, sprawa przerodziła się w ostry konflikt. Deweloper reklamował Osiedle na Klifie jako pięć bloków, choć wybudował tylko trzy...Zablokowały to władze miasta (wiceprezydent Marek Biernacki), choć popierała część radnych z PO. Sąd uznał, że deweloper kupił działkę, gdy MPZP był znany. W praktyce więc stanął po stronie urzędników.
Jak poinformowała pani prezydent, samorząd doszedł do porozumienia z deweloperem w sprawie wąwozu. Będzie tam park. ©®
Groził nożem w sklepie z meblami w Miastku. Rozbój na 18-latku w Słupsku
kotyków. W samochodzie pod fotelem pasażera funkcjonariusze ujawnili marihuanę. Poza tym mężczyzna nie miał uprawnień do kierowania pojazdami - oznajmia rzecznik policji.
39-latek trafił do aresztu. W najbliższym czasie mieszkaniec gminy Bobolice zostanie przesłuchany i usłyszy zarzuty. Grozi mu do 10 lat więzienia.
Rozbój na 18-latku. Podejrzani są pod dozorem pofeji
Do zdarzenia doszło w poniedziałek po południu na ulicy Słowackiego w Słupsku. Ofiarą 17- i 2l-latka stał się 18-letni słupszczanin.
- 28 lutego około godziny 16 policjanci z Komendy Miejskiej Policji w Słupsku otrzymali zgłoszenie o rozboju. Dwaj nieznani sprawcy zaatakowali 18-letniego słupszczanina - informuje Jakub Bagiński, rzecznik słupskiej policji. - Funkcjona-
riusze ustalili, że napastnicy przewrócili mężczyznę, kopali, bili, a następnie ukradli pokrzywdzonemu portfel z pieniędzmi. Policjanci od razu po otrzymaniu zgłoszenia pojechali na miejsce zdarzenia i dokładnie sprawdzili ten rejon, a przeprowadzone działania i uzyskane informacje doprowadziły do szybkiego ustalenia osób, które mają związek z tą sprawą. Dzięki pracy kryminalnych we wtorek i w środę zatrzymani zostali dwaj mężczyźni w wieku 17 i 21 lat.
W środę po południu podejrzanych doprowadzono do Prokuratury Rejonowej w Słupsku. Prokurator przedstawił im zarzuty rozboju i zastosował wobec nich dozór policji, na który muszą się stawiać każdego dnia tygodnia, oraz zakaz opuszczania kraju.
Za rozbój grozi kara od 2
do 12 lat pozbawienia wolności.
©®
Region
Andrzej Gurba Bogumiła Rzeczkowska
W sklepie meblowym w Miastku doszło przedwczoraj do awantury. 39-Jatek zażądał IOO złotych. Miał wycisnąć nóż i grozić pocięciem mebli. Mężczyzna uciekł, ale później zatrzymała go policja. Natomiast w Prokuraturze Rejonowej wSłupskudwą podejrzani
0	rozbój usłyszeli zarzuty. Mężczyźni, którzy na ulicy Słowackiego zaatakowali 18-latka. są pod dozorem poficji.
- Policjanci z Komisariatu Policji w Miastku otrzymali zgłoszenie, że w sklepie meblowym w Miastku awanturuje się były jego pracownik. Mężczyzna chciał rozmawiać przez telefon z szefem, a następnie wyjął najprawdopodobniej nóż
1	zażądał 100 złotych - mówi Damian Chamier Gliszczyński,
W sklepie meblowym w Miastku doszło do awantury. 39-latek zażądał 100 złotych. Miał wyciągnąć nóż i grozić pocięciem mebli. Mężczyzna uciekł, ale później zatrzymała go policja
rzecznik prasowy Komendy Powiatowej Policji w Bytowie. Mężczyzna groził, że zniszczy w sklepie meble. Sprzedaw-
czyni odmówiła wydania pieniędzy. Po chwili 39-latek wybiegł ze sklepu, odgrażając się, że tu wróci.
Policjanci szybko namierzyli mężczyznę zatrzymując vol-kswagena, którym kierował. -39-latek był pod wpływem nar-
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
wydarzenia
07
Specjaliści radzili osobom otyłym
Magdalena Olechnowicz
magdalena.oledinowia@gp24.p
Zdrowie
Kilkadziesiąt osób wzięło udział w spotkaniach dla osób otyłych zorganizowanych przez Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Słupsku. Akcję zorganizowano przy okazji Światowego Dnia Otyłości, który przypada 4 marca.
Otyłość jest chorobą, którą w 1998 roku Światowa Organizacja Zdrowia uznała za pandemię. Dane statystyczne wskazują, że obecnie z nadwagą zmaga się co drugi dorosły Polak. Problem występuje coraz częściej u młodych ludzi.
W piątek, 4 marca, obchodzony jest Światowy Dzień Otyłości. Z tej okazji Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Słupsku zorganizował spotkania dla mieszkańców regionu ze specjalistami.
Jakie są pierwsze sygnały, które sprawiają, że zapala się czerwona lampka dająca ostrze-
żenie, że czas coś ze sobą zrobić? - Ograniczone możliwości ruchu, złe samopoczucie, cukrzyca, nadciśnienie, sama świadomość każdego z nas, że tyje, powinna nam uzmysłowić, że coś się dzieje z naszym organizmem - mówi dr Jarosław Fe-szak, chirurg specjalizujący się w operacjach bariatrycznych, czyli zmniejszania żołądka. -Pierwszym miejscem, gdzie powinny się skierowaćtakie osoby, są ośrodki podstawowej opieki zdrowotnej. Tu lekarze powinni kierować do ośrodków specjalizujących się w leczeniu otyłości lub z koordynowaną opieką ba-riatryczną - mówi lekarz.
Kiedy wystarczy dieta i chodzenie z kijkami, a kiedy powinniśmy wziąć pod uwagę operację? - Nie można tego oddzielać. Nie stwierdzono, aby jakakolwiek dieta miała spowodować trwałą utratę znacznej nadwagi. Po jakimś czasie - krótszym czy dłuższym, zależy to od reżimu dietetycznego, powraca ta nadwaga i często odbywa się to z tzw. efektem jo-jo. Zachowanie pewnych nawyków dietetycznych i ruch to elementy bardzo ważne w okresie przygotowawczymi po operacji. Oczekiwany efekt dają dwie składowe
Spotkanie ze specjalistami w słupskim szpitalu
- odpowiednio skomponowana dla każdego pacjenta w okresie przedoperacyjnym dieta i wzmożony ruch oraz operacja.
Dlatego mówimy, że jest to koordynowana opieka. - Okres przygotowawczy do operacji trwa 4-6 miesięcy. W tym czasie jest przygotowanie dietetyczne, ruchowe i tzw. prerehabilita-cyjne - czyli jeżeli ktoś palił, przestaje palić, jeżeli ktoś nie pił wody, zaczyna pić wodę, je produkty nieprzetworzone, bez syropu glukozowego, który bardzo negatywnie wpływa na nasz organizm. Potem jest okres pracy, przez okres dwóch lat spada waga, przeważnie jest to uzyskanie 60 procent masy ciała, co po-
woduj e ogromne korzyści dla organizmu. Jeśli ktoś choruje na nadciśnienie, trzeba zmniejszyć zapotrzebowanie na leki, tak samo w cukrzycy i innych chorobach. Jest to bardzo ważny etap. Około 20 procent osób, które nie przestrzegają zaleceń, powraca do wagi wyjściowej, a nawet ją przekracza - mówi dr Feszak. - Najważniejsza jest świadomość pacjenta, na co się decyduje. To będzie walka o swoje zdrowie przez cały okres życia, ale w zamian otrzymuje dodatkowe 15-18 lat wydłużenia życia i pozbywa się wielu chorób. Operacja jest ważna i jest widoczny spadek masy ciała, ale cały proces to ciąg zdarzeń
przed i po. Pacjent przez cały czas może dzwonić do koordynatora, rozmawiać z lekarzem, psychologiem, dietetykiem, rehabilitantem i wtedy ten efekt terapeutyczny jest większy.
W Polsce wykonuje się około 4tysięcyzabiegówoperacyjnych rocznie. - Na 38-milionową populację około 20 procent ludzi jest otyłych. Polska ma najwięcej dzieci do 18. roku życia z patologiczną otyłością. W Słupsku w zeszłym roku wykonano 260 operacji. W tym roku planujemy około 350. Zainteresowanie jest ogromne. Operujemy dwa razy w tygodniu pacjentów z otyłością, a po okresie wiosennym będziemy operować trzy razy w tygodniu. Są to jedne z trudniejszych operacji, ale mamy wyspecjalizowanych lekarzy. W naszym wykonaniu zabieg trwa około dwóch, trzech godzin, w zależności od rodzaju operacji -mówi lekarz.
Do specjalistów ustawiały się kolejki osób zainteresowanych operacjami. - Czuję, że mam nadwagę i chcę coś z tym zrobić. Mam choroby współistniejące: nadciśnienie, zapalenie stawów, coś tam z nerkami, blisko cukrzycy. Wszystko jest kwestią zbycia wagi. Ważę 130 kilo, jed-
nak, aby być zakwalifikowanym do operacji, muszę zgubić 10-13. Może, jak się postaram, to zgubię 20, a może 30, jak już wpadnę w rytm. Może uda siębez operacji? Na początek zrobię ten pierwszy rok i zacznę się przygotowywać - mówi 58-letni pan Miłosz.
- Znam panią, która się poddała operacji, kobieta wygląda pięknie, sama mówi, że nie ma żadnych dolegliwości, bólu kręgosłupa, nic. Ja się zdecydowałam, już mam termin na 26 kwietnia. Przez moje stosowanie różnych diet mam dnę moczanową, kamicę nerkową. Nadwaga robi swoje, kolana mi siadają. A tak się odchudzałam, że wyszło więcej szkody niż pożytku. Na operację pierwszapo-szła córka, co ważyła 160 kilo, potem poszedł mąż, a dwa lata temu zięć. Ich życie zmieniło się nie do poznania. Ja też tak chcę -mówi pani Barbara.
Kontakt: Osoby zainteresowane poradą specjalisty mogą skontaktować się drogą elektroniczną: bariatria@szpi-tal.slupsk.pl lub telefonicznie z koordynatorem ośrodka, lekarzem Mateuszem Witykiem, tel.
608439585.
©®
25-27 kwietnia 2022
Międzynarodowe Centrum Kongresowe w Katowicach
European Economic Congress
XIV EUROPEJSKI KONGRES
Największa impreza biznesowa Europy Centralnej
Ustawa o obronie ojczyzny w Sejmie
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Warszawa Maran Koziestański
marcin.koziestanski@polskapfess.pl
Ustawa o obronie ojczyzny w czwartek byb procedowana w Sejmie. Odbyto się ją pierwsze czytanie. Ojej przegłosowa-nie apelował prezydent oraz rządząca koafaja.
Projekt został zapowiedziany już wpaździemikuub. r. przez wicepremiera Jarosława Kaczyńskiego oraz szefa MON Mariusza Błaszczaka. Złożony został pod koniec lutego 2022 roku.
Projektowana ustawa liczy 768 artykułów i ma wejść w życie w lipcu br. Zakłada ona szybszy niż w obecnej ustawie o modernizacji i finansowaniu armii, udział wydatków obronnych wPKB. Poziom 3 proc. ma zostać osiągnięty w roku 2023 (a nie w 2024 r.); osiągnięcie poziomu 2,5 proc. planuje się wroku2026, anie-jak zakłada obecna ustawa o modernizacji - począwszy od roku2030.
Według projektu udział wydatków majątkowych na broń, sprzęt, infrastrukturę ma wynosić co najmniej 20 procent. Jako źródła finansowania wydatków obronnych wskazano - poza budżetem państwa - Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych, który ma powstaćwBanku Gospodarstwa Krajowego - oraz przychody ze zbycia akcji lub udziałów spółek przemysłowego potencjału obronnego.
W projekcie nie określono liczebności sił zbrojnych. Ma ona być określana w programie rozwoju sił zbrojnych. Zapowiada-
jąc projekt, Jarosław Kaczyński oraz Mariusz Błaszczak mówili o300-tysięcznej armii, wtymli-czących250 tys. żołnierzy wojskach operacyjnych i 50-tysięcznych WOT.
-	Przed Sejmem stoi poważne zadanie. Jak najszybciej powinna zostaćuchwalonaustawa o obronie ojczyzny. To potężny akt normatywny, wielkości kodeksu. Ustawa ta uchyla w pełni 14 ustaw, a zmienia 181. Ta ustawa była przygotowywana jeszcze przed rozpoczęciem wojny. Przesłanką podstawową do jej uchwalenia jest poczucie, że mamy na granicy państwo, które zachowuje się w niebezpieczny sposób. Stąd konieczność obrony ojczyzny - rozpoczął swoje przemówienie, podczas posiedzenia Sejmu, wicepremier Jarosław Kaczyński.
Według Kaczyńskiego armia powinna mieć funkcję odstraszającą. - Chcemy pokoju, nie chcemy wojny. Ale żeby ten pokój był faktem, to przeciwnicy, których znamy, muszą być przeświadczeni, żeataknaPolskęsię nie opłaca. Musimy mieć bardzo silną armię - podkreślił.
-	Zdajemy sobie sprawę z ograniczeń nałożonych przez Unię Europejską w sprawie deficytu budżetowego. Jednak jest szansa na to, by wydatki na zbrojenia nie były zaliczane do tego deficytu-dodał.
O jedność w sprawie ustawy zaapelował na posiedzeniu Rady Bezpieczeństwa Narodowego, prezydent Andrzej Duda. Mówił, że w dobie wojny na Ukrainie najważniejsze jest wzmacnianie bezpieczeństwa kraju.
Działa już kilkanaście hubów do pomocy humanitarnej
Warszawa
LkfiaLemaruak
lidia.lemaniak@polskapress.pl
Huby koordynujące przekazywanie Ukrainie pomocy właściwie działąjąjuż od tygodnia. -Od początku wojny na Ukrainie, jesteśmy absolutnie zaangażowani w pomoc - mówi Michał Kuczmierowski. prezes Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych.
W sobotę szef kancelarii premiera Michał Dworczyk zapowiedział, że podLublinem ruszy duży hubdo transportu pomocy humanitarnej na Ukrainę. W pierwszej kolejności pomoc humanitarna z Polski trafi do obwodu lwowskiego, gdzie wielu Ukraińców z innych części kraju uciekło przed działaniami wojennymi.
Hub prowadzony jest przez Rządową Agencję Rezerw Strategicznych. - Pomoc jest dystrybuowana na Ukrainę z naszego hubu pod Lublinem. Wcześniej jest ona zbierana w kilkunastu centrach logistycznych w całej Polce oraz w kilkunastu punktach wojewodów - tłumaczy w rozmowie z polskatimes.pl Michał Kuczmierowski, prezes Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych. Wyjaśnia, że „wojewodowie zbierają pomoc, którajest składanaprzez różne podmioty, takie jakfirmy, samorządy, osoby prywatne". - Tam odbywa się wstępna selekcja na podstawie priorytetów przekazywanych
W pierwszej kolejności pomoc humanitarna trafia do obwodu lwowskiego, dokąd uciekło wielu Ukraińców ze wschodu kraju
szybko sięgnąć do potrzebnych zasobów". - Na podstawie priorytetów ze strony ukraińskiej przygotowujemy gotowe przesyłki, które ukraińskimi ciężarówkami wyjeżdżająna Ukrainę z naszego magazynu pod Lublinem. Polskie samochody nie wjeżdżają na teren działań wojennych. Ciężarówki z Ukrainy kursują w trybie wahadłowym -mówi.
- Czasami jest tak, że dany samorząd lub instytucja opisuje, że „pomoc jest np. dla obwodu kijowskiego" lub innego miasta na Ukrainie i my tę informację przekazujemy, ale pomoc koordynowana jest przez Ukraińców i wysyłana jest zgodnie z możliwościami w miejsca, o których Ukraina sama zdecyduje - tłumaczy.
Polskie samochody z pomocą nie wjeżdżają na teren działań wojennych. Ciężarówki z Ukrainy kursują w trybie wahadłowym
przez stronę ukraińską - w tej chwili są to głównie leki oraz żywność. Następnie jest przygotowywana do transportu - pakowana kategoriami i zabezpieczana do podróży - dodaje.
Prezes Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych podkreśla, że „przekazywana pomoc jest rejestrowana w naszym systemie i dzięki temu wiemy, co gdzie jest i w razie potrzeby możemy
- Jesteśmy w ścisłej współpracy między różnymi agendami rządowymi i samorządowymi. Cała Polska się zjednoczyła, żeby pomagać i robimy to niezwykle sprawnie. Właściwie patrząc na skalę pomocy przechodzącej przez nasze magazyny, można śmiało powiedzieć, że jesteśmy hubem pomocy międzynarodowej dla Ukrainy - zauważa Kuczmierowski.
I dodaje, że „pandemia koro-nawirusa postawiła przed nami zupełnie nowe zadania i zweryfikowała stan Agencji". - Wykorzystaliśmy ten czas do fundamentalnych zmian i zupełnie przeorientowaliśmy sposób funkcjonowania, procedury i podejście - dodaje. Podkreśla, że „dzisiaj, kiedy koordynujemy pomoc humanitarną, wyraźnie widać, jak zmiany były bardzo potrzebne i jak sprawnie Agencja działa w kolejnej sytuacji kryzysowej". - Wszystkie procedury przebiegają szybko, magazyny funkcjonują na pełnych obrotach i działamy skutecznie na wielu frontach. Ostatnie dwa lata zdecydowanie nie były zmarnowane - mówi Michał Kuczmierowski.
W związku z agresją rosyjską na Ukrainie uruchomiona została strona pomagamukra-inie.gov.pl, za pośrednictwem której będzie koordynowana pomoc. Na stronie dostępny jest formularz zgłoszeniowy dla wszystkich zainteresowanych pomocą Ukrainie. ©®
Miłość z Auschwitz
Historia Pileckich
Pytaj w kioskach i salonach prasowych
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
materiatinformacyjny	09
#PomagamUkrainie
uchodźców?
Bia TiKacTe eifl bomhi/i i uiyKa€Te flonoMorn? Bi/i xoneTe niflTpuiviaTi/i 6i>KeHMiB?
POLSKA PRESS
MATERIAŁ INFORMACYJNY BIURA PROGRAMU „NIEPODLEGŁA"
0010441737
10
świat
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
W SKRÓCIE
Kgów
15 tys. ludzi mieszka na stacjach metra
Około 15 tysięcy ludzi zamieszkało na stałe na stacjach kijowskiego metra. W czasie wojny wywołanej przez Rosję metro zaczęto służyć Ukraińcom jako schron. Ludzie niemal nie wychodzą z niego na powierzchnię. Na stacjach metra rodzą się nawet dzieci. - Na stacjach trzech linii metra mieszka na stałe 15 tys. dorosłych i dzieci, w tym 84 niemowlęta i 413 dzieci poniżej 6. roku życia. Są tam także zwierzęta domowe - poinformowała w czwartek agencja Ukrinform. Agencja podaje także, że łącznie infrastruktura metra przewidziana jest dla 100 tys. ludzi. Na stacjach jest stały dostęp do wody i toalet. W ciągu dnia normalnie kursują pociągi metra. Nocą zaś podziemna infrastruktura pełni jedynie funkcję schronu.
<MK)
Warszawa Przyjmiemy tylu uchodźców, ilu będzie potrzebować pomocy
- Polska jest w stanie przyjąć tylu uchodźców, ilu będzie tego potrzebowało, ile kobiet i dzieci
0	pomoc się zwróci - zapewnił
w Radiu Puls szef gabinetu prezydenta PawełSzrot. - Polska nie jest tutaj sama, wiele europejskich
1	pozaeuropejskich krajów już kieruje wsparcie, również przyjmuje uchodźców - zaznaczył. Dopytywany o pomoc finansową ze strony Unii Europejskiej, podkreślił, że „na razie niepotrzebne są żadne apele". - Współpraca jest pełna, płynna i w pełnym porozumieniu. Nie wchodząc w szczegóły, nie tylko UE, są też kraje
naświeciezdużądiasporą ukraińską, które wspierają i będą wspierały Polskę, będą też przyjmować uchodźców - zapewniał.
(MP)
Przemyśl
30 tys. litrów paliwa dla miasta Przemyśl od Orlenu
Orien przekazał miastu Przemyśl 30 tys. litrów paliwa do autobusów, agregatów prądotwórczych i nagrzewnic. Ma to wesprzeć pomoc niesioną przez miasto uchodźcom. Miasto Przemyśl poprzez swoją spółkę MZK zorganizowało bezpłatne kursy, działające w ruchu wahadłowym, pomiędzy przejściem granicznym w Medyce a miastem, dowożąc wyczerpanych ludzi do punktów recepcyjnych w mieście, (ts)
Paryż
Woskowa figura Putina usunięta z muzeum
Dyrektor Muzeum Grevin w Paryżu podjąłdecyzję o usunięciu z wystawy woskowej figury Władimira Putina. Skłoniła go do tego rosyjska inwazja na Ukrainę. - Nigdy nie reprezentowaliśmy dyktatorów takich jak Hitler w Muzeum w Grevi-nie, nie chcemy dziś reprezentować Putina - mówi dyrektor muzeum. Figura nie zostanie jednak stopiona, a przechowana - poinformowało muzeum
(MK)
Charków
Przedstawicielka OBWE zginęła podczas ostrzału
Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie poinformowała wśrodę wieczorem, że członkini jej misji została zabita podczas ostrzału Charkowa. Maryna Fenina, która pracowała dla misji OBWE monitorującej sytuację na Ukrainie, Zginęła, gdy dostarczała zapasy dla swej rodziny, (wo
„New York Times": Chiny wiedziały o planie ataku
Waszyngton
Małgorzata Puzyr
malgorata.pu2yr@polskapres5.pl
Chiny byty poinformowane o planowanym przez Rosję ataku na Ukrainę-piszedzienrak „New York Times", powołując się na informacje wywiadowcze. Przedstawiciele chińskich władz miefi naciskać na Rosję, aby do inwazji niedoszło wcza-sieZimowych Igrzysk OGmpn-skkh w Pekinie, które trwały między 4a20 lutego. Wodpo-wiedzi na doniesienia, chińskie władze określiły je mianem Jake newsa".
Spekulacje, dotyczące tego, czy Chiny wiedziały o planowanym przez Rosję ataku na Ukrainę, narastały od początku rosyjskiej inwazji, która zbiegła się w czasie z zakończeniem Igrzysk w Pekinie. Według informatorów „New
York Times'a", chińskie władze wiedziały, że Rosjaplanuje inwazję i z tego powodu naciskano, aby do działań wojskowych nie doszło w czasie trwania Zimowych Igrzysk Olimpijskich.
Chińskie władze zaprzeczają doniesieniom amerykańskich mediów. Tymczasem w dniu rozpoczęcia Zimowych Igrzysk Olimpijskich - 4 lutego w Pekinie doszłodorozmówprzywódców Rosji i Chin, po których chińskie władze wsparły stanowisko Rosji dotyczące sprzeciwu wobec dalszego rozszerzania NATO i udzielenia Rosji tzw. gwarancji bezpieczeństwa.
Nie jest jasne, na jakim poziomie komunikowano plany rozpoczęcia działań wojennych w Ukrainie. Chińskie władze uważają, że są neutralne wobec konfliktu. Jednakże w oficjalnych komunikatach powielana jest narracja Kremla. ©©
Miasta i wioski niszczone przez najeźdźców. Ukraina żąda pomocy
Kgów
Mateusz Zbroja
mateuszibroja@polskapress.pl
Mychajło Podołjak z kancelarii prezydenta Ukrainy poinformował za pośrednictwem Twittera. że miasta i wioski, przez które przechodzą kolumny rosyjskich wojsk, są przez najeźdźców grabione, plądrowane, a ich mieszkańcy - mordowani. Zaapelował
0	utworzenie korytarzy humanitarnych, aby pomagać poszkodowanym.
Potrzebujemy korytarzy humanitarnych - do transportu żywności, leków, przejazdu karetek pogotowia i ewakuacji. Potrzebujemy aktywnych działań
1	pomocy organizacji międzynarodowych, w tym OBWE. Dość gadania - napisał na Twit-terze Mychajło Podoliak.
Sytuacja humanitarna na Ukrainie staje się tragiczna w związku z ostrzałem przez rosyjskie wojska celów cywilnych w ukraińskich miastach. Rosjanom nie udawało się jak dotąd uczynić postępów na froncie, poza Chwersoniem nie zdobyli żadnego z miast. Stąd zapewne chcą złamać opór poprzez bombardowania.
Do wielkich zniszczeń obiektów cywilnych doszło w Charkowie. Zbombardowany został także obszar dworcakolęjowego wKijowie, w którym chronią się tysiące ludzi. W związku z atakowaniem ludności cywilnej
Na kierunku mikołajewskim dziesiątki rosyjskich śmigłowców zabierają zabitych i rannych dziewiętnastolatków. dwudziestolatków
Rosyjskie bomby spadające na miasta sieją zniszczenie i śmierć ludności cywilnej
Mariny Kalabiny, która kilka lat temu przebywała na stażu w szpitalu w Krakowie. Młoda kobietajechała karetką do szpitala w Kijowie i wiozła swojego rannego odłamkiem 14-letniego siostrzeńca. Chłopak, niestety, zmarł, a Kalabina zginęła w czasie tego transportu, kiedy Rosjanie ostrzelali samochód, którym transportowała dziecko.
W związku z atakami na ludność cywilną minister z kancelarii prezydenta Ukrainy zaapelował o utworzenie korytarzy humanitarnych, prosząc o pomoc oiganizacje, tatóe jak OBWE.
Ukraińskie władze od kilku dni informują o ostrzale i bombardowaniach celów cywilnych, prowadzonych przez rosyjskie wojska. Pociski spadają na dzielnice mieszkalne, przed-
i rosnącą liczbą ofiar, Ukraina oskarża Rosję o zbrodnie wojenne. Do środy wieczorem w wyniku ostrzałów i bombardowań, prowadzonych przez rosyjskich najeźdźców, zginęło na Ukrainie co najmniej 2 tysiące cywilów. Ta liczba rosła z godziny na godzinę.
Codziennie też docierają nowe dramatyczne informacje. Takie jak ta o śmierci lekarki
szkoła i szpitale. Rosyjskie wojska używają broni zakazanej przez konwencje międzynarodowe i dopuszczają się zbrodni wojennych.
W czwartek podano kolejne niepokojące informacje, że u południowych wybrzeży Krymu zauważono dużą grupę rosyjskich okrętów desantowych, które czekają na lądowanie w Odessie. Niewykluczone, że Rosjanie szykowali nową ofensywę od południa.
Ukraińskie władze podają, że pomimo nasilenia rosyjskiej ofensywy, wojska agresora nie podporządkowały sobie żadnych terenów poza tzw. separatystycznymi republikami ługań-ską i doniecką. Rosjanie wciąż ponoszą dotkliwe straty. Według ministerstwa obrony Ukrainy, do czwartku Rosja straciła w wojnie na Ukrainie 9 tys. żołnierzy oraz około półtora tysiąca różnego rodzaju sprzętu bojowego, wtym2r7czołgówiponad 60 samolotów i helikopterów.
Wicepremier Ukrainy Iryna Wierieszczuk poinformowała, że strona rosyjska odmawia odbierania ciał swoich poległych żołnierzy. A prezydent Wołody-myr Zełenski powiedział: -Na kierunku mikołajewskim dziesiątki rosyjskich śmigłowców zabierają zabitych i rannych. Dziewiętnastolatków. Dwudziestolatków. Co oni widzieli w życiu? Wracajcie do domu. Powiedzcie swoim dowódcom, że chcecie żyć. Że nie chcecie umierać. ©®
Druga tura rozmów ukraińsko-rosyjskich w sprawie zawieszenia broni i korytarza humanitarnego
IHtszcza Białowieska
Anna Piotrowska
anna.piotrow5ka@polskapresspl
W czwartek odbyła się druga tura rozmów między delegacjami Ukrainy i Rosji w sprawie zawieszenia broni. W grę wchodziło m.m. utworzenie korytarza humanitarnego dla cywilów z miast bombardowanych przez rosyjskie wojska.
Druga tura rozmów między delegacjami Ukrainy i Rosji odbyła się, w okolicach Puszczy Białowieskiej po białoruskiej jej stronie. Nie podano dokładnie miejsca, a obie strony przybyły tam helikopterami.
Jeszcze przed rozmowami strona ukraińska nie miała wiele nadziei na porozumienie. W grę wchodziły warunki zawieszenia broni.
Prezydent Ukrainy Wołody-myr Zełenski powiedział amerykańskiej stacji CNN, że przed prawdziwymi rozmowami pokojowymi Rosja musi zakończyć bombardowanie ukraińskich miast.
Jak podaje Radio Wolna Europa, Władimir Miediński, doradca prezydenta Rosji Władimira Putina, powiedział 2 mar-ca, że oprócz natychmiastowego zawieszenia broni poruszona miała być również kwestia wprowadzenia rozejmu oraz ustanowienia korytarza humanitarnego na Ukrainie. Strona ukraińska w czwartek potwierdziła, że jej delegacja jest „w drodze" na miejsce spotkania.
Ołeksij Arestowycz przekazał ukraińskiemu publicznemu nadawcy, Suspilne, że w rozmowach na Białorusi uczestniczyła ukraińska delegacja
w składzie, w którym prowadziła rozmowy zeszłym razem. Arestowycz dodał, że żądania delegacji pozostają niezmienne.
Podczas pierwszej tury negocjacji rosyjsko-ukraińskich strony miały określić priorytetowe dla nich tematy i wrócić z nimi na konsultacje do swo-
Mieszkańcy Ukrainy sami wstrzymują rosyjską armię
ich stolic. Umówiono się wtedy na kolejne rozmowy w najbliższym czasie. „Rozmowy były trudne, choć bez jakiegoś obowiązkowego ultimatum" - napisał po pierwszej turze Mychajło Podolak, przedstawiciel prezydenta Ukrainy.
W czwartek mer Mariupola
-	miasta, które było szczególnie mocno bombardowane
-	przekazał, że rzekoma oferta rosyjska co do korytarza humanitarnego dla mieszkańców tego miasta była bezprzedmiotowa. Cały czas bowiem trwał ostrzał i służby ratunkowe nie mogły nawet zbierać ciał zmarłych i rannych z obawy przed rosyjskim ostrzałem. Mer oskarżył Rosjan o celowe niszczenie ważnej infrastruktury, przez co mieszkańcy nie mieli wody, prądu i ogrzewania. ©®
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
magazyn
11
Czy istnieje
wojna sprawiedliwa i co właściwie oznacza?
Mariusz Grabowski
mariusz.grabow5ki @polskapres5.pł
Religia
W związku z wojną można zadać także inne pytania: Czy istnieją wojny słuszne i niesłuszne? Kto jest agresorem? Czy na wojnie można zabijać?
udzie wojują od zawsze i od zawsze pojawiają się pytania, czy każda wojna jest zła i czy istnieje taka, którą można nazwać „sprawiedliwą"? Dziś za naszą wschodnią granicą wojnę toczą dwa chrześcijańskie kraje, przyjrzyjmy się zatem temu zjawisku w świetle doktryny chrześcijańskiej, bowiem z niej wyrasta większość współczesnych poglądów na wojnę.
Chrześcijanie i wojna
Co o wojnie mówił Chrystus? Uważał, w perspektywie zbliżającego się końca czasów (Mt 24,6), że jest czymś złym, ale
np. nie potępiał służby wojskowej. Żołnierze otrzymali od Niego następujący nakaz: „Nad nikim się nie znęcajcie i nikogo nie uciskajcie, lecz poprzestańcie na swym żołdzie" (Łk 3,14). Z kolei od św. Jakuba Apostoła wiemy, że wojny są złem wynikającym z nieopanowania ludzkich żądz (Jk 4,1).
Wojna jest zjawiskiem nie do uniknięcia, zatem chrześcijanie pierwszych wieków nie wypowiadali się w sposób kategoryczny na jej temat. Co prawda nie walczyli ze swymi prześladowcami, ale posłusznie służyli w wojsku rzymskim i brali udział w toczonych przez Imperium wojnach. Pojawiały się jednak i odmienne opinie. Filozofowie Tertulian i Laktan-cjusz potępiali wojnę i zabraniali chrześcijanom służyć w wojsku. Z kolei św. Cyprian i Orygenes byli przeciwnikami wojny, uważając ją za masowe morderstwo.
Obaj mówili wręcz, że „ręce dotykające Eucharystii nie mogą plamić się krwią". Nie występowali jednak z uroczystymi zakazami służby wojskowej. Orygenes podobnie: dawał wyraz niechęci do wojny, uznawał jednak za godziwe modlić się o zwycięstwo w słusznej wojnie, prowadzonej w obronie własnego kraju.
Po Edykcie Mediolańskim w 313 r. postawa chrześcijan wobec służby wojskowej i wobec wojny uległa ewolucji. Co prawda św. Bazyli jeszcze ganił tych, którzy podczas wojen przelewają krew ludzką, ale w tym samym czasie św. Atanazy dopuszczał zabicie wroga w tzw. sprawiedliwej wojnie. Św. Ambroży także usprawiedliwiał wojnę prowadzoną w obronie przed barbarzyńcami.
„Wojna sprawiedliwa"
Spójny chrześcijański pogląd na wojnę przekazał nam św. Augustyn, wedle którego wojna sama w sobie nie jest ani dobra, ani zła, a o jej ocenie moralnej decyduje motyw, którym kierują się walczący. Zdaniem św. Augustyna, Chrystusowe wezwanie, by na zło nie odpowiadać złem, nie jest ex defi-nitione potępieniem każdej wojny. Uznał on za godziwą
i sprawiedliwą taką wojnę, która jest prowadzona „w słusznej sprawie", akcentował jednak konieczność potępiania wszelkich związanych z działaniami wojennymi nadużyć.
Podkreślał, że nie wolno toczyć wojen z umiłowaniem przemocy, okrucieństwa i nienawiści. Twierdził, że wojna jest karą za grzechy ludzkie, a udział w niej stanowi dla chrześcijan smutną, ale realną konieczność. Można powiedzieć, że opracował teorię wojny sprawiedliwej, to znaczy prowadzonej w celu obrony lub naprawienia krzywdy. Aby wojna mogła być uznana za sprawiedliwą, musi ona spełniać następujące warunki: winna być prowadzona przez legalną władzę, a jej przyczyna musi być słuszna.
Teoria św. Augustyna była w następnych wiekach komentowana i dopracowywana. Św. Tomasz z Akwinu do dwóch warunków wojny sprawiedliwej dodał trzeci: musi być prowadzona z właściwą, sprawiedliwą intencją, zaś św. Rajmund z Pennafort określił nawet pięć warunków, które muszą być spełnione, aby można było uznać wojnę za sprawiedliwą.
Wymieńmy je: 1. Nigdy celem wojny nie może być zabijanie nieprzyjaciół, walczyć wolno jedynie w obronie zagrożonego życia, wolności lub własności; 2. W wojnie należy odrzucić wszelkiego ducha zemsty, nienawiści i chciwości; 3. Dążyć należy do jak najszybszego przywrócenia pokoju; 4. Decyzję o wojnie podejmować może jedynie monarcha; 5. Nie wolno angażować do walki kobiet, dzieci ani duchownych.
Wojna sprawiedliwa przeciwna jest wojnie niesprawiedliwej, która zaprzecza powyższym warunkom. Czy wojna niesprawiedliwa zawsze musi być agresywna? Niekoniecznie, czasami agresorem bywa także ten, kto prowadzi wojnę sprawiedliwą, np. uprzedzając atak przeciwnika.
Czy wolno zabijać?
W traktacie „Saevientibus", jednym z pism z czasu soboru w Konstancji, nasz rodak, Paweł Włodkowic dodał swoje warunki wojny sprawiedliwej. Pisał, że osoba wojująca winna nadawać się do walczenia, czyli być osobą świecką, ponieważ duchownemu nie wolno rozlewać krwi z wyjątkiem wypadku nieuniknionej
Spójny pogląd na wojnę przekazał nam św. Augustyn. Ojej ocenie decyduje motyw, którym kierują się wałczący
konieczności); że godziwe odzyskanie bezprawnie utraconej własności lub obrona ojczyzny, że motywem musi być chęć osiągnięcia pokoju.
Rozważaniom o wojnie zawsze towarzyszą pytania etyczne, bowiem wojna sprawiedliwa zakładała - w myśl zasady obrony koniecznej -także zabijanie wrogów. Już od św. Tomasza wiadomo, że właściwą motywacją działań zbrojnych nie może być jednak zabijanie. Żołnierz walczący z intencją zabicia staje się przez to potencjalnym zabójcą. Właściwą intencją jest obrona.
Mówiąc dzisiejszym językiem: jeśli działanie żołnierza doprowadzi do śmierci przeciwnika, nie ma ono charakteru winy moralnej. Jednakże żołnierz nakłaniany do czynów łamiących prawa innych osób i narodów lub norm humanitarnych winien odmówić wykonania rozkazu.
Co ciekawe, już w późnym średniowieczu pojawiły się głosy podważające teorię wojny sprawiedliwej. Chrześcijańskiego pacyfizmu bronił m.in. Erazm z Rotterdamu. Powstawały też Kościoły „pokojowe", takie jak kwakrzy, me-nonici czy bracia czescy. Nigdy jednak nie stanowiły one większości w chrześcijaństwie.
Wojna a Vaticanum II
Chrześcijańska doktryna o wojnie przetrwała niezmienna do XX w., gdy zmienił się również sposób prowadzenia działań zbrojnych. Jan XXIII w encyklice „Pacem in tenis" zawarł sformułowanie: „W naszych czasach ludzie przekonują się coraz bardziej, że spory, jakie mogą powstawać między narodami, należy rozwiązywać nie siłą zbrojną, lecz na drodze układów i porozumień. Przekonanie to wywodzi się najczęściej ze zrozumienia straszliwej siły niszczycielskiej współczesnej broni oraz z obawy przed powodowanymi przez nią nieszczęściami i okropnymi zniszczeniami. Dlatego też w naszej epoce potęgi atomowej byłoby nonsensem uważać wojnę za odpowiedni środek przywrócenia naruszonych praw".
W dokumentach Soboru Watykańskiego II brak już sformułowania „wojna sprawiedliwa". Jest natomiast potępienie „wojny totalnej" i wyścigu zbrojeń oraz wezwanie do globalnego zakazu prowadzenia wojen. „Tak długo jednak, jak będzie istniało niebezpieczeństwo wojny, a jednocześnie brakować będzie międzynarodowej władzy posiadającej kompetencje i wyposażonej w odpowiednią siłę (...) rządom nie można odmawiać prawa do koniecznej obrony, byle wyczerpały wpierw wszystkie środki pokojowych rokowań" - czytamy w Konstytucji „Gaudium et spes".
Obowiązujący dziś Katechizm Kościoła Katolickiego takie pojęcie zawiera, podkreśla też konieczność unikania wojny i wskazuje „warunki usprawiedliwiające uprawnioną obronę z użyciem siły militarnej. W punkcie 2309 KKK wymienia cztery warunki wojny sprawiedliwej: szkoda wyrządzana przez napastnika narodowi lub wspólnocie narodów musi być długotrwała, poważna i niezaprzeczalna; wszystkie pozostałe środki zmierzające do położenia jej kresu okazały się nierealne lub nieskuteczne; aby były uzasadnione warunki powodzenia i aby użycie broni nie pociągnęło za sobą jeszcze poważniejszego zła i zamętu niż zło, które należy usunąć. Powaga decyzji o sprawiedliwym wojowaniu podporządkowana jest zatem ścisłym warunkom uprawnienia moralnego.
Wojna w XXI w.
Teologowie wskazują na niebezpieczeństwa moralne związane z bezkrytycznym przekonaniem o słuszności prowadzonej przez siebie wojny. Jednym z nich jest tzw. uśpienie sumienia, kiedy uznaje się za coś bezdyskusyjnego i nie budzącego niepokoju, „że wojna sprawiedliwa jest dopuszczalna".
Inni z kolei podnoszą pytanie, czy w ogóle można dziś mówić o wojnie sprawiedliwej i czy w sytuacji zagrożenia np. konfliktem atomowym można nadal podtrzymywać tradycyjną tezę o sprawiedliwej wojnie obronnej?
Takie wątpliwości zgłosił papież Franciszek, gdy w wydanej w 2020 r. encyklice „Fra-telli tutti" zwrócił uwagę, że od czasu rozwoju broni jądrowej, chemicznej i biologicznej, a także z powodu ogromnych i coraz większych możliwości, jakie dają nowe technologie, wojnie dano niemożliwą do skontrolowania moc niszczycielską, która uderza w wielu niewinnych cywilów. Zdaniem papieża znaleźliśmy się w sytuacji, w której bardzo trudno jest utrzymać racjonalne kryteria wypracowane w poprzednich wiekach, by mówić o możliwości „wojny sprawiedliwej".
Czy zatem pojęcie „wojny sprawiedliwej" jest jeszcze aktualne? Odpowiedzi pośredniej udziela Karta Narodów Zjednoczonych, uchwalona w 1945 r., odwołująca się do ducha chrze-ścijańskiej doktryny wojny sprawiedliwej. W art. 51KNZ stanowi: „Nic w niniejszej Karcie nie może uchybiać niepo-zbywalnemu prawu do samoobrony indywidualnej lub zbiorowej w przypadku napaści zbrojnej na któregokolwiek członka Narodów Zjednoczonych, zanim Rada Bezpieczeństwa nie podejmie niezbędnych zarządzeń w celu utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa (...)".
Świat nie ma wątpliwości: ataki na obiekty cywilne to rosyjskie zbrodnie wojenne
i O	™	Glos Dziennik Pomorza
IZ	magazyn	piątek, 4.03.2022
Z pomocą uchodźcom. Zaczęliśmy od zrywu. Przed nami długi marsz
Małgorzata Oberlan
malgorzata.obeiian @polskapress.pl
Uchodźcy w Polsce
-Fala dopiero się zaczyna. To z pewnością jeszcze nie kulminacja-mówiTatiana Dembska. toruńska przedsiębiorczyni rodem z Ukrakiy. organizatorka jednej z większych oddolnych akc| pomocowych dla uchodźców Ona również wie. że po wieldm narodowypi zrywie czeka nas dh^p marsz: racjonalne pomaganie, poddanie się ko-ordynagi. elastyczność zmiany procedur.
Tttiana Dembska z pochodzenia jest Ukrainką, ale od 15 lat mieszka w Polsce i działa w branży pośrednictwa pracy dla obcokrajowców oraz budowlanej. Błyskawicznie zaczęła w Toruniu organizować pomoc dla Ukraińców: od zbiórki darów, po koordynację osób oferujących noclegi uchodźcom, przez transport do i od granicy. W perspektywie ma też pomoc w znajdowaniu pracy chętnym ją podjąć. Na razie przechodzi z fezy spontanicznego zrywu serc w racjonalizację pomocy.
Od spontanu do koordynacji. „Skala pomocy nas zaskoczyła"
Gdy tuż po ataku Rosji na jej ojczysty kraj Tatiana Dembska zakładała w mediach społeczno-ściowych grupę „Pomagam Ukraińcom w Toruniu i nie tylko" liczyła na odzew. Ale takiego pospolitego ruszenia się nie spodziewała! Błyskawicznie do grupy wstąpiło ponad dwa tysiące osób, a oferowana pomoc rosła dosłownie z godziny na godzinę.
- Zaczęli zgłaszać się kierowcy chętni jechać na granicę z darami, a zabierać Ukraińców. Z jednego miejsca zbiórki, przy siedzibie mojej firmy (ul. Broniewskiego 4 w Toruniu) zrobiło się kilka. Kolejnym, na tzw. wielkie gabaryty, stało się lotnisko Aeroklubu Toruńskiego. Deklaracji noclegowych nie zliczę. Zwykli ludzie oferują od „łóżka w salonie" i pokoju po mieszkania lub domki. Zgłosili się właściciele apartamentów i deweloperzy. Przedsiębiorcy deklarowali wypożyczenie nawet kilkunastu aut - wylicza Tatiana.
Transporty z Torunia zaczęła wysyłać szybko. Szybko też okazało się, z relacji kierowców, że pomoc trzeba bardzo precyzyjspektywie będą jeszcze cenniejsze.
Już w tym momencie systemowe wsparcie ze strony państwa jest solidne. Ukraińcy, niezależnie od posiadanych Gub nie) dokumentów, mają gwarancję statusu uchodźcy, pomocy humanitarnej, medycznej (naNFZ), edukacji dla dzieci, pomocy w legalizacji pobytu, znalezienia zakwaterowania i zatrudnienia. Według zapewnień wiceministra spraw wewnętrznych i administracji Pawła Szefemakera dalsze rozwiązania systemowe będą systematycznie wdrażane. Oczywiście, to praktyka jednak pokaże, czy nawet maksymalnie uproszczonym procedurom sprostają nasze systemy, np. służby zdrowia i edukacji.
Pomagający też będą wymagać pomocy
Tatiana Dembska już po kilku dniach wyczerpującego koordynowania swojej akcji pomocowej sygnalizowała, żeposzukujedo-datkowych osób do pomocy w koordynowaniu właśnie. 1 marca natomiast ogłosiła, że akcja się formalizuje. Po pierwsze, zyskała nazwę („Dobra dla dobra"), po drugie, formalizować trzebabędzie status pomocy. To wszystko przed nią.
Ludzie zawodowo zajmujący się pomaganiem innym, a także ci od lat zaangażowani wolonta-riacko w prace rozmaitych fundacji i stowarzyszeń wiedzą, jak łatwo się tutaj wypalić. Jeśli nasza pomoc ukraińskim uchodźcom ma być długofalowa i skuteczna, jej koordynatorzy też muszą mieć wsparcie. Ze strony państwa, samorządów, zwy-kłych ludzi.
ZNAJDUJĄ SCHRONIENIE W POLSCE
W ostatnich dniach do Polski przybywają setki
tysięcy uchodźców z Ukrainy. Ich liczba może wkrótce przekroczyć nawet milion osób. „Zdecydowanie
najwięcej osób dociera do Polski. Jest to trzy, cztery razy więcej niż w innych kierunkach. Zdecydowanie najwięcej osób szuka miejsca bezpiecznego do dalszego życia, przetrwania w najbliższych dniach w Polsce" -mówił w tym tygodniu Paweł Szefernaker, wiceminister MSWiA pierwszego dnia marca. Dodając, że na granicy padają kolejne dobowe rekordy.
skiego. Zkolei z Bydgoszczy dary te będą transportowane do centralnego magazynu Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych między Warszawą a Lublinem i stamtąd trafią do potrzebujących - wyjaśnia wojewoda Mikołaj Bogdanowicz.
Rzeczy, które są najbardziej potrzebne, zostały skatalogowane. Warto teżkontaktowaćsię z samorządami i fundacjami, by mieć wiedzę o tym, co aktualnie jest najbardziej potrzebne. Już zdarzają się sytuacje, że przekazane dary nie znajdują zastosowania.
Czego potrzebuje matka.
która ucieka przed wopią?
Topytaniedziśnajbardziej aktualne, bo docieraj ą do nas właśnie głównie kobiety z dziećmi, i to najmłodszymi. Są wyczerpane dotarciem dogranicy, apotemjęj powolnym przekraczaniem. Są w traumie, a starają się przed nią uchronić dzieci. Gdy u nas znajdą zakwaterowanie, wikt i opierunek, wymagaćbędą dalszej pomocy.
Także psychologicznej.
- Czekamy na matkę czwórki dzieci z psami, która kolejny dzień dociera do granicy ze wschodniej Ukrainy. Czeka na nią u nas dom, którego lokatorka zmarła. Przebywająca za granicą córka zdecydowała się przekazać go na potrzeby uchodźców. Z pomocą parafian udało się doposażyć dom w lodówkę, kuchnię, gazową, mikrofalówkę. Wiemy, że matka jest w traumie. Nie wiemy dokładnie, co przeżyła i co zostawia za sobą. Możemy się tylko domyślać. Jest roztrzęsiona, a kontakt z nią jest utrudniony, chaotyczny. Z pewnością będzie tutaj potrzebne wsparcie nie tylko materialne, aleipsychologiczne, prawne. Szczęśliwie, deklaracje takiej nieodpłatnej pomocy w parafii już mamy - mówi nam ks. Leszek Stefański, proboszcz parafii w toruńskich Czerniewicach.
Taka pomoc potrzebna będzie zarówno dla dorosłych Ukraińców, jak i dzieci. Ich traumę powiększa rozłąka z pozostawionymi na Ukrainie bliskimi, często walczącymi mężczyznami.
Tylko niektórzy odnajdą wPolscebliskich czy znajomych, którzy np. wyemigrowali tutaj zarobkowo wcześniej. Dla innych będzie to obca ziemia, miejsce przymusowej ucieczki. Stąd deklaracje nieodpłatnego wsparcia ze strony psychologów (przykładem Centrum Wspierania DzieciiMłodzieżyprzy ul. Kwiatowej w Toruniu) w dłuższej per-
Tatiana Dembska: Pomoc uchodźcom z Ukrainy potrzebna będzie długo i to na różnych polach
nie celować. Stojącymprzedpol-ską granicą tłumom kobiet i dzieci (głównie) najbardziej potrzebne były tzw. pakiety startowe (wodą, baton energetyczny, mokre chusteczki i coś przeciwbólowego) oraz karty SIM do telefonu.
Przynoszone przez torunian inne rzeczy, np. żywność, śpiwory, ubrania, leki obecnie Ta-tiana przekazuje na Ukrainę. Trafiaj ą m.in. do szpitala, ale ido wojska. Część zebranych darów natomiast przyda się uchodźcom. Przedsiębiorczym szybko nawiązała kontakty z samorządami: lokalnym w Polsce i tym w Łucku, partnerskim mieście Torunia. Doskonale zdaje siebie sprawę z wagi koordynacji. Koordynuje swoją akcję, ale i sama poddaje się koordynacji. Bywa, że wymaga to hamowania ludzkich, pełnych serdeczności zapędów.
- Pomoc uchodźcom z Ukrainy potrzebna będzie jeszcze długo i to na różnych polach. Już myślę o zatrudnieniu dla tych, którzy będą chcieli je podjąć. Jest wiele osób gotowych dać pracę, ale wszyscy też chcą mieć jasność, co do przepisów. Na razie uchodźcy w Polsce przez pierwsze miesiące nie mogli pracować. Poza tym, wielu Ukraińców przybywa teraz bez paszportów - zauważa Tatiana. I dodaje, że czekać trzeba na rządowe wytyczne.
Pomagać ale racjonalnie!
Zapchane darami magazyny w Przemyślu i apel prezydenta tego miasta, żeby wstrzymać się z dostarczaniem takiej pomocy - to tylko jeden z przykładów na to, jak brak organizacji niszczy efekty spontanicznych odruchów serca. Kolejny obrazek to widok „szmateksów" tworzących się w przygranicznych okolicach.
Pospolite ruszenie całych grup gotowych oddawać krew dla Ukrainy, choć takiej mobilizacji jeszcze nie ogłoszono, spowodowało kolejki w wielu stacjach krwiodawstwa, także w Kujawsko-Pomorskiem. Wyjątkowo smutne są natomiast takie wypadki jak ten, do którego doszło w środku nocy 28 lutego na drodze w Gończycach (powiat garwoliński). Pochodzący z Kujawsko-Pomorskiego kie-rowcabusa zasnął za kierownicą i uderzył w tył jadącego przed nimfonda. Oba auta wiozły Ukraińców, w tym dzieci...
Organizacja i koordynacja - to wytyczne na przyszłość, których w pomaganiu, a będzie ono długie, musimy się trzymać. Oddolne akcje w nieformalnych grupach, parafiach, miejscach pracy będą miały sens, jeśli tym zasadom się poddadzą. Nie bez przyczyny tworzone są centralne magazyny darów i bazy noclegowe; koordynowany jest transport.
Mikołaj Bogdanowicz, wojewoda kujawsko-pomorski, podobnie jak inni wojewodowie, podkreśla, że duże znaczenie ma dobre zorganizowanie procesu pomocy humanitarnej. Odzew Polaków na potrzebę wsparcia osób uciekających przed wojną jest ogromny. Należy jednak zwrócić uwagę na to, że pomoc ta powinna być świadoma - podobnie jak kwestia dalszego przekazania darów do miejsc docelowych. A niezmiernie ważne jest, by pomoc ta trafiła właśnie tam, gdzie jest potrzebna.
- Dla Kujawsko-Pomorskiego utworzony zostanie jeden centralny magazyn, który zostanie zlokalizowany - dzięki uprzejmości prezydenta Rafała Bru-skiego - w Bydgoskim Centrum Targowo-Wystawienniczym przy ul. Gdańskiej w Bydgoszczy. Tam będzie zwożona wszelka potrzebna pomoc humanitarna z 23 innych punktów utworzonych przez samorządy powiatowe i miejskie na terenie województwa kujawsko-pomor-
Dobra organizacja i koordynacja -to wytyczne,
których w pomaganiu, a będzie ono długie, musimy się trzymać
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
magazyn
13
Kto naprawdę stoi za Fundacją
Russkij Mirr Miasta zrywają umowy
Tomasz Nieśpiał
tomasz-ruespiał
Kontrowersje
Prezydent Federacji Rosyjskiej Władimir Putm i wnuk Wiaczesława Mołotowa to nie jedyne nazwiska kremiow-skiego układu związane z fundacją Russkij Mir. która przez lata obezna była m.in. w Słupsku i Lublinie.
Lubelska uczelnia zerwała współpracę z Fundacją Russkij Mir założoną w 2007 roku przez Władimira Putina.
- Z uwagi na rozpoczęcie przez Federację Rosyjską agresji zbrojnej na terytorium Ukrainy współpraca łącząca Uniwersytet Marii Curie-Skłodow-skiej w Lublinie z Fundacją Russkij Mir w ramach Centrum Języka i Kultury Rosyjskiej została zawieszona już w poniedziałek 28 lutego - informuje
Aneta Adamska, rzecznik prasowy UMCS w Lublinie.
Umowa pomiędzy UMCS a Fundacją Russkij Mir została zawarta w 2009 roku i dotyczyła popularyzacji języka i kultury rosyjskiej. Jak przypomina Aneta Adamska, główne założenia tej współpracy opierały się na rozszerzaniu kontaktów edukacyjnych, naukowych i kulturowych pomiędzy Polską a Rosją, udzielaniu pomocy wykładowcom, studentom i doktorantom, czy udzielaniu bezpłatnego dostępu do zaso-bówbibliotecznych. - Warto dodać, że działalność CJKR obejmuje również propagowanie języków i kultur innych krajów słowiańskich - podkreśla rzecznik lubelskiej uczelni. I dodaje, że w ramach wieloletniej współpracy Centrum Języka i Kultury Rosyjskiej UMCS zorganizowało szereg przedsięwzięć naukowo-kulturalnych.
To tylko jedna strona działalności Fundacji Russkij Mir. -Jest ona jednym z głównych narzędzi rosyjskiego „soft po-
wer" - mówi Marcin Rey, który od lat tropi przykłady rosyjskiej propagandy w Polsce. Jego zdaniem działalność i specyfika tej organizacji dowodzą, że ośrodki nauczania języka rosyjskiego na polskich uczelniach zostały oddane środowiskom lojalnym Putinowi.
- Kształtują nie tylko zdolności językowe, ale ponad wszelką wątpliwość poglądy studentów, którzy zostają potem menedżerami w polskich firmach, ekspertami, urzędnikami, lub - o zgrozo - dyplomatami. Dobrze, że jest to ucinane - uważa Marcin Rey.
Z jego analiz dotyczących działalności Fundacji Russkij Mir wynika, że we władzach tej organizacji przewijały się najważniejsze postacie rosyjskiej polityki i kremlowskiej propagandy. Chodzi m.in. o ministra spraw zagranicznych Rosji Sergieja Ławrowa, który w związku z rosyjską agresją na Ukrainę został objęty sankcjami. Z fundacją związany był też znany z antypolskich wystąpień minister kultury Władimir Mediński i oligarcha Władimir Jakunin. -1 wiele kremlow-skich i okołokremlowskich „grubych ryb" - mówi Marcin Rey.
Na czele Fundacji Russkij Mir stoi Wiaczesław Nikonow. To wnuk i hagiograf sowieckiego polityka Wiaczesława Mołotowa. Nikonow działa też w jednej organizacji z obecnym szefem służby wywiadu zagranicznego Federacji Rosyjskiej Siergiejem Naryszkinem, który zachodnimi sankcjami został objęty już w 2014 roku.
W Słupsku też był Russkij Mir
Fundacja Russkij Mir swoją aktywność zakończyła również w Słupsku. Już w kwietniu ubiegłego roku Maria Zacha-rowa, rzeczniczka Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rosji, ogłosiła, że Polska zamknęła centrum kultury rosyjskiej w Słupsku. Stanowisko rosyjskiego MSZ było wyolbrzymione, bo dokładnie chodziło o to, iż ze współpracy z Cen-
trum Kultury i Języka Rosyjskiego wycofał się słupski samorząd.
Centrum Kultury i Języka Rosyjskiego w Słupsku (CKJR) otwarto w Słupsku w październiku 2010 roku. Ale już dwa lata wcześniej przedstawiciele rosyjskiej fundacji Russkij Mir zgłosili się do Akademii Pomorskiej w Słupsku z propozycją utworzenia centrum w ramach uczelni. Szefowie fundacji byli gotowi wyposażyć centrum w sprzęt komputerowy i zatrudnić pracowników. Co ciekawe, propozycja pojawiła się... kilka tygodni po tym, jak oficjalnie rozpoczęły się pol-sko-amerykańskie rozmowy na temat umieszczenia w Re-dzikowie pod Słupskiem elementów amerykańskiej tarczy antyrakietowej. Potem, gdy budowa tarczy została wstrzymana pojawiły się problemy z regulowaniem przez Fundację rachunków bibliotece. Ale budowa tarczy ruszyła i rosyjskie pieniądze znowu do miasta trafiały.
Ostatecznie CKJR działało jako filia Miejskiej Biblioteki Publicznej w Słupsku. Stało się tak w wyniku rozmów oraz porozumień pomiędzy Miastem Słupsk a Fundacją Russkij Mir w Moskwie. Fundacja przekazywała na podstawie rocznych umów środki finansowe na działalność Centrum i pokrywała wydatki na wynagrodzenia pracowników (cztery osoby), opłaty za internet, zakup artykułów spożywczych, materiałów biurowych, nagród na organizowane spotkania kulturalne, opłaty za międzynarodowe rozmowy telefoniczne. Pozostałe wydatki pokrywanebyłyzbudżetu Miejskiej Biblioteki Publicznej w Słupsku. Pod koniec 2021 r. miasto Słupsk wypowiedziało umowę z CKJR, ale miało ono nadal działać, tylko w ramach współpracy z nowym partnerem. Została nim Fundacja Gryf Słupskiej Edukacji. Jednak w związku z rosyjską agresją na Ukrainę, słupski partner zerwał współpracę z CKiJR. Współpraca Grzegorz HMarecki
AUTOPROMOCJA
Sport to Wy
24 godziny na dobę,
z Twojego miasta, regionu i świata
DsD
CZYTAJ
SP0RT0WY24.PL
sportowy24.pl
___Glos Dziennik Pomorza
magazyn	wątek, 4.03.2022
macni
Robert Migdał
r.migdal@gazeta.wroc.pl
Rozmowa
Z Markiem Krajewskim, autorem książki „Demonomadiia". rozmawia Robert Migdał
Boi się pan czasem?
Rzadko odczuwam strach. To, że napisałem książkę, w której pewne fragmenty są straszne dla czytelnika, wcale nie znaczy, że lubię taki świat. Po prostu jako pisarz dostrzegam walory literackie takiego czy innego gatunku, a jako profesjonalista staram się uprawiać różne gatunki literackie.
Jedni lubią komedie i śmiech do łez. drudzy-książki, filmy, które przyprawiają o dreszczyk.
Ja raczej należę do tej drugiej grupy - wnioskuję to stąd, że jako młody chłopak, a potem student, uwielbiałem horrory: oglądać, ale nie czytać. Literacki horror nie przerażał mnie jakoś specjalnie. Natomiast lubiłem oglądać filmy i to nie takie typowe horrory...
Gdzie krew się lała strumieniami?
...raczej filmy łączące w sobie elementy horroru i powieści detektywistycznej. Chciałbym wspomnieć
0	dwóch, które zrobiły
na mnie ogromne wrażenie
1	które być może siedziały bardzo głęboko w moim umyśle, a dopiero teraz po latach z tych głębi umysłu je wyciągnąłem. Jeden to Harry Angel Alana Parkera - świetny film z Mickeyem Rour-kiem o nowojorskim detektywie, który zostaje zatrudniony do przeprowadzenia śledztwa przez Lucyfera: jego zleceniodawca nazywa się Louis Cyphere, a gra go brawurowo Robert De Niro. Drugi film to Medium Jacka Ko-prowicza z 1988 roku. Opowiada o polskim policjancie -w tej roli Władysław Kowalski - który w latach 30. XX wieku, w Wolnym Mieście Gdańsku, prowadzi śledztwo spirytystyczne.
A teraz pan udał się w mroczne klimaty i napisał książkę, która łączy elementy powieści kryminalnej i horroru. Japo przeczy-taniu miałem dreszcze, miejscami mnie zmroziło. Miło mi słyszeć, że ta książka działa na czytelników tak, jak bym sobie tego życzył: wywołuje dreszcz grozy. A do tego cieszę się, że znajduje pan w niej wątki detektywistyczne, bo rzeczywiście jest motyw dziwnego śledztwa demonologicznego, które prowadzi mój główny boha-
Marek Krajewski: Twardo stąpam po ziemi
Marek Krajewski: - Jako młody chłopak, a potem student uwielbiałem horrory: oglądać, ale nie czytać
ter. Jest ono tak naprawdę śledztwem detektywistycznym.
Tytuł najnowszej powieści: ..Demonomachia"...
Pierwotnie miał to być tyłego, która wedle zabobonu żydowskiego jest w stanie przylgnąć do żywego człowieka i kierować nim, jego losami. Jednak stwierdziłem, że tytuł Dybuk mógłby sprowadzić moich czytelników
nia seria powieści o Mocku ma tytuły „demoniczne". Moloch to straszny demon, bóstwo fenickie, któremu w ofierze składano dzieci. Dalej Golem - gliniany stwór, w którego życie tchnął rabin
tuł Dybuk-czyli dusza zmar- na manowce, ponieważ ostat- Loew z Pragi, a który był
obrońcą Żydów zabijającym ich prześladowców. I cóż? Mielibyśmy Molocha, Golema i teraz Dybuka? Ludzie pomyśleliby, że to jest kolejna książka o Mocku. Dlatego potrzebny inny tytuł i to tytuł bardzo oryginalny. Stąd „Demonomachia", co oznacza po grecku walkę z demonami...
To jednak tylko początek tytułu, bo cały tytuł najnowszej powieści zajmuje całą stronę: Demonomachia. czyli walka przeciwko demonom albo przerażająca historia dybuków, pod koniec wieku elektryczności umysły żydowskie w Galicyi w miasteczku Podgórze pod Krakowem dręczących, w urzędowych księgach odnotowana, przez Marka Krajewskiego ku przestrodze w czternastu rozdziałach spisana, w Krakowie Anno Domini MMXXII. Wydawnictwem Znak ogłoszona. Uff. na jednym oddechu się nie da przeczytać...
(uśmiech). Tytuł jest barokowy, taki siedemnastowieczny. Specjalnie został tak ułożony, żeby wyraźnie mówił, że to jest coś nowego, że to jest nowa książka, poza seriami.
O czym jest „Demonomachia1? Co możemy zdradzić, żeby nie zepsuć czytelnikowi przyjemności czytania?
Głównego bohatera książki Stefana Zborskiego poznajemy jako ucznia ostatniej klasy słynnego gimnazjum klasycznego w Podgórzu. Jest on zainteresowany filozofią, kulturą, literaturą. To młodzieniec o otwartej głowie, nawet chwilami myśli o tym, żeby studiować medycynę czy nauki przyrodnicze. Był półsierotą - ojciec umarł kilka lat wcześniej - i Stefan Zbor-sła ubolewa nad tym, że nie zdążył zadać ojcu kilku ważnych pytań. Postanawia, pod wpływem nauczyciela polonisty, który opowiada o wywoływaniu duchów, o demonologii litewskiej, zorganizować seans spirytystyczny. I tu uruchamia się pierwsze ogniwo całego łańcucha zła. Potem Zborski idzie do seminarium duchownego, ponieważ chce zostać egzorcystą. W seminarium niezbyt dobrze mu się układa, ponieważ nie zdawał sobie sprawy, że egzorcyzmo-
wanie to jest tylko margines działalności kapłana katolickiego. Zostaje z seminarium usunięty, ku swojej uldze, i wtedy postanawia zostać... łowcą demonów.
Ale cały czas w jego umyśle toczy się walka między tym. co irracjonalne, a racjonalne.
Czasami wierzy w demony, czasami wkracza w obszar nauk etnologii porównawczej -żeby wytłumaczyć sobie, że demony nie istnieją. I taka psychomachia, czyli walka duchowa, Zborskiego toczy się w całej książce.
Seria o Mocku to stworzone przez pana powieści kryminalne. seria o Popiełskim -powieści szpiegowskie. Skąd pomysł, żeby rzucić się na głęboką wodę. zaskoczyć czytelnika i napisać powieść grozy?
Jestem człowiekiem, który lubi - raz na jakiś czas - dokonać pewnegóremanentu w życiu literackim. I ten remanent pokazuje mi, czy warto też wskoczyć na inne poletka. Kiedy przemyślałem różne kwestie związane z moją literacką biografią, jakie powieści pisałem, to zdecydowałem, że warto napisać książkę, która odnosiłaby się do wspomnianych już moich fascynacji fil-mowo-detektywistycznych. Tkwiły we mnie głęboko i postanowiłem je ożywić w świecie literackim - napisać historię, która by łączyła elementy powieści grozy i kryminału.
Próbował pan już wcześniej takich połączeń.
Rzeczywiście tak było. W powieściach o Mocku. W pierwszej mojej powieści Śmierć w Breslau też pojawia się element ponadnaturalny: pewien derwisz w Turcji doznaje objawienia i twierdzi, że oto we Wrocławiu w Niemczech jest sytuacja, którą należy wykorzystać... A w powieści Koniec świata w Breslau stawiam znak zapytania: nie wiadomo, kto zabił - czy to był rzeczywiście ten a ten człowiek, czy też mamy do czynienia z epifanią diabła: oto szatan ukazał się we Wrocławiu. To też był taki element nietypowy dla powieści kryminalnej. Potem pisałem klasyczne kryminały, ale ten motyw ponadnaturalny jakoś mnie zawsze interesował: w sensie literackim - podkreślam.
Czyli na co dzień nie wierzy pan w siły nadprzyrodzone?
Jestem człowiekiem racjonalnym, który nie wierzy w istnienie czy oddziaływanie, świata duchów. Twardo stąpam po ziemi, ale wiem, że ten świat może być atrakcyjny literacko, bo ludzie lubią się bać. A jeżeli czytelnicy coś lubią, to czemu im tego nie dostarczyć? Czemu nie spróbować napisać czegoś innego, zwłaszcza że jestem w pełni literackich sił?
Wcześniej przez lata pisał pan jedną powieść rocznie. Potem już dwie w ciągu roku -jedną o Mocku. drugą o Popielskim. a teraz będzie pan wydawał trzy powieści w ciągu roku?
Trzy powieści rocznie? Ta perspektywa wcale mnie nie przeraża... Ale czterech bym już nie napisał, z całą pewnością.
To już jest pewne, że Marek Krajewski będzie teraz pisał trzy książki rocznie?
Nie wiem. Musimy razem z wydawnictwem ocenić, jak czytelnicy przyjmą moją najnowszą książkę. Czy ta powieść zdobędzie sympatyków? Trzeba poczekać. I wtedy, kto wie, może podjąłbym się tego zadania, żeby napisać trzy powieści rocznie. Mam wokół siebie grono wspaniałych współpracowników, którzy bardzo mi pomagają w mojej pracy literackiej. W przypadku „Demonoma-chii" był to m.in. mój niezastąpiony eksplorator Mikołaj Kołyszko.
Akqa pana najnowszej książki dzieje się głównie w Podgórzu pod Krakowem i w Krakowie. Dlaczego?
Chciałem, żeby akcja rozgrywała się w miejscu zamieszkanym, mniej więcej w równych proporcjach,
przez Polaków i Żydów. Gdyby to był krakowski Kazimierz, toby byli sami Żydzi. A Mikołaj Kołyszko sprawdził dokumenty i okazało się, że w Podgórzu, wtedy jeszcze miejscowości pod Krakowem, a dziś już dzielnicy Krakowa, Polacy i Żydzi mieszkali obok siebie, byli sąsiadami w jednej kamienicy. Zatem z tego powodu moja powieść ma taką lokalizację.
Był pan przed napisaniem książki osobiście w Podgórzu, czy też „zwiedzał" go pan w intemecie dzięki Google Maps?
Pojechałem i wraz z eksploratorem zrobiliśmy sobie spacer po tej dzielnicy, szukając różnych interesujących miejsc. Sporządziłem dokładną dokumentację fotograficzną, odwiedziłem muzeum Podgórza, w którym kupiłem
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
ważne pozycje książkowe na temat tego miejsca, po czym wróciłem do Wrocławia i zacząłem dopieszczać plan powieści. Mikołaj Kołyszko pomógł mi też bardzo dzięki swoim zainteresowaniom - jest religioznawcą, szczególnie zainteresowanym okultyzmem. Dzięki materiałom, które dla mnie zgromadził, wszedłem w świat żydowskiego folkloru, zabobonu i w świat żydowskiej religii.
W „Demonomadiii" pokazuje pan świat Żydów z przełomu XIX i XX wieku - bardzo barwnie został on opisany - ale równie barwnie i soczyście opisuje pan świat artystyczny Krakowa tego okresu.
Młodopolski Kraków, przełom wieków, to bardzo interesująca sceneria literacka. Mamy tutaj do czynienia z poetami - mniej lub bardziej udanymi, którzy wierzą w to, że są wybrańcami muz, wierzą też, że są trochę nadludź-mi. Organizują pijackie orgie, artystyczne przedsięwzięcia, skandalizujące wernisaże, po czym wychodzą na krakowskie Planty dręczeni kacem. To środowisko opisałem w najnowszej powieści, bo wydaje mi się niezwykle interesujące - w sensie literackim oczywiście. To absolutnie nie jest mój świat - jako człowiek nie chciałbym zdecydowanie uczestniczyć w przyjęciach, jakie opisuję. Natomiast jako sceneria literacka mają one swoje powaby. Żeby to opisać, sięgałem do różnych źródeł - bezcenny był Tadeusz Boy-Żeleński i jego wspomnienia związane z krakowską bohemą artystyczną, do której należał. Korzystałem też z prac współczesnych autorów, historyków kultury, opisujących ten niepowtarzalny, niezwykły czas w polskiej kulturze.
Kraków jest bliski pana sercu?
(uśmiech) To jest miasto, które nie najlepiej zapisało się w mojej biografii: uległem tam poważnemu wypadkowi - złamałem rękę. Był to listopad 2007 roku, spadł śnieg, ścisnął mróz i ludzie łamali kończyny, przewracając się na chodnikach. Wśród nich ja. Była późna noc, złamałem rękę i zaczęła się moja odyseja po punktach pogotowia ratunkowego, po szpitalach, w których nie chcieli mnie przyjąć... Na dodatek, jako jeden z nielicznych wśród połamanych, byłem trzeźwy - ci pod wpływem alkoholu się awanturowali. To były nieciekawe wspomnienia. Dobrze pamiętam tę noc i werdykt lekarza, który powiedział: „Położylibyśmy pana do szpitala tutaj, żeby dokonać operacji, ale niech pan lepiej jedzie
magazyn
15
do swojego Wrocławia". Przyjąłem to wtedy z ulgą, widząc wnętrza ponurego szpitala, który się mieścił w starym, XIX-wiecznym budynku.
Oj. a może to była szansa na przeżycie tam nocy. podczas której narodziłby się pomysł na kolejną literacką opowieść. Tam mógłby się rozgrywać prawdziwy horror... (uśmiech).
Ale z czasem ten Kraków pan bliżej poznał, polubił.
Bo moje wydawnictwo Znak mieści się tam i coraz częściej - z powodów służbowych - do Krakowa jeździłem. I ten przykry listopadowy wieczór coraz bardziej znikał z mojej pamięci i coraz mocniej wypychały go dobre wspomnienia. Dlatego „De-monomachia" rozgrywa się w Krakowie, bo lubię to miasto. Ale to tylko jeden powód. Drugi - istotniejszy - do którego doszedłem drogą eliminacji, jest taki: chciałem napisać powieść grozy, chciałem ją osadzić w środowisku żydowskim, bo interesowała mnie wiara w dybuki. Zatem zastanawiałem się, w jakim czasie powinna rozgrywać się akcja? Nie chciałem już międzywojnia - bo w tym czasie jest i Mock, i Popielski. Lepiej, żeby akcja rozgrywała się wcześniej. Okres przełomu wieków bardzo mi się podobał. Ale w jakim mieście miałaby się toczyć akcja? Musiało to być miasto, bo jestem pisarzem miasta - lubię scenografię wielkomiejską. A do tego miasto, w którym żyje duży odsetek ludności żydowskiej. Łódź? Warszawa? Lublin? Wilno? Świetne, ale wszystkie leżały na terenie zaboru rosyjskiego i pisząc, musiałbym wejść w nowy świat administracji carskiej, choćby poznać rangi policjantów, a nie miałem o tym pojęcia. I nie chciało mi się (uśmiech). Pozostały mi Lwów i Kraków -o Lwowie pisałem, jest już w moich powieściach o Popielskim. I tak drogą eliminacji został Kraków.
„Demonomachia" jest już w księgarniach, a kiedy przeczytamy najnowszą powieść z Edwardem Popielskim w roli głównej? Zawsze wiosną się ukazywała nowa książka. Najnowszy Popielski jest już ukończony i po głównych poprawkach. Nosi tytuł „Czas zdrajców" i pojawi się najprawdopodobniej w maju tego roku. Nie mogę nic więcej powiedzieć, bo to, gdzie będzie rozgrywała się akcja tej książki, ma być wielką niespodzianką. Czytelnicy będą z pewnością zaskoczeni.
Rozmawiał Robert Migdał
ARTYKUŁ REKLAMOWY
metoda może szv»fe© poms
W ten naturalny sposób możesz poprawić praclrTwBiBHHeM
Masz szansę zmniejszy'
zaparcia i wzdet
Chcesz móc zapomnieć o długich i męczących wizytach w toalecie?
Masz dość uczucia pełności i krępujących gazów? Jeśli tak, prawdopodobnie mamy dla Ciebie rozwiązanie - wystarczy, że jak ponad 355 tys. Polaków skorzystasz z naturalnej metody, która może poprawić perystaltykę jelit i normować rytm wypróżnień. Dzięki niej masz szansę zmniejszyć ból, stres i wstyd, jaki wywołują zaparcia i wzdęcia.
Osoby stosujące regularnie środki przeczyszczające mogą doprowadzić do tego, że ich metabolizm całkiem zaniknie. Do tego dochodzą nasilające się wzdęcia, gazy i kolki.
Wiele osób w Polsce przyznaje się do problemów z za-parciami i trawieniem. Wśród nich jest pani Joanna z Piły, która popełniła katastrofalny błąd, jakim jest częste stosowanie herbatek i innego rodzaju metod przeczyszczających: „Zamiast nich lepiej jest wybrać naturalną metodę, która może „naprawić" Twoje jelita i poprawić ich pracę" - mówi.
Twoje zdrowie zależy również od prawidłowej pracy jeiit!
Dałam się nabrać na fałszywe obietnice
„Większość środków zamiast likwidować dolegliwości, łagodzą na chwilę ich objawy. Herbatki przeczyszczające i inne popularne metody tak naprawdę spowalniają metabolizm, a tym samym mogą pogłębiać problem zaparć. Skręcało mnie, nie mogłam się normalnie wypróżnić, bulgotało mi w jelitach, a brzuch miałam wiecznie wzdęty. Doszło nawet do tego, że ciągle chodziłam do toalety z nadzieją, że tym razem uda się wypróżnić. Jadłam jabłka i śliwki na kilogramy, ale nic nie pomagało. Raz byłam już tak zrezygnowana, że zastosowałam mnóstwo środków przeczyszczających pod rząd i dopiero to przyniosło jakiś efekt. Pomyślałam, że tak dłużej być nie może więc zasięgnęłam rady wśród znajomych i usłyszałam:
Wypij kawkę, a od razu pójdzie gładko! - myślałam, że padnę po takiej radzie. A już na pewno, jeśli się będę do niej stosować, bo to prosta droga do zawału i wrzodów. Doprawdy, świetny sposób na pozbycie się zaparć.
Uratowała mnie zbawienna moc natury
Miałam już wszystkiego dość; udałam się do specjalistki od naturalnych metod. Wyjaśniła mi, że chcąc zwalczyć zaparcia nie wolno niszczyć układu trawiennego. Zamiast tego trzeba zmusić jelita do naturalnej pracy. Zaleciła mi suplement, który ma w składzie mieszankę ziół, używanych od wieków na tego typu problemy, w bezpiecznej dawce.
Pierwszą dawkę wzięłam od razu po powrocie do domu i już po niedługim czasie
zmniejszyły się wzdęcia i nie skręcało mnie już tak w brzuchu. Potem, aż nie mogłam uwierzyć, zaparcia zmniejszyły się! Z każdym dniem stosowania było tylko lepiej. Teraz już nie muszę przeżywać męczarni w toalecie, a wstydliwe gazy i bóle brzucha mogły odejść w zapomnienie. Nareszcie czuję się dobrze i lekko, a moja cera nigdy nie była piękniejsza. Co za ulga!"
poprawę pracy jelit,
uregulowanie przemiany materii,
zmniejszenie uczucia rozpierania i bólu brzucha
NIE LEKCEWAŻ TEGO PROBLEMitl
Jeśli cierpisz na zaparcia, czujesz się ociężale i słabo, miewasz z tego powodu gorszy nastrój, oznacza to, że Twój organizm może być zaatakowany toksynami, a stąd jest już tylko krok do poważnych dolegliwości. Nie można bagatelizować zaparć, ponieważ są one objawem problemów jelitowych. Zalegające w nich resztki pokarmów fermentują i uwalniają się do krwioobiegu, zatruwając organizm, a tym samym powodują bóle głowy, złe samopoczucie, a nawet problemy skórne. Długo lekceważone dolegliwości mogą doprowadzić do poważnych powikłań, toteż nie wolno zwlekać z rozpoczęciem terapii.
Środek, który wspiera układ trawienny
Roślinny środek pomagający zmniejszać zaparcia to metoda, która może poprawiać napięcie mięśni i wspomagać układ trawienny. Inne metody przeczyszczające mogą działać na niego agresywnie i zamiast uwalniać organizm od zaparć, potęgować je.
Większość osób, które stosowały tę naturalną metodę przyznało, że już po pierwszej dawce mogło zmniejszyć zaparcia i uczucie pełności, minimalizując też wzdęcia i gazy, a uciążliwe kolki przestały być tak dokuczliwym problemem. Podobnie stało się z innymi dolegliwościami gastrycznymi. Dzięki oczyszczeniu organizmu ze złogów i toksyn, zmniejszyły problemy z cerą i brzydkim zapachem z ust.
Skorzystaj z naturalnej metody wpierającej prace Jelit!
Preparat zmniejszający zaparcia od niedawna dostępny jest w Polsce w sprzedaży tel. Jego zamawianie jest proste i bezpieczne. Nie warto zwlekać ze złożeniem zamówienia, ponieważ pierwsze 100 osób, które dodzwoni się na podany poniżej numer, otrzyma produkt całkowicie ZA DARMO!
NATURALNIE POKONAJ ZAPARCIA!
Pozbądź się zaparć szybko, skutecznie i bezpiecznie! 
Pierwsze 100 osób, które zadzwoni do 07.03.2022 r. « dostanie 100% zniżki! Otrzymasz wówczas naturalny ^ preparat na zaparcia całkowicie ZA DARMO!
zadzwoń: 61 300 34 64 f
Od poniedziałku do niedzieli w godz. 8:00-20:00 (opłata za 1 min. połączenia wg taryfy operatora) fi
"Szczegóły oraz infcnuane dotyczące procedury zwrotów i reklamacji dostępne są pod adresem: www.gróupti m.com
16
magazyn
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Polski smog jest wyjątkowo toksyczny.
Oddychamy najgorszym powietrzem w Europie
nia funkcji obronnych układu odpornościowego oraz przyczynia się do chorób, które obciążają organizm i tym samym pogarszają rokowania w przypadku pacjentów z CO-VID-19. Niektóre badania pokazują również, że pyły zawieszone ułatwiają transmisję wirusów SARS-CoV-2.
Co to tzw. poiski smog
i czym się charakteryzuje?
Czy jest inny od np. smogu
londyńskiego?
Smog smogowi nierówny. Polski smog to specyficzne zjawisko, wynikające zarówno ze złych wyborów grzewczych, jak i położenia geograficznego. W okresach mroźnej pogody dochodzi do powstawania unikalnej formy zanieczyszczenia powietrza zwanego „polskim smogiem". Jest to mieszanina drobnych pyłów zawieszonych oraz wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych, pochodzących z niskiej emisji związanej z ogrzewaniem gospodarstw domowych paliwami stałymi. Specyficzny skład polskiego smogu - oparty głównie o pyły zawieszone o niskiej gęstości - wpływa na to, że smog ten różni się od innych rodzajów zanieczyszczeń.
Jest bardziej szkodliwy?
Jego skład jest wyjątkowo toksyczny, szczególnie w kontekście skutków serco-wo-naczyniowych. Warto też zwrócić uwagę, że nie tylko skład zanieczyszczeń, de
i ich poziom jest dość charakterystyczny dla naszego kraju. Polska jest niechlubnym liderem i staje się symbolem zanieczyszczenia powietrza w Europie. Obok Włochów to właśnie my, Polacy, oddychamy najgorszym powietrzem w Europie. Notowane w ostatnich latach wzrosty temperatury i silne - związane ze zmianami klimatu -wiatry zmniejszają niską emisję i związany z tym efekt polskiego smogu, jednak fale upałów powodują zwiększone stężenie ozonu. Działa on rakotwórczo oraz uszkadza tkankę płuc, dodatkowo obciążając układ sercowo-na-czyniowy. Do tego dochodzi zagrożenie pyłami nawiewanymi znad Sahary. Ponadto dłuższe lata spowodują nowe wyzwania zdrowotne, nieno-towane dotychczas w naszych rejonach, takie jak denga czy malaria.
Naukowcy z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku już od pewnego czasu badają problem smogu. Teraz jednak zaczynacie realizację nowego, dużego projektu. Proszę o nim opowiedzieć. Kto będzie uczestniczył w tych badaniach?
Projekt ma charakter międzynarodowy i wieloośrod-kowy, a Klinika Kardiologii Inwazyjnej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku jest inicjatorem i ośrodkiem kierującym. Dzięki współpracy z partnerami z Uniwersytetu Łódzkiego, Warszawskiego
Już w piątek, 11 marca, z wydaniem magazynowym Twój dodatek telewizyjny.
Ciekawy, użyteczny, w przejrzystej formie graficznej.
telemagazyn.pl
stacje TV w czytelnym układzie
y omówienia Twoich ulubionych seriali, recenzje filmów
zapowiedzi wydarzeń sportowych v i programów rozrywkowych
^ sylwetki znanych i lubianych, rozrywka i wiele innych przewodnik z hitami VOD
Zaplanuj swój czas	TFI FMAHA7YN
AUTOPROMOCJA
Świetny wybór!
tzotdaHukaiowicz	
i2olda.hukaloMa@	
potska.press.pl	" 
Wokół nas
W naszym kraju zanieczyszczone powietrze skraca życie. w rejonie Suwałk średnio
0	14 miesięcy, a w Krakowie nawet o ponad 40 miesięcy -mówi dr Łukasz Kużma z Kliniki Kardiologii Inwazyjnej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku, kierownik badań dotyczących wpływu zanieczyszczenia powietrza w Polsce wschodniej na zdrowie publiczne. Badania te prowadzi Klinika Kardiologii Inwazyjnej UMB wraz z partnerami z Uniwersytetu Łódzkiego. Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego
1	uczelni z Liverpoolu. Pragi iSkopje.
Ostatnio coraz częściej słyszymy o smogu, który ma niewątpliwie złą sławę. Czym on tak naprawdę jest?
Smog to zjawisko atmosferyczne, polegające na występowaniu w powietrzu gazów i pyłów zawieszonych wraz z towarzyszącymi specyficznym warunkami atmosferycznymi, które skumulowane wywołują niekorzystne skutki zdrowotne. Szacuje się, że smog jest na czwartym miejscu, jeśli chodzi o ryzyko śmierci - zaraz za nadciśnieniem tętniczym, złymi nawykami ży-
Skład tzw. polskiego smogu jest wyjątkowo toksyczny, szczególnie w kontekście skutków sercowo-naczyniowych - przestrzega dr Łukasz Kużma z Kliniki Kardiologii Inwazyjnej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku, kierownik badań dotyczących wpływu zanieczyszczenia powietrza w Polsce wschodniej na zdrowie publiczne
wieniowymi i paleniem papierosów.
Czyli stanowi on ogromne zagrożenie dla naszego zdrowia i życia...
Tak. W naszym kraju zanieczyszczone powietrze
skraca życie - średnio o 14 miesięcy w rejonie Suwałk, do ponad 40 w Krakowie, stwarzając realne zagrożenie dla zdrowia i życia mieszkańców. Mimo, że obecnie w czasie pandemii C0VID-19 system jest skupiony na walce
z wirusem i problem zanieczyszczenia powietrza schodzi na dalszy plan, to nie należy zapominać, że rocznie ponad 50 tys. osób umiera przedwcześnie właśnie z powodu smogu. Dodatkowo smog prowadzi do upośledze-
Glos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
magazyn
17
Uniwersytetu Medycznego i uczelni z Liverpoolu, Pragi i Skopje dzielimy się dotychczasowym doświadczeniem i nasze wyniki odnosimy do wyników uzyskanych przez naszych partnerów.
Dlaczego akurat te ośrodki i kraje biorą udział w badaniu?
Dobór partnerów do projektu nie był przypadkowy. Wielka Brytania to kraj, który w dużej mierze problem smogu ma za sobą. Po epizodzie wielkiego smogu w Londynie rozpoczęto badania i walkę z problemem zanieczyszczenia powietrza na wyspach brytyjskich. Dzisiaj pozostały już tylko skojarzenia, gdyż Londyn, poprzez szereg działań, praktycznie wyeliminował zjawisko smogu. Z kolei Czechy i Macedonia Północna to kraje, które - podobnie jak my - są na początku badań odnośnie wpływu zanieczyszczenia powietrza.
Czy te badania są kontynuacją wcześniejszych, związanych z zanieczyszczeniem powietrza?
Nasze wcześniejsze badania były ograniczone tylko do mieszkańców Białegostoku. Obecny projekt, dzięki grantowi uzyskanemu z Narodowego Centrum Nauki, będzie miał charakter krajowy. To pierwsze w Polsce badanie dotyczące wpływu tego typu zanieczyszczeń na zdrowie człowieka o takiej skali. Populacja objęta badaniem to ponad 8 milionów mieszkańców Polski, a przeanalizowane zostanie ponad 4 miliardy zmiennych wpływających na ryzyko blisko miliona zgonów oraz miliona hospitalizacji. Badany teren charakteryzuje się stosunkowo niskim uprzemysłowieniem, ale -z uwagi na niski status socjoekonomiczny mieszkańców, duży odsetek indywidualnych pieców i kotłów zasilanych niskiej wartości paliwami - problem smogu jest aktualny.
Na jakim obszarze będą prowadzone badania?
Jak już wspomniałem, polski smog to nie tylko charakterystyka geograficzna, ale również unikalny skład zanieczyszczenia powietrza. W pierwszym etapie nasz projekt będzie realizowany na terenie województw podlaskiego, lubelskiego, świętokrzyskiego, podkarpackiego oraz warmińsko-mazurskiego, czyli na obszarach charakteryzujących się stosunkowo niskim zagęszczeniem i małymi skupiskami miejskimi. W ubiegłej dekadzie zdecydowana większość badań, dotyczących zanieczyszczenia powietrza, była przeprowadzona w metropoliach, w których miesz-
kańcy narażeni są na skrajne stężenia zanieczyszczeń. Dziś, w skali europejskiej, paradoksalnie smog stał się problemem małych miejscowości i wsi, a nie dużych aglomeracji, które z uwagi na większą świadomość społeczeństwa oraz zdecydowane działania w kierunku redukcji, powoli radzą sobie
Wydłużające się lato spo-woduje nowe wyzwania zdrowotne, nienotowane dotychczas w naszych rejonach, takie Jak denga czy malaria z tym zjawiskiem. Przeciętny mieszkaniec wiąże zanieczyszczenia powietrza z korkami i spalinami, nie kojarząc ich z kotłami i piecami w swoim domu, stąd problem smogu automatycznie kojarzony jest z wielkimi metropoliami. Dlatego też miasteczka i wsie są nie-uwzględniane w tego rodzaju badaniach. Nie zamierzamy jednak pomijać problemów miast, gdzie efekt ten również występuje, w szczególność w sezonie grzewczym czy godzinach szczytu wokół dużych arterii.
Kogo i jak będziecie badać?
Nasze badanie ma charakter retrospektywny, co oznacza, że sięgniemy wstecz aż do roku 2011 i poddamy analizie mieszkańców ponad 1500 polskich gmin z terenów Polski wschodniej. Projekt zakłada, że przeprowadzona zostanie analiza krótko- i długoterminowego wpływu zanieczyszczeń powietrza na chorobowość i śmiertelność z powodu większości chorób cywilizacyjnych. W pierwszym etapie skupimy się głównie na schorzeniach sercowo-na-czyniowych, ze szczególnym uwzględnieniem ostrych zespołów wieńcowych i arytmii oraz chorób nerek. W naszych poprzednich badaniach - jako jedni z pierwszych na świecie - udowodniliśmy, że czystsze powietrze to nie tylko mniej przypadków raka, zawałów serca czy udarów, ale również chorób nerek. Na tych niezbadanych jeszcze terenach, zarówno w kontekście obszarów oddziaływania, jak i w ujęciu geograficznym, będziemy się skupiać w kolejnych latach. Ponadto ocenimy wpływ redukcji zanieczyszczeń powietrza na spadek śmiertelności i zachorowalności. Ostatnim zadaniem projektu - dzięki międzynarodowej współpracy - będzie odniesienie uzyskanych wyników w skali europejskiej. Przed nami dużo pracy, dlatego czas realizacji projektu
przewidziany jest na kolejne trzy lata.
Czego chcecie się dowiedzieć? Czy macie jakieś założenia. hipotezy? Czego się spodziewacie?
Realizując tak szeroko zakrojone badania, mamy ambitne plany co do uzyskanych wyników. Zanieczyszczenie powietrza jest przyczyną jednego na 9 zgonów na świecie i - mimo globalnej poprawy jakości powietrza w ostatnich latach - liczba przedwczesnych zgonów i utraconych lat życia nie maleje. Chcielibyśmy się dowiedzieć, dlaczego tak się dzieje. Wstępnie uważamy, że przyczyną tego stanu jest fakt, że nie tylko sam poziom zanieczyszczenia powietrza, ale także skład i struktura emisji związanych z „polskim smogiem" mają tu znaczenie. Nasze badania mają zapewnić wgląd nie tylko we wpływ zanieczyszczeń powietrza na występowanie schorzeń, ale także określić wrażliwość na zanieczyszczenia powietrza w różnych grupach wiekowych i społecznych. Po drugie - modele, które stworzymy, łączące występowanie badanych schorzeń z jakością powietrza, dzięki współpracy z Wydziałem Ekonomii Uniwersytetu Łódzkiego będą jako pierwsze uwzględniać kontekst socjoekonomiczny. Po trzecie- w przyszłości wyniki projektu mogą stanowić dobrą podstawę do formułowania wniosków i rekomendacji dla polityki zdrowia publicznego. Projekt -obok wkładu naukowego -może dostarczyć cennych dowodów zarówno dla regionalnych, jak i krajowych decydentów środowiskowych. Kwestia C0VID-19, o której wcześniej wspominałem, nie jest tu bez znaczenia. Okres po pandemii jest doskonałą okazją, żeby usprawnić działania i efektywnie walczyć z problemem zanieczyszczenia powietrza.
Czy pacjenci, którzy trafiają do pana kliniki są „ofiarami" smogu? Czy można poznać, że to akurat on jest winowajcą choroby? Czy też chodzi raczej o współistnienie różnych czynników (w tym - zanieczysz-czonego powietrza)? Oczywiście mówi się, że tam, gdzie jest smog, tam są chorzy. Ważna jest każda redukcja poziomu zanieczyszczeń, bo to realnie wpływa na chorobotwórczość. W naszej klinice, kierowanej przez profesora Sławomira Dobrzyc-kiego, rocznie wykonuje się blisko 2000 przezskómych, nieinwazyjnych, ratujących życie i zdrowie zabiegów (również w leczeniu najciężej chorych) z użyciem najnowszych metod obrazowania i metod
zabiegowych jak aterektomia. Wielu z tych zabiegów dałoby się uniknąć, gdyśmy poprawili jakość powietrza.
Jak możemy chronić się przed skutkami smogu?
Naszą najlepszą ochroną jest nieprzyczynianie się do jego powstawiania i świadomość zagrożeń z nim związanych. Warto wiedzieć, że są grupy ludzi, które są nieproporcjonalnie bardziej narażone na skutki zanieczyszczenia powietrza. To głównie dzieci, kobiety w ciąży i osoby starsze. Naszym nawykiem powinno być nie tylko sprawdzanie pogody, ale również poziomu zanieczyszczenia powietrza i dostosowywanie swoich aktywności do ich wartości. Osoby z grup ryzyka nie powinny podejmować aktywności na zewnątrz, nawet przy umiarkowanym poziomie zanieczyszczenia. Generalnie trzeba pamiętać, że największe zagrożenie za strony smogu występuje w godzinach porannych i wieczornych, co związane jest porannym szczytami komunikacyjnymi oraz największym zużyciem paliw w przydomowych kotłach i piecach w tych godzinach. Warto też rozważyć używanie domowych oczyszczaczy powietrza oraz maseczek an-tysmogowych.
Tyle mogą zrobić zwykli obywatele. Ale czy problem nie powinien być rozwiązany na wyższych szczeblach?
Zgadza się. Duży aspekt związany z ochroną przed smogiem leży po stronie polityków samorządo-
wych i krajowych. Mam tu nk myśli takie działania jak samo kształtowanie miasta, czyli tworzenie pieszych i rowerowych ciągów komunikacyjnych, korytarzy przewietrzania czy - z drugiej strony -uprzywilejowanie zbiorowej komunikacji i eliminacja pojazdów nie spełniających norm. Po drugiej stronie są indywidualne wybory grzewcze i świadomość zagrożeń z nich wynikających. Jednak tutaj również jest miejsce dla działań na poziomie krajowym, poprzez kreację polityki akcyzowej i wpływ na eliminację przydomowych pieców i kotłów na paliwa stałe.
Jak wyniki badań mogą zostać wykorzystane w praktyce? Czy jakoś pomogą mieszkańcom Polski wschodniej?
Problem smogu mogą rozwiązać jedynie systemowe zmiany, a my chcemy dostarczyć rządzącym dowodów na to, że zmiany są konieczne tu i teraz, co wpłynie na zdrowie i życie mieszkańców naszego regionu. Ponadto liczymy, że efekty naszych
CV
badań wniosą do świata nauki nowe, szersze spojrzenie na problem smogu. W kwestii problemu zanieczyszczenia powietrza ciągle uczymy się czegoś nowego, a wytyczne dotyczące dopuszczalnych norm stężeń zmieniają się z dekady na dekadę i stają się coraz bardziej rygorystyczne. Szczególnie widoczny jest postęp wiedzy dotyczącej pomiarów i oceny narażenia. Moim zdaniem, najbardziej odczuwalnym efektem badania będzie wzrost świadomości dotyczącej zanieczyszczenia powietrza zarówno u pacjentów, jak i lekarzy. W wielu dziedzinach medycyny aktywna współpraca z pacjentami, dotycząca potrzeb monitoringu powietrza, optymalnych pór dnia na aktywność na zewnątrz, unikanie aktywności w terenach wysoce zurbanizowanych czy przy ruchliwych drogach, powinna stać się elementem leczenia. Z drugiej strony - w ramach profilaktyki powinniśmy pytać nie tylko, czy pan pali, ale
również czym pan pali.
©®
DR N. MED. ŁUKASZ KUŹNIA
kardiolog, specjalista chorób wewnętrznych, adiunkt w Klinice Kardiologii Inwazyjnej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Absolwent studiów z zakresu Zdrowia Publicznego oraz Zarządzania i Finansów. Jego działalność naukowa umiejscowiona jest na pograniczu kardiologii oraz zdrowia publicznego, głównie z wykorzystaniem „big data", zarówno w prewencji, leczeniu, monitoringu, jak i epidemiologii
chorób sercowo-naczyniowych. Szczególnym obszarem jego aktywności naukowej są zagadnienia związane z zanieczyszczeniami powietrza oraz zmianami klimatycznymi. Od 2022 kierownik projektu finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki pt: „Krótko- i długoterminowe skutki zdrowotne zanieczyszczenia powietrza w Polsce Wschodniej".
Działamy od 16 lat, dziś działamy dla Ukrainy! Niesiemy dziś kompleksową pomoc dla ludzi i zwierząt na Ukrainie.
PKO BP 151020 5226 0000 6002 0220 0350 z tytułem „dla Ukrainy".
Jesteśmy od wybuchu wojny na granicy w Medyce i innych przejściach. Zaopatrujemy ludzi w żywność, leki, wodę i koce. Koordynujemy transporty. Współpracujemy ze sztabami wojskowymi na Ukrainie i organizujemy dostawy leków, żywności dla dzieci i matek. Zajmujemy się pomocą zwierzętom, ewakuujemy schroniska zwierzęta z ich opiekunami.
Zbieramy obecnie BARDZO pilnie: środki przeciwgorączkowe, środki opatrunkowe, wodę utlenioną, rivanol, środki antyseptyczne. Potrzebna jest sucha żywność dla dzieci, kaloryczna (czekolady, batony, tubki), soki i wody.
Bardzo pilnie potrzebne (i w ogromnych ilościach)
potrzebne jest mleko zastępcze. .Wojsko informuje nas, ze matki tracą pokarm w wyniku ogromnego stresu i kilkudniowe dzieci umierają z głodu)" opowiada Norbert Ziemlicki z Centaurusa. Codziennie wysyłamy kilka busów pełnych żywności o leków na granice. Teraz organizujemy konwój z żywnością i lekami oraz mlekiem dla dzieci. Prosimy, błagamy o pomoc!
Potrzebna tez karma dla psów, kotów, klatki transportowe, koce i miski oraz smycze i obrgże. Wpłaty tytułem „psy Ukraina" na PKO BP 15 1020 5226 0000 6002 02200350
Paczki żywnościowe, z lekami, mleko dla dzieci (bardzo ważne!) karmą dla psów prosimy słać na adres:
Fundacja Centaurus Telefony kontaktowe: Wałbrzyska 6-8	533 139 632 (Ewa)
52-314 Wrocław	792 806 039 (lilia)
Polska
18
magazyn
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Andrzej Dworak
redakcja@poiskatimes.pl
Cytoerwojna
Osoby z grupy hakerskiej znanej jako Anorrymous. przyjmujące za swój znak spopularyzowaną przez komiks i film „V jak vendetta" maskę Guya Fawkesa (angielskiego katolika, który 5 listopada 1605 roku przeprowadził nieudany zamach na budynek brytyjskiego parlamentu), włączyły się do walki z Rosją Putina.
Jest to działalność bardzo konkretna i realna, chociaż prowadzona w wirtualnej rzeczywistości.
Anonymous na wszystkich zamieszkanych kontynentach wykonali SQL injection i DDoS przy użyciubotnetuiprogramu Low Orbit łon Cannon..." - rozumieją Państwo? Bo ja też nie, ale nic nie szkodzi.
Ważniejsze od wnikania w tajniki tajemnej dla wielu sztuki posługiwania się programami komputerowymi są efekty działalności ludzi występujących pod mianem Anonymous i te dla wszystkich są zrozumiałe.
„Oni mają broń.
my mamy cyberataki"
24 lutego, kiedy wojska Putina zaatakowały Ukrainę, Anonymous wypowiedzieli wojnę Rosji. „Wygramy" - powiedział Szymonowi Palczewskiemu z portalu CyberDefence24.pl członek tej luźnej grupy o pseudonimie Weteran. Kim są ci, którzy rzucają zbrodniczej potędze takie śmiałe wyzwanie?
Nie są zorganizowaną grupą ani organizacją polityczną. Weteran nazywa siebie i sobie podobnych „ideą wzniecającą ogień zmian". Jest to nieformalny związek równych sobie, bez przywódców ani oficjalnych przedstawicieli, tworzących jeden anarchiczny „umysł", na który składają się haktywiści protestujący przeciwko krzywdzie i obrońcy tego, co uważają za słuszne. Kierują się wielką empatią. Weteran: „Nie sposób wyobrazić sobie prawdziwego członka Anonymous, pozbawionego tej wartości".
Ich celem jest pozbycie się autorytarnych przywódców. Walka, zamiast przyzwolenie na przybijanie do krzyża, bunt. Mają za sobą lata (powstali w 2003 roku) pamiętnych operacji. Przeciwstawiali się rządom, o których zwykli obywatele nigdy nawet by nie pomyśleli, że mogą się im przeciwstawić. Mają za sobą operację Syria, operację PayPal, operację Defense, operacji Egipt i wiele innych. Wszystkie miały jedną wspólną cechę: solidarność wszystkich członków Anony-
2 tys. udostępnień i prawie 12 tys. polubień (stan na poniedziałkowy wieczór).
Niestety, należy oczekiwać, że Rosjanie lada moment wyłączą w swoim kraju Google Maps. Po tym, kiedy Facebook zaczął oznaczać część wpisów rosyjskich mediów jako fałszywe albo propagandowe, Ro-skomnadzor ograniczył jego działanie. Ten rosyjski organ mający za zadanie nadzorowanie mediów tradycyjnych i in-ternetu wyłącza też Twittera ilnstagrama.
Ale w poniedziałek padły strony internetowe rosyjskiej państwowej agencji prasowej TASS. Hakerzy umieścili na nich apel o powstrzymanie inwazji na Ukrainę: „Putin zmusza nas do kłamstwa i stwarza zagrożenie dla nas wszystkich... To nie nasza wojna, powstrzymajmy go!" -głosił apel. TASS opublikował na Telegramie przyznanie się do zakłócenia swojego portalu i zdementował jego treści - nie odpowiadają one prawdzie, napisała agencja. Na stronie internetowej Izwiestii pojawił się banner: „Wzywamy was: powstrzymajcie to szaleństwo, nie posyłajcie swoich synów i mężów na pewną śmierć".
Akcje są przeprowadzane codziennie. W środę centrum kontroli rosyjskiej agencji kosmicznej Roskosmos straciło kontrolę nad satelitami po ataku grupy związanej z Anonymous. Rosja nie może korzystać z własnych satelitów szpiegowskich - tak przynajmniej podano na kanale Telegram ukraińskich sił zbrojnych. Gdyby tak było w istocie, to byłby to mocny cios świadczący o możliwościach Anonymous - bo chociaż Rosja jest ogromna, sięga w kosmos, to obszarem działania hakerów jest cały świat.
Wojna w cyberprzestrzeni trwa od dawna. Po stronie rosyjskiej prowadzi ją m.in. grupa znana pod nazwą Gho-stwriter. Zaatakowała ona face-bookowe konta licznych osobistości ukraińskich - wojskowych, polityków, dziennikarzy. Na Youtube próbowała umieścić filmy ukazujące klęski Ukraińców na polu walki..., a to tylko niewielkie przykłady kolosalnej rosyjskiej dezinformacji.
Biorą w niej przecież od dawna udział rosyjscy przywódcy, którzy kłamią jak z nut i bez zmrużenia oka. Kłamie Putin, bezczelnie i po chamsku kłamie minister spraw zagranicznych Ławrow, a te kłamstwa mają uzasadnić zabijanie Ukraińców. Dlatego ludzie wrażliwi na prawdę mają dla nich przekaz: „Wiadomość do Władimira Putina: Niedługo poczujesz gniew wielu hakerów na całym świecie" - tak napisali w poniedziałek wieczorem na Twitterze hakerzy z grupy Anonymous. „Putler nadszedł twój czas..." - dodali.
Wiadomość do Władimira Putina: Niedługo poczujesz gniew wielu hakerów na całym świecie" - napisali na Twitetrze Anonymous
Anonymous.
kontra Rosja
mous na całym świecie - w tym w Polsce.
Teraz najważniejszym zadaniem jest to, co dzieje się w Ukrainie, „okazanie wsparcia narodowi ukraińskiemu, zawstydzenie państwa rosyj-skiego i pokazanie jego obywatelom, że przywódcy tego kraju prowadzą okrutną wojnę przeciwko ich braciom i siostrom" -powiedział Weteran CyberDe-fence24.pl.
Na celowniku Putin i jego wszyscy zbrodniarze
Nie wybaczają, nie zapominają. Putin ma się spodziewać, że go dopadną. Tymczasem trochę go ośmieszyli. Uderzyli w luk-
susowy jacht prezydenta Rosji „Graceful", zmieniając dane jego lokalizacji w systemie AIS, a także samo oznaczenie jednostki. Dzięki temu cały świat mógł zobaczyć, że łódź rozbiła się na Wyspie Węży - a w każdym razie tak to wyglądało, jakby jacht rozbił się na ukraińskiej wyspie. Hakerzy zmienili punkt docelowy podróży jachtu, następnie zmodyfikowali dane w taki sposób, by sama lokalizacja nazywała się „piekło", a znak wywoławczy statku FCKPTN (Fuck Putin)... Tak naprawdę jednak, w realu, jacht Putina wypłynął z Hamburga i przez Bałtyk dotarł - najprawdopodobniej - do portu w Kaliningradzie. Tu rzeczywistość wirtualna nie sięgnęła jeszcze celu.
Na samym początku Anonymous sparaliżowali rosyjskie strony rządowe, w tym kontrolowany przez państwo serwisu informacyjnego Russia Today, a także strony koncernu Gaz-prom. Wykradli dane z bazy witryny ministerstwa obrony Fe-
deracji Rosyjskiej (udostępnili je w sieci) oraz e-maile białoruskiego producenta broni Tetraedr. Przejęli komunikację wojskową Rosjan (podali m.in. jej częstotliwość oraz udostępnili plik audio, w którym słychać odgłosy wystrzałów i głosy żołnierzy), a także zhakowali rosyjską telewizję - dzięki temu, możliwe było puszczanie w niej materiałów dotyczących Ukrainy. Atakowane są rosyjskie banki, instytut jądrowy ibiało-ruska sieć kolejowa.
Zabezpieczana jest też ukraińska infrastruktura przed io-syjskimi cyberwłamaniami.
Koniec z propagandą
Oprócz tego hakerska społeczność nawołuje internautów do wspólnej akcji przeciwko rosyjskiej propagandzie. Jeden z nich zaproponował, a Anonymous to upowszechnili, prostą akcję. Jej zasady są bardzo proste. Chodzi o to, by za pośrednictwem Google Maps wyszukiwać restauracje i inne firmy znajdujące się w Rogi, a następ-
nie dodać komentarz zawierający informację o tym, co dzieje się w Ukrainie.
Anonymous stworzyli w tym celu poradnik informujący zwykłych Rosjan, a do jego powstania przyczynił się Polak. Jego metodę wypromowali na Twitterze haktywiści, a porada brzmi mniej więcej tak: „Wejdź na Google Maps, znajdź Rosję, poszukaj restauracji albo innego biznesu i napisz opinię. Następnie opisz, co dokładnie dzieje się na Ukrainie". Haktywiści zaproponowali nawet treść wpisu i to w języku rosyjskim, biorąc pod uwagę, że spora część społeczeństwa w Rosji nie zna angielskiego. Oto przykładowa opinia, pozostawiona na Google Maps: „Jedzenie było przepyszne! Niestety, Putin popsuł nam apetyty, najeżdżając na Ukrainę. Sprzeciw się swojemu dyktatorowi, przestań zabijać niewinnych ludzi! Twój rząd cięokła-muje! Powstań!". Wpis bardzo szybko niesie się po sieci i w kilka godzin zdobył prawie
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
magazyn
19
MariuaOabowBkf
mariusgrabowski@pofckapies5Lpl :M
Film
Do kin wchodzi dziś „Cud w Guadalupe" Pedra Brenne-ra. fabularna amerykańska produkcja o niezwykłym rełi-gijnym wydarzeniu sprzed 500lat
Bohaterem jest John Martinez, młody i ambitny reporter z Los Angeles, który dostaje do napisania artykuł o kulturze latynoamerykańskiej. Musi się zatem zmierzyć z żywym w Meksyku tematem objawień Matki Bożej w Guadalupe. Film dobrze pokazuje konfrontację współczesnej liberalnej kultury z religijnym fenomenem, do opisania którego owej kulturze po prostu brak narzędzi.
Wiara i kultura
Nim przejdziemy do opowieści
0	objawieniu, kilka słów o samym filmie. Jego warstwa fabularna odwołuje się do schematu podobnych filmów religij-nych (vide „Fatima"): najpierw jest sceptycyzm, potem fascynacja, na końcu akceptacja. John Martinez także przechodzi te fazy, a dodatkowo scenarzysta i reżyser - aby udrama-tycznić przekaz - dodali mu jeszcze ciężko chore dziecko
1	pełną rozpaczy żonę.
„Cud w Guadalupe" dzieje się na dwóch polach czasowych: współczesnym i historycznym, które się wzajemnie uzupełniają. Trudno zresztą zrobić film o człowieku, który próbuje zrozumieć cud, nie odwoławszy się do historii. Zatem równie często co Martineza oglądamy bohaterów sprzed wieków. Co ciekawe - Martineza zagrał znany meksykański Guillermo Ivan, który wciela się także w Juana Diego, Indianina, któremu objawiła się Matka Boża. To stanowi swoistą klamrę spajającą narrację.
W Meksyku wyprodukowano dotąd przynajmniej kilkanaście filmów o Matce Bożej z Guadalupe i wszystkie cieszyły się sporym powodzeniem. Cztery lata temu, za 6 min dolarów, zrobiono nawet animację 3D pod tytułem „Te-peyac". Film Brennera kosztował tylko 2 min, ale jest pierwszą próbą przebicia się do światowego liberalnego mainstre-amu. Może dlatego w roli Matki Bożej obsadzono zjawiskową aktorkę francuską Paolę Bal-dion.
Jeszcze słowo o reżyserze -Pedro Brenner nie był dotąd szczególnie znany jako twórca religijny. Wcześniej nakręcił kilka dokumentów o gwiazdach popkultury, a zarabiał przede wszystkim jako producent. „Cud" powstał w 2020 r.,
Na płaszczu Juana Diego zobaczyli wizerunek Maryi ze złożonymi rękami, ubranej w czerwoną szatę, spiętą pod szyją małą spinką
się do centrum naukowo-ba-dawczego IBM o kolejną ekspertyzę. Przeprowadzono badania, które w pełni potwierdziły wnioski poprzednich badań, dotyczące zarówno właściwości oka, jak i zbiorowej sceny utrwalonej w tęczówce.
Patronka obu Ameryk
Poruszony wydarzeniami bp de Zumarraga przechowywał w kaplicy domowej, a w kilkanaście dni potem, w uroczystej procesji przeniósł go 24 grudnia 1531 r. do kaplicy wybudowanej w pobliżu wzgórza Te-peyac, spełniając tym życzenie Maryi. Obecnie obraz Matki Bożej z Guadalupe znajduje się w specjalnie dostosowanej temperaturze 15° C, która ma za zadanie go chronić. Jednak gdy tylko aparatura zostanie wyłączona, temperatura wizerunku z Guadalupe za każdym razem powraca do stałej, wynoszącej 36,6° C. To tyle, ile wynosi temperatura ciała człowieka.
Matka Boża z Guadalupe ukazana została w płaszczu, na którym widoczne są gwiazdy. Jak udało się ustalić, są one odzwierciedleniem rzeczywistych gwiazdozbiorów w układzie, jaki miał miejsce 12 grudnia 1531 r. o godz. 6.45 nad stolicą Meksyku. Zachowane są nawet proporcje w odległościach między gwiazdami. Co ciekawe, układ gwiazdo-zbiorówna płaszczu Maryi jest lustrzany, a to oznacza, że nie są one widziane z perspektywy ziemi, ale nieba.
Od 1999 r. Najświętsza Maryja Panna z Guadalupe jest czczona jako patronka obu Ameryk. 3 maja 1953 r- kard. Miranda y Gomez, ówczesny prymas Meksyku, na prośbę polskiego Episkopatu oddał Polskę w opiekę Matki Bożej z Guadalupe. Do dziś kopię Jej wizerunku można znaleźć w ponad stu kościołach w Polsce. Polacy czczą Matkę Bożą z Guadalupe jako patronkę życia poczętego.
Na koniec wyjaśnienie - niektórzy wizerunek Matki Bożej z Guadalupe mylą z rzeźbą Matki Bożej z Guadalupe, która znajduje się w miejscowości Guadalupe, w prowincji Ćace-res, w hiszpańskiej Estremadu-rze. Figura wykonana z drewna cedrowego przedstawia Rodzicielkę z Dzieciątkiem Jezus na kolanach. Ma 59 cm wielkości i wedle zbożnej legendy miał ją osobiście wyrzeźbić św. Łukasz Ewangelista. Ale to już zupełnie inna historia.
prostaczka. Juan Diego poprosił w związku z tym Maryję
0	jakiś znak, który przekonałby niedowiarka. Podczas kolejnego objawienia Maryja kazała więc Juanowi Diego wejść na szczyt wzgórza Tepeyac i zebrać do płaszcza rosnące tam róże. Juan Diego wykonał to polecenie, a Maryja sama ułożyła zebrane róże w wiązankę.
Hagiograficzny przekaz mówi, że gdy przed biskupem wysypały się róże, „biskup
1	wszyscy obecni padli na kolana". Na płaszczu Juana Diego zobaczyli wizerunek Maryi ze złożonymi rękami, ubranej w czerwoną szatę, spiętą pod szyją małą spinką w kształcie krzyża. Jej głowę przykrywał błękitny płaszcz z gwiazdami. Pod wpływem objawień oraz wymowy obrazu Aztekowie masowo zaczęli przyjmować chrześęijaństwo, co zapoczątkowało ewangelizację całej Ameryki Łacińskiej.
Źrenice Matki Bożej
Bez owego wizerunku nie istniałby Cud z Guadalupe. Wykonany jest na płótnie z włókien agawy i ma wymiary 195X105 cm. Przedstawia Maryję w postawie stojącej. Wedługniektó-rych interpretacji obraz jest skierowany do rdzennej ludności Meksyku poprzez uchwycenie obrazowego języka religii przedchrześcijańskiej. Cera twarzy Maryi jest koloru ciemnego, stąd od hiszpańskiego słowa moreno została nazwana Morenitą z Tepeyac.
Wizerunek czczony był od setek lat, ale pierwsze specjalistyczne badania tkaniny zostały przeprowadzone dopiero w 1936 r. przez Richarda Kuhna, niemieckiego biochemika i niebawem noblistę w dziedzinie chemii (1938 r.). Stwierdził on, że „przeanalizowane włókna nie zawierają barwników roślinnych, zwierzęcych ani mineralnych". Ale to nie włókna najbardziej zdumiały badaczy, lecz mające po kilka centymetrów źrenice Matki Bożej. Okazało się, że występuje w nich zjawisko potrójnego odbicia, właściwe jedynie źrenicom organizmów żywych, a krzywizna wizerunków postaci w obu oczach (przy 2500-krotnym powiększeniu dostrzeżono ich 12) odpowiada krzywiźnie rogówki.
Co widać na powiększeniu? Utrwaliła się na nich z detalami scena, w której Juan Diego prezentuje biskupowi Zumarradze płaszcz z cudownym wizerunkiem. Widać dostojników Kościoła, księży, służących, a nawet nieco przestraszoną czarnoskórą niewolnicę.
Jak zawsze w takich przypadkach sceptyków jest więcej, niż tych, co uwierzyli. Ostatnie badania obrazu przeprowadzono w 2006 r., kiedy kanonicy bazyliki Matki Bożej z Guadalupe - ks. Eduardo Chavez Sanchez i ks. Jose Luis Guerrero Rosado - postanowili zwrócić
12 grudnia 1531 r. Matka Boża ukazała się Aztekowi Juanowi Diego Cuauhtlatoatzinowi, późniejszemu świętemu. Jego kanonizacja miała miejsce 31 lipca 2002 w Guadalupe
a po nim Brenner zdążył już nakręcić kolejny film - thriller „Clandestino", co może świadczyć o jego dużej elastyczności twórczej.
Święty Indianin Juan Diego
Przejdźmy do wydarzeń, które przeszły do historii religii jako Objawienia Matki Bożej w Guadalupe, a dokładniej wTepeyac, które dziś znajduje się w granicach monstrualnego, 9-milio-nowego miasta Meksyk. To tam, 12 grudnia 1531 r., Matka Boża ukazała się Aztekowi Juanowi Diego Cuauhtlatoatzinowi, późniejszemu świętemu. Beatyfikował go 6 maja 1990 r. papież Jan Paweł n, a kanonizacja miała miejsce 12 lat później.
Matka Boża - relacjonował Juan Diego - była ubrana wbłę-kitny płaszcz i różową tunikę przepasaną czarną wstęgą, co dla Azteków stanowiło jasny sygnał, że jest brzemienna. Zwróciła się ona do Juana Diego w jego ojczystym języku nahuatl: „Kocham cię, mój drogi synku. Jestem Maryją, Niepokalaną Dziewicą, Matką Prawdziwego Boga, który daje życie i je zachowuje. On jest Stwórcą wszystkiego, Panem nieba i ziemi. On jest wszechobecny. Chcę, aby w tym miejscu wybudowano świątynię, gdyż chcę tutaj okazywać miłość i współczucie temu ludowi i wszystkim ludziom, którzy szczerze proszą mnie
o pomoc. Tutaj będę ocierać im łzy, uspokajać i pocieszać. Biegnij teraz do biskupa i powiedz mu, co tu widziałeś i słyszałeś".
Historycy Kościoła dowodzą, że bp Meksyku Juan de Zumarraga początkowo nie dowierzał słowom pobożnego
Historycy Kościoła dowodzą, że bp Meksyku Juan de Zumarraga początkowo nie dowierzał słowom pobożnego prostaczka
20
magazyn
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Jak rozmawiać
z dziećmi uchodźcami?
Maja Czech
maja.czech@polskapress.pl
Pomoc dktuchodśeów
To miał być dzień, jak każdy inny - czwartek 24 lutego 2022 roku. Nikt nie spodziewał się. że życie tysięcy Ukraińców zamieni się w rozpaczliwą walkę
0	przetrwanie. Wojna jest złem. krzywdą, rzeczywistością, której nie da się zaakceptować. Z uczuciami w obliczu konfliktu zbrojnego z trudem radzą sobie dorośli. Natomiast dzieci doświadczone wojną narażone są na traumę
1	nieodwracalne zmiany wywołane szokiem i nagłą utratą bezpieczeństwa.
M
ożna tego jednak uniknąć. Świa-domeimądrepo-maganieuchodź-com wojennym pozwoli na zminimalizowanie szkódwpsychice dzieci oraz dorosłych.
Polacy zdali egzamin z solidarności oraz poczucia jedności i wspólnoty. Od momentu ataku Rosji na Ukrainę nieustannie niesiemy pomoc naszym wschodnim sąsiadom, wykazując się wielkimi pokładami empatii i zrozumienia. Dobre chęci zawsze są w cenie i w obecnej sytuacji przydadzą się każde ręce do pomocy. Jednak niezwykle istotna pozostaje edukacja i pełna świadomość tego, z czym wiąże się niesienie po-mocy uchodźcom wojennym.
W pomaganie można zaangażować się na rozmaite sposoby -choćby wpłacając datki na rzecz uchodźców, przekazując paczkę z kosmetykami i żywnością albo udzielając się w organizacjach pomocowych, które potrzebują wolontariuszy do transportu zgromadzonych rzeczy, ich liczenia lub prowadzenia ewidencji.
To wszystko są małe elementy, które składają się na niezwykle ważną i niezbędną pomoc Ukraińcom, w którą może zaangażować się każdy z nas.
Istniejąrównież inne, bardziej zaangażowane formy niesienia wsparcia osobom uciekającym przed wojną. Polacy mający taką możliwość, mogą pomagać w sposób bezpośredni, oferując transport, pomoc psychologiczną, a nawet lokum uchodź-com z Ukrainy. Po podjęciu takiej
decyli warto zaczerpnąć odpowiedniej wiedzy i wyedukować się w temacie rozmów o wojnie iszeroko pojętej utracie poczucia bezpieczeństwa - zarówno u dzieci, jak i dorosłych.
Dzieci uchodźcy-jak z rwni rozmawiać?
Od kilku dni szeroko dyskut< wany jest temat rozmjćw; z dziećmi o agresji na Ukrainę. Nic dziwnego, bo przecież dzieci także słuchają wojennych przekazów z radiaitelewizji. Pedagodzy i psychologowie radzą, jak odpowiadać na trudne pytania najmłodszych, jak dostosować swój język do wieku dziecka, oraz jak wytłumaczyć mu, co dzieje się na świecie, nie wywołując strachu.
Należy pamiętać o tym, w jak uprzywilejowanej pozycji się znajdujemy, mając szansę tłu-maczyć koncept wojny w warunkach pokoju. Rodzice i opiekunowie w Ukrainie nie mieli takiej możliwości. Czasu na pytania nie było - należało podjąć natychmiastowe działania i uciekać w poszukiwaniu schronienia. Jest więc możliwe, że to właśnie na nas, jako na osoby niosące pomoc, spadnie odpowiedzialność udzielenia pierwszych odpowiedzi na trudne dziecięce pytania. Z niezbędnymi poradami przychodzi dr Ewa Zawisza-Wilk - te-rapeutka, pedagożka, logopedka i autorka książki dla dzieci „Plasterki na Tęsknotę" traktującej
0	stracie i żałobie.
Gdy po świecie rozeszły się informacje o pierwszych atakach na Ukrainę, w sieci pojawił się „Niezbędnik dla osób rozpoczynających pracę z dziećmi przybywającymi z Ukrainy" opublikowany na portalu Polski i Kropka. Dr Zawisza-Wilk, opierającsięna wieloletnim doświadczeniu wpracyzdziećmi,podaławnim zestaw niezbędnych informacji, które stanowią swego rodzaju drogowskaz dla każdego, kto będzie miał kontakt z małymi uchodźcami z Ukrainy.
Wynika z niego przede wszystkim to, że dzieci należy obdarzyć wyrozumiałością. Jak czytamy, przy pierwszym kontakcie z dzieckiem dotkniętym wojną nie należy zakładać, że będzie chciało ono w ogóle rozmawiać. Nie powinno się również oczekiwać konkretnych emocji -musimy być gotowi zarówno na smutek, przerażenie, jak
1	na radość i beztroskę. Jak pisze autorka, „ten brak oczekiwań pozwoli ci podtrzymać własną mo-
tywację dopomagania". W kolejnej części terapeutka przechodzi do konkretnych porad, które mogą okazać się pomocne w kontakcie z dzieckiem (jeżeli wyrazi ono chęć nawiązania go). Oto niektóre z nich:
•	Zrób sobie etykietkę z imieniem (najlepiej również w cyry-
i przyczep do ubrania, by ecko mogło na nią zerkać i zapamiętać.
•	Powiedz, że starasz się uczyć jego języka, żemożeci wtympo-móc, jeśli chce.
•	Jeśli jesteś rodzicem, powiedz dziecku o tym, to pomoże mu zaufać. Opowiedz mu o swoich dzieciach.
Autorka zamieściła też w po-radniku słowniczek konkretnych zwrotów, które mogą okazać się przydatne.
Uchodźcy wojenni - dorośli
O tym, jak postępować z dorosłymi uchodźcami wojennymi, informuje natomiast autorka błoga o psychologii „Stając się sobą", Wiktoria Srebnicka. Jest warszawską psycholożką i psy-choterapeutką specjalizującą się w pracy z osobami w kryzysie, doświadczającymi przewlekłego stresu i traum. Zaalarmowana atakiem Rosji na Ukrainę i narastającą falą uchodźców wojennych, postanowiła podzielić się swoim doświadczeniem w mediach społecznościowych.
Zarówno na fejsbukowym profilu błoga, jak i na swoim koncie na Instagramie zamieściła specjalny post przeznaczony dla osób oferującychlokum uchodźcom wojennym z Ukrainy.
Edukuje tam niosących pomoc Polaków na temat specyfiki obcowania z osobą, która niedawno doświadczyła silnej traumy. Srebnicka sama przyjęła pod swój dach dziewczynę z Ukrainy. Na jej przykładzie alarmuje, że zachowanie uchodźcy wojennego może być dla nas zupełnie niezrozumiałe. Straciwszy życiowy balans i poczucie bezpieczeństwa, mogą doszukiwać się zagrożenia nawet w najbardziej banalnych elementach codzienności. Te z pozoru irracjonalne zachowania należy według Srebnickiej przyjąć ze zrozumieniem i nie reagować zadziwieniem. Ponadto specjalistka radzi, aby więcej słuchać i mniej pytać. Wszellae pytania o przyszłość, dalsze plany i nadzieje na życie swoje i najbliższych mogą wzbudzać niepotrzebny strach, niepokój i rozżalenie.
Dzieci to bardzo liczna grupa uchodźców wojennych z Ukrainy
ROZMOWA Z..
EWA ZAWISZA-WILK 0 „NIEZBĘDNIKU...''
Dla kogo przeznaczony
jest ..Niezbędnik...'?
W założeniu „Niezbędnik..." miał służyć jako pomoc studentom, którzy wyrazili chęć wspomagania dzieci uchodźczych z Ukrainy w uczeniu ich języka polskiego, by mogły łatwiej zaaklimatyzować się do nowych warunków. Inicjatywę stworzenia takiej grupy podjęła moja koleżanka, językoznawca, która od lat zajmuje się nauczaniem języka polskiego jako obcego, dr Agnieszka Jasińska. Dołączyłam do jej pomysłu, bo przyszło mi do głowy, że trzeba się do tego przygotować nie tylko metodycznie, ale przede wszystkim psychologicznie, by na samym początku nie popełnić jakichś błędów i na przykład nieświadomie nie zranić dziecka. Można przecież odebrać mu nadzieję na powrót do domu, gdy zbyt pochopnie zaczniemy je zachęcać do nauki języka polskiego. Trzeba zdawać sobie sprawę z tego, że dzieci, które przybyły do nas z Ukrainy, przeżyły ogromny stres -mogą zatem wcale nie wykazywać entuzjazmu do uczenia się czegokolwiek. Jako dorośli zdajemy sobie sprawę, że zanim będzie (i zastanawiamy się, czy w ogóle) możliwy ich powrót do domu, upłynie wiele czasu, ale dziecko ten czas odczuwa i wyobraża sobie zupełnie inaczej. Rzadko traci nadzieję, nawet zupełnie pozbawioną racjonalności. Jak zatem zachęcić dziecko do uczenia się obcego języka? Co zrobić najpierw, zanim się do tego zabierzemy? To pytania, które sobie zadałam, pisząc poradnik. Agnieszka przyjęła to z entuzjazmem, bo to w ogóle taka dynamiczna osoba, która zaraża energią. Ona ma perspektywę językoznawczą, zna się na tym, jak nikt. Jest rewelacyjnym metodykiem. Ja dołożyłam cegiełkę psychologiczno-pedagogiczną.
Jeżeli dzieci są w towarzystwie swoich rodziców (uciekają wspólnie), czy należy przejąć kompetencje opiekunów, którzy w danym momencie sami nie są w stanie odpowiadać na pytania?
Poczucie bezpieczeństwa dziecka jest wtedy mniej narażone na zerwanie, niż gdy jest tu bez bliskich osób. Ale w każdej sytuacji „Niezbędnik..." może okazać się przydatny. I nie tylko w działaniach związanych z uczeniem języka. Do Polski wciąż przybywają dzieci, które, mam nadzieję, wkrótce trafią do placówek edukacyjnych. Tam również te podstawowe wskazówki mogą przydać się zdezorientowanym opiekunom. Nikt przecież nie uczył nas, jak zachowywać się w obliczu traumy wojennej. Nie mamy doświadczeń, nie mamy specjalistów. Każdy, kto zawodowo zajmuje się traumą, pewnie poradzi siebie w takiej sytuacji, ale potrzebna jest też wiedza specjalistyczna na temat kultury pochodzenia dziecka, znajomość jego języka i wreszcie znajomość psychologii rozwojowej. Teraz działamy interwencyjnie, potrzeba działań szybkich, krótkich
wskazówek w pigułce, by już pomagać.
„Niezbędnik..." w inteme-cie pojawił się bardzo szybko po pierwszych atakach. Czy możemy spodziewać się dłuższego, papierowego wydania? Ważne, by powstawały takie poradniki, z których można czerpać wiedzę tu i teraz, bo przecież nie ma czasu, by zapisywać się dziś na szkolenia, kursy i przeszukiwanie fachowej literatury. To oczywiście z czasem będzie konieczne, ale dziś po prostu musimy działać. Jako naród jesteśmy mistrzami improwizacji i nic w tym złego, ale należy ten nasz talent wspomagać wiedzą. Dziś nikt, kto musi zająć się drugim człowiekiem, nie będzie sięgał po książkę, najzwyczajniej nie ma na to czasu, nie zadzwoni nawet do specjalisty, po prostu będzie działał. I to jest dobre, ale obarczone ryzykiem popełnienia błędu. Dostrzegłam potrzebę i zareagowałam na tyle, na ile pozwala mi wiedza i doświadczenie. W dość szybkim czasie zmobilizowałam się i napisałam te podstawowe wskazówki. To nic wielkiego. Mam świadomość, że nie wyczerpują tematu, ale w razie potrzeby, będę je rozwijać. Mam w sobie sporo pokory i wiem, że są w Polsce specjaliści, którzy fantastycznie to uzupełnią komentarzami. Sama wciąż się przecież uczę. Wszystko ma służyć wsparciu i pomocy. Jeśli „Niezbędnik..." komukolwiek da większe poczucie pewności, co robić, gdy po raz pierwszy angażuje się w tego rodzaju pomoc, będę szczęśliwa.
Glos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
magazyn
21
wytwarzanie tokaju lub porto			Zinedin, były trener Realu		-v	przerażający sen	->		długi, niski stół	r~	nie jest mężem stanu	r~	obniżane w sklepie	przyprawa kuchenna				wynik dodawania	r~	książka z mapami	karta dań	robienie koziołków		-v
potrawa mięsna	atomowa		droga, szlak	sanitarka										oddział rozpoznawczy								rozpuszczalnik	nielot	
											ognista				Kołodziej	ł				i		czerwone w zbożu	1	1	ł	
Wallenrod																								
l						luksusowy wagon	-								mały, JSBk	-				13				
jard lub stopa	-	2			18	majaki, zjawy	-		16				przędza jedwabna	-	14					rzeka „białych" nocy	-			
						sło-mianka														remis				
kryty lub otwarty	-											zatrzy grosze"	zator uliczny		przebój Abby	-				i				
						kłótnie, pretensje																						zaleta									
r						1			krzy-wonosy ptak		kąjSany	\ -*•	i		1			europejska stolica z Hradczanami			wyspa koralowa		kraj z Babilonem	
uprawia sport walki	zespół siedmiu muzyków		miasto na Górnym Śląsku		„Titanic" na dnie oceanu	-			1		Negri lub Raksa	-				wiązanie sznurem		l			1		i	3
jadło, pożywienie	i		i			15	partyjny przywódca		-		17			włoska waluta sprzed euro	-				u rządzenie do wbijania pan			gaz palny		napój dżinu
r				trunek z Nipponu							Jean, aktor z filmu „22 kule"	-			A:	probierz trzeźwości		.Ol j	BraaJ	1		1		1
				surowiec mineralny																				
ptaki -śmieszki		22			i		Violetta, aktorka z „Rancza"		-					instrument Wojskiego	-	24			opera Rachmaninowa	-				12
pensja																								
komosa biała		dziecięca zabawa		nagroda filmowa		pierwiastek promieniotwórczy												r ,	25		czeska ciężarówka		gra rekreacyjna	
																								
U		ł		\	21	\												filmowy kosmita	dawny komputer		ł		ł	
																		w smart-fonie	chroni głowę					
materiał na spodnie lub stan w USA	-																	U	\					
	skomponował „Bolero"	4	odmiana węgla brunatnego	1	bon na zakupy							n						bucie Amazonki		domena Świątek		imię cesarzy niemieckich		duża beczka
wersja Fiata	ł		\		ł			Bi										U		1		i		ł
r																		Michael, aktor z USA		10				
hazardowa gra z kasyna		starszy od kapitana		autor „Rewizora"		materiał opatrunkowy												łódź z pnia drzewa	element kraty		amortyzator		Janusz, aktor polski	
r		ł				i													ł		ł		i	
																								
polityk populista			11				narzekania, lamenty			-"V 20	przeciwległy nadirowi	marka telewizora	~v	największy port we Francji	-V	włoskie miasto (Emilia -Romana		r			7			
matka Apollina Artemidy							dworska koteria																	
	dodatek do ziemniaków		sos sałatkowy		zabronienie				\		1	schodki na statku	-			i		zbrojownia, cekhauz		nadzorcza w spółce		powoduje przetłuszczanie włosów		Rządek na Peloponezie
					gruby koc																			
mebel na bieliznę	^ i		1		1		droga wysadzana drzewami		-					zwalone drzewo	-*•	6				l		i		ł
paciorki														w galarecie										
U						Kr^gHcka Zając	prawy dopływ Renu		-		8	otula pień		i				szwajcarski kurort						
												hinduski bogacz						teatralny plakat						
nadużywa środków nasennych		matka chrzestna		świetlny pocisk		i				czarna w piosence	-	1			tlenek węgla	-*			1		„Bo we mnie jest...", film		gruziński złoty	
				tkanina jedwabna											gibon z Azji									
										mgła														
U		i		i	19		tekst sięgi		-	I			szwedzkie imię	-*•	l			warzywo strąkowe	-		ł		4	
													model Poloneza											
złote lub leśne	-	26			mityczny syn Lajosa	-				5	obłoczki na niebie	23	i						9	część rajdu samochodowego	-			
klient ZUS-u																								
							umywalnia w zakrystii		-									modra lub bogatka	-*•					
plama na honorze																								
U					pożywka bakterii	-					drzewo liściaste	-			autor „?"rzed potopem"	-				rywal punka	-			
Litery z pól ponumerowanych od 1 do 26 utworzą rozwiązanie - myśl Wojciecha Bartoszewskiego.	moa oa ?v vaMvyd oi aiNiidyaio :3iNvzVi/v\zoy
Litery z pól ponumerowanych od 1 do 26 utworzą rozwiązanie - myśl Wojciecha Bartoszewskiego.	moa oa ?v vaMvyd oi aiNiidyaio :3iNvzVi/v\zoy
22
ogłoszenia drobne
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
Drobne	Jak zamieścić ogłoszenie drobne? Telefonicznie: 94 347 3512	Oddział Koszalin: ul. Mickiewicza 24,75-004 Koszalin, tel. 94347 3512
	Przez internet: ibo.polskapress.pl	Oddział S*ups ul. Henryka Pobożnego 19,76-200 Słupsk, tel. 59 848 8103
	W Biurze Ogłoszeń:	Oddziar Szczecir: ul. Nowy Rynek 3,71-875 Szczecin, tel. 9148133 67, fax 91433 48 60
RUBRYKI W OGŁOSZENIACH DROBNYCH:
■	NIERUCHOMOŚCI	■ FINANSE/BIZNES
■	HANDLOWE	■ NAUKA
■	MOTORYZACJA	■ PRACA
i ZDROWIE i USŁUGI i TURYSTYKA
i BANK KWATER i ZWIERZĘTA i ROŚLINY. OGRODY
MATRYMONIALNE RÓŻNE
i KOMUNIKATY
(ŻYCZENIA /PODZIĘKOWANIA i GASTRONOMIA
i ROLNICZE i TOWARZYSKIE
Nieruchomości
MIESZKANIA-KUPIĘ
KUPIĘ mieszkanie do remontu, 609-499-555.
MIESZKANIA-WYNAJMĘ
SŁUPSK, centrum, 57m2+ balkon.793394045
KUPIĘ garaż murowany, 609-499-555.
GARAŻE Blaszane BRAMY Garażowe V«06UC£HT KOJCE dla Psów
Na$nttsz« CflMY
Różne wymiary Transport cały kraj Montaż dftAlfS Dogodne «UKfY
94-318-80-02	91-311-11-94
58-588-36-02	95-737-63-39
59-727-30-74	512-853-323 vsnww.konstal-garaze.pl
POŚREDNICTWO
OMEGA
WYCENY OBRÓT
SŁUPSK, UL. STARZYŃSKIEGO 11 tel. 59 841 44 20; 601 654 572; www.nieruchomosci.slupsk.pl omega@nieruchomosci.slupsk.pl
AKUS
L	Sprawnie i bezpiecznie
nie wydawaj na ogłoszenia, nie trać swojego czasu
Zleć nam sprzedaż swojej
meruc tel. 661-841-555
www.abakus-nieruchomosci.pl
2 pokoje, balkon rej. Gałczyńskiego
do negocjacji 279 000,-
61,3 m2, balkon rej. Kostenckiego z wyposażeniem 403 000,-
Lokal handlowo-usługowy wejście od ulicy Zwycięstwa SZYBKIE WYDANIE 439 000,-
lomosci
Handlowe
FUMY, MUZYKA
KUPIĘ PŁYTY GRAMOFONOWE 609155327
KUPIE olchę 100m2. Tel. 511007484
Motoryzacja
OSOBOWE KUPIĘ
A do Z skup-skupujemy każde pojazdy, płacimy nawet za wraki, oferujemy najwyższe ceny, 536079721
AUTO skup wszystkie 695-640-611
CZĘŚCI WYPOSAŻENIE SPRZEDAM
KOŁA do BMW X5, zimowe,alu. 511-003-082
TŁUMIKI, katalizatory, złącza. Czekaj Zbigniew.
Koszalin, Szczecińska 13A (VIS). Tel: 94-3477-143; 501-692-322.
NIEMCY: murarz, cieśla, malarz, elektryk, spawacz: 601-218-955.
Niemiecka firma zatrudni tapicera do pracy Niemczech! Jęz. niemiecki nie jest wymagany. TeL 004917630319475
OŚRODEK w Sarbinowie zatrudni pokojowe z zakwaterow. 508275331
PRACA DLA OPIEKUNEK OSÓB STARSZYCH W NIEMCZECH, ZAROBKI DO 1800 EURO MIESIĘCZNIE NA RĘKĘ + PREMIA ŚWIĄTECZNA, SPRAWDZONE OFERTY. Tel. 518 733 727
Zaopiekuj się Seniorem w Polsce! Gwarantujemy bezpieczną i legalną pracę od zaraz, z zamieszkaniem i wyżywieniem u Podopiecznego! Kontrakty dopasowane do doświadczenia Opiekuna/nki! Zgłoś się do nas już dziś! Promedica24 Tel. SZCZECIN -51776102,514781657,
KOSZALIN- 501357022, SŁUPSK -509892644
Zdrowie
GINEKOLOGIA
A-Z GINEKOLOG, 790-246-404
NEUROLOGIA
SPEC. Neurolog. NFZ. Bez kolejek. Codziennie. Koszalin, 605-284-364.
DOM Pomocy Społecznej im. Anselma Alojzego Młodzika w Parsowie, posiada wolne miejsca dla mieszkańców, serdecznie zapraszamy do kontaktu: 94 31-80-359
ALKOHOLIZM - esperal 602-773-762
Usługi
AGD RTV FOTO
59/8430465 Serwis RTV, LCD, plazma PRALKI Naprawa w domu. 603775878
BUDOWLANO-REMONTOWE
CYKLINOWANIE bezpyłowe 504308000
| Kompletne dachy, płyty warstwowe, rynny,, 507-308-660
REMONT mieszkań tel. 537-920-784. REMONTY mieszkań 731084545 GK
TYNK-PUC, malowanie, odświeżanie, elewacje 792669632
INSTALACYJNE
HYDRAULICZNE, tel. 607703135.
PORZĄDKOWE
DREWNO opał-kominkowe 792669632 PODNOŚNIK np. ścinka 792669632
SPRZĄTANIE strychów, garaży, piwnic, wywóz starych mebli oraz gruzu w bigbagach, 607-703-135.
Różne
KASA za stare książki 609-643-399
KUPIĘ stare KAPSLE od piwa 601493403
ODDAM drzewo- jodłę ok. 15m/1.80 obwód, w zamian za wycięcie i wywiezienie z działki ROD, 600241124
ZŁOM kupię, potnę, przyjadę i odbiorę, tel. 607703135.
Rolnicze
MASZYNY ROLNICZE
KUPIĘ ciągniki, przyczepy, maszyny rolne. Tel. 535135507.
ZWIERZĘTA HODOWLANE
KURKI młode, odchowane oraz kury roczne sprzedam tel. 785-188-999
KURKI odchowane 600 539 790
KURKI odchowane 600 539 790
KURKI odchowane 784 461 566
KURY nioski młode - sprzedam. Telefon: 782 827 428,792 732 052, 59/8108905
zamów: O 94 3401114
od poniedziałku do piqtku w godz. 9:00-15:00
email:
prenumeratax^p@połskapress.pl
Oferta tylko dla nowych prenumeratorów
* średnia oszczędność miesięczna w porównaniu do cen w kiosku w 2022r.
Zostań prenumeratorem!
Oszczędzasz 47 zł
*	Gazetę dostarczymy
Prenumerata na 3 miesiące za 44 zł miesięcznie codziennie
do Twojego domu, biura, tam gdzie chcesz!
Pomo
www.gp24.pl wwwigk24.pl www.gs24.p
Prezes oddziału Polska Press
Piotr Grabowski, piotr.grabowski@polskapress.pl Redaktor naczelny
Przemysław Szymańczyk przemyslaw.szymanczyk@polslcapress.pl, tel. 607 287 664
Zastępcy redaktora naczelnego
Marcin Stefanowski, Koszalin, tel. 697 770 227
marcin.stefanowski@polskapress.pl
Ynona Husaim-Sobecka, Szczecin, tel. 697 770 218
ynona.sobecka@polskapress.pl
Wojciech Frełichowski, Słupsk, tel. 519 503 638
wojciech.frelictiowski@polskapress.pl
Dyrektor drukami
Stanisław Sikora, tel. 602740087 s.sikora@pprint.pl Dyrektor działu marketingu
Robert Gromowski, tel. 502 339113 robert.gromowski@polskapress.pl
Dyrektor działu rekłamy
Ewa Żelazko, tel. 500 324 240 ewa.zelazko@polskapress.pl Prenumerata, tel 94 3401114 Głos Koszaliński-wwwigk24.pl
ul. Mickiewicza 24,
75004 Koszalin, tel. 94 34735 00, fax 94 347 3513
tel. reklama: 943473572,
redakcja.gk24@polskapress.pl,
reklama.gk24@polskapress.pl
Głos Pomorza - www.gp24.pl
ul. Henryka Pobożnego 19,76-200 Słupsk,
tel. 59 848 8100. fax 59 848 8104.
tel. reklama: 59 848 8111.
reklama.gp24@polskapress.pl Głos Szczeciński - www.gs24.pl
ul. Nowy Rynek 3,70-533 Szczecin, tel. 9148133 00, fax 9148133 60, tel. reklama: 9148133 92,
reklama.gs24@polskapress.pl ODDZIAŁY
Szczecinek ul. Plac Wolności 6,78-400 Szczecinek,
tel. 94 374 8818, fax 94 374 23 89
Stargard ul. Wojska Polskiego 42.73-110 Stargard,
tel. 91578 47 28, fa* 9157817 97,
reklama tel. 915784728
©® - umieszczenie takich dwóch znaków przy Artykule, w szczególności przy Aktualnym Artykule, oznacza możliwość jego dalszego rozpowszechniania tylko i wyłącznie po uiszczeniu opłaty zgodnie z cennikiem zamieszczonym na stronach www.gk24.pl/tresd,www.gp24.pl/tresci, www.gs24.pl/tresci. i w zgodzie z postanowieniami niniejszego regulaminu.
Polskie Badania Czytelnictwa
Naktai Kontrolowany OT
POLSKA PRESS
GRUPA
WYDAWCA
Polska Press Sp. z o.o.
ul. Domaniewska 45,02-672 Warszawa,
tel. 22 20144 00, fax. 22 2014410
Sldad Zarządu:
Tomasz Przybek, Prezes Zarządu Dorota Kania, Członek Zarządu Miłosz Szulc, Członek zarządu
Dyrektor artystyczny
Tomasz Bocheński Dyrektor marketingu
Sławomir Nowak. slawomir.nowak@polskapress.pl Dyrektor kolportażu
Karol Wlazło
karol.wlazlo@polskapress.pl Agencja AIP
kontakt@aip24.pl Rzecznik prasowy
Adrian Majchrzak, tel. 22 20144 38, adrian.majchrzak@polśkapress pl
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
sport	23
Michał Oleksiejczuk ma szansę na trzecie zwycięstwo z rzędu
Śladami Błachowicza. Husarz podbije Vegas?
Mieszane sztuki walki
Tomasz Dębek
Twitter: @T_Debek
Michał Oleksiejczuk (16-4) wystąpi w sobotę na gali UFC 272w Las Vegas, jego rywalem będzie Dustin Jacoby (16-5-1). W walce wieczoru dojdzie do długo oczekiwanego pojedynku Covington - Masvidal.
Dla 27-letniego Oleksiejczuka będzie to już ósma walka w Ok-tagonie UFC. Rozpoczął od trzech wygranych (pierwsza została jednak uznana za nieod-bytą z powodu złamania przez Husarza przepisów antydopingowych - choć nie przyznał się do winy, zaakceptował roczne zawieszenie). Później przyszły dwie porażki z rzędu, pokonali go Ovince St. Preux (25-16) i Jimmy Crute (12-3). Dwie kolejne walki kończył zwycięstwami, Modestas Bukauskas (11-5) uległ mu po niejednogło-śnej decyzji sędziów, a Szamila Gamzatowa (14-1) znokautował w pierwszej rundzie.
Kolejnym rywalem Polaka będzie Dustin Jacoby. To przede wszystkim kickbokser, stoczył w tej formule 18 zawodowych walk. W UFC bił się już w latach 2011-12, po dwóch porażkach został jednak zwolniony. Wrócił w 2020 r. i może
pochwalić się serią pięciu walk bez przegranej (cztery zwycięstwa i remis). Amerykanin jest faworytem bukmacherów, Oleksiejczuk wcale nie stoi jednak na straconej pozycji.
W walce wieczoru zmierzą się dwaj ostatni pretendenci do pasa wagi półśredniej, Colby Covington (16-3) i Jorge Masvi-dal (35-15). Atmosfera wokół pojedynku jest gorąca. Niegdyś najlepsi przyjaciele, dziś są zagorzałymi rywalami i nie szczędzą sobie uszczypliwości.
-	Chcę go skrzywdzić, jak nikogo wcześniej. W jaki sposób skończy się ta walka? Widzę to tak: sędzia trzyma moją rękę w górze, podczas gdy Colby jest transportowany na noszach do najbliższego szpitala - zapowiada „Uliczny Jezus".
-	Mógłbym skończyć to szybko, ale chcę, żeby cierpiał. Skończysz w śpiączce, dz... -odpowiada „Chaos", numer jeden rankingu (Masvidal jest szósty) i mocny faworyt bukmacherów. Wygrana zbliży go do kolejnej szansy na tytuł.
Galę UFC 272 pokaże w nocy z soboty na niedzielę Polsat Sport. Transmisję (od północy) rozpocznie walka Oleksiejczuka. Z powodu napaści wojsk rosyjskich na Ukrainę telewizja nie pokaże dwóch pojedynków z udzia-łem zawodników z Rosji. ©®
FIFA daje Polsce walkower. „Krycha" - sygnał do ewakuacji
Tomasz BSński
lomasz.bilinski@polskapress.pl
l*iłka nożna
„Rosja zostanie iricarana przez FIFA wakowerem. a Polska bez gry awansuje do finału barażu o mundial!" -przeciek właśnie tej treści otrzymał PZPN już przedwczoraj A czwartek od rana wsiedabienaszej pflh karskiej federacji niecierpEwie oczekiwano na oficjalne potwierdzenie^ kiformacp.
Jak można było usłyszeć wczoraj w PZPN, dookoptowanie rywala na półfinał barażu miało przerosnąć wyobraźnię decydentów z FIFA. A skoro Biało-Czerwoni mogą w spokoju przygotowywać się już - kosztem wykluczonej reprezentacji Rosji - na decydujący mecz ze zwycięzcą pary Szwecja - Czechy, to jest zrozumiałe, że nasi piłkarze znajdą się pod szczególną presją w rosyjskiej Priemjer Lidze.
Zresztą bez najmniejszych ogródek potwierdził to w rozmowie z serwisem „sovport.ru" rosyjski agent piłkarski Dmitrij Sel-juk. Miało to miejsce tuż po tym, gdy Grzegorz Krychowiak i pozostali obcokrajowcy w Krasno-darze dostali zgodę klubu na powrót do domów.
- Ale Krychowiak ma już 32 lata i raczej nie otrzyma takiego kontraktu, jak w Krasnodarze. Maciej Rybus nie jest podstawowym graczem Lokomotiwu. Jeśli odejdzie, będzie tylko lepiej dla klubu, który zaoszczędzi na jego pensji. W Dynamie ważnym elementem zespołu jest Sebastian Szymański. Myślę, że każdy z nich zdecyduje indywidualnie - dodał menedżer.
Wszystko wzięło się stąd, że Międzynarodowa Federacja
Umowa Krychowiaka z Krasnodarem obowiązuje do 2024 roku
Związków Piłkarzy Zawodowych (FIFPro) wezwała FIFA do zezwolenia obcokrajowcom na jednostronne rozwiązywanie umów z rosyjskimi klubami bez konsekwencji. Stacja „Match TV" w środę wieczorem poinformowała, że Krychowiak już wziął się do roboty (umowa do czerwca2024r.)ito z jego inicjatywy miało dojść do spotkania obcokrajowców w klubie, podczas którego piłkarze wypracowali stanowisko, że opusz-czająKrasnodar. Klub miał przystać na tę prośbę.
Wcześniej kontrakt za porozumieniem stron rozwiązał niemiecki trener Daniel Farke, który nie zdążyłpoprowadzić drużyny w oficjalnym meczu. Rosjanie są zdania, że wpływ na decyzję szkoleniowca miały naciski nie-
mieckiego rządu - przez federację piłkarską - co jest skutkiem sankcji nałożonych na kraj agresora (oczywiście, rosyjskie media tak siebie nie nazywają).
Serwis „Match TV" nie ma wątpliwości, że z tego samego powodu poziom w Priemjer Lidze wkrótce się obniży. Nie wyklucza, że nawet jeśli jakiś klub nie wyda zgody na odejście i FIFPro nic nie wskóra, to niektórzy gracze uciekną podczas przerwy na mecze drużyn narodowych lub po sezonie (zwłaszcza Ukraińcy i Gruzini).
Obecnie w tamtejszej ekstraklasie jest 112 obcokrajowców. Wśród nich 54 z Europy (czwartym Polakiem jest Rafał Augustyniak z Uralu Jekateryn-burg). Ich odejścia, ze względu na bliskość „konfliktu", spo-
dziewają się Rosjanie. Mają przytym nadzieję, żefutboliści z innych kontynentów, zwłaszcza z Afryki i Ameryki Łacińskiej, zostaną.
Czy na taM sam ruch, jak Krychowiak, zdecyduje się znacznie młodszy Sebastian Szymański? W tej sprawie wypowiedział się jego menedżer Mariusz Piekarski.
- Znam sytuację, wiem, co dzieje się w Ukrainie. W obliczu obowiązujących przepisów FIFA nie mamy jednak narzędzi, żeby rozwiązać umowę - powiedział w „Radiu Dlag^-j bie" agent. - Jedyna opcja to rozstanie za porozumieniem stron, ale Dynamo nie będzie chciało oddać Sebastiana, bo to najbardziej wartościowy piłkarz klubu pod względem sportowym i finansowym - dodał właściciel agencji piłkarskiej Unidos.
W tym momencie trudno zatem zakładać odejście Szymańskiego z moskiewskiego klubu. Były zawodnik Legii ma umowę z Dynamem ważną aż do połowy 2026 roku. W grudniu podawano, że o Polaka pytały kluby z Premier League, a także jedna z czołowych drużyn Bundesligi.
Warto przypomnieć, że z pracy w Rosji pierwszy zrezygnował - rozwiązując za porozumieniem stron umowę z Lo-komotiwem Moskwa - niemiecki trener Markus Gisdol. Drugi był Farke, a zagraniczni piłkarze dopiero szykują się do podobnego kroku. FIFA na razie nie dała im zielonego światła do swobodnego rozwiązania kontraktów, jedyną opcją jest zatem osiągnięcie porozumienia między stronami. W przeciwnym przypadku zawodnik musi wybrać między pozostaniem w ldubie, a wielomilionową karą... ©® Współpraca Krzysztof Kowalski
Czterech Polaków z punktami Pucharu Świata. Podium było poza zasięgiem
Skokinarciarskie
Artur Bogacki
artur.bogacki@polskapress.pl
Czwartkowy konkurs PŚ w Lillehammer. zaficzany do Raw Air. wygrał Stefan KrafL W czołowej ..10" znaleźli się Piotr Żyła i Kamil Stoch.
Polacy najwyraźniej poradzili sobie z problemami, które trawiły ich jeszcze przed igrzyskami. W Lillehammer od początku oddawali dobre, równe skoki. W środowych kwalifikacjach Kamil Stoch był 4., Dawid Kubacki 6., PiotrŻyłaii. W serii treningo-
wej przed czwartkowymi zawodami Kubacki uzyskał 5. wynik, Stoch 8.; w „20" byli też Paweł Wąsek i Żyła. Można było więc z optymizmem przystępować do konkursu.
Pierwsza seria przypomniała „stare dobre czasy" polskich skoków, czyli... choćby poprzedni sezon. W czołowej „10" plasowali się dwaj nasi zawodnicy: 7. byłStoch, 8. Żyła. W drugiej „10" było dwóch kolejnych: Kubacki (17.) i Wąsek (20.). A czterech reprezentantów w serii finałowej zawodów PŚ w tym sezonie dotychczas nie mieliśmy ani razu. Odpadł tylko Kacper Juroszek
(dzień wcześniej kwalifikacji nie przebrnął Stefan Hula).
Skoki ładne i dalekie (wyso-kienoty za styl miał nawet Żyła), miejsca dobre, ale z drugiej strony - podium było daleko. Stoch tracił do niego 8,4 pkt, a do liderującego Ryoyu Kobay-ashiego (najdłuższy skok serii -136 m) -12,2 pkt. Japończyko 0,6 pkt wyprzedzał Stefan Krafta oraz 03,8 pkt goniącego go w klasyfikacji łącznej PŚ Karla Geigera.
W drugiej serii nasi skoczkowie nie tylko nie dokonali znaczącego przełomu, ale wręcz su-marycznie zanotowali gorszy bilans. Żyła utrzymał 8. miejsce,
Stoch spadł na 10., Wąsek - na 23. Poprawił się tylko, o 2 pozycje, Kubacki (15.).
Ze zwycięstwa cieszył się Kr aft, który wyprzedził Kobay-ashiego i został liderem Raw Air (prowadzący w tym rankingu
W tym roku w Raw Air skoczkowie mają sześć punktowanych startów. Cztery kolejne - już w Oslo. w sobotę i niedzielę
po kwalifikacjach Johan Andre Forfang niedostałsiędoH serii).
Kolejne skoki zaliczane do Raw Air już w Oslo (Holmen-,. kollen). Zabraknie tam Stefana Huli, którego w naszej kadrze zmienił Jakub Wolny, wracający do Pucharu Świata. W piątek w norweskiej stolicy odbędzie się konkurs drużyn mieszanych (nie jest zaliczany do Raw Air), w sobotę i niedzielę - po dwa konkursy panów i pań.
Najlepsi zawodnicy punktacji Raw Air mogą liczyć na konkretne premie. Za triumf w klasyfikacji męskiej przewidziane jest 35 tys. euro;2. miejsce to bo-
nus 17,5 tys./3. - 7,5 tys. Jeszcze więcej mogą zarobić panie, łącznie 80 tys. euro, odpowiednio: 45 tys. euro, 25 tys., 10 tys.
Wyiiri PŚ w Lillehammer: 1. Stefan Kraft (Austria) 294,1 (B5 i 137 m), 2. Ryoyu Kobayashi (Japonia) 289 (136 i 1345 m), 3. Kari Geiger (Niemcy) 2862 (135il345 m),4. HalvorEgnerGranerud (Norwegia) 279,6 (B15 i 1365 m), 5. Jan Hoeri (Austria) 27770305il425 m),6. Markus Bseribichler (Niemcy) 277,6 (1295 i 140 m), 7. Cene Prevc (Słowenia) 274,1 (B2 i 133 m), 8. Piotr Żyta (Polska) 269,7(130 i 137 m), 9. Manuel Fettner (Austria) 268,6 0275 i1395 m). 10. Kamil Stoch (Polska) 1265 (1295 m)... 15. Dawid Kubacki (Polska) 257.8 (128.5 i 135 m), 23. Paweł Wąsek (Polska) 248,2 0255 i 132 m), 36. Kacper Juroszek (Polska) 104,1020 m). ©®
24
sport
Głos Dziennik Pomorza
Piątek, 4.03.2022
W Ostrowcu Świętokrzyskim udane występy skalarowców
Krzysztof Mekrasz
krzysztofmekrasz(a)po(5kapress.pl
W2022 roku pierwsze zawody pływackie Pucharu Polski w Ostrowcu Świętokrzyskim już za przedstawicielami Skalara Słupsk. Bardzo pozytywnie trzeba ocenić występy słupszczan. którzy w swo-ich kategoriach wiekowych zajmowali czołowe miejsca, a później stawali na podium. Kacper Maksajda został najlepszym zawodnikiem w stylu klasycznym i zmiennym wśród pływaków z2006 rocznika. Brawo!
Na pływalni Rawszczyzna w Ostrowcu Świętokrzyskim rywalizowało ponad 500 zawodników i zawodniczek z osiemdziesięciu jeden klubów naszego kraju. W tej stawce znajdowało się siedmiu reprezentantów Słupska ze Skalara. Słupszczanie potwierdzili wysokie umiejętności. Oto wyczyny skalarowców w swoich grupach wiekowych, którzy wypływali miejsca
Tak pływa Dawid Plaga
na podium: Kacper Maksajda
(2006)	-1 na 50 metrów, 100 m i 200 m stylem klasycznym oraz I na 200 m st. zmiennym i II na 400 m st. zmienn. -słupszczanin został najlepszym pływakiem w stylu klasycznym i zmiennym w stawce swojego rocznika; Olga Plaga
(2007)	- II na 400 m st. zmienn.; Filip Konkel (2006) -II na 100 m st. grzbietowym;
Gracjan Krumplewski (2005) -III na 50 m st. dowolnym; Dawid Plaga (2005) -1 na 50 m st. motylkowym i na 400 m st. zmienn., II na 200 m st. zmienn. i 50 m st. grzbiet.
Pływacy z rocznika 2003 żabkarz Adam Olejnik i krau-lista Wiktor Syldatk nie załapali się na podium.
Po pucharowych zawodach trener Dariusz Grondziewski tak
skomentował występy słupszczan: - Byłtobardzo pożyteczny sprawdzian dla naszych skalarowców. Pozytywnie oceniam ich starty na świętokrzyskiej pływalni. Nanajwyższą notę zasłużył Kacper Maksajda, który potwierdził wielką klasę i znakomitą dyspozycję. To znak, że bardzo dobrze pracowaliśmy. Obytakaformabyławkolejnych imprezach, które są przed nami
Słupszczanka Olga Plaga
Kacper Maksajda
Gracjan Krumplewski podczas rywalizacji
Zagrają pod hasłem Pomagamy dzieciom z Ukrainy
PBkanażna
Krzysztof Mekrasz
knysztof.nielaasz@polskapress.pl
Niedziela (6 marca) w Jezierzycach będzie pod znakiem futbolu. Tego cfciia bardzo cieka-wie zapowiadają się dwie ry-wafizacje w ramach VI Halowego Turnieju Piłki Nożną Skrzat Cup2022.
Swoją formę będą sprawdzali piłkarze w dwóch grupach wiekowych. Od godz. 8.30 rozpoczną granie ekipy z rocznika 2008 i młodsi. Uczestniczyć wnim będzie 6 zespołów: KS Grasz Dwu-
miasto, Żaki Sławno, Jantar Ustka, Żelki Zelkowo, KS Bru-skowo Wielkie i UKS GAP Bru-skowo Wielkie. Następnie odgodz. 13 przewidziane są zmagania drużyn z rocznika 2010 i młodsi. Do udziału zgłosiło się 7 drużyn. Są to: Santana Wielki Kłincz, Orliki I i n Kończewo, Jantar I i II Ustka, Żaki Sławno i UKS GAP Bruskowo Wielkie.
Organizatorem tych turniejów jest Uczniowski Klub Sportowy Gminna Akademia Piłkarska Bruskowo Wielkie. Działacze tego klubu z prezesem Andrzejem Staszewskim na czele podjęli decyzję o udzieleniu po-
mocy potrzebującym dzieciom przybywającym z wojennej Ukrainy do Polski. Za zebrane środki (między innymi z wpisowego) zakupiona zostanie odzież dla małych dzieci. Każdy uczestnik turnieju otrzyma okolicznościowy medal, a wyróżnieni piłkarze uhonorowani zostaną nagrodami rzeczowymi i statuetkami.
Kibiców organizatorzy zapraszają do jezierzyckiej hali widowiskowo-sportowej przy ul. Olimpijskiej 1. W niej zapowiadają się fajne emocje. Na pewno będzie radosny futbol i sporo goli.
Startuje klasa okręgowa
Mecze sobotnie: Zawisza Borzytuchom - Start Miastko (15), Lipniczanka Lipnica -Czarni Czarne (15), Sokół Wy-czechy - MKS Debrzno (15), KS Włynkówko - Gryf II Słupsk (12), KS Gryf Słupsk - Dolina Ga-łąźnia Wielka (11, sztuczne boisko przy ulicy Zielonej). Niedziela: Kaszubia Studzienice -Myśliwiec Tuchomie (13.30), Piast Człuchów - Brda Przechlewo (15, w Dębnicy), GTS Czarna Dąbrówka - Wybrzeże Objazda (12), Jantaria Pobłocie - Skotawia Dębnica Kasz. (13).
©® JAROSŁAW STENCEL
Remont na Zielonej. Mecze rozgrywane będą na sztucznym
Start IV ligi. Mecz w Słupsku bez kibiców
PSkanoena
Jarosław Stenoei
jaroslawitencel@poiskapress.pl
WIV lidze w pierwszej wiosennej kolejce trzy nasze zespoły wystąpią w roli gospo-darza. Do końca pierwszej rundy pozostało 5. kolejek spotkań. Po niej liga zostanie podzielona na grupę mistrzowską (10 zespołów) oraz grupę spadkową. Zgodnie z regulaminem IV ligę opuszczą 4 ostatnie zespoły. Ta liczba może się zwiększyć, jeśli spadną jakieś zespoły z woj. pomorskiego z III Ijgi.
Z uwagi na remont stadionu przy ulicy Zielonej, pojedynek Gryfa z Jaguarem Gdańsk (niedziela, godz. 11) zostanie rozegrany na sztucznym boisku, bez udziału publiczności.
- Zadanie inwestycyjne "Modemizaq'a układu fiinkcjo-nalnego zagospodarowania terenu stadionu przy ul. Zielonej w Słupsku - etap n posadowienie budynku szatniowo - sanitarnego, przebudowa istniejących trybun bocznych oraz wewnętrznego ciągu komunikacyjnego (ścieżek, dróg i placów wewnętrznych)" realizowane jest zgodnie z harmonogramem. Wykonawca zgodnie z zawartą umową z 30 lipca 2021 r. zobowiązany jest do wykonania robót budowlanych w terminie do 11 miesięcy od daty zawarcia umowy. W związku z powyższym słuszne jest przeniesienie meczu na sztuczne boisko, ze względu na zaawansowanie robót budowlanych nie ma możliwości rozegrania meczu na boisku głównym i z publicznością - powiedziała Agnieszka Klimczak, dyrektor SOSiR - zarządcy stadionu przy ulicy Zielonej. Słupski Gryf przystąpi do gry bez wzmocnień. Zespół opuścili: Mołdawianin Władysław Rewenko, Ukrainiec Ar-tiom Kowtunenko i Białorusin Nikita Tsykalo.
Bytovia Bytów w sobotę o 18 zagra z Wikędem Luzino. Zmiany w Bytovii: odeszli Ad-
rian Szultka (Lipniczanka), Klaudiusz Szultka (Kaszubia Studzienice), Wojciech Gorzelak (GTS Czarna Dąbrówka), Łukasz Hinc, Bartosz Wolski (szukają klubów). Przybyli: Damian Jakubek (Kaszubia), Przemysław Leik (Orkan Gostkowo).
W sobotę o godz. 12.00 Anioły Garczegorze zagrają z rezerwami Arki Gdynia. Mecz nie zostanie rozegrany jak to zwykle było w Bożympolu Wielkim (boisko w Garczegorzu jest nadal w remoncie), a tym razem w Luzinie. Zmiany w Aniołach: przybyli: Grzegorz Smolarek (powrót po przerwie), Szymon Landowski (Wikęd Luzino), Ru-słan Pankratow (Piast Kamin), Jakub Chlewiński (Start Nidzica), Lucjan Włodarczyk i Mikołaj Syrewicz (z drużyny juniorów). Ubyli: Michał Suwak i Adrian Kwiatkowski. Pogoń Lębork w sobotę o 12 zagra w Nowym Stawie z Gromem. Z Pogoni odszedł Aleksandar Atanacković. Przybyli: Sebastian Samulski i Robert Dettlaff (obaj Orkan Rumia). Powrócił też Artur Formela.
Jantar Ustka w sobotę o 11 zagra w Gdańsku z Gedanią. Odeszli: Łukasz Stasiak (GKS Przodkowo), Kamil Gołębiewski, Bartłomiej Brzostowicz, Maciej Dawid (szukają klubów). Weszli na stałe do kadry seniorów juniorzy: Igor Skwierz, Dawid Niemkowicz, Damian Pi-czak, Dawid Legięć, Fabian Radoszewsła, Jakub Żebrowski Jakub, Tomasz Wonitowy, Jan Rymarz, Michał Hucał.
Sparta Sycewice w ważnym spotkaniu wystąpi w sobotę o godz. 14 we Władysławowie przeciwko MKS. Ze Sparty Sycewice odszedł Łukasz Skierka (GKS Przodkowo). Przybyli: Marcel Pietrykowski (Bałtyk Koszalin), Patryk Szabat (ostatnio Jantar Ustka).
W pozostałych spotkaniach zagrają: Czarni Pruszcz Gdański - Orkan Rumia, Lechia n Gdańsk - Borowiak Czersk, GKS Kowale - Wierzyca Pelplin, Gryf Wejherowo - Chojniczanka II Chojnice. Pauzuje zespół Ka-szubii Kościerzyna. ©®